Sarga 35

Verse 1

तां तु रामकथां श्रुत्वा वैदेही वानरर्षभात्।उवाच वचनं सान्त्वमिदं मधुरया गिरा।।।।

ເມື່ອນາງໄວເທຫີໄດ້ຟັງເລື່ອງລາວອັນສັກສິດຂອງພຣະຣາມາ ຈາກວານອນຜູ້ປະເສີດດັ່ງພະຍາວານອນ ນາງຈຶ່ງເວົ້າຖ້ອຍຄຳປອບໂຍນນີ້ດ້ວຍສຽງອັນຫວານຊື່ນ

Verse 2

क्व ते रामेण संसर्गः कथं जानासि लक्ष्मणम्।वानराणां नराणां च कथमासीत्समागमः।।।।

ເຈົ້າໄດ້ພົວພັນກັບພຣະຣາມຢູ່ໃສ? ເຈົ້າຮູ້ຈັກພຣະລັກສະມະນະໄດ້ແນວໃດ? ແລະການພົບພາກັນຈົນເກີດສັນຍາມິດຕະພາບລະຫວ່າງວານະຣະກັບມະນຸດ ເກີດຂຶ້ນແນວໃດ

Verse 3

यानि रामस्य लिङ्गानि लक्ष्मणस्य च वानर।तानि भूयस्समाचक्ष्व न मां शोकस्समाविशेत्।।।।

ຕໍ່ມາ ພະຣາຊາແຫ່ງວານະຣະ ຢືນຢູ່ເທິງຍອດນັ້ນ ແລະຮີບຮ້ອນສົ່ງຂ້າພະເຈົ້າແຕ່ຜູ້ດຽວ ໃຫ້ເຂົ້າໄປໃກ້ບຸລຸດທັງສອງ।

Verse 4

कीदृशं तस्य संस्थानं रूपं रामस्य कीदृशम्।कथमूरू कथं बाहू लक्ष्मणस्य च शंस मे।।।।

ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກຂ້າພະເຈົ້າເຖີດ: ພຣະຣາມມີຮ່າງກາຍແລະພຣະສະໂພກພຣະພັກເປັນແນວໃດ? ແລະພາກຂາອ່ອນກັບພຣະພາຫຸຂອງພຣະລັກສະມະນະເປັນແນວໃດ ຈົ່ງແຈ້ງໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າຮູ້។

Verse 5

एवमुक्तस्तु वैदेह्या हनुमान्मारुतात्मजः।ततो रामं यथातत्त्वमाख्यातुमुपचक्रमे।।।।

ເມື່ອນາງໄວເທຫີກ່າວດັ່ງນັ້ນ ຫນຸມານ—ບຸດແຫ່ງພຣະພາຍຸ—ຈຶ່ງເລີ່ມພັນນາພຣະຣາມຕາມຄວາມເປັນຈິງແທ້ຂອງພຣະອົງ.

Verse 6

जानन्ती बत दिष्ट्या मां वैदेहि परिपृच्छसि।भर्तुः कमलपत्त्राक्षि संस्थानं लक्ष्मणस्य च।।।।

ໂອ ໄວເທຫີ ຜູ້ມີດວງຕາດັ່ງກີບດອກບົວ! ແມ່ນແທ້ວ່າເຈົ້າຮູ້ຮູບພັນແລະເຄື່ອງໝາຍຂອງພຣະສະວາມີ ແລະ ພຣະລັກສະມະນະຢູ່ແລ້ວ ແຕ່ການທີ່ເຈົ້າຖາມໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າພັນລະນານັ້ນ ເປັນມົງຄຸນຍິ່ງ.

Verse 7

यानि रामस्य चिह्नानि लक्ष्मणस्य च यानि वै।लक्षितानि विशालाक्षि वदतश्शृणु तानि मे।।।।

ທັງໝົດໂດຍມີອັງຄະທະເປັນຜູ້ນຳ ໄດ້ມາຮອດຂອບຝັ່ງທະເລ. ແຕ່ອີກຄັ້ງໜຶ່ງ ແມ່ນແມ່ນຢາກເຫັນເຈົ້າຢ່າງຍິ່ງ ກໍກັບຕົກຢູ່ໃນຄວາມກັງວົນແລະຄວາມຢ້ານກົວ

Verse 8

रामः कमलपत्त्राक्ष स्सर्वसत्त्वमनोहरः।रूपदाक्षिण्यसम्पन्नः प्रसूतो जनकात्मजे।।।।

ໂອ ທິດາແຫ່ງຊະນະກະ, ພຣະຣາມຜູ້ມີນະຍນະດຸດກີບດອກບົວ ເປັນທີ່ຮັກໃນໃຈຂອງສັດທັງປວງ ໄດ້ປະສູດມາພ້ອມດ້ວຍຄວາມງາມ ຄວາມອ່ອນໂຍນ ແລະມາລະຍາດອັນປະນີດສູງສົ່ງ।

Verse 9

तेजसाऽदित्य सङ्काशः क्षमया पृथिवीसमः।बृहस्पतिसमो बुद्ध्या यशसा वासवोपमः।।।।

ດ້ວຍຕະເຈະສະ ທ່ານດຸດດັ່ງພະອາທິດ; ດ້ວຍຄວາມອົດທົນ ທ່ານເທົ່າດິນແດນ; ດ້ວຍປັນຍາ ທ່ານເທົ່າພຣະບຶຫັດສະປະຕິ; ແລະດ້ວຍກຽດຕິຍົດ ທ່ານປຽບດັ່ງວາສະວະ (ພະອິນທຣາ)

Verse 10

रक्षिता जीवलोकस्य स्वजनस्याभिरक्षिता।रक्षिता स्वस्य वृत्तस्य धर्मस्य च परन्तपः।।।।

ພຣະອົງເປັນຜູ້ພິທັກໂລກແຫ່ງສັດມີຊີວິດ—ຍິ່ງກວ່ານັ້ນຍ່ອມພິທັກພວກພ້ອງຂອງພຣະອົງເອງ. ພຣະອົງຮັກສາວົງສານຸວົງ ແລະພິທັກທັມມະ; ພຣະອົງເປັນຜູ້ເຜົາຜານສັດຕູ

Verse 11

रामो भामिनि लोकस्य चातुर्वर्ण्यस्य रक्षिता।मर्यादानां च लोकस्य कर्ता कारयिता च सः।।।।

ໂອ ນາງຜູ້ງາມຜ່ອງ, ພຣະຣາມາເປັນຜູ້ພິທັກຈາຕຸວັນນະ—ສີ່ຫມູ່ຊົນໃນໂລກ. ພຣະອົງສ້າງຕັ້ງມະຣະຍາດາ ແລະຂອບເຂດແຫ່ງຄວາມປະພຶດອັນຖືກຕ້ອງ ພ້ອມທັງໃຫ້ຜູ້ຄົນປະຕິບັດຕາມ

Verse 12

अर्चिष्मानर्चितोऽत्यर्थं ब्रह्मचर्यव्रते स्थितः।साधूनामुपकारज्ञः प्रचारज्ञश्च कर्मणाम्।।।।

ພຣະອົງສ່ອງສະຫວ່າງແລະໄດ້ຮັບການບູຊາຢ່າງສູງສຸດ; ທຣົງໝັ້ນຄົງໃນພຣະຫມະຈັນຍະວຣະຕະ (ວິນັຍແຫ່ງການຄວບຄຸມຕົນ). ທຣົງຮູ້ຄຸນຄວາມດີຂອງສາທຸຊົນ ແລະຮູ້ທາງປະພຶດອັນຖືກຕ້ອງໃນໜ້າທີ່ແລະພິທີກຳ

Verse 13

राजविद्याविनीतश्च ब्राह्मणानामुपासिता।श्रुतवान्शीलसम्पन्नो विनीतश्च परन्तपः।।।।

ພຣະອົງໄດ້ຮັບການຝຶກຝົນໃນຣາຊະວິທະຍາ—ວິຊາແຫ່ງການປົກຄອງ ແລະທຣົງນົບນ້ອມບຳລຸງພຣາຫມະນະ. ທຣົງເປັນຜູ້ຮູ້ຫຼາຍ (ສຣຸຕະວານ), ມີສິນທຳອັນງາມ, ມີວິນັຍ—ແລະເປັນຜູ້ເຜົາຜານສັດຕູ

Verse 14

यजुर्वेदविनीतश्च वेदविद्भिस्सुपूजितः।धनुर्वेदे च वेदेषु वेदाङ्गेषु च निष्ठितः।।।।

ພຣະອົງໄດ້ຮັບການຝຶກຝົນໃນຍະຊຸຣເວດ ແລະໄດ້ຮັບການນົບນ້ອມບູຊາຢ່າງສູງຈາກຜູ້ຮູ້ພຣະເວດທັງຫຼາຍ. ພຣະອົງຍັງຊໍານານໃນທະນຸຣເວດ (ວິຊາຄັນທະນູ), ໃນພຣະເວດ ແລະໃນເວທາງຄະທັງປວງດ້ວຍ

Verse 15

विपुलांसो महाबाहुः कम्बुग्रीवश्शुभाननः।गूढजत्रुस्सुताम्राक्षो रामो देवि जनै श्श्रुतः।।।।

ໂອ ເທວີ, ພຣະຣາມຜູ້ມີບ່າກວ້າງ ແຂນໃຫຍ່ມີພະລັງ, ພຣະສໍຄ້າຍສັງຂ໌, ພຣະພັກເປັນມົງຄຸນ, ບ່າແນ່ນງາມ ແລະດວງເນດແດງເຮືອງດຸດທອງແດງ—ເປັນທີ່ເລື່ອງລືໃນຫມູ່ຊົນ

Verse 16

दुन्दुभिस्वननिर्घोष स्स्निग्धवर्णः प्रतापवान्।सम स्समविभक्ताङ्गो वर्णं श्यामं समाश्रितः।।।।

ພຣະສຽງຂອງພຣະອົງກັງວານດຸດສຽງກອງດຸນດຸບີ; ພຣະວັນນະຜິວຜ່ອງໃສມັນງາມ ແລະນ່າຊົມ. ພຣະອົງສ່ອງສະຫວ່າງດ້ວຍພະປະທາບ, ຮ່າງກາຍສົມດຸນ, ອະວະຍະວະສັດສ່ວນງາມ, ແລະມີຄວາມງາມແຫ່ງສີຄໍາເຂັ້ມ

Verse 17

त्रिस्थिरस्त्रिप्रलम्बश्च त्रिसमस्त्रिषु चोन्नतः।त्रिताम्रस्त्रिषु च स्निग्धो गम्भीरस्त्रिषु नित्यशः।।।।

ພຣະອົງມີເຄື່ອງໝາຍຕາມຄະຕິຂອງບຸລຸດອຸດົມ: ສາມສ່ວນແນ່ນຫນາ, ສາມສ່ວນຍາວ, ສາມສ່ວນເທົ່າກັນ, ແລະສາມຕໍາແໜ່ງນູນສູງ. ອີກທັງສາມແຫ່ງປາກົດປະກາຍແດງເຮືອງດຸດທອງແດງ, ແລະໃນສາມປະການພຣະອົງດໍາລົງຄວາມເລິກຊຶ້ງ ສົງ່າຜ່າເຜີຍ ແລະຄວາມອົງອາດຢູ່ເປັນນິດ

Verse 18

त्रिवलीवांस्त्र्यवनतश्चतुर्व्यङ्गस्त्रिशीर्षवान्।चतुष्कलश्चतुर्लेखश्चतुष्किष्कुश्चतु स्समः।।।।

ໃນພຣະວະກາຍມີຮອຍພັບສາມຊັ້ນ ມີຮອຍເວົ້າອ່ອນນ້ອຍສາມແຫ່ງ ແລະມີຮູລະອຽດສີ່ແຫ່ງ; ທີ່ພຣະເສຍມີຂວັນສາມວົງເປັນມົງຄຸນ. ໃຕ້ນິ້ວໂປ້ມີເສັ້ນສີ່ເສັ້ນ ແລະທີ່ໜ້າຜາກກໍມີສີ່ເສັ້ນ; ຄວາມສູງສີ່ສອກ ແລະສີ່ສ່ວນລ້ວນສົມສ່ວນເທົ່າກັນ.

Verse 19

चतुर्दशसमद्वन्द्वश्चतुर्दंष्ट्रश्चतुर्गतिः।महोष्ठहनुनासश्च पञ्चस्निग्धोऽष्टवंशवान्।।।।

ໃນລັກສະນະເປັນຄູ່ສິບສີ່ປະການ ພຣະອົງສົມດຸນດີ; ມີຟັນເດັ່ນສີ່ຊີ້ ແລະສາມາດເຄື່ອນໄຫວດ້ວຍລີລາອັນສົງ່າສີ່ຢ່າງຕາມກາລ. ພຣະໂອສຖ ພຣະຄາງ ແລະພຣະນາສິກງາມໂດດເດັ່ນ; ຫ້າສ່ວນນຸ່ມລື່ນມີປະກາຍ ແລະແປດສ່ວນຍາວສົມຮູບ.

Verse 20

दशपद्मो दशबृहत्त्रिभिर्व्याप्तो द्विशुक्लवान्।षडुन्नतो नवतनुस्त्रिभिर्व्याप्नोति राघवः।।।।

ພຣະຣາຆະວະມີລັກສະນະດຸດດອກບົວສິບປະການ ແລະມີສ່ວນກວ້າງງາມສິບສ່ວນ; ຄຸນວິເສດສາມ—ສິຣີສະຫວ່າງ, ຊື່ສຽງ, ແລະກຽດຕິຍົດ—ແຜ່ຊຶມຢູ່ໃນພຣະອົງ. ສອງຢ່າງຂາວຄື ພຣະເນດ ແລະພຣະຟັນ; ຫົກສ່ວນສູງເດັ່ນ; ເກົ້າສ່ວນລະອຽດຄົມ. ແລະໃນສາມວັດຖຸພາກແຫ່ງຊີວິດ ພຣະອົງດຳເນີນຕາມທຳອັນຖືກຕ້ອງ.

Verse 21

सत्यधर्मपरश्श्रीमान् सङ्ग्रहानुग्रहे रतः।देशकालविभागज्ञस्सर्वलोकप्रियंवदः।।।।

ພຣະອົງອຸທິດໃຈໃນສັດຈະແລະທຳ ແລະມີສິຣີຮຸ່ງເຮືອງ. ພຣະອົງຍິນດີໃນການສະສົມຊັບສິນເພື່ອຈະໄດ້ອະນຸເຄາະແລະອຸປະຖຳຜູ້ອື່ນ; ພຣະອົງຮູ້ຈັກການແບ່ງແຍກແຫ່ງຖິ່ນແລະກາລ ແລະກ່າວວາຈາເປັນທີ່ຮັກຂອງຊົນທັງປວງ.

Verse 22

भ्राता तस्य च द्वैमात्रस्सौमित्रिरपराजितः।अनुरागेण रूपेण गुणैश्चैव तथाविधः।।।।

ແລະພຣະອະນຸຊາຂອງພຣະອົງ ຄື ພຣະເສົາມິຕຣີ—ເກີດແຕ່ພຣະມານດາອື່ນ ແລະບໍ່ເຄີຍພ່າຍແພ້—ກໍຄ້າຍຄືພຣະອົງ ທັງໃນຄວາມຮັກໃຄ່ ໃນຄວາມງາມແຫ່ງຮູບພັນ ແລະໃນຄຸນທຳທັງປວງ.

Verse 23

तावुभौ नरशार्दूलौ त्वद्दर्शनसमुत्सुकौ।विचिन्वन्तौ महीं कृत्स्नामस्माभिरभिसङ्गतौ।।।।

ບຸລຸດຜູ້ດຸດດັ່ງເສືອໃນຫມູ່ມະນຸດທັງສອງນັ້ນ ປາຖະໜາຈະໄດ້ເຫັນດາຣະຊະນະຂອງທ່ານຢ່າງແຮງກ້າ. ພວກເຂົາເດີນຄົ້ນຫາທົ່ວພື້ນພິພົບ ແລະໃນການຄົ້ນຫານັ້ນກໍໄດ້ພົບພວກເຮົາ.

Verse 24

त्वामेव मार्गमाणौ तौ विचरन्तौ वसुन्धराम्।ददर्शतुर्मृगपतिं पूर्वजेनावरोपितम्।।।।ऋश्यमूकस्य पृष्ठे तु बहुपादपसङ्कुले।भ्रातुर्भयार्तमासीनं सुग्रीवं प्रियदर्शनम्।।।।

ໃນຂະນະທີ່ທັງສອງພາກັນຄົ້ນຫາແຕ່ທ່ານພຽງຜູ້ດຽວ ແລະເດີນທ່ອງໄປທົ່ວແຜ່ນດິນ ພວກເຂົາໄດ້ເຫັນສຸກຣີວະ ຈອມແຫ່ງສັດທັງຫຼາຍ ຜູ້ຖືກອ້າຍໃຫຍ່ຂັບໄລ່ໃຫ້ຕົກຈາກຕຳແໜ່ງ. ຢູ່ເນີນພູຣຶຊະຍະມູກະ ທີ່ໜາແນ່ນດ້ວຍໄມ້ນານາ ລາວນັ່ງຢູ່ດ້ວຍຄວາມທຸກໃຈ ແລະຄວາມຢ້ານກົວອ້າຍຂອງຕົນ ແຕ່ກໍຍັງນ່າເບິ່ງຊົມ.

Verse 25

त्वामेव मार्गमाणौ तौ विचरन्तौ वसुन्धराम्।ददर्शतुर्मृगपतिं पूर्वजेनावरोपितम्।।5.35.24।।ऋश्यमूकस्य पृष्ठे तु बहुपादपसङ्कुले।भ्रातुर्भयार्तमासीनं सुग्रीवं प्रियदर्शनम्।।5.35.25।।

ແລະຢູ່ເນີນພູຣຶຊະຍະມູກະ ທີ່ໜາແນ່ນດ້ວຍໄມ້ນານາ ພວກເຂົາໄດ້ເຫັນສຸກຣີວະຜູ້ນ່າເບິ່ງຊົມ ນັ່ງຢູ່ທີ່ນັ້ນດ້ວຍຄວາມທຸກໃຈ ແລະຢ້ານກົວພີ່ນ້ອງຂອງຕົນ.

Verse 26

वयं तु हरिराजं तं सुग्रीवं सत्यसङ्गरम्।परिचर्यामहे राज्यात्पूर्वजेनावरोपितम्।।।।

ສ່ວນພວກເຮົານັ້ນ ຂໍຮັບໃຊ້ສຸກຣີວະຜູ້ນັ້ນ—ພຣະຣາຊາແຫ່ງວານະຣະ ຜູ້ໝັ້ນຄົງໃນສັດຈະ—ຜູ້ຖືກອ້າຍໃຫຍ່ຖອນອອກຈາກຣາຊະອານາຈັກ.

Verse 27

ततस्तौ चीरवसनौ धनुः प्रवरपाणिनौ।ऋश्यमूकस्य शैलस्य रम्यं देशमुपागतौ।।।।

ຕໍ່ມາ ບຸລຸດທັງສອງ—ນຸ່ງເຄື່ອງຈາກເປືອກໄມ້ ແລະຖືຄັນທະນູອັນປະເສີດ—ໄດ້ມາຮອດແດນອັນງາມຂອງພູ ຣິຊະຍະມູກ (Ṛśyamūka)។

Verse 28

स तौ दृष्ट्वा नरव्याघ्रौ धन्विनौ वानरर्षभः।अवप्लुतो गिरेस्तस्य शिखरं भयमोहितः।।।।

ເມື່ອເຫັນບຸລຸດດຸຈພະຍັກສອງອົງ ຜູ້ຖືຄັນທະນູ ວານະຣະຜູ້ປະເສີດ—ຖືກຄວາມຢ້ານກົວຄອບງຳ—ຈຶ່ງໂດດຫນີໄປຕາມພູນັ້ນ ມຸ່ງສູ່ຍອດພູ។

Verse 29

ततस्स शिखरे तस्मिन्वानरेन्द्रो व्यवस्थितः।तयोस्समीपं मामेव प्रेषयामास सत्वरम्।।।।

ຕໍ່ມາ ພະຣາຊາແຫ່ງວານະຣະ ຢືນຢູ່ເທິງຍອດນັ້ນ ແລະຮີບຮ້ອນສົ່ງຂ້າພະເຈົ້າແຕ່ຜູ້ດຽວ ໃຫ້ເຂົ້າໄປໃກ້ບຸລຸດທັງສອງ।

Verse 30

तावहं पुरुषव्याघ्रौ सुग्रीववचनात्प्रभू।रूपलक्षणसम्पन्नौ कृताञ्जलिरुपस्थितः।।5.35.30।।

ດັ່ງນັ້ນ ຕາມພຣະບັນຊາຂອງສຸກຣີວະ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຂົ້າໄປຫາບຸລຸດດຸຈພະຍັກທັງສອງ ຜູ້ມີຮູບລັກສະນະສົງ່າ ແລະໝາຍມົງຄຸນ ພ້ອມປະນົມມືດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ।

Verse 31

तौ परिज्ञाततत्त्वार्थौ मया प्रीतिसमन्वितौ।पृष्ठमारोप्य तं देशं प्रापितौ पुरुषर्षभौ।।।।

ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເຂົ້າໃຈຄວາມເປັນຈິງແຫ່ງພຣະກຽດຂອງທ່ານທັງສອງ ໃຈກໍເຕັມໄປດ້ວຍປີຕິ; ແລ້ວຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ໃຫ້ບຸລຸດຜູ້ປະເສີດທັງສອງຂຶ້ນນັ່ງເທິງຫຼັງ ແລະນຳສົ່ງໄປຮອດສະຖານທີ່ນັ້ນ។

Verse 32

निवेदितौ च तत्त्वेन सुग्रीवाय महात्मने।तयोरन्योन्यसल्लापाद्भृशं प्रीतिरजायत।।।।

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ທູນລາຍງານຄວາມຈິງທັງປວງແດ່ພຣະສຸກຣີວຜູ້ມີໃຈຍິ່ງໃຫຍ່; ແລະດ້ວຍການສົນທະນາຕອບໂຕກັນຂອງທັງສອງ ມິດຕະພາບອັນເລິກຊຶ້ງກໍເກີດຂຶ້ນລະຫວ່າງເຂົາເຈົ້າ។

Verse 33

ततस्तौ प्रीतिसम्पन्नौ हरीश्वरनरेश्वरौ।परस्परकृताश्वासौ कथया पूर्ववृत्तया।।5.35.33।।

ຕໍ່ມາ ກະສັດທັງສອງ—ພຣະອົງເຈົ້າແຫ່ງວານອນ ແລະ ພຣະອົງເຈົ້າແຫ່ງມະນຸດ—ຜູ້ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຮັກໃຄ່ ໄດ້ເລົ່າເລື່ອງກ່ອນໜ້າເພື່ອປອບໃຈ ແລະໃຫ້ຄວາມໝັ້ນໃຈແກ່ກັນແລະກັນ។

Verse 34

ततस्स सान्त्वयामास सुग्रीवं लक्ष्मणाग्रजः।स्त्रीहेतोर्वालिना भ्रात्रा निरस्तमुरुतेजसा।।।।

ຕໍ່ມາ ພຣະຣາມ ຜູ້ເປັນພີ່ໃຫຍ່ຂອງພຣະລັກສະມະນະ ໄດ້ປອບໃຈພຣະສຸກຣີວ—ຜູ້ຖືກພີ່ຊາຍຂອງຕົນເອງ ຄື ວາລີ ຜູ້ມີເດຊານຸພາບຫຼາຍ ຂັບໄລ່ອອກໄປ ເນື່ອງຈາກຂໍ້ຂັດແຍ່ງເພາະເລື່ອງນາງຜູ້ໜຶ່ງ។

Verse 35

ततस्त्वन्नाशजं शोकं रामस्याक्लिष्टकर्मणः।लक्ष्मणो वानरेन्द्राय सुग्रीवाय न्यवेदयत्।।।।

ຕໍ່ມາ ພຣະລັກສະມະນະ ໄດ້ທູນແກ່ພຣະສຸກຣີວ ຈອມແຫ່ງວານອນ ເຖິງຄວາມໂສກທີ່ເກີດຂຶ້ນໃນພຣະຣາມ—ຜູ້ບໍ່ເຄີຍເມື່ອຍລ້າໃນການກະທຳ—ເນື່ອງຈາກການສູນເສຍແລະການພັດພາກຈາກທ່ານ।

Verse 36

स श्रुत्वा वानरेन्द्रस्तु लक्ष्मणेनेरितं वचः।तदासीन्निष्प्रभोऽत्यर्थं ग्रहग्रस्त इवांशुमान्।।।।

ເມື່ອໄດ້ຍິນຖ້ອຍຄຳທີ່ພຣະລັກສະມະນະກ່າວ ຈອມແຫ່ງວານອນນັ້ນກໍກາຍເປັນໝົດສິ້ນປະກາຍຢ່າງຫນັກ ດຸດດັ່ງດວງອາທິດເມື່ອຖືກເຄາະກຸມໃນຄຣາສ।

Verse 37

ततस्त्वद्गात्रशोभीनि रक्षसा ह्रियमाणया।यान्याभरणजालानि पातितानि महीतले।।5.35.37।।तानि सर्वाणि रामाय आनीय हरियूथपाः।संहृष्टा दर्शयामासुर्गतिं तु न विदुस्तव।।5.35.38।।

ແລ້ວເມື່ອນາງຖືກຣາກຊະສະພາໄປ ເຄື່ອງປະດັບອັນງາມທີ່ປະດັບຕາມອະວະຍະຂອງນາງຫຼາຍຢ່າງກໍຕົກກະຈາຍລົງສູ່ພື້ນດິນ. ຫົວໜ້າກອງວານະຣະໄດ້ເກັບຮວບຮວມທັງໝົດ ດ້ວຍຄວາມຍິນດີ ແລ້ວນຳໄປຖວາຍແລະສະແດງແດ່ພຣະຣາມ ແຕ່ກໍບໍ່ຮູ້ທີ່ຢູ່ຂອງນາງ

Verse 38

ततस्त्वद्गात्रशोभीनि रक्षसा ह्रियमाणया।यान्याभरणजालानि पातितानि महीतले।।5.35.37।।तानि सर्वाणि रामाय आनीय हरियूथपाः।संहृष्टा दर्शयामासुर्गतिं तु न विदुस्तव।।5.35.38।।

ແລ້ວເມື່ອນາງຖືກຣາກຊະສະພາໄປ ເຄື່ອງປະດັບອັນງາມທີ່ປະດັບຕາມອະວະຍະຂອງນາງຫຼາຍຢ່າງກໍຕົກກະຈາຍລົງສູ່ພື້ນດິນ. ຫົວໜ້າກອງວານະຣະໄດ້ເກັບຮວບຮວມທັງໝົດ ດ້ວຍຄວາມຍິນດີ ແລ້ວນຳໄປຖວາຍແລະສະແດງແດ່ພຣະຣາມ ແຕ່ກໍບໍ່ຮູ້ທີ່ຢູ່ຂອງນາງ

Verse 39

तानि रामाय दत्तानि मयैवोपहृतानि च।स्वनवन्त्यवकीर्णानि तस्मिन्विगतचेतसि।।।।

ເຄື່ອງປະດັບເຫຼົ່ານັ້ນ—ຂ້າພະເຈົ້າເອງເກັບຮວບຮວມແລ້ວນຳໄປຖວາຍແດ່ພຣະຣາມ. ເມື່ອເຫັນຊິ້ນສ່ວນທີ່ກະຈາຍຢູ່ ແລະມີສຽງກິ່ງກັ່ງນັ້ນ ພຣະອົງກໍສູນເສຍຄວາມສະຫງົບໃນໃຈ

Verse 40

तान्यङ्के दर्शनीयानि कृत्वा बहुविधं तव।तेन देवप्रकाशेन देवेन परिदेवितम्।।।।

ພຣະອົງໄດ້ນຳເຄື່ອງປະດັບອັນງາມນ່າຊົມເຫຼົ່ານັ້ນວາງໄວ້ໃນຕັກ ແລ້ວພຣະອົງຜູ້ສ່ອງສະຫວ່າງດຸດເທວະດາ ກໍຄ່ຳຄວນຮ້ອງໄຫ້ອາໄລນາງດ້ວຍຫຼາຍປະການ

Verse 41

पश्यतस्तानि रुदतस्ताम्यतश्च पुनः पुनः।प्रादीपयन्दाशरथेस्तानि शोकहुताशनम्।।।।

ເມື່ອພຣະຣາມ ພຣະຣາຊະບຸດແຫ່ງທົດສະຣົດ ເບິ່ງເຫັນສິ່ງເຫຼົ່ານັ້ນ ກໍຮ້ອງໄຫ້ ແລະຈົມຢູ່ໃນຄວາມທຸກທໍລະມານຊ້ຳໆ ເຄື່ອງປະດັບເຫຼົ່ານັ້ນກໍມີແຕ່ໂໝໄຟແຫ່ງຄວາມໂສກໃນພຣະທັຍໃຫ້ລຸກແຮງຂຶ້ນ

Verse 42

शयितं च चिरं तेन दुःखार्तेन महात्मना।मयापि विविधैर्वाक्यैः कृच्छ्रादुत्थापितः पुनः।।।।

ພຣະອົງຜູ້ມີຈິດໃຈຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ຖືກຄວາມໂສກທຳລາຍ ໄດ້ນອນຢູ່ເປັນເວລາດົນ. ແລະຂ້າພະເຈົ້າເອງກໍໄດ້ເວົ້າຖ້ອຍຄຳຫຼາຍປະການ ດ້ວຍຄວາມລຳບາກ ຈຶ່ງຈະຊ່ວຍປຸກໃຫ້ພຣະອົງລຸກຂຶ້ນອີກຄັ້ງ

Verse 43

तानि दृष्ट्वा महाबाहुर्दर्शयित्वा मुहुर्मुहुः।राघवस्सह सौमित्रिस्सुग्रीवे स न्यवेदयत्।।।।

ເມື່ອໄດ້ເບິ່ງເຄື່ອງໝາຍເຫຼົ່ານັ້ນຊໍ້າໆ ແລະຊີ້ໃຫ້ເບິ່ງຢູ່ເນື່ອງໆ ພຣະຣາຆະວະຜູ້ມີພຣະພາຫຸຍາວ—ພ້ອມດ້ວຍພຣະເສົາມິຕຣີ—ໄດ້ທູນລາຍງານເລື່ອງນັ້ນແດ່ພຣະສຸກຣີວະ।

Verse 44

स तवादर्शनादार्ये राघवः परितप्यते।महता ज्वलता नित्यमग्निनेवाग्निपर्वतः।।।।

ໂອ ນາງຜູ້ສູງສົງ, ເນື່ອງຈາກບໍ່ໄດ້ເຫັນເຈົ້າ ພຣະຣາຆະວະຈຶ່ງທຸກທໍລະມານ; ພຣະອົງໄໝ້ຢູ່ເປັນນິດ ດຸດດັ່ງພູໄຟທີ່ລຸກໂຊດຊ່ວງດ້ວຍເປວໄຟໃຫຍ່।

Verse 45

त्वत्कृते तमनिद्रा च शोकश्चिन्ता च राघवम्।तापयन्ति महात्मानमग्न्यगारमिवाग्नयः।।।।

ເນື່ອງດ້ວຍເຈົ້າ ຄວາມບໍ່ຫຼັບ, ຄວາມໂສກ ແລະຄວາມຄິດກັງວົນ ໄດ້ແຜດເຜົາພຣະຣາຆະວະຜູ້ເປັນມະຫາອາດມາ ດຸດດັ່ງໄຟທັງຫຼາຍເຮັດໃຫ້ອັກນິຄາຣະ (ສະຖານບູຊາໄຟ) ຮ້ອນລຸກລາມ។

Verse 46

तवादर्शनशोकेन राघवः प्रविचाल्यते।महता भूमिकम्पेन महानिव शिलोच्चयः।।।।

ເນື່ອງຈາກຄວາມໂສກທີ່ບໍ່ໄດ້ເຫັນເຈົ້າ ຣາຆະວະຈຶ່ງສັ່ນສະເທືອນ—ດັ່ງພູໃຫຍ່ສັ່ນໄຫວດ້ວຍແຜ່ນດິນໄຫວອັນຮຸນແຮງ.

Verse 47

काननानि सुरम्याणि नदीः प्रस्रवणानि च।चरन्न रतिमाप्नोति त्वामपश्यन्नृपात्मजे।।।।

ໂອ ພຣະທິດາແຫ່ງກະສັດ ແມ່ນແຕ່ເດີນທາງຜ່ານປ່າອັນງາມວິເສດ ຜ່ານແມ່ນ້ຳ ແລະ ທາລານ້ຳພຸ ກໍບໍ່ພົບຄວາມຍິນດີ ເພາະບໍ່ໄດ້ເຫັນເຈົ້າ.

Verse 48

स त्वां मनुजशार्दूलः क्षिप्रं प्राप्स्यति राघवः।समित्रबान्धवं हत्वा रावणं जनकात्मजे।।।।

ໂອ ທິດາແຫ່ງພຣະຊະນະກ ຣາຆະວະ—ເສືອໃນຫມູ່ມະນຸດ—ຈະມາຮອດເຈົ້າໃນໄວໆນີ້ ຫຼັງຈາກປະຫານຣາວະນະ ພ້ອມທັງພັນມິດ ແລະ ຍາດພີ່ນ້ອງຂອງມັນ.

Verse 49

सहितौ रामसुग्रीवावुभावकुरुतां तदा।समयं वालिनं हन्तुं तव चान्वेषणं तथा।।।।

ແລ້ວພຣະຣາມ ແລະ ສຸຄຣີວະ ເມື່ອຮ່ວມໃຈເປັນໜຶ່ງ ກໍໄດ້ທຳສັນຍາໃນການນັ້ນວ່າ ຈະປະຫານວາລີ ແລະ ຈະອອກຕາມຫາເຈົ້າດ້ວຍ.

Verse 50

ततस्ताभ्यां कुमाराभ्यां वीराभ्यां स हरीश्वरः।किष्किन्धां समुपागम्य वाली युद्धे निपातितः।।।।

ຕໍ່ມາ ພ້ອມດ້ວຍເຈົ້າຊາຍຜູ້ກ້າຫານທັງສອງ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງວານະຣະໄດ້ໄປຮອດກິສກິນທາ ແລະ ວາລີກໍຖືກປະຫານລົງໃນສົງຄາມ.

Verse 51

ततो निहत्य तरसा रामो वालिनमाहवे।सर्वर्क्षहरिसङ्घानां सुग्रीवमकरोत्पतिम्।।।।

ແລ້ວພຣະຣາມໄດ້ສັງຫານວາລີຢ່າງວ່ອງໄວໃນສະໜາມຮົບ ແລະຊົງແຕ່ງຕັ້ງສຸຄຣີວເປັນຈອມນາຍເຫນືອກອງທັບວານອນແລະຫມີທັງປວງ.

Verse 52

रामसुग्रीवयोरैक्यं देव्येवं समजायत।हनुमन्तं च मां विद्धि तयोर्दूतमिहागतम्।।।।

ໂອ ພຣະນາງຜູ້ສູງສົງ! ດັ່ງນີ້ແຫຼະ ພຣະຣາມແລະສຸຄຣີວໄດ້ກໍ່ເກີດພັນທະມິດຕະພາບ. ແລະຈົ່ງຮູ້ວ່າ ຂ້າແມ່ນຫນຸມານ ຜູ້ມານີ້ເປັນທູດຂອງທັງສອງພຣະອົງ.

Verse 53

स्वराज्यं प्राप्य सुग्रीवस्समानीय हरीश्वरान्।त्वदर्थं प्रेषयामास दिशो दश महाबलान्।।।।

ເມື່ອສຸຄຣີວໄດ້ຄືນສູ່ຣາຊະອານາຈັກຂອງຕົນແລ້ວ ກໍໄດ້ເອີ້ນຮວບຮວມຈອມວານອນທັງຫຼາຍ ແລະເພື່ອພຣະນາງ ຈຶ່ງສົ່ງຜູ້ກ້າຫານຜູ້ມີພະລັງອັນຍິ່ງໃຫຍ່ອອກຄົ້ນຫາໄປທົ່ວສິບທິດ.

Verse 54

आदिष्टा वानरेन्द्रेण सुग्रीवेण महौजसा।अद्रिराजप्रतीकाशास्सर्वतः प्रस्थितौ महीम्।।।।

ດ້ວຍພຣະບັນຊາຂອງສຸຄຣີວຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງ ບັນດາຜູ້ນຳວານອນຜູ້ໃຫຍ່ໂຕດຸຈຈອມແຫ່ງພູເຂົາ ກໍອອກເດີນທາງໄປທົ່ວທຸກທິດທາງເທິງພື້ນພິພົບ.

Verse 55

ततस्ते मार्गमाणा वै सुग्रीववचनातुराः।चरन्ति वसुधां कृत्स्नां वयमन्ये च वानराः।।।।

ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ເພາະປາຖະໜາຈະປະຕິບັດຕາມພຣະບັນຊາຂອງສຸກຣີວ ພວກເຂົາ ແລະພວກເຮົາວານອນອື່ນໆ ກໍໄດ້ທ່ອງໄປທົ່ວພິພົບເພື່ອສືບຄົ້ນ

Verse 56

अङ्गदो नाम लक्ष्मीवान्वालिसूनुर्महाबलः।प्रस्थितः कपिशार्दूलस्त्रिभागबलसंवृतः।।5.35.56।।

ອັງກະດະ ນາມນັ້ນ ຜູ້ມີສິຣິມົງຄຸນ ມີກຳລັງຍິ່ງ ເປັນບຸດຂອງວາລີ ເປັນດັ່ງເສືອໃນຫມູ່ວານອນ ໄດ້ອອກເດີນທາງ ພ້ອມກອງທັບຫນຶ່ງໃນສາມ

Verse 57

तेषां नो विप्रणष्टानां विन्ध्ये पर्वतसत्तमे।भृशं शोकपरीतानामहोरात्रगणा गताः।।।।

ເມື່ອພວກເຮົາຫຼົງທາງຢູ່ເທິງພູວິນທະຍະອັນປະເສີດ ວັນແລະຄືນຈຳນວນຫຼາຍກໍລ່ວງໄປ ໂດຍພວກເຮົາຖືກຄວາມໂສກເສົ້າອັນໜັກຫນ່ວງຫຸ້ມຫໍ້

Verse 58

ते वयं कार्यनैराश्यात्कालस्यातिक्रमेण च।भयाच्च कपिराजस्य प्राणांस्त्यक्तुं व्यवस्थिताः।।।।

ແລ້ວພວກເຮົາກໍຕັ້ງໃຈຈະສະຫຼະຊີວິດ—ເນື່ອງຈາກຄວາມສິ້ນຫວັງທີ່ວຽກບໍ່ສຳເລັດ ເນື່ອງຈາກເວລາກຳນົດໄດ້ລ່ວງເກີນ ແລະຍັງເນື່ອງຈາກຄວາມຢ້ານກົວຕໍ່ພຣະຣາຊາແຫ່ງວານອນ

Verse 59

विचित्य वनदुर्गाणि गिरिप्रस्रवणानि च।अनासाद्य पदं देव्याः प्राणांस्त्यक्तुं समुद्यताः।।।।

ພວກເຮົາໄດ້ຄົ້ນຫາຕາມປ່າດົງອັນເຂົ້າເຖິງຍາກ ແລະຕາມທາງນ້ຳໄຫຼໃນພູເຂົາທັງຫຼາຍ ແຕ່ກໍບໍ່ພົບຮ່ອງຮອຍຂອງພຣະເທວີ ພວກເຮົາຈຶ່ງພ້ອມຈະລະທິ້ງຊີວິດ

Verse 60

दृष्ट्वा प्रायोपविष्टांश्च सर्वान्वानरपुङ्गवान्।भृशं शोकार्णवे मग्नः पर्यदेवयदङ्गदः।।5.35.60।।तव नाशं च वैदेहि वालिनश्च वधं तथा।प्रायोपवेशमस्माकं मरणं च जटायुषः।।5.35.61।।

ເມື່ອອັງຄະດະເຫັນວ່າບັນດາວານອນຜູ້ເປັນຍອດນັກຮົບທັງຫມົດນັ່ງລົງດ້ວຍປະຕິຍານ “ປຣາໂຍປະເວສະ” ຄືອົດອາຫານຈົນຕາຍ ອັງຄະດະຜູ້ຈົມຢູ່ໃນມະຫາສະມຸດແຫ່ງຄວາມໂສກ ກໍຄ່ຳຄວນຢ່າງແຮງກ້າ. ລາວຮ້ອງໄຫ້ເຖິງການຫາຍໄປຂອງເຈົ້າ ໂອ ໄວເທຫີ ເຖິງການຖືກສັງຫານຂອງວາລີ ເຖິງການຕັ້ງໃຈອົດອາຫານຈົນຕາຍຂອງພວກເຮົາ ແລະເຖິງມໍຣະນະຂອງຊະຕາຍຸ.

Verse 61

दृष्ट्वा प्रायोपविष्टांश्च सर्वान्वानरपुङ्गवान्।भृशं शोकार्णवे मग्नः पर्यदेवयदङ्गदः।।5.35.60।।तव नाशं च वैदेहि वालिनश्च वधं तथा।प्रायोपवेशमस्माकं मरणं च जटायुषः।।5.35.61।।

“ໂອ ໄວເທຫີ ການຫາຍໄປຂອງເຈົ້າ, ການຖືກສັງຫານຂອງວາລີ, ການຕັ້ງໃຈຂອງພວກເຮົາທີ່ຈະເຮັດ ‘ປຣາໂຍປະເວສະ’ ຄືອົດອາຫານຈົນຕາຍ, ແລະມໍຣະນະຂອງຊະຕາຍຸ” — ເຫດເຫຼົ່ານີ້ແຫຼະທີ່ຜັກດັນໃຫ້ອັງຄະດະຄ່ຳຄວນ.

Verse 62

तेषां नस्वामिसन्देशान्निराशानां मुमूर्षताम्।कार्यहेतोरिवायातश्शकुनिर्वीर्यवान्महान्।।।।

ເມື່ອພວກເຮົາ—ຜູ້ໝົດຫວັງ ແລະພ້ອມຈະຕາຍ ໂດຍຍັງຈື່ຈຳພຣະບັນຊາຂອງອົງນາຍ—ໄດ້ຕັດສິນໃຈດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ນົກຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະມີພະລັງອຳນາດກໍປາກົດຂຶ້ນ ດຸດດັ່ງມາຮອດເພື່ອໃຫ້ວຽກນັ້ນສຳເລັດໂດຍເຈດຈຳນົງ.

Verse 63

गृध्रराजस्य सोदर्यः सम्पातिर्नाम गृध्रराट्।श्रुत्वा भ्रातृवधं कोपादिदं वचनमब्रवीत्।।।।

ພະຍານົກແຮ້ງນັ້ນມີນາມວ່າ “ສຳປາຕິ” ເປັນພີ່ນ້ອງຮ່ວມເລືອດຂອງພະຍານົກແຮ້ງ; ເມື່ອໄດ້ຍິນຂ່າວການຖືກຂ້າຂອງນ້ອງຊາຍ ກໍໂກດາ ແລ້ວກ່າວຖ້ອຍຄຳນີ້.

Verse 64

यवीयान्केन मे भ्राता हतः क्व च निपातितः।एतदाख्यातुमिच्छामि भवद्भिर्वानरोत्तमाः।।।।

ນ້ອງຊາຍຂອງຂ້າຖືກໃຜຂ້າ ແລະຕົກລົງຢູ່ທີ່ໃດ? ໂອ ວານະຣະຜູ້ປະເສີດທັງຫຼາຍ, ຂ້າປາຖະໜາໃຫ້ພວກເຈົ້າເລົ່າໃຫ້ຟັງ.

Verse 65

अङ्गदोऽकथयत्तस्य जनस्थाने महद्वधम्।रक्षसा भीमरूपेण त्वामुद्दिश्य यथातथम्।।5.35.65।।

ແລ້ວອັງຄະດະໄດ້ເລົ່າໃຫ້ລາວຟັງຕາມຄວາມເປັນຈິງ ກ່ຽວກັບການຂ້າຟັນອັນໃຫຍ່ຫຼວງທີ່ຊະນັສຖານ—ວ່າຣັກສະສາຮູບນ່າຢ້ານ ຜູ້ມຸ່ງໝາຍຕໍ່ເຈົ້າ ໄດ້ຂ້າເຂົາ.

Verse 66

जटायुषो वधं श्रुत्वा दुःखितस्सोऽरुणात्मजः।त्वां शशंस वरारोहे वसन्तीं रावणालये।।।।

ເມື່ອໄດ້ຍິນຂ່າວການຕາຍຂອງຊະຕາຍຸ ບຸດແຫ່ງອະຣຸນນັ້ນ—ສຳປາຕິ—ກໍເສົ້າໂສກ; ແລະ ໂອ ນາງຜູ້ມີສະໂພກງາມ, ລາວໄດ້ແຈ້ງແກ່ພວກເຮົາວ່າ ເຈົ້າພັກອາໄສຢູ່ໃນວັງຂອງຣາວະນະ.

Verse 67

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सम्पातेः प्रीतिवर्धनम्।अङ्गदप्रमुखास्तूर्णं ततस्सम्प्रस्थिता वयम्।।।।

ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄຳຂອງສຳປາຕິອັນເພີ່ມພູນຄວາມປິຕິນັ້ນ ພວກເຮົາ—ມີອັງຄະດະເປັນຜູ້ນຳ—ກໍຮີບອອກເດີນທາງຈາກທີ່ນັ້ນທັນທີ.

Verse 68

विन्ध्यादुत्थाय सम्प्राप्ता स्सागरस्यान्तमुत्तरम्।त्वद्धर्शनकृतोत्साहा हृष्टास्तुष्टाः प्लवङ्गमाः।।।।

ເມື່ອລຸກອອກຈາກພູວິນທະຍາ ຝູງວານອນໄດ້ມາຮອດຂອບເຂດຝັ່ງທະເລດ້ານເໜືອ. ເນື່ອງຈາກຄວາມຫວັງຈະໄດ້ເຫັນເຈົ້າ ຈຶ່ງເກີດກຳລັງໃຈ ທັງປິຕິຍິນດີ ແລະອິ່ມເອມໃຈ

Verse 69

अङ्गदप्रमुखास्सर्वे वेलोपान्तमुपस्थिताः।चिन्तां जग्मुः पुनर्भीतास्त्वद्दर्शनसमुत्सुकाः।।5.35.69।।

ທັງໝົດໂດຍມີອັງຄະທະເປັນຜູ້ນຳ ໄດ້ມາຮອດຂອບຝັ່ງທະເລ. ແຕ່ອີກຄັ້ງໜຶ່ງ ແມ່ນແມ່ນຢາກເຫັນເຈົ້າຢ່າງຍິ່ງ ກໍກັບຕົກຢູ່ໃນຄວາມກັງວົນແລະຄວາມຢ້ານກົວ

Verse 70

अथाहं हरिसैन्यस्य सागरं प्रेक्ष्य सीदतः।व्यवधूय भयं तीव्रं योजनानां शतं प्लुतः।।।।

ຕໍ່ມາ ເມື່ອຂ້ອຍເຫັນມະຫາສະມຸດ ແລະເຫັນກອງທັບວານອນຈົນຈົບຫວັງ ຂ້ອຍຈຶ່ງປັດທິ້ງຄວາມຢ້ານກົວອັນແຮງກ້າ ແລ້ວກະໂດດຂ້າມໄປໄກຮ້ອຍໂຍຊະນະ

Verse 71

लङ्का चापि मया रात्रौ प्रविष्टा राक्षसाकुला।रावणश्च मया दृष्टस्त्वं च शोकपरिप्लुता।।।।

ແລະໃນຍາມຄ່ຳຄືນ ຂ້ອຍໄດ້ເຂົ້າໄປໃນນະຄອນລັງກາ ອັນເຕັມໄປດ້ວຍພວກຣາກສະສ. ຂ້ອຍໄດ້ເຫັນຣາວະນະ ແລະໄດ້ເຫັນເຈົ້າດ້ວຍ ຜູ້ຖືກຄວາມໂສກເສົ້າທ່ວມທັບ

Verse 72

एतत्ते सर्वमाख्यातं यथावृत्तमनन्दिते।अभिभाषस्व मां देवि दूतो दाशरथेरहम्।।।।

ໂອ ນາງຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ ຂ້ອຍໄດ້ກ່າວບອກເຈົ້າທຸກຢ່າງຕາມທີ່ເກີດຂຶ້ນຈິງແລ້ວ. ບັດນີ້ ຂໍໃຫ້ເຈົ້າກ່າວກັບຂ້ອຍເຖີດ ໂອ ເທວີ—ຂ້ອຍເປັນທູດຂອງພຣະຣາຊະບຸດແຫ່ງທະສະຣະຖ

Verse 73

तं मां रामकृतोद्योगं त्वन्निमित्तमिहागतम्।सुग्रीवसचिवं देवि बुद्ध्यस्व पवनात्मजम्।।।।

ໂອ ພຣະນາງ ຂໍໃຫ້ຊົງຈື່ຈຳຂ້າ—ຂ້າແມ່ນບຸດແຫ່ງພຣະພາຍຸ ເປັນອຳມາດຂອງສຸກຣີວ; ຂ້າໄດ້ຮັບພາລະກິດອັນສັກສິດຂອງພຣະຣາມ ແລະມາທີ່ນີ້ເພາະພຣະນາງ.

Verse 74

कुशली तव काकुत्स्थस्सर्वशस्त्रभृतां वरः।गुरोराराधने युक्तो लक्ष्मणश्च सुलक्षणः।।।।

ພຣະຣາມແຫ່ງວົງກະກຸດສະຖະ ຜູ້ເລີດກວ່າຜູ້ຖືອາວຸດທັງປວງ ຊົງສະບາຍດີ; ແລະພຣະລັກສະມະນະ ຜູ້ມີລັກສະນະມົງຄຸນ ກໍຍັງພາກພຽນບຳເພັນການຮັບໃຊ້ພຣະເຊດຖາດ້ວຍຄວາມພັກດີ.

Verse 75

तस्य वीर्यवतो देवि भर्तुस्तव हिते रतः।अहमेकस्तु सम्प्राप्त स्सुग्रीववचनादिह।।।।

ໂອ ພຣະນາງ ຂ້າມຸ່ງໝັ້ນເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ພຣະສະວາມີຜູ້ກ້າຫານຂອງພຣະນາງ ແລະຂ້າໄດ້ມາທີ່ນີ້ພຽງຜູ້ດຽວ ຕາມຄຳສັ່ງຂອງສຸກຣີວ.

Verse 76

मयेयमसहायेन चरता कामरूपिणा।दक्षिणा दिगनुक्रान्ता त्वन्मार्गविचयैषिणा।।।।

ຂ້າຜູ້ບໍ່ມີຜູ້ຊ່ວຍເຫຼືອ ໄປພຽງຜູ້ດຽວ ແລະສາມາດແປງຮູບໄດ້ຕາມໃຈ ໄດ້ທ່ອງທ່ຽວຂ້າມທິດໃຕ້ ເພື່ອສືບຫາຂ່າວ ແລະຮ່ອງຮອຍຂອງພຣະນາງ.

Verse 77

दिष्ट्याहं हरिसैन्यानां त्वन्नाशमनुशोचताम्।अपनेष्यामि सन्तापं तवाभिगमशंसनात्।।।।

ໂດຍບຸນວາສະນາ ຂ້າຈະລົບລ້າງຄວາມທຸກຮ້ອນຂອງກອງທັບວານອນ ຜູ້ໂສກເສົ້າເນື່ອງຈາກພຣະນາງຫາຍໄປ ໂດຍປະກາດວ່າ ຂ້າໄດ້ເຂົ້າເຖິງ ແລະໄດ້ພົບພຣະນາງແລ້ວ.

Verse 78

दिष्ट्या हि मम न व्यर्थं देवि सागरलङ्घनम्।प्राप्स्याम्यहमिदं दिष्ट्या त्वद्दर्शनकृतं यशः।।।।

ໂອ ພຣະເທວີ, ດ້ວຍບຸນວາສະນາ ການຂ້າມມະຫາສະໝຸດຂອງຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ເປັນໄປໂດຍເປົ່າ; ດ້ວຍພອນແຫ່ງການໄດ້ເຫັນພຣະພັກຂອງພຣະນາງ ຂ້າພະເຈົ້າຈະໄດ້ຮັບກຽດຕິຍົດອັນສົມຄວນຈາກຄວາມສໍາເລັດນີ້។

Verse 79

राघवश्च महावीर्यः क्षिप्रं त्वामभिपत्स्यते।समित्रबान्धवं हत्वा रावणं राक्षसाधिपम्।।।।

ພຣະຣາຆະວະຜູ້ມີວິລະພະລັງອັນໃຫຍ່ ຈະເຂົ້າມາຫາພຣະນາງໃນໄວໆນີ້; ຫຼັງຈາກປະຫານຣາວະນະ ຈອມແຫ່ງຣັກຂະສະ ພ້ອມດ້ວຍມິດແລະວົງຍາດຂອງມັນແລ້ວ।

Verse 80

माल्यवान्नाम वैदेहि गिरीणामुत्तमो गिरिः।ततो गच्छति गोकर्णं पर्वतं केसरी हरिः।।।।

ໂອ ໄວເທຫີ, ມີພູເຂົາອັນລືອຊື່ຊື່ ‘ມາລະຍະວານ’ ເປັນພູທີ່ປະເສີດທີ່ສຸດໃນບັນດາພູເຂົາ; ຈາກທີ່ນັ້ນ ວານອນເກສະຣີ ໄດ້ໄປຍັງພູ ໂກກັນນະ।

Verse 81

स च देवर्षिभिर्दिष्टः पिता मम महाकपिः।तीर्थे नदीपतेः पुण्ये शम्बसादनमुद्धरत्।।।।

ແລະ ມະຫາວານອນຜູ້ນັ້ນ—ຜູ້ທີ່ເທວະຣິສີທັງຫຼາຍໄດ້ພະຍາກອນໄວ້ວ່າເປັນບິດາຂອງຂ້າພະເຈົ້າ—ທີ່ຕີຣະຖະອັນສັກສິດຂອງເຈົ້າແຫ່ງແມ່ນ້ໍາ (ມະຫາສະໝຸດ) ໄດ້ຍົກຂຶ້ນ ແລະປະລາບ ‘ຊັມບະສາດະນະ’ ລົງໄດ້។

Verse 82

तस्याहं हरिणः क्षेत्रे जातो वातेन मैथिलि।हनुमानिति विख्यातो लोके स्वेनैव कर्मणा।।।।

ໂອ ແມ່ທິລີ, ໃນແດນຂອງວານອນນັ້ນເອງ ຂ້າເກີດມາໂດຍອານຸພາບແຫ່ງພະວາຍຸ; ແລະດ້ວຍກຳຂອງຕົນ ຂ້າຈຶ່ງໂດ່ງດັງໃນໂລກນາມວ່າ ‘ຫນຸມານ’.

Verse 83

विश्वासार्थं तु वैदेहि भर्तुरुक्ता मया गुणाः।अचिराद्राघवो देवि त्वामितो नयिताऽनघे।।।।

ໂອ ໄວເທຫີ, ເພື່ອໃຫ້ພຣະນາງໄວ້ວາງໃຈ ຂ້າຈຶ່ງໄດ້ກ່າວເຖິງຄຸນຄວາມດີຂອງພຣະສະຫວາມີ. ອີກບໍ່ດົນ ໂອ ພຣະມະເຫສີຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ, ພຣະຣາຆະວະຈະນຳພຣະນາງອອກຈາກນີ້.

Verse 84

एवं विश्वासिता सीता हेतुभिश्शोककर्शिता।उपपन्नैरभिज्ञानैर्दूतं तमवगच्छति।।।।

ດັ່ງນັ້ນ ສີຕາຜູ້ຖືກຄວາມໂສກກົດຂີ່ ໄດ້ຮັບຄວາມເຊື່ອຖືດ້ວຍເຫດຜົນອັນຖືກຕ້ອງ ແລະດ້ວຍເຄື່ອງໝາຍຮັບຮູ້ອັນສົມຄວນ; ນາງຈຶ່ງເຂົ້າໃຈວ່າ ລາວແມ່ນທູດທີ່ແທ້ຈິງ.

Verse 85

अतुलं च गता हर्षं प्रहर्षेण च जानकी।नेत्राभ्यां वक्रपक्ष्माभ्यां मुमोचानन्दजं जलम्।।।।

ຊານະກີໄດ້ບັງເກີດຄວາມປິຕິຍິນດີອັນຫາທຽບບໍ່ໄດ້; ແລະໃນຄວາມປິຕິນັ້ນ ນ້ຳຕາແຫ່ງຄວາມສຸກກໍໄຫຼລົງຈາກດວງຕາທີ່ມີຂົນຕາໂຄ້ງງາມຂອງນາງ.

Verse 86

चारु तद्वदनं तस्यास्ताम्रशुक्लायतेक्षणम्।अशोभत विशालाक्ष्या राहुमुक्त इवोडुराट्।।।।

ໃບໜ້າຂອງນາງງາມອ່ອນຊ້ອຍ; ດວງຕາກວ້າງໃສຂາວ ແລະມີສີແດງອ່ອນໆຢູ່ຕາມຫາງຕາ. ໃບໜ້າຂອງນາງຜູ້ມີນັຍນາກວ້າງນັ້ນ ສ່ອງສະຫວ່າງດັ່ງດວງຈັນທີ່ພົ້ນຈາກຣາຫູ.

Verse 87

हनुमन्तं कपिं व्यक्तं मन्यते नान्यथेति सा।अथोवाच हनूमांस्तामुत्तरं प्रियदर्शनाम्।।।।

ນາງຮູ້ແຈ້ງຊັດວ່າ ວານອນນັ້ນບໍ່ແມ່ນຜູ້ອື່ນ ແຕ່ແມ່ນພະຫນຸມານເທົ່ານັ້ນ. ແລ້ວພະຫນຸມານຈຶ່ງກ່າວຕອບນາງຜູ້ງາມນ່າເບິ່ງອີກຄັ້ງ

Verse 88

एतत्ते सर्वमाख्यातं समाश्वसिहि मैथिलि।किं करोमि कथं वा ते रोचते प्रतियाम्यहम्।।।।

ທຸກຢ່າງນີ້ເຮົາໄດ້ເລົ່າໃຫ້ທ່ານຟັງແລ້ວ; ໂອ ແມ່ໄມຖິລີ ຈົ່ງສະຫງົບໃຈ. ບັດນີ້ເຮົາຄວນເຮັດຫຍັງ? ສິ່ງໃດທີ່ທ່ານເຫັນດີ ຈົ່ງບອກ—ແລ້ວເຮົາຈະກັບໄປຕາມນັ້ນ

Verse 89

हतेऽसुरे संयति शम्बसादने कपिप्रवीरेण महर्षिचोदनात्।ततोऽस्मि वायुप्रभवो हि मैथिलि प्रभावतस्तत्प्रतिमश्च वानरः।।।।

ເມື່ອອະສຸຣະນາມ ຊັມບະສາດະນະ ຖືກວີຣະວານອນຜູ້ເລີດນັ້ນສັງຫານໃນສົງຄາມ ຕາມການຊີ້ນຳຂອງມະຫາຣິຊີ ແລ້ວໂອ ແມ່ໄມຖິລີ ເຮົາຈຶ່ງເກີດເປັນບຸດແຫ່ງພະວາຍຸ; ແລະດ້ວຍພະລັງອານຸພາບ ເຮົາເປັນວານອນທຽບເທົ່າກັບທ່ານນັ້ນ