Adhyaya 34
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 34

Adhyaya 34

ជំពូក ៣៤ ចាប់ផ្តើមដោយព្រះឥសីសួរ សូតា អំពីរឿងមុនដែលពាក់ព័ន្ធនឹងមុនី និង “សមុទ្រទឹកដោះ” (payasāṃ-nidhi)។ សូតាប្រាប់ពីវិបត្តិមួយនៅអតីតកាល៖ ដាណវាដ៏ខ្លាំងឈ្មោះ កាលេយៈ/កាលិកេយៈ កើតឡើង បំផ្លាញកម្លាំងទេវតា និងធ្វើឲ្យស្ថិរភាពនៃលោកទាំងបីរង្គើ។ ព្រះវិṣṇុឃើញទេវតាទុក្ខលំបាក ក៏អំពាវនាវទៅកាន់ព្រះមហេឥស្វរ (Maheśvara) ដោយថា ត្រូវប្រឈមមុខភ្លាមៗ។ ទេវតា ដឹកនាំដោយ ព្រះវិṣṇុ ព្រះរុទ្រ និងព្រះឥន្ទ្រ ប្រមូលផ្តុំចូលសង្គ្រាម ដែលរំញ័រពិភពលោក។ ព្រះឥន្ទ្រ ប្រឈមមុខដាណវា កាលប្រភា៖ វជ្រៈត្រូវគេចាប់យក ហើយព្រះឥន្ទ្រត្រូវគេវាយដួលដោយគុទ្ទកដ៏ធំ ធ្វើឲ្យទេវតាភ័យរត់ច្របូកច្របល់។ ព្រះវិṣṇុជិះគរុឌ តបស្នង កាត់បំបែកបណ្តាញអាវុធ និងបំបែកដាណវា ប៉ុន្តែត្រូវ កាលខញ្ចៈ បាញ់របួសទាំងព្រះវិṣṇុ និងគរុឌ។ ព្រះវិṣṇុបញ្ចេញ សុទർശនចក្រ ហើយដាណវាព្យាយាមប្រឈមមុខដោយផ្ទាល់ ធ្វើឲ្យស្ថានការណ៍តានតឹង។ នៅពេលនោះ ព្រះសិវៈ (Tripurāntaka) ចូលមកជួយយ៉ាងដាច់ខាត ដោយចាក់សម្លាប់ដាណវាអ្នកវាយប្រហារដោយសូល (śūla) និងបំបែកមេបញ្ជាការដាណវាចម្បងៗ រួមទាំង កាលប្រភា និងអ្នកមាននាម “កាល-” ផ្សេងៗ។ ព្រះឥន្ទ្រ និងព្រះវិṣṇុបានស្ដារភាពស្ងប់ស្ងាត់ សរសើរព្រះមហាទេវ ហើយទេវតាបន្តបណ្តេញដាណវាឲ្យរត់គេច របួស និងគ្មានមេដឹកនាំ ទៅសុំជ្រកកោននៅទីលំនៅព្រះវរុណ។ ជំពូកនេះបង្ហាញការការពាររបស់ព្រះ និងការស្ដារធម៌តាមរយៈសហការរបស់ទេវតា ដោយមានការចូលមកធ្វើឲ្យស្ថិរភាពរបស់ព្រះសិវៈជាចុងក្រោយ។

Shlokas

Verse 1

। ऋषय ऊचुः । यदेतद्भवता प्रोक्तं तं मुनिं प्रति सूतज । त्वया पुरा सुरार्थाय प्रपीतः पयसांनिधिः

ព្រះឥសីទាំងឡាយបានពោលថា៖ «ឱ កូនសូត្រា ចំពោះអ្វីដែលអ្នកបាននិយាយអំពីមុនីនោះ—តើដោយរបៀបណា ក្នុងកាលបុរាណ ដើម្បីប្រយោជន៍ដល់ទេវតា សមុទ្រទឹកដោះត្រូវបានផឹកអស់?»

Verse 2

तत्त्वं सूतज नो ब्रूहि विस्तरेण महामते । यथा तेन पुरा पीतो मुनिना पयसांनिधिः

«ឱ សូតជៈដ៏មានប្រាជ្ញា សូមប្រាប់ពួកយើងអំពីសេចក្តីពិតនោះដោយលម្អិត—ថា ក្នុងកាលបុរាណ សមុទ្រទឹកដោះត្រូវបានមុនីនោះផឹកយ៉ាងដូចម្តេច»។

Verse 3

सूत उवाच । कालेया इति विख्याताः पुरा दानवसत्तमाः । संभूताः सर्वदेवानां वीर्योत्साहप्रणाशकाः

សូត្រាបានពោលថា៖ «ក្នុងកាលបុរាណ មានដានវៈដ៏ប្រសើរបំផុត កើតឡើង មានឈ្មោះល្បីថា កាលេយៈ—ជាអ្នកបំផ្លាញកម្លាំង និងសេចក្តីអង់អាចរបស់ទេវតាទាំងអស់»។

Verse 4

ततस्तैः पीडितं दृष्ट्वा विष्णुना प्रभविष्णुना । त्रैलोक्यं शक्तियोगेन प्रोक्तो देवो महेश्वरः

ព្រះវិṣṇុ ព្រះអម្ចាស់ដ៏មានអានុភាព ឃើញត្រៃលោកត្រូវពួកនោះបៀតបៀន ក៏ដោយអំណាចយោគៈនៃសក្តិទេវី បានមានព្រះវាចាទៅកាន់ព្រះមហេឝ្វរ។

Verse 5

एतदीशान दैतेयैस्त्रैलोक्यं परिपीडितम् । कालिकेयैर्महावीर्येस्तस्मात्कार्यो महाहवः । अद्यैव तैः समं देव समासाद्य धरातलम्

«ឱ ឥśāna! ត្រៃលោកត្រូវដៃត្យៈបៀតបៀនយ៉ាងធ្ងន់ ដោយពួកកាលិកេយៈដ៏មានវីរភាព។ ដូច្នេះសង្គ្រាមដ៏ធំត្រូវធ្វើ។ ឱ ព្រះទេវ! សូមចុះទៅជួបពួកនោះលើផែនដីថ្ងៃនេះឯង ហើយចូលប្រយុទ្ធជាមួយពួកគេ»។

Verse 6

ततो विष्णुश्च रुद्रश्च सहस्राक्षः सुरैः सह । शितशस्त्रधराः सर्वे संप्राप्ता धरणीतलम्

បន្ទាប់មក ព្រះវិṣṇុ និងព្រះរុទ្រ ព្រមទាំងសហស្រាក្សៈ (ឥន្ទ្រ) ជាមួយទេវទាំងឡាយ បានកាន់អាវុធមុតភ្លឺរលោងទាំងអស់ ហើយមកដល់លើផ្ទៃផែនដី។

Verse 7

अथ ते दानवाः सर्वे श्रुत्वा देवान्समागतान् । युद्धार्थं सहसा जग्मुः संमुखाः कोपसंयुताः

ពេលពួកដានវៈទាំងអស់បានឮថាទេវទាំងឡាយមកប្រមូលផ្តុំ ក៏រហ័សរហួនចេញទៅសម្រាប់សង្គ្រាម ដើរទៅមុខប្រឈមមុខ ដោយកំហឹងពេញចិត្ត។

Verse 8

ततोऽभवन्महायुद्धं देवानां दानवैः सह । त्रैलोक्यं कंपितं येन समस्तं भय विह्वलम्

បន្ទាប់មក សង្គ្រាមដ៏ធំបានកើតឡើង រវាងទេវទាំងឡាយ និងដានវៈ។ ដោយសង្គ្រាមនោះ ត្រៃលោកទាំងមូលរញ្ជួយ ហើយសត្វលោកទាំងអស់ញ័រខ្លាច។

Verse 9

अथ कालप्रभोनाम दानवो बलगर्वितः । स शक्रं पुरतो दृष्ट्वा वज्रोच्छ्रितकरं स्थितम् । प्रोवाच प्रहसन्वाक्यं मेघगम्भीरनिःस्वनः

បន្ទាប់មក មានដានវៈម្នាក់ឈ្មោះ កាលប្រភៈ អួតអាងដោយកម្លាំង។ គេឃើញព្រះឥន្ទ្រ (សក្រក) ឈរនៅមុខ ដៃលើកកាន់វជ្រៈ ហើយនិយាយដោយសើចចំអក សំឡេងធ្ងន់ដូចពពកផ្គរលាន់។

Verse 10

मुंच वज्र सहस्राक्ष पश्यामि तव पौरुषम् । चिरात्प्राप्तोऽसि मे दृष्टिं दिष्ट्या त्वं त्रिदिवेश्वरः

«ចូរបោះវជ្រៈមក សហស្រាក្សៈ (ព្រះឥន្ទ្រមានពាន់ភ្នែក) ឲ្យខ្ញុំឃើញវីរភាពរបស់អ្នក។ យូរណាស់ហើយ ទើបអ្នកមកដល់ក្នុងទស្សនៈខ្ញុំ; ដោយសំណាងពិត អ្នកជាព្រះអម្ចាស់នៃសួគ៌បីជាន់!»

Verse 11

ततश्चिक्षेप संक्रुद्धस्तस्य वज्रं शतक्रतुः । सोऽपि तल्लीलया धृत्वा जगृहे सव्यपाणिना

បន្ទាប់មក សតក្រតុ (ព្រះឥន្ទ្រ) ខឹងក្រហម បានបោះវជ្រៈទៅលើគេ។ តែគេវិញ ចាប់វានោះដោយងាយ ដូចលេងសប្បាយ ហើយកាន់វាដោយដៃឆ្វេង។

Verse 12

ततः शक्रं समुद्दिश्य गदां गुर्वीं मुमोच सः । सर्वायसमयीं रौद्रां यमजिह्वामिवापराम्

បន្ទាប់មក គេបាញ់ទៅលើព្រះឥន្ទ្រ ដោយបោះគទាធំធ្ងន់មួយ—ធ្វើពីដែកទាំងស្រុង កាចសាហាវគួរភ័យ ដូចជា «អណ្តាតយម» មួយទៀត ដែលនាំមរណៈ។

Verse 13

तया हतः सहस्राक्षो विसंज्ञो रुधिरप्लुतः । ध्वजयष्टिं समाश्रित्य संनिविष्टो रथोपरि

ដោយគទានោះបុកត្រូវ សហស្រាក្សៈ (ព្រះឥន្ទ្រ) ដួលសន្លប់ ឈាមហូរពេញកាយ។ ព្រះអង្គពឹងលើដងទង់ ហើយអង្គុយទ្រេតលើរថរបស់ព្រះអង្គ។

Verse 14

अथ तं मातलिर्दृष्ट्वा विसंज्ञं वलघातिनम् । प्राङ्मुखं च रथं चक्रे संस्मरन्सारथेर्नयम्

មាតលិឃើញវលឃាតិន (ឥន្ទ្រ) សន្លប់ស្មារតី ក៏បង្វិលរទេះឲ្យបែរទៅទិសកើត ដោយរំលឹកនូវយុទ្ធនីតិរបស់អ្នកបើករទេះ។

Verse 15

ततः पराङ्मुखीभूते रथे शक्रस्य संगरे । दुद्रुवुर्भयसंत्रस्ताः सर्वे देवाः समंततः

បន្ទាប់មក នៅពេលរទេះរបស់សក្រ (ឥន្ទ្រ) ក្នុងសង្គ្រាមបែរចេញទៅឆ្ងាយ ព្រះទេវទាំងអស់ភ័យស្លន់ស្លោ ក៏រត់គេចខ្លួនទៅគ្រប់ទិសទាំងអស់។

Verse 16

आदित्या वसवो रुद्रा विश्वेदेवा मरुद्गणाः । व्रीडां विहाय विध्वस्ताः पृष्ठदेशे शितैः शरैः

អាទិត្យ វសុ រុទ្រ វិស្វេទេវ និងកងមរុត—បោះបង់សេចក្តីអៀនខ្មាស—ត្រូវបំផ្លាញខ្ទេចខ្ទី ខ្នងត្រូវព្រួញមុតចាក់ចូល។

Verse 17

अथ भग्नं बलं दृष्ट्वा दानवैर्मधुसूदनः । आरुह्य गरुडं तूर्णं कालप्रभमुपाद्रवत्

បន្ទាប់មក មធុសូទនៈឃើញកងទ័ពត្រូវដានវបំបាក់ ក៏ឡើងជិះគរុឌយ៉ាងរហ័ស ហើយវាយប្រហារទៅលើកាលប្រភា។

Verse 19

स तैराच्छादितो विष्णुः शुशुभे च समंततः । सम्यक्पुलकितांगश्च रक्ताचल इवापरः

ព្រះវិષ્ણុត្រូវពួកគេព័ទ្ធគ្រប់ទិស ក៏ភ្លឺរលោងស្រស់ស្អាត; អវយវៈរបស់ព្រះអង្គរំភើបព្រឺព្រួចដោយវីរភាព ដូចជាភ្នំក្រហមមួយទៀត។

Verse 20

ततः शार्ङ्गविनिर्मुक्तैः शरैः कंकपतत्रिभिः । छेदयित्वेषुजालानि दैतेयान्निजघान सः

បន្ទាប់មក ព្រះអង្គបានបាញ់ព្រួញចេញពីធ្នូ «Śārṅga» ដែលមានស្លាបព្រួញដូចស្លាបកុក កាត់បំបែកបណ្ដាញអាវុធព្រួញ ហើយវាយសម្លាប់ពួកដៃត្យៈ។

Verse 21

ततो दैत्यगणाः सर्वे हन्यमाना सुरारिणा । त्रातारं नाभ्यगच्छंत मृगाः सिंहार्दिता इव

បន្ទាប់មក ពួកដៃត្យៈទាំងអស់ ត្រូវសម្លាប់ដោយសត្រូវនៃទេវតា មិនបានឃើញអ្នកការពារ ដូចសត្វក្តាន់ត្រូវសិង្ហបៀតបៀន។

Verse 22

एतस्मिन्नंतरे दैत्यः कालखंज इति स्मृतः । स कोपवशमापन्नो वासुदेवमुपाद्रवत्

នៅចន្លោះនោះ មានដៃត្យៈមួយឈ្មោះ «Kālakhaṃja»; គេត្រូវកំហឹងគ្រប់គ្រង ហើយរត់ចូលប្រហារលើព្រះវាសុទេវៈ។

Verse 23

स हत्वा पञ्चभिर्बाणैर्वासुदेवं शिला शितैः । जघान गरुडं क्रुद्धो दशभिर्नतपर्वभिः

គេបានបាញ់ព្រះវាសុទេវៈដោយព្រួញប្រាំ ដូចថ្មមុត; ហើយដោយកំហឹង គេវាយលើគ្រុឌៈដោយព្រួញដប់ ដែលមានចុងកោងជាប់ដូចមែក។

Verse 24

ततः सुदर्शनं चक्रं तस्य दैत्यस्य माधवः । प्रमुमोच वधार्थाय ज्वालामालासमावृतम्

បន្ទាប់មក ព្រះមាធវៈបានបោះចក្រ «Sudarśana» ទៅលើដៃត្យៈនោះ ដើម្បីសម្លាប់គេ—រុំព័ទ្ធដោយមកុដអណ្តាតភ្លើង។

Verse 25

सोऽपि तच्चक्रमालोक्य वासुदेवकराच्च्युतम् । आगच्छंतं प्रसार्यास्यं ग्रस्तुं तत्संमुखो ययौ

គាត់ក៏បានឃើញចក្រ ដែលបានបោះចេញពីព្រះហស្តរបស់វាសុទេវ ហោះមករកខ្លួន; ដូច្នេះគាត់បើកមាត់ធំ ដើម្បីលេបវា ហើយដើរទៅប្រឈមមុខវាដោយត្រង់។

Verse 26

अग्रसच्च महादैत्यस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् । वासुदेवं समुद्दिश्य ततश्चिक्षेप सायकान्

មហាទៃត្យនោះបានរុលទៅមុខ ហើយស្រែកថា «ឈប់! ឈប់!» បន្ទាប់មក គាត់ចង្អុលទៅកាន់វាសុទេវ ហើយបោះអាវុធព្រួញចេញទៅ។

Verse 27

ततश्चक्री स दैत्येन ग्रस्तचक्रेण ताडितः । सुपर्णेन समायुक्तो जगाम विषमां व्यथाम्

បន្ទាប់មក ចក្រី (ឥន្ទ្រ) ត្រូវបានទៃត្យនោះវាយប្រហារ ដោយចក្រ ដែលទៃត្យបានចាប់យកនោះឯង; ទោះមានសុបណ៌ (គរុឌ) ជួយក៏ដោយ គាត់ធ្លាក់ក្នុងទុក្ខវេទនាខ្លាំង។

Verse 28

एतस्मिन्नंतरे क्रुद्धो भगवांस्त्रिपुरांतकः । दृष्ट्वा हरिं तथाभूतं शक्रं चापि पराङ्मुखम्

នៅពេលនោះ ព្រះមានព្រះភាគ ត្រីបុរាន្តក (ព្រះសិវៈ) កើតកំហឹង; ព្រះអង្គបានឃើញហរិនៅក្នុងសភាពដូច្នោះ ហើយឃើញសក្រក៏បែរខ្នងថយក្រោយផងដែរ។

Verse 29

ततः शूलप्रहारेण तं निहत्य दनोः सुतम् । शरैः पिनाकनिर्मुक्तैर्जघानोच्चैस्तथा परान्

បន្ទាប់មក ព្រះអង្គបានចាក់ដោយត្រីសូល ដើម្បីសម្លាប់កូនប្រុសរបស់ដនុ; ហើយដោយព្រួញដែលបាញ់ចេញពីពិនាក ព្រះអង្គបានវាយបំបាក់សត្រូវផ្សេងៗទៀតផងដែរ។

Verse 30

कालप्रभं प्रकालं च कालास्यं कालविग्रहम् । जघान भगवाञ्छंभुस्तथान्यानपि नायकान्

ព្រះសម្ភូ (Śambhu) អម្ចាស់ដ៏បរិសុទ្ធ បានវាយសម្លាប់ Kālaprabha, Prakāla, Kālāsya និង Kālavigraha ហើយក៏បានបំផ្លាញមេដឹកនាំដទៃទៀតផងដែរ។

Verse 31

ततः प्रधानास्ते सर्वे दानवा अपिदारुणाः । पलायनपरा जाता निरुत्साहा द्विषज्जये

បន្ទាប់មក មេដឹកនាំដានវៈទាំងអស់—ទោះសាហាវក្តី—ក៏ក្លាយជាអ្នកគិតតែរត់គេច បាត់កម្លាំងចិត្តចំពោះជ័យជម្នះរបស់សត្រូវ។

Verse 32

ततः शक्रश्च विष्णुश्च लब्धसंज्ञौ धृतायुधौ । श्लाघयंतौ महादेवं संस्थितौ रणमूर्धनि

បន្ទាប់មក Śakra និង Viṣṇu បានស្ទើរតែបានស្មារតីវិញ កាន់អាវុធរឹងមាំ ឈរនៅមុខសមរភូមិ ហើយសរសើរ Mahādeva។

Verse 33

एतस्मिन्नंतरे भग्नान्समुद्वीक्ष्य दनोः सुतान् । जघ्नुः शरशतैः शस्त्रैः सर्वे देवाः सवासवाः

នៅចន្លោះពេលនោះ ព្រះទេវទាំងអស់ រួមទាំង Vāsava (ឥន្ទ្រ) បានឃើញកូនប្រុសរបស់ Danu ត្រូវបំបែកខ្ទេច និងរត់រាលដាល ក៏បានសម្លាប់ពួកគេដោយព្រួញរាប់រយ និងអាវុធជាច្រើន។

Verse 34

अथ ते हतभूयिष्ठा दानवा बलवत्तराः । हन्यमानाः शितैर्बाणैस्त्रिदशैर्जितकाशिभिः

បន្ទាប់មក ដានវៈទាំងនោះ—ទោះមានកម្លាំងខ្លាំងណាស់ក្តី—ត្រូវបានសម្លាប់ជាច្រើន ខណៈពួកគេត្រូវព្រួញមុតរបស់ទេវតាទាំងឡាយ ដែលភ្លឺរលោងដោយជ័យជម្នះ បាញ់ប្រហារ។

Verse 35

अगम्यं मनसा तेषां प्रविष्टा वरुणालयम् । शस्त्रैश्च क्षतसर्वांगा हतनाथाः सुदुःखिताः

លើសពីការគិតនៃចិត្ត ពួកគេបានចូលទៅកាន់អាសនៈរបស់ព្រះវរុណៈ; អវយវៈទាំងមូលរងរបួសដោយអាវុធ មេដឹកនាំត្រូវសម្លាប់ ហើយធ្លាក់ក្នុងទុក្ខធំ។