Adhyaya 80

Verse 1

। अथ सुपर्णाख्यमाहात्म्यं भविष्यंति । ऋषय ऊचुः । यदेतद्भवता प्रोक्तं तेजोवीर्यसमन्वितः । गरुडस्तेन संजज्ञे मुनीनां होमकर्मणा

ഇപ്പോൾ ‘സുപർണ’ എന്ന മഹാത്മ്യം പറയുക. ഋഷികൾ പറഞ്ഞു—തേജസ്സും വീര്യവും സമന്വിതനായ ഗരുഡൻ മുനിമാരുടെ ഹോമകർമ്മത്തിലൂടെ ജനിച്ചു എന്നു നിങ്ങൾ പറഞ്ഞത് ഞങ്ങൾ വ്യക്തമായി കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

Verse 2

स कथं तत्र संभूत एतन्नो विस्तराद्वद । विनतायाः समुद्भूत इत्येषा श्रूयते श्रुतिः

അപ്പോൾ അവൻ അവിടെ എങ്ങനെ ജനിച്ചു? ഇത് ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി പറയുക. കാരണം ‘അവൻ വിനതയിൽ നിന്നാണ് ഉദ്ഭവിച്ചത്’ എന്ന ശ്രുതി-പരമ്പര ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.

Verse 3

सूत उवाच । योऽसावाथर्वणैर्मंत्रैः कलशश्चाभिमन्त्रितः । तैर्मंत्रैर्वालखिल्यैश्च महाऽमर्षसमन्वितैः

സൂതൻ പറഞ്ഞു—അഥർവണ മന്ത്രങ്ങളാൽ അഭിമന്ത്രിതമായ ആ കലശം—അതേ മന്ത്രങ്ങളാൽ തന്നെ—മഹാതപോബലസമന്വിതരായ വാലഖില്യ ഋഷിമാരാലും (സംസ്കൃതമായിരുന്നു).

Verse 4

निवारितैश्च दक्षेण सूचिते विहगाधिपे । कश्यपस्तं समादाय कलशं प्रययौ गृहम्

ദക്ഷൻ (അവരെ) തടഞ്ഞ് വിഹഗാധിപതിയെ സൂചിപ്പിച്ചപ്പോൾ, കശ്യപൻ ആ കലശം ഏറ്റെടുത്തു തന്റെ ഗൃഹത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു.

Verse 5

ततः प्रोवाच संहृष्टो विनतां दयितां निजाम् । एतत्पिब जलं भद्रे मन्त्रपूतं महत्तरम्

അപ്പോൾ ആനന്ദഭരിതനായി അവൻ തന്റെ പ്രിയ വിനതയോടു പറഞ്ഞു— “ഭദ്രേ, മന്ത്രപൂതമായ ഈ മഹത്തായ ജലം പാനം ചെയ്യുക.”

Verse 6

येन ते जायते पुत्रः सहस्राक्षाधिको बली । तेजस्वी च यशस्वी च अजेयः सर्व दानवैः

“ഇതിനാൽ നിനക്കൊരു പുത്രൻ ജനിക്കും— സഹസ്രാക്ഷനായ ഇന്ദ്രനേക്കാൾ ബലവാൻ; തേജസ്വി, യശസ്വി, എല്ലാ ദാനവർക്കും അജേയൻ.”

Verse 7

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा तत्क्षणादेव संपपौ । तत्तोयं सा वरारोहा सद्यो गर्भं ततो दधे

അവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ഉടനെ അവൾ അതേ ക്ഷണത്തിൽ പാനം ചെയ്തു. ആ സുന്ദരാംഗി ആ ജലം കുടിച്ചയുടൻ തന്നെ ഗർഭം ധരിച്ചു.

Verse 8

एवं तज्जलपानेन तेजोवीर्यसम न्वितः । कश्यपाद्गरुडो जज्ञे सर्वसर्पभयावहः

ഇങ്ങനെ ആ ജലം പാനം ചെയ്തതാൽ തേജസ്സും വീര്യവും നിറഞ്ഞ ഗരുഡൻ കശ്യപനിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു; അവൻ സർവ്വ സർപ്പങ്ങൾക്കും ഭയാവഹനായി.

Verse 9

येनामृतं हृतं वीर्यात्परिभूय पुरंदरम् । मातृभक्तिपरीतेन सर्पाणां संनिवेदितम्

ആരുടെ വീര്യത്താൽ പുരന്ദരൻ (ഇന്ദ്രൻ) അപമാനിതനായി അമൃതം അപഹരിക്കപ്പെട്ടു; മാതൃഭക്തിയിൽ നിറഞ്ഞ അവൻ അത് സർപ്പങ്ങൾക്ക് സമർപ്പിച്ചു.

Verse 10

यो जज्ञे दयितो विष्णोर्वाहनत्वमुपागतः । ध्वजाग्रे तु रथस्यापि यः सदैव व्यवस्थितः

വിഷ്ണുവിന്റെ പ്രിയനായി ജനിച്ച് അവന്റെ വാഹനം എന്ന പദവി പ്രാപിച്ചവൻ; രഥധ്വജത്തിന്റെ അഗ്രഭാഗത്ത് എപ്പോഴും നിലകൊള്ളുന്നവൻ യാരോ അവൻ.

Verse 11

येन पूर्वं तपस्तप्त्वा क्षेत्रेऽत्रैव महात्मना । त्रिनेत्रस्तुष्टिमानीतो गतपक्षेण धीमता

ഈ പുണ്യക്ഷേത്രത്തിൽ തന്നേ ആ മഹാത്മാവ്—ചിറകുകൾ നഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടും—മുമ്പുപോലെ തപസ്സു ചെയ്തു; ആ ധീമാൻ ത്രിനേത്രനായ ശിവനെ പ്രസന്നനാക്കി.

Verse 12

पक्षाप्तिर्येन संजाता यस्य भूयोऽपि तादृशी । देवदेवप्रसादेन विशिष्टा चाऽथ निर्मिता

ദേവദേവന്റെ പ്രസാദത്താൽ അവന് വീണ്ടും ചിറകുകൾ ലഭിച്ചു; പിന്നെയും അതുപോലെയുള്ള ചിറകുകൾ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു—ദിവ്യാനുഗ്രഹം മൂലം കൂടുതൽ വിശിഷ്ടവും ഉത്തമവും ആയി.

Verse 13

मुनय ऊचुः । कथं तस्य गतौ पक्षौ गरुडस्य महात्मनः । पुनर्लब्धौ कथं तेन कथं तुष्टो महेश्वरः । एतन्नो विस्तराद्ब्रूहि सूतपुत्र यथातथम्

മുനിമാർ പറഞ്ഞു—മഹാത്മാവായ ഗരുഡന്റെ ചിറകുകൾ എങ്ങനെ നഷ്ടപ്പെട്ടു? അവൻ അവയെ വീണ്ടും എങ്ങനെ നേടി? മഹേശ്വരൻ എങ്ങനെ പ്രസന്നനായി? ഹേ സൂതപുത്രാ, സംഭവിച്ചതുപോലെ തന്നെ വിശദമായി പറയുക.

Verse 14

सूत उवाच । पुरासीद्ब्राह्मणो मित्रं भृगुवंशकुलोद्वहः । गरुडस्य द्विजश्रेष्ठा बालभावादपि प्रभो

സൂതൻ പറഞ്ഞു—പുരാതനകാലത്ത് ഭൃഗുവംശത്തിന്റെ കുലോദ്വഹനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ ഉണ്ടായിരുന്നു; ഹേ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഹേ പ്രഭോ, അവൻ ബാല്യകാലം മുതലേ ഗരുഡന്റെ സുഹൃത്തായിരുന്നു.

Verse 15

तस्य कन्या पुरा जाता माधवी नाम संमता । रूपौदार्यसमोपेता सर्वलक्षणलक्षिता

അവനു പണ്ടുകാലത്ത് ‘മാധവീ’ എന്നു പ്രസിദ്ധയായ ഒരു പുത്രി ജനിച്ചു. അവൾ സൗന്ദര്യവും ഔദാര്യവും നിറഞ്ഞവൾ; എല്ലാ ശുഭലക്ഷണങ്ങളാലും ലക്ഷിതയായിരുന്നു.

Verse 16

न देवी न च गन्धर्वी नासुरी न च पन्नगी । तादृग्रूपा महाभागा यादृशी सा सुमध्यमा

അവൾ ദേവിയുമല്ല, ഗന്ധർവകന്യയുമല്ല, അസുരിയുമല്ല, നാഗസ്ത്രീയുമല്ല. എങ്കിലും ആ മഹാഭാഗ്യവതിയായ സുമധ്യമയ്ക്ക് അവരിലാരിലും കാണാത്ത അപൂർവ സൗന്ദര്യം ഉണ്ടായിരുന്നു.

Verse 17

अथ तस्या वरार्थाय गरुडं विहगाधिपम् । स प्रोवाच परं मित्रं विनयावनतः स्थितः

പിന്നീട് അവൾക്കായി വരനെ അന്വേഷിക്കുവാൻ അവൻ പക്ഷിരാജനായ ഗരുഡനെ സമീപിച്ചു. വിനയത്തോടെ നമിഞ്ഞുനിന്ന് തന്റെ പരമമിത്രനോട് പറഞ്ഞു.

Verse 18

एतस्या मम कन्याया वरं त्वं विहगाधिप । सदृशं वीक्षयस्वाद्य येन तस्मै ददाम्यहम्

“ഹേ വിഹഗാധിപാ! എന്റെ ഈ പുത്രിക്കായി ഇന്ന് അവൾക്കു തുല്യനായ വരനെ കണ്ടുതരിക; അപ്പോൾ ഞാൻ അവളെ അവനേയ്ക്ക് സമർപ്പിക്കും.”

Verse 19

गरुड उवाच । मम पृष्ठं समारुह्य समस्तं क्षितिमंडलम् । त्वं भ्रमस्व द्विजश्रेष्ठ गृहीत्वेमां च कन्यकाम्

ഗരുഡൻ പറഞ്ഞു—“ഹേ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ! എന്റെ പൃഷ്ഠത്തിൽ കയറി, ഈ കന്യകയെയും കൂട്ടിക്കൊണ്ട് സമസ്ത ഭൂമണ്ഡലവും ചുറ്റി സഞ്ചരിക്ക.”

Verse 20

ततस्तस्याः कुमार्या वै अनुरूपं गुणान्वितम् । स्वयं चाहर भर्तारमेषा मैत्री ममोद्भवा

അപ്പോൾ (അവൾ പറഞ്ഞു)—ഈ കന്യയ്ക്ക് യോജ്യനും സദ്ഗുണസമ്പന്നനുമായ ഭർത്താവിനെ നീ തന്നേ കൊണ്ടുവരിക; ഈ മൈത്രി എനിൽ നിന്നുത്ഭവിച്ചതാകയാൽ ഞാൻ നിനക്കു സഹായം ചെയ്യും।

Verse 21

सूत उवाच । एवमुक्तोऽथ विप्रः स तत्क्षणात्कन्यया सह । आरूढो गारुडं पृष्ठं वरार्थाय द्विजोत्तमाः

സൂതൻ പറഞ്ഞു—ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ ആ ബ്രാഹ്മണൻ ഉടൻ തന്നെ കന്യയോടുകൂടെ ഗരുഡന്റെ പിറകിൽ കയറി, യോജ്യനായ വരനെ തേടി പുറപ്പെട്ടു।

Verse 22

यंयं पश्यति विप्रः स कुमारं तरुणाकृतिम् । स स नो तस्य चित्तांते वर्ततेस्म कथंचन

ആ ബ്രാഹ്മണൻ യൗവനരൂപമുള്ള ഏത് കുമാരനെ കണ്ടാലും, അവരിൽ ആരും എങ്ങനെയും അവന്റെ ഹൃദയാന്തരത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്നില്ല।

Verse 23

कस्यचिद्रूपमत्युग्रं न कुलं च सुनिर्मलम् । कुलं रूपं च यस्य स्यात्तस्य नो गुणसंचयः

ചിലർക്കു രൂപം അത്യന്തം മനോഹരം; പക്ഷേ കുലം പൂർണ്ണമായി നിർമ്മലം അല്ല. കുലവും രൂപവും ഉള്ളവർക്കോ ഗുണസഞ്ചയം ഇല്ല।

Verse 24

यस्य वा गुणसन्दोहस्तस्य नो रूपमुत्तमम् । पक्षपातं च वित्तं च तथान्यद्वरलक्षणम्

അല്ലെങ്കിൽ ഗുണസമൂഹമുള്ളവനിൽ ഉത്തമരൂപം ഇല്ല; മറ്റൊരിടത്ത് പക്ഷപാതം, ധനം എന്നിവയും വരന്റെ മറ്റു ലക്ഷണങ്ങളും മാത്രമേ കൂടുതലായി കാണപ്പെടൂ।

Verse 25

एवं वर्षसहस्रांते भ्रमतस्तस्यभूतलम् । विप्रस्य पक्षिनाथस्य वरार्थाय द्रिजोत्तमाः

ഇങ്ങനെ ഭൂമിയിൽ ആയിരം വർഷം സഞ്ചരിച്ച ശേഷം, വരപ്രാപ്തിക്കായി പക്ഷിരാജന്റെ വാഹനത്തിൽ ആരൂഢനായ ആ ബ്രാഹ്മണോത്തമൻ തിരച്ചിൽ തുടർന്നു।

Verse 26

कदाचिदथ तौ श्रान्तौ भ्रममाणावितस्ततः । क्षेत्रेऽत्रैव समायातौ वासुदेवदिदृक्षया

ഒരിക്കൽ, ഇവിടെയും അവിടെയും അലഞ്ഞു ക്ഷീണിച്ച ആ ഇരുവരും വാസുദേവദർശനലാലസയോടെ ഈ പുണ്യക്ഷേത്രത്തിലേക്കുതന്നെ എത്തി।

Verse 27

श्वेतद्वीपं समालोक्य तथान्यां बदरीं शुभाम् । क्षीरोदं च सवैकुण्ठं तथान्यं तस्य संश्रयम्

അവർ ശ്വേതദ്വീപവും, ശുഭമായ ബദരിയും കണ്ടു; വൈകുണ്ഠസഹിത ക്ഷീരോദസമുദ്രവും, അവന്റെ ആശ്രയമായ മറ്റു ധാമങ്ങളും ദർശിച്ചു।

Verse 28

अथ ताभ्यां मुनिर्दृष्टो नारदो ब्रह्मसंभवः । सांत्वपूर्वं तदा पृष्टो विष्णुं ब्रह्म सनातनम्

അപ്പോൾ അവർ ബ്രഹ്മസംബവനായ മുനി നാരദനെ കണ്ടു; ആദ്യം ആശ്വസിപ്പിക്കുന്ന വാക്കുകൾ പറഞ്ഞ ശേഷം, സനാതന പരബ്രഹ്മമായ വിഷ്ണുവിനെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു।

Verse 29

क्व देवः पुंडरीकाक्षः सांप्रतं वर्तते मुने । विष्णुस्थानानि सर्वाणि वीक्षितानि समंततः । आवाभ्यां संप्रहृष्टाभ्यां न संदृष्टः स केशवः

ഹേ മുനേ! ഇപ്പോൾ പുണ്ഡരീകാക്ഷനായ ദേവൻ എവിടെയാണ് വസിക്കുന്നത്? വിഷ്ണുവിന്റെ എല്ലാ സ്ഥാനങ്ങളും ഞങ്ങൾ ചുറ്റും കണ്ടു; എങ്കിലും ആനന്ദത്തോടെ അന്വേഷിച്ചിട്ടും ആ കേശവനെ കണ്ടില്ല।

Verse 30

नारद उवाच । जलशायिस्वरूपेण यावन्मासचतुष्टयम् । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे स संतिष्ठति सर्वदा

നാരദൻ പറഞ്ഞു—ജലശായീ സ്വരൂപത്തിൽ ആ ഭഗവാൻ ചതുർമാസകാലം ഹാടകേശ്വരക്ഷേത്രത്തിൽ സദാ വിരാജിക്കുന്നു.

Verse 31

तस्मात्तद्दर्शनार्थाय गम्यतां तत्र मा चिरम् । येन सन्दर्शनं याति द्वाभ्यामपि स चक्रधृक्

അതുകൊണ്ട് അവിടത്തെ ദർശനാർത്ഥം ഉടൻ അവിടെ പോകാം; വൈകേണ്ട. അവിടെ ചെന്നാൽ നമ്മൾ ഇരുവരും ചക്രധാരിയായ പ്രഭുവിന്റെ പുണ്യദർശനം പ്രാപിക്കും.

Verse 32

अहमप्येव तत्रैव प्रस्थितस्तस्य दर्शनात् । प्रस्थितश्च त्वया युको देवकार्येण केनचित्

ഞാനും അവന്റെ ദർശനത്തിനായി അതേ സ്ഥലത്തേക്കു പുറപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; കൂടാതെ ഏതോ ദേവകാര്യത്തിൽ നിയുക്തനായി നിന്നോടൊപ്പം കൂടി യാത്ര തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

Verse 33

अथ तौ पक्षिविप्रेन्द्रौ स च ब्रह्मसुतो मुनिः । प्राप्ताः सर्वे स्थितो यत्र जलशायी जनार्दनः

അപ്പോൾ ആ രണ്ടുപേർ—പക്ഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും ബ്രാഹ്മണങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും—കൂടാതെ ബ്രഹ്മപുത്രനായ മുനിയും, എല്ലാവരും ജലശായീ ജനാർദനൻ വിരാജിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തെത്തി.

Verse 34

अथ दृष्ट्वा महत्तेजो वैष्णवं दूरतोऽपि तम् । ब्राह्मणं गरुडः प्राह नारदश्च मुनीश्वरः

പിന്നീട് ദൂരത്തുനിന്നുതന്നെ ആ മഹാ വൈഷ്ണവ തേജസ് കണ്ടു ഗരുഡൻ ആ ബ്രാഹ്മണനോട് പറഞ്ഞു; മുനീശ്വരനായ നാരദനും പറഞ്ഞു.

Verse 35

अत्रैव त्वं द्विजश्रेष्ठ तिष्ठ दूरेऽपि तेजसः । वैष्णवस्य सुतायुक्तः कल्पांताग्निसमम् व

ഹേ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ! നീ ഇവിടെ തന്നേ നില്ക്കുക; ആ തേജസ്സിൽ നിന്ന് ദൂരെയിരിക്കുക. ഈ വൈഷ്ണവ തേജസ് ശക്തിയോടുകൂടെ കല്പാന്താഗ്നിപോലെയാണ്.

Verse 36

नो चेत्संपत्स्यसे भस्म पतंग इव पावकम् । समासाद्य निशायोगे मूढं भावं समाश्रितः

അല്ലെങ്കിൽ നീ ഭസ്മമായിപ്പോകും—അഗ്നിയിലേക്കു പാഞ്ഞുചേരുന്ന പതംഗംപോലെ. അയോഗ്യസമയത്ത് സമീപിച്ച്, മൂഢഭാവം ആശ്രയിച്ച്.

Verse 37

आवाभ्यां तत्प्रसादेन सोढमेतत्सुदुःसहम् । न करोति शरीरार्ति तथान्यदपि कुत्सितम्

അവന്റെ പ്രസാദത്താൽ ഞങ്ങൾ ഇരുവരും ഈ അതിദുഃസഹമായ (തേജസ്സിനെ) സഹിച്ചു. ഇത് ഞങ്ങൾക്ക് ശരീരവേദനയോ മറ്റേതെങ്കിലും ഹാനികരമായ ദുഃഖമോ ഉണ്ടാക്കുന്നില്ല.

Verse 38

एवं तं ब्राह्मणं तत्र मुक्त्वा दूरे सुतान्वितम् । गतौ तौ तत्र संसुप्तस्तोये यत्र जनार्दनः

ഇങ്ങനെ ആ ബ്രാഹ്മണനെ അവിടെ പുത്രസഹിതം ദൂരെയാക്കി വിട്ടിട്ട്, അവർ ഇരുവരും ജലത്തിൽ ജനാർദനൻ നിദ്രിച്ച് ശയിച്ചിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി.

Verse 39

दिव्यस्तुतिपरौ मूर्ध्नि धृतहस्तांजलीपुटौ । पुलकांकितसर्वांगावानन्दाश्रुप्लुताननौ

അവർ ഇരുവരും ദിവ്യസ്തുതികളിൽ ലീനരായി, ശിരസ്സിന്മേൽ അഞ്ജലിബദ്ധമായ കൈകൾ ധരിച്ചു. സർവ്വാംഗം രോമാഞ്ചിതം; മുഖം ആനന്ദാശ്രുക്കളാൽ നനഞ്ഞു.

Verse 40

त्रिःपरिकम्य तं देवमष्टांगं प्रणतौ हरिम् । दृष्टवन्तौ च पादांते संनिविष्टां समुद्रजाम्

ആ ദേവനായ ഹരിയെ മൂന്നു പ്രാവശ്യം പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് അഷ്ടാംഗപ്രണാമം ചെയ്ത്, അവർ അവന്റെ പാദാന്തരത്തിൽ സമുദ്രകന്നിയായ ശ്രീലക്ഷ്മി ഇരിക്കുന്നതു കണ്ടു।

Verse 41

पादसंवाहनासक्तां विष्णु वक्त्राहितेक्षणाम् । अथापरां वयोवृद्धां श्वेतवस्त्रावगुंठिताम्

അവൻ ഒരുത്തിയെ വിഷ്ണുവിന്റെ പാദസംവാഹനത്തിൽ ലീനയായി, ദൃഷ്ടി വിഷ്ണുവിന്റെ മുഖത്തിൽ നിശ്ചലമായവളായി കണ്ടു; പിന്നെ മറ്റൊരുത്തിയെ—വയോധികയും വന്ദ്യയും, ശ്വേതവസ്ത്രം മൂടിയവളായി—കണ്ടു।

Verse 42

सन्निविष्टां तदभ्याशे सम्यग्ध्यानपरायणाम् । द्वादशार्कप्रभायुक्तां कृशांगीं पुलकान्विताम्

അവൻ അവളെ സമീപത്ത് ഉപവിഷ്ടയായി, സമ്യക് ധ്യാനത്തിൽ പരായണയായി, പന്ത്രണ്ടു സൂര്യന്മാരുടെ തേജസ്സുപോലെ പ്രകാശമുള്ളവളായി, കൃശാംഗിയും ഭക്തിരോമാഞ്ചയുക്തയുമായവളായി കണ്ടു।

Verse 43

अथ तौ विष्णुना हर्षादुभावपि प्रहर्षितौ । संभाषितौ च संपृष्टौ यदर्थं च समागतौ

അപ്പോൾ വിഷ്ണു ഹർഷത്തോടെ അവരിരുവരെയും ആനന്ദിപ്പിച്ചു; അവരോട് സംസാരിച്ചു ചോദിച്ചു—നിങ്ങൾ ഏതു കാര്യാർത്ഥം വന്നിരിക്കുന്നു?

Verse 44

श्रीनारद उवाच । अहं हि सुरकार्येण संप्राप्योऽत्र तवांतिकम् । गरुडो वै ब्राह्मणाय यन्मां पृच्छसि केशव

ശ്രീ നാരദൻ പറഞ്ഞു—ഹേ കേശവാ! ദേവകാര്യാർത്ഥം ഞാൻ ഇവിടെ നിന്റെ സന്നിധിയിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു; ഗരുഡനും ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ ഹിതാർത്ഥം വന്നിരിക്കുന്നു—നീ എന്നോടു ചോദിക്കുന്നതു ഇതുതന്നെ।

Verse 45

श्रीभगवानुवाच । कच्चित्क्षेमं मुनिश्रेष्ठ सर्वेषां त्रिदिवौकसाम् । कच्चिन्नेंद्रस्य संजातं भयं दानवसंभवम्

ശ്രീഭഗവാൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മുനിശ്രേഷ്ഠാ, ത്രിദിവവാസികളായ സർവ്വ ദേവന്മാർക്കും ക്ഷേമമുണ്ടോ? ദാനവസംഭവമായ ഭയം ഇന്ദ്രനിൽ ഉദിച്ചിട്ടുണ്ടോ?

Verse 46

यज्ञभागं लभंते स्म कच्चिद्देवाः सवासवाः । कच्चिन्न दानवः कश्चिदुत्कटोऽभूद्धरातले

വാസവൻ (ഇന്ദ്രൻ) സഹിതം ദേവന്മാർ യജ്ഞത്തിലെ യഥോചിത ഭാഗം ഇപ്പോഴും ലഭിക്കുന്നുണ്ടോ? ഭൂമിയിൽ ഏതെങ്കിലും ഉഗ്ര ദാനവൻ ഉദ്ഭവിച്ചിട്ടില്ലല്ലോ?

Verse 47

श्रीनारद उवाच । सांप्रतं धरणी प्राप्ता चतुर्वक्त्रस्य संनिधौ । रोरूयमाणा भारार्ता दानवैः पीडिता भृशम् । प्रोवाच पद्मजं तत्र दुःखेन महताऽन्विता

ശ്രീ നാരദൻ പറഞ്ഞു—ഇപ്പോൾ തന്നെ ധരണി ചതുര്മുഖനായ ബ്രഹ്മാവിന്റെ സന്നിധിയിൽ എത്തി. അവൾ കരഞ്ഞുകൊണ്ട്, ഭാരാർത്തയായി, ദാനവന്മാർ അത്യന്തം പീഡിപ്പിച്ചതിനാൽ മഹാദുഃഖത്തിൽ മുങ്ങി, അവിടെ പദ്മജനോടു പറഞ്ഞു.

Verse 48

धरण्युवाच । कालनेमिर्हतो योऽसौ विष्णुनाप्रभविष्णुना । उग्रसेनसुतः कंसः संभूतः स महासुरः

ധരണി പറഞ്ഞു—അപ്രതിഹത പരാക്രമിയായ വിഷ്ണുവാൽ വധിക്കപ്പെട്ട ആ കാലനേമി, ഉഗ്രസേനന്റെ പുത്രനായ കംസനായി വീണ്ടും ജനിച്ചിരിക്കുന്നു; അവൻ മഹാസുരൻ.

Verse 49

अरिष्टो धेनुकः केशी प्रलम्बोनाम चापरः । तथान्या तु महारौद्रा पूतना नाम राक्षसी

അരിഷ്ടൻ, ധേനുകൻ, കേശി, പ്രലമ്പൻ എന്ന മറ്റൊരാൾ; അതുപോലെ അത്യന്തം ഭീകരയായ—പൂതന എന്ന രാക്ഷസി.

Verse 50

इतश्चेतश्च धावद्भिर्दानवैरेभिरेव च । वृथा मे जायते पीडा तथान्यैरपि दारुणैः

ഇങ്ങോട്ടും അങ്ങോട്ടും ഓടുന്ന ദാനവന്മാരാലും മറ്റു ക്രൂര സത്തകളാലും എനിക്ക് ഇടവിടാതെ വ്യർഥമായ വേദന തന്നെ ഉദിക്കുന്നു।

Verse 51

ऊर्ध्वबाहुस्तथा जातो मर्त्यलोके जनोऽधुना । बहुत्वान्न प्रमाति स्म कथंचिद्धि ममोपरि

ഇപ്പോൾ മർത്ത്യലോകത്തിൽ ഉയർത്തിയ കൈകളുള്ള ജനങ്ങൾ സത്യമായും ജനിച്ചിരിക്കുന്നു; എന്നാൽ അവരുടെ പെരുപ്പം കാരണം എന്റെ അവസ്ഥയെ അവർ ഒട്ടും ശ്രദ്ധിക്കുന്നില്ല।

Verse 52

भारावतरणं देव न करिष्यसि चाशु चेत् । रसातलं प्रयास्यामि तदाऽहं नात्र संशयः

ഹേ ദേവാ! നീ വേഗത്തിൽ ഈ ഭാരം നീക്കിയില്ലെങ്കിൽ, ഞാൻ സംശയമില്ലാതെ രസാതലത്തിലേക്ക് ഇറങ്ങിപ്പോകും।

Verse 53

तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा ब्रह्मणा लोककर्तृणा । संमंत्र्य विबुधैः सार्धं प्रेषितोऽहं तवांतिकम्

അവളുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ലോകസ്രഷ്ടാവായ ബ്രഹ്മാവ് ദേവന്മാരോടൊപ്പം ആലോചിച്ച് എന്നെ നിന്റെ സന്നിധിയിലേക്കു അയച്ചു।

Verse 54

प्रोक्तव्यो भगवान्वाक्यं त्वया देवो जनार्दनः । यथाऽवतीर्य भूपृष्ठे भारमस्याः प्रणाशयेत्

നീ ഭഗവാൻ ജനാർദനനോട് ഈ സന്ദേശം അറിയിക്കണം: അവൻ ഭൂതലത്തിൽ അവതരിച്ച് അവളുടെ ഭാരം നശിപ്പിക്കട്ടെ।

Verse 55

तस्माद्भूभितले देव कृत्वा जन्म स्वयं विभो । भारं नाशय मेदिन्या एतदर्थ मिहागतः

അതുകൊണ്ട്, ഹേ ദേവാ, ഹേ സർവ്വശക്തനായ വിഭോ! നീ സ്വേച്ഛയാൽ ഭൂമിയിൽ അവതരിച്ച് ദേവീ ഭൂമിയുടെ ഭാരം നീക്കണമേ; ഈ ലക്ഷ്യത്താലാണ് ഞാൻ ഇവിടെ വന്നത്.

Verse 56

श्रीभगवानुवाच । एवं मुने करिष्यामि संमंत्र्य ब्रह्मणा सह । भारावतरणं भूमेः साकं देवैः सवासवैः

ശ്രീഭഗവാൻ അരുളിച്ചെയ്തു: ഹേ മുനേ, അങ്ങനെ തന്നെയാകും. ബ്രഹ്മാവിനോടു ആലോചിച്ച്, ഇന്ദ്രാദി ദേവന്മാരോടുകൂടെ ഭൂമിയുടെ ഭാരം ഇറക്കി (നീക്കി) തീർക്കും.

Verse 57

एवमुक्त्वाऽथ तं विष्णुर्नारदं मुनिपुंगवम् । ततश्च गरुडं प्राह त्वं किमर्थमिहागतः

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം വിഷ്ണു മുനിശ്രേഷ്ഠനായ നാരദനോട് സംസാരിച്ചു; പിന്നെ ഗരുഡനോട് ചോദിച്ചു: ‘നീ ഏതു കാരണത്താൽ ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നു?’