Book 11: Sangha (Concerning Guilds)

Adhyaya 1

अध्याय ११.१ मध्ये विजिगीषू राजाने अधृष्य संघाला संघटित प्रतिकारापासून नियंत्रणयोग्य फायद्यात कसे रूपांतरित करावे याचे वर्णन आहे. हे करण्यासाठी सुसंगत घटकांना स्वीकारणे आणि असुसंगत घटकांना गुप्तचरांद्वारे भेद नीतीने शस्त्रक्रियेप्रमाणे तुटवडे करणे, नंतर दंड लावणे याची पद्धत सांगितली आहे. संघाचे एकजणपणा हे सामान्य बल किंवा मैत्रीपेक्षा उच्च श्रेणीचे सामर्थ्य स्रोत आहे, ज्याला पराभव करणे कठीण आहे. धोरणाची फाटाफाट: मित्र संघांना साम-दानाने एकत्रित करावे; शत्रु संघांना भेद→दंडाने विघटित करावे. गुप्तचर प्रतिस्पर्ध्यांचे मानचित्र काढतात आणि शाळा, श्रेणी स्थाने, जुगार आणि मद्यालयांमध्ये वाद निर्माण करतात, विवाह आणि पंगतीच्या सीमा तसेच संसाधन वादांचा वापर तीव्रता वाढवण्यासाठी करतात. मालमत्ता, गुरेढोरे किंवा व्यक्तींवर रात्रीच्या वेळी आयोजित घटनांमुळे ध्रुवीकरण आणि दोषारोप होतो. एकदा हीन-पक्ष उदयास आला की, राजा त्याला निधी आणि संरक्षण देऊन विरोधी गटाचा नाश करतो. मंडळाचे उद्दिष्ट: संघाला शत्रूचा स्थिरीकरण करणारा मित्र किंवा बलपूर्वक अंग बनण्यापासून रोखणे.