Adhyaya 165

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि सावित्रीं लोकमातरम् । महा पापप्रशमनीं सोमेशादीशदिक्स्थिताम्

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ನಂತರ, ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ, ಲೋಕಮಾತೆಯಾದ ಸಾವಿತ್ರಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು; ಆಕೆ ಮಹಾಪಾಪಗಳನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವವಳು, ಸೋಮೇಶಾದಿ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ.

Verse 2

संयतात्मा नरः पश्येत्तत्र तां नियतात्मवान्

ಅಲ್ಲಿ ಸಂಯತಾತ್ಮನೂ ನಿಯತಮನಸ್ಸಿನವನೂ ಆದ ಪುರುಷನು ಆಕೆಯ ದರ್ಶನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 3

ब्रह्मणा यष्टुकामेन सावित्री सहधर्मिणी । कृता तां बलतो ज्ञात्वा गायत्रीं कोपमाविशत्

ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಬಯಸಿದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸಾವಿತ್ರಿಯನ್ನು ಸಹಧರ್ಮಿಣಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು; ಅದು ಬಲಾತ್ಕಾರದಿಂದ ನಡೆದದೆಂದು ತಿಳಿದು ಗಾಯತ್ರಿ ಕೋಪಾವಿಷ್ಟಳಾದಳು।

Verse 4

ततः संत्यज्य सा देवी ब्रह्माणं कमलोद्भवम् । सपत्नीरोषसन्तप्ता प्रभासं क्षेत्रमाश्रिता

ನಂತರ ಆ ದೇವಿ ಕಮಲೋದ್ಭವ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಸಹಪತ್ನಿಯ ರೋಷದಿಂದ ಸಂತಪ್ತಳಾಗಿ, ಪ್ರಭಾಸ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದಳು।

Verse 5

तपः करोति विपुलं देवैरपि सुदुःसहम् । तत्र स्थले स्थिता देवी साऽद्यापि प्रियदर्शना

ಅವಳು ಅಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾಳೆ; ಅದು ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಅತಿದುಃಸಹ; ಅದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಆ ದೇವಿ ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ।

Verse 6

श्रीदेव्युवाच । किमर्थं सा परित्यक्ता सावित्री ब्रह्मणा पुरा । गायत्री च कथं प्राप्ता केन चास्य निवेदिता

ಶ್ರೀದೇವಿ ಹೇಳಿದರು—ಹಿಂದೆ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸಾವಿತ್ರಿಯನ್ನು ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ತ್ಯಜಿಸಿದನು? ಗಾಯತ್ರಿ ಅವನಿಗೆ ಹೇಗೆ ದೊರಕಿದಳು, ಮತ್ತು ಯಾರು ಅವಳನ್ನು ಅವನಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಿದರು?

Verse 7

कीदृशीं तां च गायत्रीं लब्धवान्पद्मसंभवः । यस्तां पत्नीं समुत्सृज्य तस्यामेव मनो दधौ

ಆ ಗಾಯತ್ರಿ ಹೇಗಿದ್ದಳು, ಅವಳನ್ನು ಪದ್ಮಸಂಭವ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಗೆ ಪಡೆದನು—ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಅವಳಲ್ಲೇ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನೆಟ್ಟವನು?

Verse 8

कस्य सा दुहिता देव किमर्थं च विवाहिता । एतन्मे कौतुकं सर्वं यथावद्वक्तुमर्हसि

ಓ ದೇವಾ! ಅವಳು ಯಾರ ಪುತ್ರಿ? ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅವಳ ವಿವಾಹವಾಯಿತು? ಇದು ಎಲ್ಲವೂ ನನ್ನ ಕೌತುಕ; ದಯವಿಟ್ಟು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ, ನಡೆದಂತೆ ಹೇಳುವಿರಿ।

Verse 9

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि सावित्र्याश्चरितं महत् । यथा सा ब्रह्मणा त्यक्ता गायत्री च विवाहिता

ಈಶ್ವರನು ಉವಾಚ—ಹೇ ದೇವಿ, ಕೇಳು; ಸಾವಿತ್ರಿಯ ಮಹತ್ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವೆನು—ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವಳನ್ನು ಹೇಗೆ ತ್ಯಜಿಸಿದನು, ಗಾಯತ್ರಿ ಹೇಗೆ ವಿವಾಹಿತಳಾದಳು।

Verse 10

पुरा बुद्धिः समुत्पन्ना ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । इति वेदा मया प्रोक्ता यज्ञार्थं नात्र संशयः

ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವ್ಯಕ್ತಜನ್ಮನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಈ ಬುದ್ಧಿ ಉದಯವಾಯಿತು—‘ಯಜ್ಞಾರ್ಥವಾಗಿ ನಾನು ವೇದಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।’

Verse 11

यज्ञैः संतर्पिता देवा वृष्टिं दास्यंति भूतले । ततश्चौषधयः सर्वा भविष्यंति धरातले

ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಸಂತೃಪ್ತರಾದ ದೇವತೆಗಳು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮಳೆಯನ್ನೀಡುವರು; ನಂತರ ಧರಾತಲದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಔಷಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಳೆಗಳು ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗುವವು।

Verse 12

तस्मात्संजायते शुक्रं शुक्रात्सृष्टिः प्रवर्तते । सृष्ट्यर्थं सर्वलोकानां ततो यज्ञं करोम्यहम्

ಅದರಿಂದ ಶುಕ್ರವು ಜನಿಸುತ್ತದೆ, ಶುಕ್ರದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಪ್ರವಾಹ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವಲೋಕಗಳ ಸೃಷ್ಟ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ನಾನು ಯಜ್ಞವನ್ನು ಮಾಡುವೆನು।

Verse 13

दृष्ट्वा मां यज्ञ आसक्तं ये च विप्रा धरातले । ते यज्ञान्प्रचरिष्यंति शतशोऽथ सहस्रशः

ನನ್ನನ್ನು ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿ ಕಂಡು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ವಿಪ್ರರು ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಾರಮಾಡುವರು—ನೂರಾರು, ಸಹಸ್ರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ।

Verse 14

एवं स निश्चयं कृत्वा यज्ञार्थं सुरसुंदरि । तीर्थं निवेशयामास पुष्करं नाम नामतः

ಹೀಗೆ ಯಜ್ಞಾರ್ಥವಾಗಿ ನಿಶ್ಚಯಮಾಡಿ, ಓ ಸುರಸುಂದರಿ, ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ತೀರ್ಥವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು; ಅದು ‘ಪುಷ್ಕರ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು।

Verse 15

यज्ञवाटो महांस्तत्र आसीत्तस्य महात्मनः । तत्र देवर्षयः सर्वे देवाः सेन्द्रपुरोगमाः

ಅಲ್ಲಿ ಆ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ಮಹತ್ತರ ಯಜ್ಞವಾಟವಿತ್ತು; ಅಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ಮತ್ತು ದೇವರ್ಷಿಗಳು ಸೇರಿದರು।

Verse 16

समायाता महादेवि यज्ञे पैतामहे तदा । पुण्यास्तेऽपि द्विजश्रेष्ठास्तत्रर्त्विजः प्रजज्ञिरे

ಆ ವೇಳೆ, ಓ ಮಹಾದೇವಿ, ಅವರು ಪೈತಾಮಹ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಸಮಾಗಮಿಸಿದರು; ಅಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯವಂತರಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಋತ್ವಿಜರಾಗಿ ನಿಯುಕ್ತರಾದರು।

Verse 17

सावित्री लोकजननी पत्नी तस्य महात्मनः । गृहकार्ये समासक्ता दीक्षा कालव्यतिक्रमात् । अध्वर्युणा समाहूता सावित्री वाक्यमब्रवीत्

ಲೋಕಜನನಿ ಸಾವಿತ್ರಿ, ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಪತ್ನಿ, ಗೃಹಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾಗಿದ್ದಳು; ದೀಕ್ಷಾಕಾಲ ಮೀರಲಾರಂಭಿಸಿದಾಗ ಅಧ್ವರ್ಯು ಅವಳನ್ನು ಕರೆಯಲು, ಆಗ ಸಾವಿತ್ರಿ ಈ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು।

Verse 18

सावित्र्युवाच । अद्यापि न कृतो वेषो न गृहे गृहमण्डनम् । लक्ष्मीर्नाद्यापि संप्राप्ता न भवानी न जाह्नवी

ಸಾವಿತ್ರಿ ಹೇಳಿದರು—ಇನ್ನೂ ನನ್ನ ವೇಷ ಸಿದ್ಧವಾಗಿಲ್ಲ, ಮನೆಯ ಅಲಂಕಾರವೂ ಆಗಿಲ್ಲ. ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಇನ್ನೂ ಬಂದಿಲ್ಲ—ಭವಾನಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಜಾಹ್ನವಿಯೂ ಅಲ್ಲ।

Verse 19

न स्वाहा न स्वधा चैव तथा चैवाप्यरुंधती । इन्द्राणी देवपत्न्योऽन्याः कथमेकाकिनी व्रजे

ಇಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಹಾ ಇಲ್ಲ, ಸ್ವಧಾ ಇಲ್ಲ, ಅರುಂಧತিও ಇಲ್ಲ; ಇಂದ್ರಾಣೀ ಹಾಗೂ ಇತರ ದೇವಪತ್ನಿಯರೂ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ಒಬ್ಬಳೇ ಅಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಹೋಗಲಿ?

Verse 20

उक्तः पितामहो गत्वा पुलस्त्येन महात्मना । सावित्री देव नायाति प्रसक्ता गृहकर्मणि

ಆಮೇಲೆ ಮಹಾತ್ಮ ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಹೋಗಿ ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು—“ಓ ದೇವಾ! ಸಾವಿತ್ರಿ ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ; ಅವಳು ಗೃಹಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾಳೆ।”

Verse 21

त्वत्पत्नी किमिदं कर्म फलेन संप्रवर्तते । तच्छ्रुत्वा दीक्षितो वाचं शिखी मुंडी मृगाजिनी

“ನಿನ್ನ ಪತ್ನಿಯ ಈ ವರ್ತನೆ ಏನು? ಇದರಿಂದ ಯಾವ ಫಲ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ?” ಎಂದು. ಆ ಮಾತು ಕೇಳಿ ದೀಕ್ಷಿತನು—ಶಿಖಾಧಾರಿ, ಮುಂಡಿತಶಿರ, ಮೃಗಾಜಿನಧಾರಿ—(ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದನು)।

Verse 22

पत्नीकोपेन संतप्तः प्राह देवं पुरंदरम्

ಪತ್ನಿಯ ಕೋಪದಿಂದ ಸಂತಪ್ತನಾಗಿ ಅವನು ದೇವ ಪುರಂದರ (ಇಂದ್ರ)ನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು।

Verse 23

गच्छ मद्वचनाच्छक्र पत्नीमन्यां कुतश्चन । गृहीत्वा शीघ्रमागच्छ न स्यात्कालात्ययो यथा

ನನ್ನ ವಚನದಿಂದ, ಹೇ ಶಕ್ರಾ! ಎಲ್ಲಿಂದಾದರೂ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಮರಳಿ ಬಾ; ನಿಗದಿತ ಕಾಲ ಮೀರದಿರಲಿ.

Verse 24

जगाम बलहा तूर्णं वचनात्परमेष्ठिनः । अपश्यमानः कांचित्स्त्रीं या योग्या हंसवाहने

ಪರಮೇಷ್ಠಿ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಅವರ ವಚನದಿಂದ ಬಲಹಾ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹೊರಟು, ಹಂಸವಾಹನ ಪ್ರಭುವಿನ ಪವಿತ್ರ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯಳಾದ ಒಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಹುಡುಕತೊಡಗಿದನು.

Verse 25

अथ शापाद्बिभीतेन सहस्राक्षेण धीमता । दृष्टा गोपालकन्यैका रूपयौवनशालिनी

ಆಗ ಶಾಪದಿಂದ ಭಯಗೊಂಡ ಧೀಮಂತ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ (ಇಂದ್ರ)ನು ರೂಪ-ಯೌವನದಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುವ ಒಬ್ಬ ಗೋಪಾಲಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕಂಡನು.

Verse 26

बिभ्रती तत्र पूर्णं सा कुम्भं कन्येत्यचोदयत् । तां गृहीत्वा ततः शक्रः समायाद्यत्र दीक्षितः । देवदेवश्चतुर्वक्त्रो विष्णुरुद्रसमन्वितः

ಅವಳು ಅಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ ಕುಂಭವನ್ನು ಹೊತ್ತು ನಿಂತಿದ್ದಳು; (ಇಂದ್ರನು) ‘ಕನ್ಯೆ!’ ಎಂದು ಕರೆದು. ಅವಳನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಶಕ್ರನು ದೀಕ್ಷೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದನು—ಅಲ್ಲಿ ದೇವದೇವನಾದ ಚತುರ್ಮುಖ ಬ್ರಹ್ಮನು ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ರುದ್ರರೊಂದಿಗೆ ವಿರಾಜಮಾನನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 27

संप्रदानं तु कृतवान्कन्याया मधुसूदनः

ನಂತರ ಮಧುಸೂದನ (ವಿಷ್ಣು)ನು ಆ ಕನ್ಯೆಯ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಸಂಪ್ರದಾನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

Verse 28

प्रेरितः शंकरेणैव ब्रह्मा देवर्षिभिस्तथा । परिणीयतां ततो दीक्षां तस्याश्चक्रे यथात्मनः

ಶಂಕರನೂ ದೇವರ್ಷಿಗಳೂ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದ ಕಾರಣ ಬ್ರಹ್ಮನು ಆಗ ಅವಳಿಗೆ ವಿಧಿವಿಧಾನವಾಗಿ ವಿವಾಹವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ತನ್ನಿಗೇ ಮಾಡುವಂತೆ ಅವಳ ದೀಕ್ಷಾ-ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನೂ ಆಚರಿಸಿದನು।

Verse 29

ततः प्रवर्तितो यज्ञः सर्वकामसमन्वितः

ಅನಂತರ ಸರ್ವಕಾಮಸಮನ್ವಿತವಾದ, ಯೋಗ್ಯ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಯಜ್ಞವು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು।

Verse 30

अत्रिर्होतार्चिकस्तत्र पुलस्त्योऽध्वर्युरेव च । उद्गाताऽथो मरीचिश्च ब्रह्माहं सुरपुंगवः

ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ರಿ ಹೋತೃನಾಗಿಯೂ ಋಕ್-ಪಾಠಕನಾಗಿಯೂ ಇದ್ದನು; ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಅಧ್ವರ್ಯುವಾದನು; ಮರೀಚಿ ಉದ್ಗಾತನಾದನು; ನಾನು ದೇವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮಾ-ಋತ್ವಿಕ್ (ಯಜ್ಞಾಧ್ಯಕ್ಷ) ಆಗಿದ್ದೆನು।

Verse 31

सनत्कुमारप्रमुखाः सदस्यास्तस्य निर्मिताः । वस्त्रैराभरणैर्युक्ता मुकुटैरंगुलीयकैः

ಆ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಸನತ್ಕುಮಾರ ಮೊದಲಾದವರು ಸಭಾಸದಸ್ಯರಾಗಿ ನಿಯುಕ್ತರಾದರು; ಅವರು ವಸ್ತ್ರ-ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿ, ಮುಕುಟಗಳು ಮತ್ತು ಉಂಗುರಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸಿದರು।

Verse 32

भूषिता भूषणोपेता एकैकस्य पृथक्पृथक् । त्रयस्त्रयः पृष्ठतोऽन्ये ते चैवं षोडशर्त्विजः

ಅವರು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಭೂಷಿತರಾಗಿದ್ದರು—ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನಿಗೂ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಅಲಂಕಾರಗಳಿದ್ದವು। ಇತರರು ಅವರ ಹಿಂದೆ ಮೂರು-ಮೂರು ಗುಂಪಾಗಿ ನಿಂತರು; ಹೀಗೆ ಹದಿನಾರು ಋತ್ವಿಜರು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥಿತರಾದರು।

Verse 33

प्रोक्ता भवद्भि र्यज्ञेऽस्मिन्ननुगृह्योऽस्मि सर्वदा । पत्नी ममेयं गायत्री यज्ञेऽस्मिन्ननुगृह्यताम्

ಈ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ನೀವು ಹೇಳಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದುದರಿಂದ ನಾನು ಸದಾ ಅನುಗ್ರಹಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಇವಳು ನನ್ನ ಪತ್ನಿ ಗಾಯತ್ರೀ—ಈ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿಯೂ ಅವಳನ್ನು ಕೃಪೆಯಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ.

Verse 34

मृदुवस्त्रधरां साक्षात्क्षौमवस्त्रावगुण्ठिताम् । निष्क्रम्य पत्नीशालात ऋत्विग्भिर्वेदपारगैः

ಅವಳು ಮೃದು ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಕ್ಷೌಮವಸ್ತ್ರದಿಂದ ಆವೃತಳಾಗಿ, ಪತ್ನೀಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದಳು; ವೇದಪಾರಂಗತ ಋತ್ವಿಜರು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದರು.

Verse 35

औदुम्बरेण दण्डेन संवृतो मृगचर्मणा । तया सार्धं प्रविष्टश्च ब्रह्मा तं यज्ञमण्डपम्

ಉದುಂಬರ ಮರದ ದಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಮೃಗಚರ್ಮದಿಂದ ಆವೃತನಾಗಿ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಆ ಯಜ್ಞಮಂಡಪಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.

Verse 36

ईश्वर उवाच । एतस्मिन्नेव काले तु संप्राप्ता देवयोषितः । संप्राप्ता यत्र सावित्री यज्ञे तस्मिन्निमंत्रिताः

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವಲೋಕದ ದೇವಯೋಷಿತರು ಆಗಮಿಸಿದರು; ಸಾವಿತ್ರಿ ಆಹ್ವಾನಿತಳಾಗಿದ್ದ ಆ ಯಜ್ಞಕ್ಕೇ ಅವರು ಬಂದರು.

Verse 37

भृगोः ख्यात्यां समुत्पन्ना विष्णुपत्नी यशस्विनी । आमन्त्रिता सा लक्ष्मीश्च तत्रायाता त्वरान्विता

ಭೃಗು ಮತ್ತು ಖ್ಯಾತಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದ, ವಿಷ್ಣುಪತ್ನಿ ಯಶಸ್ವಿನಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ—ಆಮಂತ್ರಿತಳಾಗಿ—ತ್ವರೆಯಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದಳು.

Verse 38

तत्र देवी महाभागा योगनिद्रादिभूषिता । देवी कांतिस्तथा श्रद्धा द्युतिस्तुष्टिस्तथैव च

ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾಭಾಗ್ಯ ದೇವಿ ಯೋಗನಿದ್ರಾದಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತಳಾಗಿ ಬಂದಳು; ಜೊತೆಗೆ ದೇವಿ ಕಾಂತಿ, ಶ್ರದ್ಧೆ, ದ್ಯುತಿ ಮತ್ತು ತುಷ್ಟಿಯೂ ಆಗಮಿಸಿದವು।

Verse 39

सती या दक्षतनया उमा या पार्वती शुभा । त्रैलोक्यसुन्दरी देवी स्त्रीणां सौभाग्यदायका

ಅವಳು ಸತಿ, ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರಿ; ಅವಳು ಶುಭಳಾದ ಉಮಾ ಪಾರ್ವತಿ—ಆ ದೇವಿ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯಸುಂದರಿ, ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸೌಭಾಗ್ಯ ನೀಡುವವಳು।

Verse 40

जया च विजया चैव गौरी चैव महाधना । मनोजवा वायुपत्नी ऋद्धिश्च धनदप्रिया

ಜಯಾ ಮತ್ತು ವಿಜಯಾ, ಗೌರೀ ಮತ್ತು ಮಹಾಧನಾ; ವಾಯುವಿನ ಪತ್ನಿ ಮನೋಜವಾ, ಧನದನಿಗೆ ಪ್ರಿಯಳಾದ ಋದ್ಧಿಯೂ (ಅಲ್ಲಿ ಬಂದವು)।

Verse 41

देवकन्यास्तथाऽयाता दानव्यो दनुवंशजाः । सप्तर्षीणां तथा पत्न्य ऋषीणां च तथैव च

ದೇವಕನ್ಯೆಯರೂ ಬಂದರು; ದನು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ದಾನವಿಯರೂ ಬಂದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳ ಪತ್ನಿಯರು ಮತ್ತು ಇತರ ಋಷಿಗಳ ಪತ್ನಿಯರೂ (ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿದರು)।

Verse 42

प्लवा मित्रा दुहितरो विद्याधरगणास्तथा । पितरो रक्षसां कन्यास्तथाऽन्या लोकमातरः

ಪ್ಲವಾ ಮತ್ತು ಮಿತ್ರಾ ಎಂಬ ಪುತ್ರಿಯರೂ; ವಿದ್ಯಾಧರಗಣಗಳೂ; ಪಿತೃಗಳು, ರಾಕ್ಷಸರ ಕನ್ಯೆಯರು ಮತ್ತು ಇತರ ಲೋಕಮಾತೆಯರೂ (ಅಲ್ಲಿ ಸಮಾವೇಶರಾದರು)।

Verse 43

वधूभिश्चैव मुख्याभिः सावित्री गन्तुमिच्छति । अदित्याद्यास्तथा देव्यो दक्षकन्याः समागताः

ಮುಖ್ಯ ವಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾವಿತ್ರೀ ಹೋಗಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದಳು. ಅದಿತಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ದೇವಿಯರು—ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರಿಯರು—ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸಮಾಗಮಿಸಿದರು.

Verse 44

ताभिः परिवृता सार्धं ब्रह्माणी कमलालया । काश्चिन्मोदकमादाय काश्चित्पूपं वरानने

ಅವರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಪತ್ನಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಿ—ಕಮಲಾಲಯ ದೇವಿ—ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟಳು. ಓ ಸುಮುಖಿಯೇ, ಕೆಲವರು ಮೋದಕಗಳನ್ನು, ಕೆಲವರು ಪೂಪಗಳನ್ನು ತಂದರು.

Verse 45

फलानि तु समादाय प्रयाता ब्रह्मणोऽन्तिकम् । आढकीश्चैव निष्पावान्राजमाषांस्तथाऽपराः

ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಹೋದರು. ಕೆಲವರು ಆಢಕೀ ಕಾಳುಗಳು, ಕೆಲವರು ನಿಷ್ಪಾವ ಬೀನ್ಸ್, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ರಾಜಮಾಷ (ಉತ್ತಮ ಬೀನ್ಸ್) ತಂದರು.

Verse 46

दाडिमानि विचित्राणि मातुलिंगानि शोभने । करीराणि तथा चान्या गृहीत्वा करमर्दकान्

ಓ ಶೋಭನೇ, ಕೆಲವರು ವಿಚಿತ್ರ ದಾಡಿಮ (ದಾಳಿಂಬೆ) ಮತ್ತು ಸುಂದರ ಮಾತುಲಿಂಗ (ಬಿಜೋರಾ ನಿಂಬೆ) ತಂದರು. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಕರೀರ ಫಲಗಳು ಹಾಗೂ ಕರಮರ್ದಕ ಫಲಗಳನ್ನೂ ಕಲೆಹಾಕಿ ತಂದರು.

Verse 47

कौसुंभं जीरकं चैव खर्जूरं चापरास्तथा । उततीश्चापरा गृह्य नालिकेराणि चापराः

ಇತರರು ಕೌಸುಂಭ (ಕುಸುಮ-ಬಣ್ಣ), ಜೀರಕ ಮತ್ತು ಖರ್ಜೂರಗಳನ್ನು ತಂದರು. ಕೆಲವರು ಉತತೀ ಅನ್ನು, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ನಾಳಿಕೇರ (ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ)ಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು.

Verse 48

द्राक्षया पूरितं चाम्रं शृङ्गाराय यथा पुरा । कर्बुराणि विचित्राणि जंबूकानि शुभानि च

ದ್ರಾಕ್ಷಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳು, ಹಿಂದಿನಂತೆ ಆನಂದಾರ್ಥವಾಗಿ; ಹಾಗೆಯೇ ವಿಚಿತ್ರ ಕರ್ಬೂರ ಫಲಗಳು ಮತ್ತು ಶುಭ ಜಂಬೂ ಫಲಗಳೂ ತರಲಾಯಿತು.

Verse 49

अक्षोडामलकान्गृह्य जंबीराणि तथा पराः । बिल्वानि परिपक्वानि चिर्भटानि वरानने

ಅಖರೋಟ ಮತ್ತು ಆಮಲಕಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಇತರರು ಜಂಬೀರ (ನಿಂಬೆ)ಗಳನ್ನೂ ತಂದರು; ಓ ಸುಮುಖಿಯೇ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹಣ್ಣಾದ ಬಿಲ್ವಫಲಗಳು ಮತ್ತು ಚಿರ್ಭಟ (ಕಲ್ಲಂಗಡಿ/ಖರ್ಬೂಜ)ಗಳೂ ಇದ್ದವು.

Verse 50

अन्नपानाधिकाराणि बहूनि विविधानि च । शर्करापुत्तलीं चान्या वस्त्रे कौसुम्भके तथा

ಅನ್ನಪಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನೇಕ ವಿಧವಾದ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ತಂದರು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಸಕ್ಕರೆಯ ಮಿಠಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೌಸುಂಭ (ಕುಸುಮ) ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣಿಸಿದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ತಂದಳು.

Verse 51

एवमादीनि चान्यानि गृह्य पूर्वे वरानने । सावित्र्या सहिताः सर्वाः संप्राप्तास्तु तदा शुभाः

ಇಂತಹ ಇನ್ನಿತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವರು ಪೂರ್ವದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಬಂದರು; ಓ ಸುಮುಖಿಯೇ, ಎಲ್ಲರೂ ಸಾವಿತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ಆಗ ಶುಭವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ತಲುಪಿದರು.

Verse 52

सावित्रीमागतां दृष्ट्वा भीतस्तत्र पुरंदरः । अधोमुखः स्थितो ब्रह्मा किमेषा मां वदिष्यति

ಸಾವಿತ್ರಿ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಅಲ್ಲಿ ಪುರಂದರ (ಇಂದ್ರ) ಭಯಪಟ್ಟನು. ಬ್ರಹ್ಮನು ಮುಖ ತಗ್ಗಿಸಿ ನಿಂತು—‘ಇವಳು ನನಗೆ ಏನು ಹೇಳುವಳು?’ ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದನು.

Verse 53

त्रपान्वितौ विष्णुरुद्रौ सर्वे चान्ये द्विजातयः । सभासदस्तथा भीतास्तथैवान्ये दिवौकसः

ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ರುದ್ರರು ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದರು; ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ದ್ವಿಜರೂ ಹಾಗೆಯೇ ಆದರು. ಸಭಾಸದರು ಭಯಗೊಂಡರು; ಇತರ ದೇವಲೋಕವಾಸಿಗಳೂ ಸಹ ತ್ರಸ್ತರಾದರು.

Verse 54

पुत्रपौत्रा भागिनेया मातुला भ्रातरस्तथा । ऋतवो नाम ये देवा देवानामपि देवताः

ಅಲ್ಲಿ ಪುತ್ರರು, ಪೌತ್ರರು, ಸಹೋದರಿಯ ಪುತ್ರರು, ಮಾವಂದಿರು, ಸಹೋದರರೂ ಇದ್ದರು; ಹಾಗೆಯೇ ‘ಋತು’ ಎಂಬ ದೇವತೆಗಳೂ—ದೇವರಲ್ಲಿಯೂ ದೇವತೆಯೆಂದು ಪೂಜ್ಯರಾದವರು—ಅಲ್ಲಿ ಸಮಾಗಮಿಸಿದ್ದರು.

Verse 55

विलक्षास्तु तथा सर्वे सावित्री किं वदिष्यति । ब्रह्मवाक्यानि वाच्यानि किं नु वै गोपकन्यया

ಎಲ್ಲರೂ ಗೊಂದಲಗೊಂಡು—“ಸಾವಿತ್ರಿ ಏನು ಹೇಳುವಳು? ಬ್ರಹ್ಮನ ಗಂಭೀರ ವಾಕ್ಯಗಳು ಹೇಗೆ ಉಚ್ಚರಿಸಲ್ಪಡುವವು—ಅವು ಕೂಡ ಗೋಪಿ-ಕನ್ಯೆಯಿಂದ ಹೇಗೆ?” ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿದರು.

Verse 56

मौनीभूतास्तु शृण्वानाः सर्वेषां वदतां गिरः । अध्वर्युणा समाहूता नागता वरवर्णिनी

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಮೌನವಾಗಿ, ಮಾತನಾಡುವವರ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಧ್ವರ್ಯು ಯಾಜಕನು ಕರೆಯಿದರೂ ಆ ಸುಂದರಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬರಲಿಲ್ಲ.

Verse 57

शक्रेणान्या तथाऽनीता दत्ता सा विष्णुना स्वयम् । अनुमोदिता च रुद्रेण पित्रा दत्ता स्वयं तथा

ನಂತರ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ) ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕರೆತಂದನು. ಅವಳನ್ನು ವಿಷ್ಣುವೇ ಸ್ವತಃ ವಿವಾಹಕ್ಕೆ ದಾನಮಾಡಿದನು; ರುದ್ರನು ಅನುಮೋದಿಸಿದನು, ತಂದೆಯೂ ತನ್ನ ಕೈಯಿಂದ ಕನ್ಯಾದಾನ ಮಾಡಿದನು.

Verse 58

कथं सा भविता यज्ञः समाप्तिं वा कथं व्रजेत् । एवं चिन्तयतां तेषां प्रविष्टा कमलालया

“ಈ ಯಜ್ಞವು ಹೇಗೆ ನಡೆಯುವುದು, ಹೇಗೆ ಸಮಾಪ್ತಿಗೆ ತಲುಪುವುದು?”—ಎಂದು ಅವರು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಕಮಲಾಲಯೆಯಾದ ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮೀ ಸಭೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು.

Verse 59

वृतो ब्रह्मा भार्यया स ऋत्विग्भिर्वेदपारगैः । हूयन्ते चाग्नयस्तत्र ब्राह्मणैर्वेदपारगैः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ ವೇದಪಾರಂಗತ ಋತ್ವಿಜರಿಂದ ವೃತನಾಗಿದ್ದನು; ಅಲ್ಲಿ ವೇದವಿದ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

Verse 60

पत्नीशाले तथा गोपी रौप्यशृंगा समेखला । क्षौमवस्त्रपरीधाना ध्यायन्ती परमेश्वरम्

ಪತ್ನೀಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಆ ಗೋಪಿಕೆ ನಿಂತಿದ್ದಳು—ಬೆಳ್ಳಿ ಆಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಖಲೆಯಿಂದ ಅಲಂಕರಿತಳಾಗಿ, ಕ್ಷೌಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ—ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 61

पतिव्रता पतिप्राणा प्राधान्येन निवेशिता । कृपान्विता विशालाक्षी तेजसा भास्करोपमा

ಅವಳು ಪತಿವ್ರತೆ, ಪತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾಣವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದವಳು; ಪ್ರಧಾನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನಳಾಗಿ—ಕರುಣಾಮಯಿ, ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ, ತೇಜಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯಸಮಾನಳಾಗಿದ್ದಳು.

Verse 62

द्योतयंती सदस्तत्र सूर्यस्येव यथा प्रभा । ज्वलमानस्तथा वह्निर्भ्रमंते चर्त्विजस्तथा

ಅವಳು ಅಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞಸಭೆಯನ್ನು ಸೂರ್ಯಪ್ರಭೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾಡಿದಳು; ಅಗ್ನಿಯೂ ಜ್ವಲಿಸುತ್ತಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಋತ್ವಿಜರು ಯಥಾಕ್ರಮವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

Verse 63

पशूनामवदानानि गृह्णंति द्विजसत्तमाः । प्राप्ता भागार्थिनो देवा विलंबसमयोऽभवत्

ದ್ವಿಜಸತ್ತಮರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಪಶುಗಳ ನಿಯತ ಅವದಾನ-ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಭಾಗವನ್ನು ಬಯಸಿದ ದೇವರೂ ಬಂದರು; ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬವಾಯಿತು.

Verse 64

कालहीनं न कर्तव्यं कृतं न फलदं भवेत् । वेदेष्वयमधीकारो दृष्टः सर्वो मनीषिभिः

ಅಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡಬಾರದು; ಮಾಡಿದರೂ ಅದು ಫಲಪ್ರದವಾಗದು. ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಕಾಲನಿಯಮ ಎಂಬ ಈ ವಿಧಿ ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ವತ್ರ ಮುನಿಗಳು ಕಂಡಿದ್ದಾರೆ.

Verse 65

प्रवर्ग्ये क्रियमाणे तु ब्राह्मणैर्वेदपारगैः । क्षीरद्वये हूयमाने मंत्रेणाध्वर्युणा तथा

ವೇದಪಾರಂಗತರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಪ್ರವರ್ಗ್ಯ ಯಾಗವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅಧ್ವರ್ಯು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕ್ಷೀರಾಹುತಿಗಳನ್ನು ಹೋಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ—

Verse 66

उपहूतोपहूतेन आगतेषु द्विजन्मसु । क्रियमाणे तथा भक्ष्ये दृष्ट्वा देवी क्रुधान्विता । उवाच देवी ब्रह्माणं सदोमध्ये तु मौनिनम्

ಆಹ್ವಾನ-ಪ್ರತ್ಯಾಹ್ವಾನಗಳಿಂದ ದ್ವಿಜರು ಬಂದಾಗ, ಭಕ್ಷ್ಯ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಿ ದೇವಿ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಸಭಾಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೌನವಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.

Verse 67

किमेवं बुध्यते देव कृतमेतद्विचेष्टितम् । मां परित्यज्य यः कामात्कृतवानसि किल्बिषम्

“ಓ ದೇವಾ! ನೀ ಹೀಗೆ ಹೇಗೆ ಯೋಚಿಸಿ ಹೀಗೆ ವರ್ತಿಸಿದೆ? ಕಾಮವಶವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ನೀ ಪಾಪರೂಪ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದ್ದೀಯೆ.”

Verse 68

न तुल्या पादरजसा समा साऽधिशिरः कृता

ಅವಳು ಪಾದರಜಕ್ಕೂ ಸಮಾನಳಲ್ಲ; ಆದರೂ ಸಮಳಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ।

Verse 69

यद्वदंति नराः सर्वे संगताः सदसि स्थिताः । आश्चर्यं च प्रभूणां तु कुरुते यं यमिच्छति

ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಕುಳಿತ ಎಲ್ಲರೂ ಹೇಳುವುದು—ಪ್ರಭಾವಿಗಳು ಏನು ಹೇಗೆ ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಾರೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ।

Verse 70

भवता रूपलोभेन कृतं कर्म विगर्हितम्

ರೂಪಲೋಭದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾಗಿ ನೀವು ನಿಂದನೀಯ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದೀರಿ।

Verse 71

न पुत्रेषु कृता लज्जा पौत्रेषु च न ते विभो । कामकारकृतं मन्ये ह्येतत्कर्म विगर्हितम्

ಹೇ ವಿಭೋ! ಪುತ್ರರ ಮುಂದೆ ನಿಮಗೆ ಲಜ್ಜೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ, ಪೌತ್ರರ ಮುಂದೆ ಕೂಡ ಅಲ್ಲ. ಕಾಮವಶದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಈ ನಿಂದನೀಯ ಕರ್ಮವೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 72

पितामहोऽसि देवानामृषीणां प्रपितामहः । कथं न ते त्रपा जाता आत्मनः पश्यतस्तनुम्

ನೀವು ದೇವರ ಪಿತಾಮಹ, ಋಷಿಗಳ ಪ್ರಪಿತಾಮಹ; ನಿಮ್ಮದೇ ದೇಹವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಕೂಡ ನಿಮಗೆ ಲಜ್ಜೆ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗಲಿಲ್ಲ?

Verse 73

लोकमध्ये कृतं हास्यमिह चैव विगर्हितः । यद्येष ते स्थितो भावस्तिष्ठ देव नमोऽस्तु ते

ಲೋಕಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ಹಾಸ್ಯಾಸ್ಪದನಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿ ಕೂಡ ನಿಂದಿತನಾಗಿದ್ದೀಯ. ಇದೇ ನಿನ್ನ ಸ್ಥಿರಭಾವವಿದ್ದರೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಇರು, ಹೇ ದೇವಾ—ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ।

Verse 74

अहं कथं सखीनां तु दर्शयिष्यामि वै मुखम् । भर्त्रा मे विहिता पत्नी कथमेतदहं वदे

ನಾನು ನನ್ನ ಸಖಿಯರಿಗೆ ಮುಖವನ್ನು ಹೇಗೆ ತೋರಿಸಲಿ? ನನ್ನ ಭರ್ತನು ನನಗೆ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಲಿ?

Verse 75

ब्रह्मोवाच । ऋत्विग्भिरहमाज्ञप्तो दीक्षा कालोऽतिवर्तते । पत्नीं विना न होमोत्र शीघ्रं पत्नीमिहानय

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಋತ್ವಿಜರು ನನಗೆ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ; ದೀಕ್ಷಾಕಾಲವು ಕಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಪತ್ನಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ತಂದುಕೊ।

Verse 76

शक्रेणैषा समानीता दत्ता चैवाऽथ विष्णुना । गृहीता च मया त्वं हि क्षमस्वैकं मया कृतम् । न चापराध्यं भूयोऽन्यं करिष्ये तव सुव्रते

ಇವಳನ್ನು ಶಕ್ರನು ತಂದನು, ವಿಷ್ಣುವು ದಾನಮಾಡಿದನು; ನಾನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆ. ಹೇ ಸುವ್ರತೇ, ನಾನು ಮಾಡಿದ ಈ ಒಂದೇ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು; ಮುಂದೆ ನಿನ್ನ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೊಂದು ಅಪರಾಧ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 77

ईश्वर उवाच । एवमुक्ता तदा क्रुद्धा ब्रह्माणं शप्तुमुद्यता । यदि मेऽस्ति तपस्तप्तं गुरवो यदि तोषिताः

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಅವಳು ಕೋಪಗೊಂಡು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಶಾಪ ನೀಡಲು ಉದ್ಧತಳಾದಳು—“ನಾನು ನಿಜವಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದಿದ್ದರೆ, ನನ್ನ ಗುರುಗಳು ತೃಪ್ತರಾದಿದ್ದರೆ…”

Verse 78

सर्वब्राह्मणशालासु स्थानेषु विविधेष्वपि । न तु ते ब्राह्मणाः पूजां करिष्यंति कदाचन

ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ನಿನಗಾಗಿ ಎಂದಿಗೂ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 79

ऋते वै कार्तिकीमेकां पूजां सांवत्सरीं तव । करिष्यंति द्विजाः सर्वे सत्येनानेन ते शपे । एतद्बुद्ध्वा न कोपोस्तु हतो हन्ति न संशयः

ಕಾರ್ತಿಕಮಾಸದ ಒಂದೇ ವಾರ್ಷಿಕ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ದ್ವಿಜರೂ ನಿನ್ನ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ—ಈ ಸತ್ಯದಿಂದ ನಾನು ನಿನಗೆ ಶಪಥ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಕೋಪಿಸಬೇಡ; ಹೊಡೆತ ತಿಂದವನು ಪ್ರತಿಹೊಡೆತ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 80

सावित्र्युवाच । भोभोः शक्र त्वयानीता आभीरी ब्रह्मणोऽन्तिकम् । यस्मादीदृक्कृतं कर्म तस्मात्त्वं लप्स्यसे फलम्

ಸಾವಿತ್ರಿ ಹೇಳಿದರು—ಓ ಓ ಶಕ್ರಾ! ನೀನೇ ಆಭೀರಿ ಗೋಪಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ತಂದೆ. ಇಂತಹ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿದ ಕಾರಣ ಅದರ ಫಲವನ್ನು ನೀನೇ ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 81

यदा संग्राममध्ये त्वं स्थाता शक्र भविष्यसि । तदा त्वं शत्रुभिर्बद्धो नीतः परमिकां दशाम्

ಹೇ ಶಕ್ರಾ, ನೀನು ಯುದ್ಧದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತಾಗ, ಶತ್ರುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ಕರೆದೊಯ್ದು ಅತ್ಯಂತ ದುಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಳ್ಳುವರು.

Verse 82

अकिंचनो नष्टसुतः शत्रूणां नगरे स्थितः । पराभवं महत्प्राप्य अचिरादेव मोक्ष्यसे

ನೀನು ನಿರ್ಗತಿಕನಾಗಿ, ಪುತ್ರನಷ್ಟ ಹೊಂದಿ, ಶತ್ರುಗಳ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವೆ; ಮಹಾ ಅಪಮಾನ-ಪರಾಭವವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳ್ಳುವೆ.

Verse 83

शक्रं शप्त्वा तदा देवी विष्णुं चाऽथ वचोब्रवीत्

ಶಕ್ರನಿಗೆ ಶಾಪವಿಟ್ಟು ಬಳಿಕ ದೇವಿಯು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ವಚನಗಳನ್ನು ನುಡಿದಳು.

Verse 84

गुरुवाक्येन ते जन्म यदा मर्त्ये भवि ष्यति । भार्याविरहजं दुःखं तदा त्वं तत्र भोक्ष्यसे

ಗುರುವಾಕ್ಯದಿಂದ ನಿನ್ನ ಜನ್ಮ ಮর্ত್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ಪತ್ನೀವಿಯೋಗದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ದುಃಖವನ್ನು ನೀನು ಅನುಭವಿಸುವೆ.

Verse 85

हृतां शत्रुगणैः पत्नीं परे पारे महोदधेः । न च त्वं ज्ञायसे सीतां शोकोपहचेतनः

ಶತ್ರುಗಣಗಳು ನಿನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಮಹಾಸಮುದ್ರದ ಆಚೆ ತೀರಕ್ಕೆ ಅಪಹರಿಸಿದಾಗ, ಶೋಕದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಚೇತನದಿಂದ ನೀನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾರೆ.

Verse 86

भ्रात्रा सह परां काष्ठामापदं दुःखितस्तथा । पशूनां चैव संयोगश्चिरकालं भविष्यति

ಸಹೋದರನೊಂದಿಗೆ ನೀನು ದುಃಖಿತನಾಗಿ ಆಪತ್ತಿನ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಗೆ ತಲುಪುವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಪಶುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಗ (ಗೋಪಜೀವನ) ಉಂಟಾಗುವುದು.

Verse 87

तथाऽह रुद्रं कुपिता यदा दारुवने स्थितः । तदा ते मुनयः क्रुद्धाः शापं दास्यंति ते हर

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ, ರುದ್ರನು ದಾರುವನದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವಾಗ (ನಾನು) ಕೋಪಗೊಂಡರೆ, ಆಗ ಆ ಮುನಿಗಳು ಕ್ರುದ್ಧರಾಗಿ, ಹೇ ಹರ, ನಿನಗೆ ಶಾಪವನ್ನು ನೀಡುವರು.

Verse 88

भोभोः कापालिक क्षुद्र पत्न्योऽस्माकं जिहीर्षसि । तदेतद्भूषितं लिंग भूमौ रुद्र पतिष्यति

ಓ ಓ, ನೀಚ ಕಾಪಾಲಿಕನೇ! ನಮ್ಮ ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೀಯ. ಆದಕಾರಣ ಹೇ ರುದ್ರ, ಈ ಅಲಂಕರಿತ ಲಿಂಗ ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳುವುದು.

Verse 89

विहीनः पौरुषेण त्वं मुनिशापाच्च पीडितः । गंगातीरे स्थिता पत्नी सा त्वामाश्वासयिष्यति

ನೀನು ಪೌರುಷವಿಹೀನನಾಗಿ ಮುನಿಗಳ ಶಾಪದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗುವೆ. ಗಂಗಾತೀರದಲ್ಲಿ ಇರುವ ನಿನ್ನ ಪತ್ನಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಸಾಂತ್ವನಪಡಿಸುವಳು.

Verse 90

अग्ने त्वं सर्वभक्षोऽसि पूर्वं पुत्रेण मे कृतः । भ्रूणहा धर्म इत्येष कथं दग्धं दहाम्यहम्

ಹೇ ಅಗ್ನೇ, ನೀನು ಸರ್ವಭಕ್ಷಕನು; ಹಿಂದೆ ನನ್ನ ಪುತ್ರನು ನಿನ್ನನ್ನು ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದನು. ‘ಭ್ರೂಣಹತ್ಯೆ ಅಧರ್ಮ’ ಎಂದಾಗ, ಈಗಾಗಲೇ ದಗ್ಧವಾದುದನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ದಹಿಸಲಿ?

Verse 91

जातवेदस रुद्रस्त्वां रेतसा प्लावयिष्यति । मेध्येषु च कृतज्वाला ज्वालया त्वां ज्वलिष्यति

ಹೇ ಜಾತವೇದಾ! ರುದ್ರನು ತನ್ನ ರೇತಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಪ್ಲಾವಯಿಸುವನು; ಯಜ್ಞಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಜ್ವಲಿತವಾದ ಜ್ವಾಲೆ ತನ್ನ ಜ್ವಲನದಿಂದ ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ಉರಿಯುವುದು.

Verse 92

ब्राह्मणानृत्विजः सर्वान्सावित्री ह्यशपत्तदा

ಆಗ ಸಾವಿತ್ರಿಯು ಋತ್ವಿಜರಾದ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಶಪಿಸಿದಳು.

Verse 93

प्रतिग्रहाग्निहोत्राश्च वृथा दारा वृथाश्रमाः । सदा क्षेत्राणि तीर्थानि लोभादेव गमिष्यथ

ನಿಮ್ಮ ದಾನ-ಪ್ರತಿಗ್ರಹಣ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರ ಫಲರಹಿತವಾಗುವುದು; ನಿಮ್ಮ ಗೃಹಸ್ಥಧರ್ಮವೂ ಆಶ್ರಮಗಳೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವವು. ನೀವು ಸದಾ ಲೋಭದಿಂದಲೇ ಕ್ಷೇತ್ರ-ತೀರ್ಥಗಳಿಗೆ ಹೋಗುವಿರಿ.

Verse 94

परान्नेषु सदा तृप्ता अतृप्ताः स्वगृहेषु च । अयाज्ययाजनं कृत्वा कुत्सितस्य प्रतिग्रहम्

ಅವರು ಪರರ ಅನ್ನದಿಂದ ಸದಾ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಅತೃಪ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ; ಅಯಾಜ್ಯರಿಗೆ ಯಾಜನ ಮಾಡಿ, ನೀಚರಿಂದ ದಾನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 95

वृथा धनार्जनं कृत्वा व्यवश्चैव तथा वृथा । मृतानां तेन प्रेतत्वं भविष्यति न संशयः

ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಧನಾರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ, ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿಯೇ ಜೀವನ ನಡೆಸಿದ ಕಾರಣ—ಅದರಿಂದ ಮೃತರಿಗೆ ಪ್ರೇತತ್ವ ಉಂಟಾಗುವುದು; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 96

एवं शक्रं तथा विष्णुं रुद्रं वै पावकं तथा । ब्रह्माणं ब्राह्मणांश्चैव सर्वांस्तानशपत्तदा

ಹೀಗೆ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ), ವಿಷ್ಣು, ರುದ್ರ, ಪಾವಕ (ಅಗ್ನಿ), ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು—ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶಾಪ ನೀಡಿದಳು.

Verse 97

शापं दत्त्वा तथा तेषां तदा सावस्थिता स्थिरा

ಅವರಿಗೆ ಶಾಪವನ್ನು ನೀಡಿ, ಅವಳು ಆಗ ದೃಢವಾಗಿ ಅಚಲವಾಗಿ ನಿಂತಳು.

Verse 98

लक्ष्मीः प्राह सखीं तां च इन्द्राणी च वरानना । अन्या देव्यस्तथा प्राहुः साऽह स्थास्यामि नात्र वै । तत्र चाहं गमिष्यामि यत्र श्रोष्ये न तु ध्वनिम्

ಲಕ್ಷ್ಮಿಯು ತನ್ನ ಸಖಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದಳು; ಸುಂದರಮುಖಿಯಾದ ಇಂದ್ರಾಣಿಯೂ ಹೇಳಿದಳು; ಇತರ ದೇವಿಯರೂ ಹಾಗೆಯೇ ಹೇಳಿದರು. ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು—“ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಧ್ವನಿಯೂ ಕೇಳಿಸದೋ ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಹೋಗುವೆನು.”

Verse 99

ततस्ताः प्रमदाः सर्वाः प्रयाताः स्वं निकेतनम् । सावित्री कुपिता तासां पुनः शापाय चोद्यता

ಆಮೇಲೆ ಆ ಎಲ್ಲಾ ದಿವ್ಯಸ್ತ್ರೀಯರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ನಿವಾಸಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. ಅವರ ಮೇಲೆ ಕೋಪಗೊಂಡ ಸಾವಿತ್ರಿ ಮತ್ತೆ ಶಾಪವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಲು ಪ್ರೇರಿತಳಾದಳು.

Verse 100

यस्मान्मां संपरित्यज्य गतास्ता देवयोषितः । तासामपि तथा शापं प्रदास्ये कुपिता भृशम्

“ಆ ದೇವಯೋಷಿತರು ನನ್ನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಹೋಗಿರುವುದರಿಂದ, ನಾನೂ ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡು ಅವರಿಗೆ ಸಹ ಹಾಗೆಯೇ ಶಾಪವನ್ನು ನೀಡುವೆನು.”

Verse 101

नैकत्र वासो लक्ष्म्यास्तु भविष्यति कदाचन । रुद्रापि चंचला तावन्मूर्खेषु च वसिष्यसि

“ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ವಾಸವು ಎಂದಿಗೂ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ನೀನು ‘ರುದ್ರಾ’ ಆಗಿದ್ದರೂ ಚಂಚಲಳಾಗಿ ಮೂರ್ಖರ ಮಧ್ಯೆಯೇ ವಾಸಿಸುವೆ.”

Verse 102

म्लेच्छेषु पर्वतीयेषु कुत्सिते कुष्ठिते तथा । वाचाटे चावलिप्ते च अभिशस्ते दुरात्मनि । एवंविधे नरे तुभ्यं वसतिः शापकारिता

“ಈ ಶಾಪದಿಂದ ನಿನ್ನ ವಾಸವು ಇಂತಹ ಜನರಲ್ಲೇ ಆಗುವುದು—ಮ್ಲೇಚ್ಛರಲ್ಲೂ, ಪರ್ವತವಾಸಿಗಳಲ್ಲೂ, ನಿಂದಿತರಲ್ಲೂ, ಕುಷ್ಠರೋಗಿಗಳಲ್ಲೂ, ವಾಚಾಳಿಗಳಲ್ಲೂ, ಅಹಂಕಾರಿಗಳಲ್ಲೂ, ಅಭಿಶಪ್ತರಲ್ಲೂ, ದುರುಾತ್ಮರಲ್ಲೂ.”

Verse 103

शापं दत्त्वा ततस्तस्या इन्द्राणीमशपत्तदा

ಹೀಗೆ ಶಾಪವನ್ನು ನೀಡಿ, ಆಕೆ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಇಂದ್ರಾಣಿಯನ್ನೂ ಶಪಿಸಿದಳು.

Verse 104

त्वष्टुर्वाचा गृहीतेन्द्रे पत्यौ ते दुष्टकारिणि । नहुषाय गते राज्ये दृष्ट्वा त्वां याचयिष्यति

ಹೇ ದುಷ್ಟಕಾರಿಣಿ! ತ್ವಷ್ಟೃನ ಶಾಪವಾಕ್ಯದಿಂದ ನಿನ್ನ ಪತಿ ಇಂದ್ರನು ಗ್ರಹಿತನಾದಾಗ, ರಾಜ್ಯವು ನಹೂಷನಿಗೆ ಹೋದ ಮೇಲೆ, ಅವನು ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ (ಅನುಚಿತ ಕಾಮನೆಯಿಂದ) ನಿನ್ನನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುವನು.

Verse 105

अहमिन्द्रः कथं चैषा नोपतिष्ठति चालसा । सर्वान्देवान्हनिष्यामि लप्स्ये नाहं शचीं यदि

ನಾನು ಇಂದ್ರನು—ಈ ಧೃಷ್ಟೆ ಏಕೆ ನನ್ನ ಸೇವೆಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ? ನನಗೆ ಶಚೀ ದೊರಕದಿದ್ದರೆ ನಾನು ಎಲ್ಲ ದೇವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವೆನು!

Verse 106

नष्टा त्वं च तदा शस्ता वने महति दुःखिता । वसिष्यसि दुराचारे शापेन मम गर्विते

ಆಗ ನೀನು ತ್ಯಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಓಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಮಹಾ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ದುಃಖಿತಳಾಗಿ ಇರುವೆ. ಹೇ ಗರ್ವಿತೆ ದುರುಚಾರಿಣಿ! ನನ್ನ ಶಾಪದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವೆ.

Verse 107

देवभार्यासु सर्वासु तदा शापमयच्छत

ಆಗ ಆಕೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಪತ್ನಿಯರ ಮೇಲೂ ಶಾಪವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದಳು.

Verse 108

न चापत्यकृता प्रीतिः सर्वास्वेव भविष्यति । दह्यमाना दिवारात्रौ वंध्याशब्देन दुःखिताः

ಅವರಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ಸಂತಾನಜನಿತ ಹರ್ಷವು ಉಂಟಾಗದು. ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಶೋಕದಿಂದ ದಹಿಸಿ, ‘ವಂಧ್ಯೆ’ ಎಂಬ ನಿಂದ್ಯ ಶಬ್ದದಿಂದ ಅವರು ದುಃಖಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 109

गौरीमेवं तथा शप्त्वा सा देवी वरवर्णिनी । उच्चै रुरोद सावित्री भर्तृ यज्ञाद्बहिः स्थिता

ಈ ರೀತಿ ಗೌರಿಯನ್ನು ಶಪಿಸಿ, ವರವರ್ಣಿನಿಯಾದ ದೇವಿ ಸಾವಿತ್ರಿ ಪತಿಯ ಯಜ್ಞದ ಹೊರಗೆ ನಿಂತು ಜೋರಾಗಿ ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿದಳು.

Verse 110

रोदमाना तु सा दृष्टा विष्णुना च प्रसादिता । मा रोदीस्त्वं विशालाक्षि एह्यागच्छ सदः शुभे

ಅವಳು ಅಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ವಿಷ್ಣು ಅವಳನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿ ಹೇಳಿದರು—“ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ, ಅಳಬೇಡ; ಬಾ, ಶುಭ ಯಜ್ಞಸದಸ್ಸಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸು.”

Verse 111

प्रविष्टा च शुभे यागे मेखलां क्षौमवाससी । गृहाण दीक्षां ब्रह्माणि पादौ ते प्रणमे शुभे

ಮೇಖಲೆಯನ್ನೂ ಕ್ಷೌಮವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ಧರಿಸಿ ಅವಳು ಶುಭ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು. (ಎಂದು ಹೇಳಿದರು)—“ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಿ, ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಹೇ ಶುಭೆ, ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ನಾನು ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.”

Verse 112

एवमुक्ताऽब्रवीदेनं नाहं कुर्यां वचस्तव । तत्राहं च गमिष्यामि यत्र श्रोष्ये न च ध्वनिम्

ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಅವಳು ಉತ್ತರಿಸಿದಳು—“ನಿನ್ನ ಮಾತನ್ನು ನಾನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ಧ್ವನಿಯನ್ನೂ ಕೇಳದಂತಹ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ನಾನು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.”

Verse 113

एतावदुक्त्वा व्यरमदुच्चैः स्थाने क्षितौ स्थिता

ಇಷ್ಟೆಂದು ಹೇಳಿ ಆ ದೇವಿ ಮೌನವಾಗಿ ವಿರಮಿಸಿದಳು. ಎತ್ತರವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಂತು ಅಲ್ಲೀಯೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಂತಳು.

Verse 114

विष्णुस्तदग्रतः स्थित्वा बद्ध्वा च करसंपुटम् । तुष्टाव प्रणतो भूत्वा भक्त्या परमया युतः

ಆಮೇಲೆ ವಿಷ್ಣು ಅವಳ ಮುಂದೆಯೇ ನಿಂತು, ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು. ಪರಮಭಕ್ತಿಯಿಂದ ದೇವಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.

Verse 115

विष्णुरुवाच । नमोऽस्तु ते महादेवि भूर्भुवःस्वस्त्रयीमयि । सावित्रि दुर्गतरिणि त्वं वाणी सप्तधा स्मृता

ವಿಷ್ಣು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹಾದೇವಿ, ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ನೀವು ಭೂಃ-ಭುವಃ-ಸ್ವಃ ಹಾಗೂ ತ್ರಯೀ ವೇದಮಯಿ. ಹೇ ಸಾವಿತ್ರಿ, ದುರ್ಗತಿತಾರಿಣಿ, ನೀವು ವಾಣಿಯ ಏಳು ರೂಪಗಳಾಗಿ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತೀರಿ.

Verse 116

सर्वाणि स्तुतिशास्त्राणि लक्षणानि तथैव च । भविष्या सर्वशास्त्राणां त्वं तु देवि नमोऽस्तु ते

ಎಲ್ಲ ಸ್ತುತಿಶಾಸ್ತ್ರಗಳೂ ಹಾಗೂ ಲಕ್ಷಣಚಿಹ್ನೆಗಳೂ ಸಹ—ಹೇ ದೇವಿ, ಸಮಸ್ತ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಭವಿಷ್ಯ ಮೂಲಾಧಾರ ನೀವೇ; ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 117

श्वेता त्वं श्वेतरूपासि शशांकेन समानना । शशिरश्मिप्रकाशेन हरिणोरसि राजसे । दिव्यकुंडलपूर्णाभ्यां श्रवणाभ्यां विभूषिता

ನೀವು ಶ್ವೇತವರ್ಣೆ, ಶ್ವೇತರೂಪಿಣಿ; ನಿಮ್ಮ ಮುಖ ಚಂದ್ರನಂತೆ. ಚಂದ್ರಕಿರಣಗಳ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ನೀವು ಹರಿಣಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ ರಾಜಿಸುತ್ತೀರಿ. ದಿವ್ಯ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ನಿಮ್ಮ ಎರಡೂ ಕಿವಿಗಳು ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿವೆ.

Verse 118

त्वं सिद्धिस्त्वं तथा ऋद्धिः कीर्तिः श्रीः संततिर्मतिः । संध्या रात्रि प्रभातस्त्वं कालरात्रिस्त्वमेव च

ನೀನೇ ಸಿದ್ಧಿ, ನೀನೇ ಋದ್ದಿ; ನೀನೇ ಕೀರ್ತಿ, ಶ್ರೀ, ಸಂತತಿ ಮತ್ತು ಮತಿ. ನೀನೇ ಸಂಧ್ಯೆ, ರಾತ್ರಿ, ಪ್ರಭಾತ—ನೀನೇ ಕಾಲರಾತ್ರಿಯೂ ಹೌದು.

Verse 119

कर्षुकाणां यथा सीता भूतानां धारिणी तथा । एवं स्तुवंतं सावित्री विष्णुं प्रोवाच सुव्रता

ಹಲ ಹೊಡೆಯುವವರಿಗೆ ಸೀತಾ (ಹಲದ ರೇಖೆ) ಹೇಗೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಅವಳು ಸಮಸ್ತ ಭೂತಗಳ ಧಾರಿಣಿ. ಹೀಗೆ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸುವ್ರತಾ ಸಾವಿತ್ರೀ ಹೇಳಿದರು.

Verse 120

सम्यक्स्तुता त्वया पुत्र अजेयस्त्वं भविष्यसि । अवतारे सदा वत्स पितृमातृसु वल्लभः

ಪುತ್ರನೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸಿದ್ದೀ; ನೀನು ಅಜೇಯನಾಗುವೆ. ವತ್ಸನೇ, ನಿನ್ನ ಅವತಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ತಂದೆ-ತಾಯಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾಗಿರುವೆ.

Verse 121

अनेन स्तवराजेन स्तोष्यते यस्तु मां सदा । सर्वदोषविनिर्मुक्तः परं स्थानं गमिष्यति

ಈ ಸ್ತವರಾಜದಿಂದ ಯಾರು ಸದಾ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವರೋ, ಅವರು ಎಲ್ಲ ದೋಷಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತರಾಗಿ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸೇರುವರು.

Verse 122

गच्छ यज्ञं चिरं तस्य समाप्तिं नय पुत्रक

ಹೋಗು ಪುತ್ರಕ, ಆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಸಮಾಪ್ತಿಗೆ ತಲುಪಿಸು.

Verse 123

कुरुक्षेत्रे प्रयागे च भविष्ये यज्ञकर्मणि । समीपगा स्थिता भर्तुः करिष्ये तव भाषितम्

ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿಯೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಭವಿಷ್ಯದ ಯಜ್ಞಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ, ಭರ್ತೃಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನೀವು ಹೇಳಿದುದನ್ನು ನಾನು ನೆರವೇರಿಸುವೆನು.

Verse 124

एवमुक्तो गतो विष्णुर्ब्रह्मणः सद उत्तमम् । सावित्री तु समायाता प्रभासे वरवर्णिनि

ಇಂತೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಜಗನ್ನಾಥ ವಿಷ್ಣು ಬ್ರಹ್ಮನ ಪರಮೋತ್ತಮ ಸದನಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು; ಓ ಸುಂದರವರ್ಣಿನಿ, ಸಾವಿತ್ರಿ ಪ್ರಭಾಸಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದಳು.

Verse 125

गतायामथ सावित्र्यां गायत्री वाक्यमब्रवीत्

ಸಾವಿತ್ರಿ ತೆರಳಿದ ನಂತರ ಗಾಯತ್ರಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.

Verse 126

शृण्वंतु मुनयो वाक्यं मदीयं भर्तृसन्निधौ । यदहं वच्मि संतुष्टा वरदानाय चोद्यता

ನನ್ನ ಪ್ರಭುವಿನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಮುನಿಗಳು ನನ್ನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಲಿ. ನಾನು ಸಂತುಷ್ಟಳಾಗಿ ವರದಾನ ನೀಡಲು ಪ್ರೇರಿತಳಾಗಿ ಹೇಳುವುದನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

Verse 127

ब्रह्माणं पूजयिष्यंति नरा भक्तिसमन्विताः । तेषां वस्त्रं धनं धान्यं दाराः सौख्यं सुताश्च वै

ಭಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಜನರು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವರು. ಅವರಿಗೆ ವಸ್ತ್ರ, ಧನ, ಧಾನ್ಯ, ಪತ್ನಿ, ಸುಖ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪುತ್ರಸಂತಾನ ದೊರೆಯುವುದು.

Verse 128

अविच्छिन्नं तथा सौख्यं गृहं वै पुत्रपौत्रिकम् । भुक्त्वाऽसौ सुचिरं कालं ततो मोक्षं गमिष्यति

ಅವನಿಗೆ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾದ ಸುಖ ದೊರೆಯುವುದು; ಪುತ್ರ-ಪೌತ್ರಸಹಿತವಾದ ಗೃಹಸಂಪತ್ತು ಲಭಿಸುವುದು. ಅದನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಅನುಭವಿಸಿ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುವನು.

Verse 129

शक्राहं ते वरं वच्मि संग्रामे शत्रुभिः सह । तदा ब्रह्मा मोचयिता गत्वा शत्रुनिकेतनम्

ಹೇ ಶಕ್ರಾ! ನಿನಗೆ ಒಂದು ವರವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ನೀನು ಶತ್ರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವಾಗ, ಬ್ರಹ್ಮನು ಶತ್ರುನಿಕೇತನಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ವಿಮೋಚಿಸುವನು.

Verse 130

सपुत्रशत्रुनाशात्त्वं लप्स्यसे च परं मुदम् । अकंटकं महद्राज्यं त्रैलोक्ये ते भविष्यति

ಪುತ್ರಸಹಿತ ಶತ್ರುವಿನ ನಾಶದಿಂದ ನೀನು ಪರಮ ಹರ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ; ಮತ್ತು ತ್ರೈಲೋಕ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಅಕಂಟಕವಾದ ಮಹಾರಾಜ್ಯವು ಉಂಟಾಗುವುದು.

Verse 131

मर्त्यलोके यदा विष्णो ह्यवतारं करिष्यसि । भ्रात्रा सह परं दुःखं स्वभार्या हरणं च यत्

ಹೇ ವಿಷ್ಣೋ! ನೀನು ಮর্ত್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅವತಾರವನ್ನು ಮಾಡುವಾಗ, ಸಹೋದರನೊಂದಿಗೆ ನಿನಗೆ ಮಹಾದುಃಖವುಂಟಾಗುವುದು—ನಿನ್ನ ಸ್ವಭಾರ್ಯೆಯ ಹರಣವೇ ಅದು.

Verse 132

हत्वा शत्रुं पुनर्भार्यां लप्स्यसे सुरसन्निधौ । गृहीत्वा तां पुनः प्राज्यं राज्यं कृत्वा गमिष्यसि

ಶತ್ರುವನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ದೇವಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನೀನು ನಿನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆಯುವೆ. ಅವಳನ್ನು ಪುನಃ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಸಮೃದ್ಧ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ನಿರ್ಗಮಿಸುವೆ.

Verse 133

एकादश सहस्राणि कृत्वा राज्यं पुनर्दिवम् । ख्यातिस्ते विपुला लोके चानुरागो भविष्यति

ಹನ್ನೊಂದು ಸಹಸ್ರ ವರ್ಷಗಳು ರಾಜ್ಯವಾಡಿ ನೀನು ಪುನಃ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುವೆ. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಕೀರ್ತಿ ವಿಶಾಲವಾಗುವುದು; ಜನರ ಹೃದಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಅನುರಾಗ ಉದಯಿಸುವುದು.

Verse 134

गायत्री ब्राह्मणांस्तांश्च सर्वानेवाब्रवीदिदम्

ಆಮೇಲೆ ಗಾಯತ್ರೀ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 135

युष्माकं प्रीणनं कृत्वाऽ तृप्तिं यास्यंति देवताः । भवंतो भूमिदेवा वै सर्वे पूज्या भविष्यथ

ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದರೆ ದೇವತೆಗಳು ಸ್ವತಃ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ನೀವು ನಿಜಕ್ಕೂ ‘ಭೂಮಿದೇವರು’; ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಪೂಜ್ಯರಾಗುವಿರಿ.

Verse 136

युष्माकं पूजनं कृत्वा दत्त्वा दानान्यनेकशः । प्राणायामेन चैकेन सर्वमेतत्तरिष्यथ

ನಿಮ್ಮ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ, ಅನೇಕ ವಿಧದ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ ಮಾಡಿದರೂ ನೀವು ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ (ದೋಷಗಳು ಮತ್ತು ಕಷ್ಟಗಳು) ದಾಟುವಿರಿ.

Verse 137

प्रभासे तु विशेषेण जप्त्वा मां वेदमातरम् । प्रतिग्रहकृतान्दोषान्न प्राप्स्यध्वं द्विजोत्तमाः

ಆದರೆ ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು—ವೇದಮಾತೆಯನ್ನು—ಜಪಿಸಿದರೆ, ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಪ್ರತಿಗ್ರಹದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ದೋಷಗಳು ನಿಮಗೆ ತಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 138

पुष्करे चान्नदानेन प्रीताः सर्वे च देवताः । एकस्मिन्भोजिते विप्रे कोटिर्भवतिभोजिता

ಪುಷ್ಕರದಲ್ಲಿಯೂ ಅನ್ನದಾನದಿಂದ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳು ಪ್ರಸನ್ನರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದರೆ, ಕೋಟಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿದಂತೆ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 139

ब्रह्महत्यादिपापानि दुरितानि च यानि च । तरिष्यंति नराः सर्वे दत्ते युष्मत्करे धने

ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾದಿ ಪಾಪಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರ ದುರಿತಗಳು—ಧನವನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿ ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದಾಗ, ಎಲ್ಲ ಜನರೂ ಅವನ್ನು ದಾಟಿ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 140

महीयध्वे तु जाप्येन प्राणायामैस्त्रिभिः कृतैः । ब्रह्महत्यासमं पापं तत्क्षणादेव नश्यति

ಜಪದಿಂದ ನೀವು ಮಹಾ ಗೌರವವನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ; ಮೂರು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ತಕ್ಷಣ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾಸಮಾನ ಪಾಪವೂ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 141

दशभिर्जन्मजनितं शतेन तु पुरा कृतम् । त्रियुगं तु सहस्रेण गायत्री हंति किल्बिषम्

ಹತ್ತು ಜಪಗಳಿಂದ ಗಾಯತ್ರಿ ಈ ಜನ್ಮಜನಿತ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ; ನೂರರಿಂದ ಪೂರ್ವಕೃತ ಪಾಪಗಳು, ಸಾವಿರದಿಂದ ಮೂರು ಯುಗಗಳ ಕಲ್ಮಷವೂ ಹರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 142

एवं ज्ञात्वा सदा पूज्या जाप्ये च मम वै कृते । भविष्यध्वं न सन्देहो नात्र कार्या विचारणा

ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ಸದಾ ನನ್ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ನನ್ನ ಜಪವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ. ನೀವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ಬೇಡ.

Verse 143

ओंकारेण त्रिमात्रेण सार्धेन च विशेषतः । पूज्याः सर्वे न सन्देहो जप्त्वा मां शिरसा सह

ತ್ರಿಮಾತ್ರಿಕ ಓಂಕಾರದಿಂದಲೂ ಅದರ ವಿಶೇಷ ಸಂಯುಕ್ತರೂಪದಿಂದಲೂ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ—ನನ್ನನ್ನು ಜಪಿಸಿ ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಧರಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲರೂ ಪೂಜ್ಯರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 144

अष्टाक्षरस्थिता चाहं जगद्व्याप्तं मया त्विदम् । माताऽहं सर्ववेदानां वेदैः सर्वैरलङ्कता

ನಾನು ಅಷ್ಟಾಕ್ಷರೀ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿದ್ದೇನೆ; ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ನನ್ನಿಂದ ವ್ಯಾಪ್ತವಾಗಿದೆ. ನಾನು ಎಲ್ಲಾ ವೇದಗಳ ಮಾತೆ; ಎಲ್ಲ ವೇದವಾಕ್ಯಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತಳಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣಿತಳಾಗಿದ್ದೇನೆ।

Verse 145

जत्वा मां परमां सिर्द्धि पश्यन्ति द्विजसत्तमाः । प्राधान्यं मम जाप्येन सर्वेषां वो भविष्यति

ನನ್ನನ್ನು ಜಪಿಸಿ ಆರಾಧಿಸಿದರೆ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರು ಪರಮಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ನನ್ನ ಮಂತ್ರಜಪದಿಂದ ನಿಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ಎಲ್ಲರೊಳಗೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 146

गायत्रीसारमात्रोऽपि वरं विप्रः सुयन्त्रितः । नायंत्रितश्चतुर्वेदः सर्वाशी सर्वविक्रयी

ಗಾಯತ್ರಿಯ ಸಾರಮಾತ್ರ ತಿಳಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾದರೂ ಸುಸಂಯಮಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಶ್ರೇಷ್ಠನು. ಆದರೆ ನಿಯಮರಹಿತನು ನಾಲ್ಕು ವೇದಗಳನ್ನು ತಿಳಿದರೂ ಸರ್ವಭಕ್ಷಕನಾಗಿ, ಸರ್ವವಿಕ್ರಯಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 147

यस्माद्भवतां सावित्र्या शापो दत्तो सदे त्विह । अत्र दत्तं हुतं चापि सर्वमक्षयकारकम् । दत्तो वरो मया तेन युष्माकं द्विजसत्तमाः

ಸಾವಿತ್ರಿಯಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಶಾಪ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ, ಇಲ್ಲಿ ನೀಡುವ ದಾನವೂ ಇಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸುವ ಹವಿಸ್ಸೂ—ಎಲ್ಲವೂ ಅಕ್ಷಯಫಲಕಾರಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಕಾರಣ, ಓ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ನಾನು ನಿಮಗೆ ಈ ವರವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿದ್ದೇನೆ।

Verse 148

अग्निहोत्रपरा विप्रास्त्रिकालं होमदायिनः । स्वर्गं ते तु गमिष्यंति एकविंशतिभिः कुलैः

ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣರಾಗಿ ತ್ರಿಕಾಲ ಹೋಮವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಕುಲಗಳೊಡನೆ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಸೇರುವರು।

Verse 149

एवं शक्रे च विष्णौ च रुद्रे वै पावके तथा । ब्रह्मणो ब्रह्मणानां च गायत्री सा वरं ददौ । तस्मिन्काले वरं दत्त्वा ब्रह्मणः पार्श्वगाऽभवत्

ಹೀಗೆ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ), ವಿಷ್ಣು, ರುದ್ರ, ಪಾವಕ (ಅಗ್ನಿ), ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಗಾಯತ್ರೀ ವರವನ್ನು ನೀಡಿದಳು; ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ವರ ನೀಡಿ ಅವಳು ಬ್ರಹ್ಮನ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದಳು।

Verse 150

हरिणा तु समाख्यातं लक्ष्म्याः शापस्य कारणम् । युवतीनां च सर्वासां शापस्तासां पृथक्पृथक्

ನಂತರ ಹರಿಯು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಶಾಪದ ಕಾರಣವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ, ಆ ಎಲ್ಲ ಯುವತಿಯರಿಗೆ ಬಂದ ವಿಭಿನ್ನ ವಿಭಿನ್ನ ಶಾಪಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದನು।

Verse 151

लक्ष्म्यास्तदा वरं प्रादाद्गायत्री ब्रह्मणः प्रिया

ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮನ ಪ್ರಿಯೆಯಾದ ಗಾಯತ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮಿಗೆ ವರವನ್ನು ನೀಡಿದಳು।

Verse 152

अकुत्सिताः सदा पुत्रि तव वासेन शोभने । भविष्यति न संदेहः सर्वेभ्यः प्रीतिदायकाः

ಓ ಪುತ್ರಿಯೇ, ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ತಿರಸ್ಕೃತರಾಗರು; ಓ ಸುಂದರಿಯೇ, ನಿನ್ನ ವಾಸದಿಂದ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ—ಅವರು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಪ್ರಿಯರೂ ಪ್ರೀತಿದಾಯಕರೂ ಆಗುವರು।

Verse 153

ये त्वया वीक्षिताः सर्वे सर्वे वै पुण्यभाजनाः । तेषां जातिः कुलं शीलं धर्मश्चैव वरानने

ಹೇ ವರಾನನೇ! ನೀನು ದೃಷ್ಟಿಸಿದ ಎಲ್ಲರೂ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಪುಣ್ಯಪಾತ್ರರು. ಅವರ ಜನ್ಮ, ಕುಲ, ಶೀಲ ಮತ್ತು ಧರ್ಮವೂ ಶುಭವಾಗಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

Verse 154

परित्यक्तास्त्वया ये तु ते नरा दुःखभागिनः । सभायां ते न शोभन्ते मन्यन्ते न च पार्थिवैः

ಆದರೆ ನೀನು ತ್ಯಜಿಸಿದವರು ದುಃಖಭಾಗಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ. ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಶೋಭಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ರಾಜರೂ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 155

आशिषश्चैव तेषां तु कुर्वते वै द्विजोत्तमाः । सौजन्यं तेषु कुर्वन्ति नप्ता भ्राता पिता गुरुः

ಅವರಿಗಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಆಶೀರ್ವಾದ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಮೇಲೆ ಮೊಮ್ಮಗ, ಸಹೋದರ, ತಂದೆ ಮತ್ತು ಗುರು ಕೂಡ ಸೌಜನ್ಯ ಹಾಗೂ ಕೃಪೆ ತೋರುತ್ತಾರೆ.

Verse 156

बांधवोऽसि न संदेहो न जीवेऽहं त्वया विना । त्वयि दृष्टे प्रसन्ना मे दृष्टिर्भवति शोभना । मनः प्रसीदतेऽत्यर्थं सत्यंसत्यं वदामि ते

ನೀನು ನನ್ನ ಬಂಧುವೇ—ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ; ನಿನ್ನಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಬದುಕಲಾರೆ. ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿದ ಕ್ಷಣವೇ ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿ ಪ್ರಸನ್ನವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ; ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಅತ್ಯಂತ ಶಾಂತವಾಗುತ್ತದೆ. ಸತ್ಯಂ ಸತ್ಯಂ, ನಿನಗೆ ಇದನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 157

एवंविधानि वाक्यानि त्वया दृष्ट्या निरीक्षिते । सज्जनास्ते वदिष्यन्ति जनानां प्रीतिदायकाः

ನಿನ್ನ ಕೃಪಾಮಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯಾರನ್ನು ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೋ, ಆಗ ಸಜ್ಜನರು ಜನರಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ ನೀಡುವ ಇಂತಹ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 158

इन्द्राणि नहुषः प्राप्य स्वर्गं त्वां याचयिष्यति । अदृष्ट्वा तु हतः पापो अगस्त्यवचनाद्द्रुतम्

ಹೇ ಇಂದ್ರಾಣಿ! ನಹುಷನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದು ನಿನ್ನನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುವನು. ಆದರೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಿನ್ನ ದರ್ಶನ ಮಾಡದೆ ಇದ್ದರೆ, ಆ ಪಾಪಿ ಅಗಸ್ತ್ಯಮುನಿಯ ವಚನಬಲದಿಂದ ಶೀಘ್ರವೇ ದಂಡಿತನಾಗಿ ಬೀಳುವನು.

Verse 159

सर्पत्वं समनुप्राप्य प्रार्थयिष्यति तं मुनिम् । दर्पेणाहं विनष्टोऽस्मि शरणं मे मुने भव

ಸರ್ಪತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದ ಬಳಿಕ ಅವನು ಆ ಮುನಿಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುವನು— ‘ದರ್ಪದಿಂದ ನಾನು ನಾಶಗೊಂಡೆನು; ಹೇ ಮುನೇ, ನೀವೇ ನನ್ನ ಶರಣಾಗು.’

Verse 160

वाक्येन तेन तस्यासौ नृपस्य भगवानृषिः । कृत्वा मनसि कारुण्यमिदं वचनमब्रवीत्

ಆ ರಾಜನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಭಗವಾನ್ ಋಷಿಯು ಮನದಲ್ಲಿ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿಕೊಂಡು ಈ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 161

उत्पत्स्यति कुले राजा त्वदीये कुरुनंदन । सार्पं कलेवरं दृष्ट्वा प्रश्नैस्त्वामुद्धरिष्यति

ಹೇ ಕುರುನಂದನ! ನಿನ್ನದೇ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ರಾಜನು ಹುಟ್ಟುವನು. ಅವನು ನಿನ್ನ ಸರ್ಪದೇಹವನ್ನು ನೋಡಿ, ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಮೂಲಕ ನಿನ್ನನ್ನು ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಉದ್ಧರಿಸುವನು.

Verse 162

सोऽप्यजगरतां त्यक्त्वा पुनः स्वर्गं गमिष्यति । अश्वमेधे कृते भर्त्रा सह यासि पुनर्दिवि । प्राप्स्यसे वर दानेन ममानेन सुलोचने

ಅವನು ಕೂಡ ಅಜಗರಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುವನು. ನಿನ್ನ ಪತಿ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದಾಗ ನೀನು ಕೂಡ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಪುನಃ ದಿವ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವೆ. ಹೇ ಸುಲೋಚನೆ! ನನ್ನ ಈ ವರದಾನದಿಂದ ನೀನು ಅದನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 163

देवपत्न्यस्तदा सर्वास्तुष्टया परिभाषिताः । अपत्यैरपि हीनाः स्युर्नैव दुःखं भविष्यति

ಆಗ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸಂಬೋಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಪತ್ನಿಯರು—ಸಂತಾನವಿಲ್ಲದವರಾದರೂ—ಯಾವ ದುಃಖವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 164

इति दत्त्वा वरान्देवी गायत्री लोकसंमता । जगामादर्शनं देवी सर्वेषां पश्यतां तदा

ಹೀಗೆ ವರಗಳನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿದ ಲೋಕಸಮ್ಮತ ಗಾಯತ್ರೀದೇವಿ, ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅಂತರಧಾನವಾಯಿತು।

Verse 165

सावित्री तु तदा देवी प्रभासं क्षेत्रमागता । कृतस्मरस्य शृङ्गे तु श्रीसोमेश्वरपूर्वतः

ಆಗ ದೇವಿ ಸಾವಿತ್ರಿ ಪ್ರಭಾಸದ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದಳು—ಕೃತಸ್ಮರ ಎಂಬ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀ ಸೋಮೇಶ್ವರನ ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿ।

Verse 166

मन्वन्तरे चाक्षुषे च द्वितीये द्वापरे शुभे । तत्र यज्ञः समारब्धो ब्रह्मणा लोककारिणा

ಎರಡನೇ (ಚಾಕ್ಷುಷ) ಮನ್ವಂತರದ ಶುಭ ದ್ವಾಪರ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಲೋಕಹಿತಕಾರಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 167

यज्ञे याता महात्मानो देवाः सप्तर्षयो वराः । स्वायंभुवे तु ये शस्ताः शप्तास्ते चाभवन्पुरा

ಆ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಮಹಾತ್ಮರಾದ ದೇವರುಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು ಬಂದರು. ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಅವರು, ಪುರಾತನದಲ್ಲಿ ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರಾಗಿಯೂ ಆಗಿದ್ದರು।

Verse 168

तस्मात्कालात्समारभ्य प्रभासं क्षेत्रमाश्रिताः

ಆ ಕಾಲದಿಂದಲೇ ಅವರು ಪ್ರಭಾಸ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಶರಣು ಪಡೆದು ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರರಾದರು।

Verse 169

सावित्री लोकजननी लोकानुग्रहकारिणी । यस्तां पूजयते भक्त्या पक्षमेकं निरंतरम् । ब्रह्मपूजाविधानेन तस्य पुत्रो ध्रुवो भवेत्

ಸಾವಿತ್ರೀ ಲೋಕಜನನಿ, ಲೋಕಾನುಗ್ರಹಕಾರಿಣಿ. ಬ್ರಹ್ಮಪೂಜಾ ವಿಧಾನದಿಂದ ಒಂದು ಪಕ್ಷ ನಿರಂತರ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವನಿಗೆ ಧ್ರುವ (ಸ್ಥಿರ) ಪುತ್ರನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಲಭಿಸುವನು।

Verse 170

पाण्डुकूपे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा लिंगानि पञ्च वै । पाण्डवैः स्थापितानीह दृष्ट्वा यज्ञफलं लभेत्

ಪಾಂಡುಕೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಇಲ್ಲಿ ಪಾಂಡವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಐದು ಲಿಂಗಗಳನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದವನು ಯಜ್ಞಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 171

ज्येष्ठस्य पूर्णिमायां तु सावित्रीस्थलसंनिधौ । पठेद्यो ब्रह्मसूक्तानि मुच्यते सर्वपातकैः

ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಪೂರ್ಣಿಮೆಯಂದು ಸಾವಿತ್ರೀಸ್ಥಳದ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಸೂಕ್ತಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುವವನು ಎಲ್ಲಾ ಪಾತಕಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 172

एतत्ते सर्वविख्यातमाख्यातं कल्मषापहम् । यश्चेदं शृणुयाद्भक्त्या स गच्छेत्परमं पदम्

ಇದು ಸರ್ವತ್ರ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ, ಕಲ್ಮಷಾಪಹವಾದ ವಿಷಯವೆಂದು ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳುವವನು ಪರಮಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।