
ബ്രഹ്മാവ് മരീചിയോട് ഗരുഡപുരാണത്തിന്റെ ശുഭ അനുക്രമണിക പറയുന്നു—ഭഗവാൻ ഗരുഡൻ (താർക്ഷ്യൻ)ക്ക് ഉപദേശിച്ച ഗ്രന്ഥം; പരിമാണം 19,000 ശ്ലോകങ്ങൾ. വിഷയക്രമം: സൃഷ്ടിവിവരണം; സൂര്യാദി ദേവാരാധന, ദീക്ഷ, ശ്രാദ്ധം, വ്യൂഹപൂജ, വൈഷ്ണവ പഞ്ജരസ്തോത്രങ്ങൾ, യോഗവും വിഷ്ണുസഹസ്രനാമവും; ശിവ-ഗണേശ-ഗോപാല-ശ്രീധരാദി ഉപാസന; ന്യാസ-സന്ധ്യ, ദുര്ഗാ/ദേവപൂജ, പവിത്രാരോപണം, പ്രതിമാധ്യാനം; വാസ്തു-ക്ഷേത്രലക്ഷണം, പ്രതിഷ്ഠാവിധി; ദാനം-പ്രായശ്ചിത്തം; ലോക-നരകവർണ്ണനം; ജ്യോതിഷം, സാമുദ്രികം, സ്വരം, രത്നശാസ്ത്രം; തീർത്ഥമാഹാത്മ്യം (പ്രത്യേകിച്ച് ഗയ); മന്വന്തരങ്ങൾ, പിതൃദർമ്മം, വർണാശ്രമകർമ്മം, ശൗചം, ഗ്രഹയജ്ഞങ്ങൾ, നീതിശാസ്ത്രം, വംശ-അവതാരങ്ങൾ, ആയുർവേദം, വ്യാകരണം-വേദാംഗം, യുഗ-സംക്രാന്തി അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ. തുടർന്ന് പ്രേതകൽപ്പത്തിൽ യോഗികൾക്ക് ധർമ്മോപദേശം, മരണാനന്തര മന്ത്ര-ദാനങ്ങൾ, യമമാർഗം, പ്രേതലക്ഷണങ്ങളും ദുഃഖങ്ങളും, പിണ്ഡീകരണം, അന്ത്യേഷ്ടിയുടെ യോഗ്യത-കാലം, നാരായണബലി, വൃഷോത്സർഗം, കർമ്മവിപാകം, ലോകവിന്യാസം, പ്രളയം, ശ്രവണം-പാരായണം-ദാനഫലങ്ങൾ എന്നിവ പറയുന്നു.
Verse 1
ब्रह्मोवाच । मरीचे श्रृणु वक्ष्याभि पुराणं गारुडं शुभम् । गरुडायाब्रवीत्पृष्टो भगवान्गरुडासनः ॥ १ ॥
ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—ഹേ മരീചി, ശ്രവിക്ക; ഞാൻ ശുഭമായ ഗാരുഡപുരാണം വിവരിക്കും—ഗരുഡാസനനായ ഭഗവാൻ ചോദിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ഗരുഡനോട് എങ്ങനെ അരുളിച്ചെയ്തുവോ അതു।
Verse 2
एकोनविंशसाहस्रं तार्क्ष्यकल्पकथान्वितम् । पुराणोपक्रमप्रश्नः सर्गः संक्षेपतस्ततः ॥ २ ॥
ഇത് പത്തൊമ്പതിനായിരം ശ്ലോകങ്ങളാൽ സമ്പന്നവും താർക്ഷ്യ-കൽപബന്ധമായ കഥകളാൽ യുക്തവുമാണ്। തുടർന്ന് പുരാണോപക്രമത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യം, പിന്നെ സംക്ഷേപമായി സർഗം (സൃഷ്ടിവിവരണം) വരുന്നു।
Verse 3
सूर्यादिपूजनविधिर्दीक्षाविधिरतः परम् । श्राद्धपूजा ततः पश्चान्नवव्यूहार्चनं द्विज ॥ ३ ॥
അടുത്തതായി സൂര്യാദി ദേവതകളുടെ പൂജാവിധി, പിന്നെ ദീക്ഷാവിധി. തുടർന്ന് ശ്രാദ്ധബന്ധമായ പൂജ, അതിനുശേഷം—ഹേ ദ്വിജ—നവവ്യൂഹങ്ങളുടെ അർച്ചന (വിധി) വരുന്നു।
Verse 4
पूजाविधानं च तथा वैष्णवं पंजरं ततः । योगाध्यायस्ततो विष्णोर्नामसाहस्रकीर्तनम् ॥ ४ ॥
പിന്നീട് പൂജാവിധാനത്തിന്റെ വിവരണം; അതിനുശേഷം വൈഷ്ണവ ‘പഞ്ജര’ എന്ന രക്ഷാസ്തോത്രം. തുടർന്ന് യോഗാധ്യായം, പിന്നെ വിഷ്ണുവിന്റെ സഹസ്രനാമകീർത്തനം.
Verse 5
ध्यानं विष्णोस्ततः सूर्यपूजा मृत्युंजयार्चनम् । मालामंत्रः शिवार्चाथ गणपूजा ततः परम् ॥ ५ ॥
ആദ്യം വിഷ്ണുവിന്റെ ധ്യാനം; തുടർന്ന് സൂര്യപൂജയും മൃത്യുഞ്ജയാർച്ചനയും. പിന്നെ മാലാമന്ത്രസാധന, തുടർന്ന് ശിവാർച്ചന, അതിനുശേഷം ഗണ (ഗണേശ) പൂജ.
Verse 6
गोपालपूजा त्रैलोक्यमोहनश्रीधरार्चनम् । विष्ण्वर्चा पंचतत्त्वार्चा चक्रार्चा देवपूजनम् ॥ ६ ॥
ഇവിടെ ഗോപാലപൂജ, ത്രൈലോക്യമോഹനനായ ശ്രീധരന്റെ അർച്ചന, വിഷ്ണ്വർച്ച, പഞ്ചതത്ത്വാർച്ച, ചക്രാർച്ച, കൂടാതെ ദേവപൂജ—ഇവയുടെ വിധി പ്രതിപാദിക്കുന്നു।
Verse 7
न्यासादिसंध्योपास्तिश्च दुर्गार्चाथ सुरार्चनम् । पूजा माहेश्वरी चातः पवित्रारोपणार्चनम् ॥ ७ ॥
ന്യാസാദികളോടുകൂടിയ സന്ധ്യോപാസന, ദുർഗ്ഗാർച്ചയും ദേവാർച്ചനവും; തുടർന്ന് മാഹേശ്വരീ (ശിവബന്ധ) പൂജ, പിന്നെ പവിത്രാരോപണത്തോടെയുള്ള അർച്ചനയും ഇവിടെ പറയുന്നു।
Verse 8
मूर्तिध्यांनवास्तुमानं प्रासादानां च लक्षणम् । प्रतिष्ठा सर्वदेवानां पृथक्पूजा विधानतः ॥ ८ ॥
ഇതിൽ മൂർത്തിധ്യാനം, വാസ്തുമാനപ്രകാരം സ്ഥലമാപനം, പ്രാസാദങ്ങളുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ; കൂടാതെ സർവദേവന്മാരുടെ പ്രതിഷ്ഠയും വിധിപ്രകാരം വേർതിരിച്ച പൂജാവിധിയും പ്രതിപാദിക്കുന്നു।
Verse 9
योगोऽषटांगो दानधर्माः प्रयश्चित्तविधिक्रिया । द्वीपेशनरकाख्यानं सूर्यव्यूहश्च ज्योतिषम् ॥ ९ ॥
ഇതിൽ ഷഡംഗയോഗം, ദാനധർമ്മങ്ങൾ, പ്രായശ്ചിത്തവിധിക്രിയ; ദ്വീപങ്ങളും അവയുടെ അധീശന്മാരുടെയും വിവരണം, നരകാഖ്യാനങ്ങൾ; കൂടാതെ സൂര്യവ്യൂഹവും ജ്യോതിഷശാസ്ത്രവും പ്രതിപാദിക്കുന്നു।
Verse 10
सामुद्रिकं स्वरज्ञानं नवरत्नपरीक्षणम् । माहात्म्यमथ तीर्थानां गयामाहात्म्यमुत्तमम् ॥ १० ॥
ഇതിൽ സാമുദ്രികശാസ്ത്രം, സ്വരജ്ഞാനം, നവരത്നപരീക്ഷണം; തുടർന്ന് തീർത്ഥങ്ങളുടെ മഹാത്മ്യവും അത്യുത്തമമായ ഗയാമഹാത്മ്യവും പ്രതിപാദിക്കുന്നു।
Verse 11
ततो मन्वंतराख्यानं पृथक्पृथग्विभागशः । पित्राख्यानं वर्णधर्मा द्रव्यशुद्धिः समर्पणम् ॥ ११ ॥
അതിന് ശേഷം മന്വന്തരങ്ങളുടെ ആഖ്യാനം വേർവേർ വിഭാഗങ്ങളായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു. തുടർന്ന് പിതൃവൃത്താന്തം, വർണധർമ്മങ്ങൾ, ദ്രവ്യശുദ്ധി, സമർപ്പണവിധി എന്നിവ നിർൂപിക്കപ്പെടുന്നു॥ ११ ॥
Verse 12
श्राद्धं विनायकस्यार्चा ग्रहयज्ञस्तथआ श्रमाः । जननाख्यं प्रेतशौचं नीतिशास्त्रं व्रतोक्तयः ॥ १२ ॥
ഇവിടെ ശ്രാദ്ധവിധി, വിനായക (ഗണേശ) അർച്ചന, ഗ്രഹയജ്ഞം, നിശ്ചിത ശ്രമ-തപസ്സുകൾ, ‘ജനന’ എന്ന സംസ്കാരം, പ്രേതശൗചനിയമങ്ങൾ, നീതിശാസ്ത്രം, വ്രതവിധികൾ എന്നിവയും വിവരിക്കുന്നു॥ १२ ॥
Verse 13
सूर्यवंशः सोमवंशोऽवतारकथनं हरेः । रामायणं हरेर्वंशो भारताख्यानकं ततः ॥ १३ ॥
സൂര്യവംശവും സോമവംശവും വർണ്ണിക്കപ്പെടുന്നു; കൂടാതെ ഹരിയുടെ അവതാരകഥയും പറയുന്നു. തുടർന്ന് രാമായണം, ഹരിവംശം, പിന്നെ ഭാരത (മഹാഭാരത) ആഖ്യാനം വരുന്നു॥ १३ ॥
Verse 14
आयुर्वेदनिदानं प्राक् चिकिकत्सा द्रव्यजा गुणाः । रोगघ्नं कवचं विष्णोर्गारुडं त्रैपुरो मनुः ॥ १४ ॥
ആദ്യം ആയുർവേദനിദാനം, തുടർന്ന് ചികിത്സയും ഔഷധദ്രവ്യജന്യ ഗുണങ്ങളും വിവരിക്കുന്നു. പിന്നെ രോഗനാശകമായ വിഷ്ണുകവചം, ഗാരുഡവിദ്യ, ത്രൈപുരമനു (മന്ത്ര/വിധാനം) എന്നിവ പറയുന്നു॥ १४ ॥
Verse 15
प्रश्नचूडामणिश्चांतो हयायुर्वेदकीर्तनम् । ओषघीनाम कथनं ततो व्याकरणोहनम् ॥ १५ ॥
അവസാനത്തിൽ ‘പ്രശ്ന-ചൂഡാമണി’യോടെ ഉപസംഹാരം ചെയ്യുന്നു; തുടർന്ന് ഹയ-ആയുർവേദകീർത്തനം, ഔഷധികളുടെ വിവരണം, പിന്നെ വ്യാകരണത്തിന്റെ വിശദമായ നിരൂപണം വരുന്നു॥ १५ ॥
Verse 16
छंदः शास्त्रं सदाचारस्ततः स्नानविधिः स्मृतः । तर्पणं वैश्वदेवं च संध्या पार्वणकर्म च ॥ १६ ॥
അടുത്തതായി ഛന്ദഃശാസ്ത്രം, സദാചാരം, പിന്നെ സ്നാനവിധി സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു; കൂടാതെ തർപ്പണം, വൈശ്വദേവം, സന്ധ്യോപാസനയും പർവണദിനകർമ്മങ്ങളും പറയുന്നു.
Verse 17
नित्यश्राद्धं सर्पिडाख्यं धर्मसारोऽघनिष्कृतिः । प्रतिसंक्रम उक्ताः स्म युगधर्माः कृतेः फलम् ॥ १७ ॥
നിത്യശ്രാദ്ധം, ‘സർപിഡാ’ എന്നറിയപ്പെടുന്ന വിധി, ധർമ്മസാരം, പാപനിഷ്കൃതി; കൂടാതെ ഓരോ സംക്രാന്തിയിലും ആചരിക്കേണ്ട അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ—ഇവയെ യುಗധർമ്മങ്ങളും കൃതയുഗഫലവും ആയി പ്രസ്താവിച്ചു.
Verse 18
योगशास्त्रं विष्णुभक्तिर्नमस्कृतिफलं हरेः । माहात्म्यं वैष्णवं चाथ नारसिंहस्तवोत्तमम् ॥ १८ ॥
ഇതിൽ യോഗശാസ്ത്രം, വിഷ്ണുഭക്തി, ഹരിയെ നമസ്കരിക്കുന്നതിന്റെ ഫലം പറയുന്നു; കൂടാതെ വൈഷ്ണവ മഹാത്മ്യവും പ്രസ്താവിക്കുന്നു, ഉത്തമ നരസിംഹസ്തവവും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
Verse 19
ज्ञानामृतं गुहुष्टकं स्तोत्रं विष्ण्वर्चनाह्वयम् । वेदांतसांख्यसिद्धांतो ब्रह्मज्ञानं तथात्मकम् ॥ १९ ॥
ഇവിടെ ‘ജ്ഞാനാമൃതം’, ‘ഗുഹുഷ്ടകം’, ‘വിഷ്ണ്വർച്ചനം’ എന്ന പേരിലുള്ള സ്തോത്രം; കൂടാതെ വേദാന്ത-സാംഖ്യ സിദ്ധാന്തങ്ങളും, അതേ സ്വഭാവമുള്ള ബ്രഹ്മജ്ഞാനവും പ്രതിപാദിക്കുന്നു.
Verse 20
गीतासारः फलोत्कीर्तिः पूर्वखंडोऽयमीरितः । अथास्यैवोत्तरे खंडे प्रेतकल्पः पुरोदितः ॥ २० ॥
ഈ പൂർവഖണ്ഡം ഗീതാസാരവും ഫലോത്കീർത്തിയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അതുപോലെ ഈ ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ ഉത്തരഖണ്ഡത്തിൽ പ്രേതകൽപം (പ്രേതവിധി) മുമ്പേ പ്രതിപാദിച്ചിട്ടുണ്ട്.
Verse 21
यत्र तार्क्ष्येण संपृष्टो भगवानाह वाडवाः । धर्मप्रकटनं पूर्वं योगिनां गतिकारणम् ॥ २१ ॥
അവിടെ താർക്ഷ്യൻ (ഗരുഡൻ) ചോദിച്ചപ്പോൾ ഭഗവാൻ വാഡവരോടു അരുളിച്ചെയ്തു—ആദ്യം ധർമ്മത്തിന്റെ പ്രകാശനം; അതുതന്നെ യോഗികളുടെ പരമഗതിക്കു കാരണം.
Verse 22
दानादिकं फलं चापि प्रोक्तमन्त्रोर्द्धदैहिकम् । यमलोकस्थमार्गस्य वर्णन च ततः परम् ॥ २२ ॥
ദാനാദി പുണ്യകർമ്മങ്ങളുടെ ഫലവും പ്രസ്താവിച്ചു; ദേഹാന്തരാനന്തരമായ മന്ത്ര-ക്രിയകളും. തുടർന്ന് യമലോകത്തിലേക്കുള്ള മാർഗത്തിന്റെ വിവരണവും പറയുന്നു.
Verse 23
षोडशश्राद्धफलको वृत्तांतश्चात्र वर्णितः । निष्कृतिर्यममार्गस्य धर्मराजस्य वैभवम् ॥ २३ ॥
ഇവിടെ ഷോഡശ ശ്രാദ്ധങ്ങളുടെ ഫലവൃത്താന്തം വർണിച്ചിരിക്കുന്നു; കൂടാതെ യമമാർഗ്ഗത്തെ സംബന്ധിച്ച പ്രായശ്ചിത്തവും ധർമ്മരാജന്റെ വൈഭവവും പ്രസ്താവിക്കുന്നു.
Verse 24
प्रेतपीडांविनिर्द्देशः प्रेतचिह्ननिरूपणम् । प्रेतानां चरिताख्यानं कारणं प्रेततां प्रति ॥ २४ ॥
ഇതിൽ പ്രേതനെ ബാധിക്കുന്ന പീഡകളുടെ നിർദ്ദേശവും, പ്രേതലക്ഷണങ്ങളുടെ നിർൂപണവും, പ്രേതങ്ങളുടെ ചരിത-അനുഭവകഥനവും, പ്രേതത്വത്തിലേക്കുള്ള കാരണവും പറയുന്നു.
Verse 25
प्रेतकृत्यविचारश्च सर्पिडीकरणोक्तयः । प्रेतत्वमोक्षणाख्यानं दानानि च विमुक्तये ॥ २५ ॥
ഇതിൽ പ്രേതകൃത്യങ്ങളുടെ വിചാരവും, പിണ്ഡീകരണവിധികളും, പ്രേതത്വമോചനത്തിന്റെ കഥനവും, വിമുക്തിക്കായുള്ള ദാനങ്ങളും പ്രസ്താവിക്കുന്നു.
Verse 26
आवश्यकोत्तमं दानं प्रेतसौख्यकरोहनम् । शारीरकविनिर्देशो यमलोकस्य वर्णनम् ॥ २६ ॥
ഇതിൽ പ്രേതസൗഖ്യം നൽകുന്ന അത്യാവശ്യവും ഉത്തമവുമായ ദാനങ്ങളുടെ വിവരണം ഉണ്ട്; കൂടാതെ ദേഹധാരിയായ ആത്മാവിന്റെ സിദ്ധാന്തനിർദ്ദേശവും യമലോകത്തിന്റെ വർണ്ണനയും പറയുന്നു।
Verse 27
प्रेतत्वोद्धारकथनं कर्मकृर्त्तृविनिर्णयः । मृत्योः पूर्वक्रियाख्यानं पश्चात्कर्मनिरूपणम् ॥ २७ ॥
ഇതിൽ പ്രേതത്വത്തിൽ നിന്ന് ഉദ്ധാരത്തിനുള്ള മാർഗങ്ങൾ പറയുന്നു; കർമക്രിയകൾ നിർവഹിക്കാൻ അർഹൻ ആരെന്ന നിർണ്ണയവും ഉണ്ട്; മരണത്തിന് മുമ്പുള്ള കൃത്യങ്ങളും മരണാനന്തര കർമങ്ങളും വിശദീകരിക്കുന്നു।
Verse 28
मध्यषोडशकश्राद्धं स्वर्गप्राप्तिक्रियोहनम् । सूतकस्याथ संख्यांनं नारायणबलिक्रिया ॥ २८ ॥
ഇതിൽ ‘മധ്യ ഷോഡശക’ ശ്രാദ്ധങ്ങൾ, സ്വർഗ്ഗപ്രാപ്തിക്ക് സഹായകമായ ക്രിയാവിധികൾ, സൂതകദിനങ്ങളുടെ എണ്ണവും, നാരായണബലി കർമവും ഉപദേശിക്കുന്നു।
Verse 29
वृषोत्सर्गस्य माहात्म्यं निषिद्धपरिवर्जनम् । अपमृत्युक्रियोक्तिश्च विपाकः कर्मणां नृणाम् ॥ २९ ॥
ഇതിൽ വൃഷോത്സർഗ്ഗ കർമത്തിന്റെ മഹാത്മ്യം, നിഷിദ്ധകർമ്മങ്ങൾ ഒഴിവാക്കൽ, അപമൃത്യുനിവാരണ ക്രിയകൾ, കൂടാതെ മനുഷ്യരുടെ കർമവിപാകം (ഫലം) എന്നിവയും പറയുന്നു।
Verse 30
कृत्याकृत्यविचारश्च विष्णुध्यानविमुक्तये । स्वर्गतौ विहिताख्यानं स्वर्गसौख्यनिरूपणम् ॥ ३० ॥
ഇതിൽ വിഷ്ണുധ്യാനത്തിലൂടെ വിമുക്തിക്കായി ചെയ്യേണ്ടതും ചെയ്യരുതാത്തതുമായ വിവേകം പറയുന്നു; കൂടാതെ സ്വർഗ്ഗഗതിക്കായി വിധിച്ചിരിക്കുന്ന ആചാരങ്ങളുടെ വിവരണവും സ്വർഗ്ഗസുഖത്തിന്റെ സ്വഭാവനിർണ്ണയവും ഉണ്ട്।
Verse 31
भूर्लोकवर्णनं चैव सप्ताधोलोकवर्णनम् । पंचोर्द्ध्वलोककथनं ब्रह्मांडस्थितिकीर्तनम् ॥ ३१ ॥
ഇതിൽ ഭൂലോകത്തിന്റെ വർണ്ണനം, ഏഴ് അധോലോകങ്ങളുടെ വിവരണം, അഞ്ച് ഊർദ്ധ്വലോകങ്ങളുടെ കഥനം, ബ്രഹ്മാണ്ഡസ്ഥിതി-ക്രമത്തിന്റെ കീർത്തനം എന്നിവ ഉണ്ട്.
Verse 32
ब्रह्मांडानेकचरितं ब्रह्मजीवनिरूपणम् । आत्यंतिकं लयाख्यानं फलस्तुति निरूपणम् ॥ ३२ ॥
ഇത് ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിലെ അനേകം ചരിതങ്ങൾ വർണ്ണിക്കുന്നു, ബ്രഹ്മദേവന്റെ ജീവിതചരിതം നിരൂപിക്കുന്നു, ആത്യന്തിക പ്രളയാഖ്യാനം പറയുന്നു, ഫലസ്തുതിയും വിശദീകരിക്കുന്നു.
Verse 33
इत्येतद्गारुडं नाम पुराणं भुक्तिमुक्तिदम् । कीर्तितं पापशमनं पठतां श्रृण्वतां नृणाम् ॥ ३३ ॥
ഇങ്ങനെ ‘ഗാരുഡ’ എന്ന നാമത്തിലുള്ള ഈ പുരാണം ഭുക്തിയും മുക്തിയും നൽകുന്നതായി കീർത്തിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഇത് വായിക്കുന്നവർക്കും ശ്രവിക്കുന്നവർക്കും പാപശമനകരമെന്നു പ്രഖ്യാപിതം.
Verse 34
लिखित्वैतत्पुराणं तु विषुवे यः प्रयच्छति । सौवर्णहंसयुग्माढ्यं विप्राय स दिवं व्रजेत् ॥ ३४ ॥
വിഷുവദിനത്തിൽ ഈ പുരാണം എഴുതിച്ച്, സ്വർണ്ണഹംസയുഗ്മംകൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച്, ഒരു വിപ്രന് ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ ദിവ്യ സ്വർഗ്ഗലോകം പ്രാപിക്കും.
Verse 35
इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे गारुडानुक्रमणीवर्णनं नामाष्टोत्तरशततमोऽध्यायः ॥ १०८ ॥
ഇങ്ങനെ ശ്രീബൃഹന്നാരദീയപുരാണത്തിന്റെ പൂർവ്വഭാഗത്തിലെ ബൃഹദുപാഖ്യാനത്തിൽ ചതുർത്ഥ പാദത്തിൽ ‘ഗാരുഡാനുക്രമണീ-വർണ്ണനം’ എന്ന നാമമുള്ള നൂറ്റെട്ടാമത്തെ അധ്യായം സമാപ്തമായി.
Because the Garuḍa Purāṇa is especially authoritative for post-death dharma: śrāddha sequences, preta-conditions, piṇḍīkaraṇa, Nārāyaṇa-bali, gifts (dāna) for relief and liberation, and the doctrinal mapping of Yama’s path. The anukramaṇikā foregrounds these as a practical soteriological manual tied to pitṛ-kārya and mokṣa-dharma.
Its primary function is enumerative and architectural: it lists the Garuḍa Purāṇa’s internal sequence of subjects (ritual, cosmology, sciences, ethics, liberation teachings) rather than developing a continuous story. In Purāṇic pedagogy, such an index legitimizes scope, aids memorization, and guides ritual and study navigation.