The Anukramaṇī (Summary/Index) of the Mārkaṇḍeya Purāṇa

Verse 1

श्रीब्रह्मोवाच । अथ ते संप्रवक्ष्यामि मार्कंडेयाभिधं मुने । पुराणं सुमहत्पुण्यं पठतां श्रृण्वतां सदा ॥ १ ॥

ശ്രീബ്രഹ്മാവ് അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മുനേ! ഇനി ‘മാർക്കണ്ഡേയ’ എന്ന പേരിലുള്ള പുരാണം ഞാൻ നിനക്കു സമഗ്രമായി പ്രസ്താവിക്കും. ഇത് അതിമഹത്തും, നിത്യമായി പാരായണം ചെയ്യുകയും ശ്രവണം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നവർക്ക് പരമ പുണ്യദായകവുമാണ്.

Verse 2

यत्राधिकृत्य शकुनीन्सर्वधर्मनिरूपणम् । मार्कंडेयपुराणं तन्नवसाहस्रमीरितम् ॥ २ ॥

പക്ഷികളെ വിഷയമാക്കി സർവ്വധർമ്മനിരൂപണം ചെയ്യുന്ന അതാണ് ‘മാർക്കണ്ഡേയ പുരാണം’; അത് ഒൻപതിനായിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ളതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.

Verse 3

मार्कंडेयमुनेः प्रश्नो जैमिनेः प्राक्समीरितः । पक्षिणां धर्मसंज्ञानं ततो जन्मनिरूपणम् ॥ ३ ॥

ആദ്യം ജൈമിനി മുൻപ് പ്രസ്താവിച്ചതുപോലെ മുനി മാർക്കണ്ഡേയന്റെ ചോദ്യം വിവരിക്കപ്പെടുന്നു; തുടർന്ന് പക്ഷികളുടെ ധർമ്മബോധം ഉപദേശിക്കപ്പെടുന്നു; പിന്നെ അവരുടെ ജന്മം (ഉത്ഭവം) നിരൂപിക്കപ്പെടുന്നു.

Verse 4

पूर्वजन्मकथा चैषां विक्रिया चा दिवस्पतेः । तीर्थयात्रा बलस्याथ द्रौपदेयकथानकम् ॥ ४ ॥

അവരുടെ പൂർവജന്മകഥയും, ദിവസ്പതി (സൂര്യദേവൻ) അനുഭവിച്ച അത്ഭുതപരമായ വികാര/പരിവർത്തനവും; തുടർന്ന് ബലൻ (ബലരാമൻ) നടത്തിയ തീർത്ഥയാത്രയും, ദ്രൗപദേയരുടെ കഥയും (ഉണ്ട്).

Verse 5

हरिश्चंद्रकथा पुण्या युद्धमाडीबकाभिधम् । पितापुत्रसमाख्यानं दत्तात्रेयकथा ततः ॥ ५ ॥

തുടർന്ന് പുണ്യപ്രദമായ ഹരിശ്ചന്ദ്രകഥ, ‘ആഡീബക’ എന്ന പേരിലുള്ള യുദ്ധവിവരണം, പിതാവും പുത്രനും സംബന്ധിച്ച ഉപാഖ്യാനം, പിന്നെ ദത്താത്രേയകഥ (വരുന്നു).

Verse 6

हैहयस्याथ चरितं महाख्यानसमन्वितम् । मदालकसाकथा प्रोक्ता ह्यलर्कचरितान्विता ॥ ६ ॥

അനന്തരം ഹൈഹയ വംശത്തിന്റെ മഹാഖ്യാനസമന്വിതമായ ചരിതം വർണ്ണിക്കപ്പെട്ടു. മദാലകയുടെ കഥയും പറഞ്ഞു; അലർക്കന്റെ ജീവിതചരിതത്തോടുകൂടി॥

Verse 7

सृष्टिसंकीर्तनं पुण्यं नवधापारिकीर्तितम् । कल्पांतकालनिर्देशो यक्षसृष्टिनिरूपणम् ॥ ७ ॥

സൃഷ്ടിയുടെ പുണ്യകരമായ സംകീർത്തനം—ഒൻപത് വിഭാഗങ്ങളായി വിശദീകരിച്ചത്—പുണ്യദായകമെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. അതിൽ കല്പാന്തകാല നിർദ്ദേശവും യക്ഷസൃഷ്ടിയുടെ വിവരണവും ഉണ്ട്॥

Verse 8

रुद्रादिसृष्टिरप्युक्ता द्वीपचर्यानुकीर्तनम् । मनूनां च कथा नानाकीर्तिताः पापहारिकाः ॥ ८ ॥

രുദ്രാദി സൃഷ്ടിയും വിവരിക്കപ്പെട്ടു; ദ്വീപചര്യയുടെ അനുകീർത്തനവും ഉണ്ട്. മനുക്കളുടെ പല കഥകളും കീര്ത്തിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്—അവ പാപഹാരികളാണ്॥

Verse 9

तासु दुर्गाकथात्यंतं पुण्यदा चाष्टमेंऽतरे । तत्पश्चात्प्रणवोत्पत्तिस्त्रयीतेजः समुद्भवा ॥ ९ ॥

അവയിൽ എട്ടാം വിഭാഗത്തിൽ ദുർഗ്ഗാകഥ അത്യന്തം പുണ്യദായിനിയാണ്. അതിന് ശേഷം പ്രണവം (ഓം) ഉദ്ഭവം വിവരിക്കുന്നു—വേദത്രയതേജസ്സിൽ നിന്നു ജനിച്ചത്॥

Verse 10

मार्तंडस्य च जन्माख्यातन्माहात्म्यसमन्विता । वैवस्वतान्वयश्चापि वत्सप्रीश्चरितं ततः ॥ १० ॥

മാർത്തണ്ഡൻ (സൂര്യൻ) ജനനവും അവന്റെ മഹാത്മ്യസഹിതം വിവരിക്കപ്പെട്ടു. വൈവസ്വതൻ (മനു) വംശവും പറഞ്ഞു; തുടർന്ന് വത്സപ്രീയുടെ ചരിതവും സ്മരിക്കപ്പെട്ടു॥

Verse 11

खनित्रस्य ततः प्रोक्ता कथा पुण्या महात्मनः । अविक्षिच्चरितं चैव किमिच्छव्रतकीर्त्तनम् ॥ ११ ॥

അതിനുശേഷം മഹാത്മാവ് ഖനിത്രന്റെ പുണ്യപാവനകഥ പ്രസ്താവിച്ചു; അവിക്ഷിയുടെ ചരിതവും കിമിച്ഛ-വ്രതകീർത്തനവും കൂടി വിവരണമായി।

Verse 12

नरिष्यंतस्य चरितं इक्ष्वाकुचरितं ततः । नलस्य चरितं पश्चाद्रामचन्द्रस्य सत्कथा ॥ १२ ॥

പിന്നീട് നരിഷ്യന്തന്റെ ചരിതം, അതിനുശേഷം ഇക്ഷ്വാകുവിന്റെ ചരിതം; തുടർന്ന് നലന്റെ കഥയും പിന്നെ ശ്രീരാമചന്ദ്രന്റെ സത്കഥയും വരുന്നു।

Verse 13

कुशवंशसमाख्यानं सोमवंशानुकीर्त्तनम् । पुरुरवः कथा पुण्या नहुषस्य कथाद्भुता ॥ १३ ॥

കുശവംശത്തിന്റെ സമാഖ്യാനവും സോമവംശത്തിന്റെ അനുകീർത്തനവും ഉണ്ട്; പുരൂരവസിന്റെ കഥ പുണ്യപ്രദം, നഹുഷന്റെ കഥ അത്ഭുതകരം।

Verse 14

ययातिचरितं पुण्यं यदुवंशानुकीर्त्तनम् । श्रीकृष्णबालचरितं माथुरं चरितं ततः ॥ १४ ॥

തുടർന്ന് യയാതിയുടെ പുണ്യചരിതവും യദുവംശത്തിന്റെ അനുകീർത്തനവും; ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ ബാലലീലകളും അതിനുശേഷം മാഥുര (മഥുരാ) ചരിതവും വരുന്നു।

Verse 15

द्वारकाचरितं चाथ कथा सर्वावतारजा । ततः सांख्यसमुद्देशः प्रपञ्चासत्त्वकीर्तनम् ॥ १५ ॥

പിന്നീട് ദ്വാരകയുടെ ചരിതവും സർവ്വാവതാരജന്യമായ കഥയും; തുടർന്ന് സാംഖ്യത്തിന്റെ സംക്ഷിപ്ത ഉപദേശം, ഈ പ്രപഞ്ചം സത്യസാരരഹിതം (അസത്) എന്ന കീർത്തനവും।

Verse 16

मार्कंडेयस्य चरितं पुराणश्रवणे फलम् । यः श्रृणोति नरो भक्त्या पुराणमिदमादरात् ॥ १६ ॥

മാർക്കണ്ഡേയന്റെ ചരിതം പുരാണശ്രവണത്തിന്റെ ഫലമായി പ്രസിദ്ധമാണ്. ഭക്തിയോടെ, ആദരത്തോടെ, ഈ പുരാണം ശ്രദ്ധിച്ച് കേൾക്കുന്നവൻ ആ പുണ്യം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 17

मार्कंडेयाभिधं वत्स स लभेत्परमां गतिम् । यस्तु व्याकुरुते चैतच्छैवं स लभते पदम् ॥ १७ ॥

വത്സാ! മാർക്കണ്ഡേയൻ എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധനായവൻ പരമഗതി പ്രാപിക്കുന്നു. ഈ ശൈവ തത്ത്വം വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നവനും അതേ ദിവ്യപദം ലഭിക്കുന്നു.

Verse 18

तत्प्रयच्छेल्लिखित्वा यः सौवर्णकरिसंयुतम् । कार्तिक्यां द्विजवर्याय स लभेंद्ब्रह्मणः पदम् ॥ १८ ॥

ഇത് എഴുതിപ്പിച്ച്, സ്വർണ്ണ ആനയോടുകൂടെ, കാർത്തിക മാസത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണനു സമർപ്പിക്കുന്നവൻ ബ്രഹ്മപദം പ്രാപിക്കും.

Verse 19

श्रृणोति श्रावयेद्वापि यश्चानुक्रमणीमिमाम् । मार्कंडेयपुराणस्य स लभेद्वांछितं फलम् ॥ १९ ॥

മാർക്കണ്ഡേയപുരാണത്തിന്റെ ഈ അനുക്രമണീ സ്വയം കേൾക്കുകയോ മറ്റുള്ളവരെ കേൾപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവൻ ആഗ്രഹിച്ച ഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 20

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे मार्कण्डेयपुराणानुक्रमणीनिरूपणं नामाष्टनवतितमोऽध्यायः ॥ ९८ ॥

ഇങ്ങനെ ശ്രീ ബൃഹന്നാരദീയപുരാണത്തിന്റെ പൂർവഭാഗത്തിലെ ബൃഹദുപാഖ്യാനത്തിന്റെ ചതുര്ഥപാദത്തിൽ ‘മാർക്കണ്ഡേയപുരാണ അനുക്രമണീ-നിരൂപണം’ എന്ന പേരിലുള്ള തൊണ്ണൂറ്റെട്ടാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.