
ក្នុងអធ្យាយនេះ (ក្នុងបរិបទហាតកេស្វរ-ក្សេត្រ) សូតាប្រាប់អំពីតបស្យាខ្លាំងរបស់វិશ્વាមិត្រ នៅហិមាល័យ ដោយអនុវត្តការអត់ធ្មត់តាមរដូវ៖ ដេកក្រោមមេឃ ស្នាក់ក្នុងទឹក បញ្ចអគ្គី និងអាហារកាត់បន្ថយបន្តបន្ទាប់ រហូតដល់រស់ដោយខ្យល់។ ឥន្ទ្រាភ័យថាតំណែងខ្លួននឹងរងការប្រែប្រួល ក៏មកផ្តល់ពរ ប៉ុន្តែវិશ્વាមិត្របដិសេធទាំងអស់ លើកលែងតែ «ព្រហ្មណ្យ» (ស្ថានភាពព្រាហ្មណ៍) ដើម្បីបង្ហាញថាការសម្រេចធម៌លើសអំណាច។ បន្ទាប់មក ព្រះព្រហ្មាមកផ្តល់ពរ វិશ્વាមិត្រក៏សុំតែព្រហ្មណ្យដដែល។ រីឯឥសី ឫចីកៈ ពន្យល់ថា មន្តព្រាហ្មណ៍ និងការបូជាអាហារបរិសុទ្ធ (ចារុ) ត្រូវបានរៀបចំសម្រាប់គោលបំណងកំណើតរបស់វិશ્વាមិត្រ ដូច្នេះព្រះព្រហ្មាអាចប្រកាសឲ្យគាត់ជាព្រហ្មឫសី។ វសិષ્ઠៈវិវាទថា អ្នកកើតជាក្សត្រិយមិនគួរជាព្រាហ្មណ៍ ហើយដកខ្លួនទៅអនរត ជិតសង្ខ-ទីរថ ព្រហ្មសិលា និងទន្លេសរស្វតី។ វិશ્વាមិត្រដោយកំហឹង ធ្វើអភិចារ តាមវិធីសាមវេទ បង្កើត «ក្រឹត្យា» ដ៏គួរភ័យ។ វសិષ્ઠៈឃើញដោយទិវ្យទស្សនៈ ប្រើមន្តអថರ್ವវេទ បង្កក្រឹត្យាឲ្យឈប់ ហើយបម្លែងផលវិបាក៖ វាប៉ះតែរូបកាយគាត់ហើយរលំចុះ។ បន្ទាប់មក វសិષ્ઠៈផ្តល់តួនាទីបូជាដល់អំណាចនោះ ឲ្យគោរពនៅថ្ងៃអষ্টមីខាងភ្លឺ ខែចៃត្រ ដោយសន្យាថាអ្នកបូជានឹងរួចពីជំងឺមួយឆ្នាំ។ ទេវតានោះត្រូវហៅថា «ធារា» និងទទួលការគោរពបែបនាគរៈ ដោយភ្ជាប់ជម្លោះតបស្យា ទ្រឹស្តីមន្ត និងប្រពៃណីទីរថក្នុងមាហាត្ម្យនៃទីកន្លែង។
Verse 1
सूत उवाच । एवं राज्यं परित्यज्य विश्वामित्रो द्विजोत्तमाः । हिमवन्तं नगं प्राप्य तपश्चक्रे सुदारुणम्
សូត្រាបាននិយាយថា៖ ដោយលះបង់រាជ្យដូច្នេះ វិស្វាមិត្រ—អធិមហាព្រះទ្វិជ—បានទៅដល់ភ្នំហិមវន្ត ហើយបានប្រតិបត្តិតបស្យាដ៏សាហាវខ្លាំង។
Verse 2
वर्षास्वाकाशशायी च हेमंते सलिलाशयः । पञ्चाग्निसाधको ग्रीष्मे स्थितो वर्षशतत्रयम्
នៅរដូវវស្សា គាត់ដេកក្រោមមេឃបើកចំហ; នៅរដូវរងា គាត់ស្នាក់នៅក្នុងទឹក; នៅរដូវក្តៅ គាត់អនុវត្តវិន័យ «ភ្លើងប្រាំ»—ដូច្នេះគាត់ឈរមាំមួនអស់បីរយឆ្នាំ។
Verse 3
फलमूलकृताहारस्ततो वर्षशतत्रयम् । ध्यायमानः परं ब्रह्म स्थितो ब्राह्मणसत्तमाः । शीर्णपर्णाशनः पश्चात्तावत्कालं व्यवस्थितः
បន្ទាប់មក ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរនោះ រស់ដោយផ្លែឈើ និងឫសឈើ អស់បីរយឆ្នាំ ដោយសមាធិគិតគូរលើ ព្រះព្រហ្មដ៏អតិបរមា។ បន្ទាប់មក ទ្រង់បរិភោគស្លឹកឈើជ្រុះស្ងួត ហើយបន្តអស់រយៈពេលស្មើគ្នានោះ។
Verse 5
ततश्चैव जलाहारस्तावन्मात्रं व्यवस्थितः । कालं स वायुभक्षश्च ततश्चैवायुतं समाः सूत उवाच । अथ दृष्ट्वा तपःशक्तिं तस्य तां त्रिदशाधिपः । पातायष्यति मां नूनमेष स्थानान्नृपोत्तमः
បន្ទាប់មក ទ្រង់រស់ដោយទឹកតែប៉ុណ្ណោះ អស់រយៈពេលស្មើគ្នានោះ។ បន្ទាប់ទៀត ទ្រង់រស់ដោយខ្យល់ជាអាហារ ហើយបន្តដូច្នេះអស់មួយម៉ឺនឆ្នាំ។ សូតាបាននិយាយថា៖ ព្រះអធិរាជនៃទេវតា ឃើញអំណាចតបស្យាដ៏ខ្លាំងក្លារបស់ទ្រង់ ក៏គិតថា «ព្រះរាជាដ៏ប្រសើរនេះ នឹងបណ្តេញខ្ញុំចេញពីតំណែងជាក់ជាមិនខាន»។
Verse 6
ततः प्रोवाच संगत्य साम्ना परमवल्गुना । विश्वामित्रं नृपश्रेष्ठं भयेन महताऽन्वितः
បន្ទាប់មក ព្រះអធិរាជនៃទេវតា បានចូលទៅជួប និងប្រទះព្រះវិશ્વាមិត្រ ព្រះរាជាដ៏ប្រសើរ ហើយនិយាយដោយពាក្យសម្រួល ស្រទន់ និងផ្អែមល្ហែមយ៉ាងខ្លាំង ទោះបីក្នុងចិត្តពោរពេញដោយភ័យធំក៏ដោយ។
Verse 7
इंद्र उवाच । विश्वामित्र प्रतुष्टोऽस्मि तपसानेन पार्थिव । वरं वरय भद्रं ते यदभीष्टं हृदिस्थितम्
ឥន្ទ្រៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ វិશ્વាមិត្រ ឱ ព្រះមហាក្សត្រ យើងពេញចិត្តយ៉ាងខ្លាំងចំពោះតបស្យារបស់អ្នក។ ចូរជ្រើសពរ—សូមសេចក្តីមង្គលមានដល់អ្នក—អ្វីដែលអ្នកប្រាថ្នានៅក្នុងបេះដូង»។
Verse 9
विश्वामित्र उवाच । ब्राह्मण्यं देहि मे शक्र यदि तुष्टोऽसि सांप्रतम् । तदर्थं तपसश्चर्यां जानीहि त्वं पुरंदर
វិશ્વាមិត្រ បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ សក្រន្ទ្រ (ឥន្ទ្រៈ) ប្រសិនបើអ្នកពេញចិត្តនៅពេលនេះ សូមប្រទានឲ្យខ្ញុំបានស្ថានភាពព្រាហ្មណ៍។ ឱ បុរន្ទរ ចូរដឹងថា ខ្ញុំបានអនុវត្តតបស្យា ដើម្បីគោលបំណងនេះឯង»។
Verse 10
विश्वामित्र उवाच । न ब्राह्मण्यात्परं किंचित्प्रार्थयामि सुरेश्वर
វិશ્વាមិត្រ បានទូលថា៖ «ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតាទាំងឡាយ ខ្ញុំមិនសូមអ្វីលើសពីភាពជាព្រាហ្មណ៍ឡើយ»។
Verse 11
अपि त्रैलोक्यराज्यं ते वस्तुष्वन्येषु का कथा । तस्माद्गच्छ सुरश्रेष्ठ स्वराज्यं परिपालय
សូម្បីតែអធិបតេយ្យលើលោកទាំងបី ក៏មិនទាក់ទាញចិត្តខ្ញុំឡើយ—ហើយអ្វីផ្សេងទៀតនឹងត្រូវនិយាយអ្វីទៀត? ដូច្នេះ ឱ ទេវតាអធិឧត្តម ចូរទៅគ្រប់គ្រងរាជ្យរបស់ព្រះអង្គឯង។
Verse 12
परित्यक्ष्याम्यहं देहं यास्ये वाऽहं द्विजन्मताम् । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य देवराजो दिवं गतः
«ខ្ញុំនឹងបោះបង់រាងកាយនេះ ឬមិនដូច្នោះទេ ខ្ញុំនឹងឈានដល់ស្ថានភាពជាទ្វិជៈ (ព្រាហ្មណ៍)»។ ព្រះរាជាទេវតា បានឮពាក្យសច្ចៈនោះ ហើយបានត្រឡប់ទៅស្ថានសួគ៌។
Verse 13
तस्य तं निश्चयं ज्ञात्वा सर्वदेवसमावृतः । विश्वामित्रोऽपि तद्रूपं चकार दुश्चरं तपः
ព្រះទាំងឡាយទាំងអស់បានមកព័ទ្ធជុំវិញ ហើយបានដឹងច្បាស់ពីសេចក្តីសម្រេចដ៏មាំមួននោះ។ វិશ્વាមិត្រ ក៏បានប្រតិបត្តិតបស្យាដ៏លំបាក និងខ្លាំងក្លា តាមរបៀបនោះដែរ។
Verse 14
अथ वर्षसहस्रे तु व्यतिक्रान्ते द्विजोत्तमाः । अन्यस्मिन्वायुभक्षस्य विश्वामित्रस्य भूपतेः
បន្ទាប់មក ឱ ព្រាហ្មណ៍ដ៏ឧត្តម នៅពេលពាន់ឆ្នាំបានកន្លងផុតទៅ—នៅឱកាសមួយផ្សេងទៀត—ស្តេចវិશ્વាមិត្រ ដែលរស់ដោយខ្យល់តែប៉ុណ្ណោះជាអាហារ…
Verse 15
आजगाम स्वयं ब्रह्मा पुण्यैर्देवर्षिभिः सह । अब्रवीत्तं महीपालं तपसा दग्धकिल्बिषम्
ព្រះព្រហ្មបានយាងមកដោយព្រះអង្គផ្ទាល់ ជាមួយនឹងទេវឫសីដ៏បរិសុទ្ធ ហើយបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ព្រះមហាក្សត្រ ដែលបាបទាំងឡាយត្រូវបានដុតឆេះដោយតបស្យា។
Verse 16
श्रीब्रह्मोवाच । विश्वामित्र प्रतुष्टोऽस्मि तपसानेन सत्तम । वरं वरय भद्रं ते प्रदास्याम्यपि दुर्लभम्
ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូលថា៖ «វិશ્વាមិត្រ អ្នកប្រសើរនៃអ្នកមានសីលធម៌ យើងពេញព្រះហឫទ័យចំពោះតបស្យានេះរបស់អ្នក។ ចូរជ្រើសពរ—សេចក្តីសុខសាន្តសូមមានដល់អ្នក; យើងនឹងប្រទានសូម្បីតែអ្វីដែលកម្រទទួលបាន»។
Verse 17
विश्वामित्र उवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव यदि देयो वरो मम । ब्राह्मण्यं देहि मे देव नान्यदिष्टतमं महत्
វិશ્વាមិត្របានទូលថា៖ «បើព្រះអង្គពេញព្រះហឫទ័យចំពោះខ្ញុំ ព្រះអម្ចាស់ ហើយបើពរត្រូវប្រទានដល់ខ្ញុំ—សូមប្រទាន ‘ព្រហ្មណ្យ’ ដល់ខ្ញុំ ព្រះទេវ; មិនមានអ្វីផ្សេងទៀតដែលខ្ញុំស្រឡាញ់ជាងនេះ ឬធំធេងជាងនេះឡើយ»។
Verse 19
यन्न जातं धरापृष्ठे न भविष्यति कर्हिचित्
«អ្វីដែលមិនធ្លាប់កើតឡើងលើផ្ទៃផែនដី ហើយក៏មិននឹងកើតមានឡើយ នៅពេលណាមួយ…»
Verse 20
विश्वामित्र उवाच । गच्छ त्वं देवदेवेश ब्रह्मलोकमनुत्तमम् । अहं त्यक्ष्यामि वा प्राणान्संप्राप्स्ये वा द्विजन्मताम्
វិશ્વាមិត្របានទូលថា៖ «សូមព្រះអង្គយាងទៅ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវទាំងឡាយ ទៅកាន់ព្រហ្មលោកដ៏អតុល្យ។ ចំណែកខ្ញុំ—ខ្ញុំនឹងបោះបង់ដង្ហើមជីវិត ឬក៏នឹងសម្រេចបានស្ថានភាព ‘ទ្វិជ’ (កើតពីរដង)»។
Verse 21
अथ देवर्षिमध्यस्थ ऋचीको वाक्यमब्रवीत् । अस्य जन्मकृते देव ब्राह्म्यैर्मंत्रैर्मया चरुः
បន្ទាប់មក ឫចីកៈ ឈរនៅកណ្ដាលព្រះឥសីទេវៈ ទ្រង់បានមានពាក្យថា៖ «ឱ ព្រះអម្ចាស់ ដើម្បីប្រយោជន៍នៃកំណើតរបស់គាត់ ខ្ញុំបានរៀបចំចារុ (គ្រឿងបូជា) ដោយមន្តព្រះព្រាហ្មណ៍»។
Verse 22
अभितो ब्रह्मसर्वस्वं तत्र सयोजितं मया । तेनैव क्षत्रजन्माऽयं ब्राह्मणश्चतुरानन
«នៅទីនោះ ខ្ញុំបានបញ្ចូលពីគ្រប់ទិស នូវសារសំខាន់ទាំងមូលនៃព្រះព្រហ្ម (Brahman)។ ដោយអំពើនោះឯង ទោះកើតជាក្សត្រិយៈ ក៏គាត់សមរម្យជាព្រាហ្មណ៍—ឱ ព្រះមានមុខបួន (ព្រហ្មា)»។
Verse 23
ब्रह्मर्षिकीर्तयस्वैनं तस्मात्त्वं प्रपितामह । राज्यस्थोऽपि द्विजार्हाणि सत्कृत्यान्य करोदसौ
«ដូច្នេះ ឱ ព្រះបិតាជីតាធំ (ប្រាពិតាមហៈ) សូមទ្រង់ប្រកាសគាត់ថាជាព្រះឥសីព្រហ្ម (Brahmarṣi)។ ទោះស្ថិតក្នុងរាជ្យក៏ដោយ គាត់បានធ្វើការគោរព និងការសក្ការៈ ដែលសមរម្យដល់ពួកទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង)»។
Verse 24
ब्राह्ममन्त्रप्रभावेन तस्माद्ब्रह्मर्षिमाह्वय । येन कीर्तामहे सर्वे विश्वामित्रं द्विजोत्तमम्
«ដោយអานุភាពនៃមន្តព្រហ្ម ដូច្នេះសូមហៅគាត់ថា ព្រះឥសីព្រហ្ម (Brahmarṣi)—គាត់នោះហើយ ដែលដោយគាត់ យើងទាំងអស់គ្នាបានសរសើរ វិស្វាមិត្រៈ ជាទ្វិជៈឧត្តម»។
Verse 25
अथ ब्रह्मा चिरं ध्यात्वा ब्राह्म्यै र्मंत्रैश्च तेजसा । समुत्पन्नं ततः प्राह ब्राह्मणस्त्वं मया कृतः
បន្ទាប់មក ព្រហ្មា បានសមាធិយូរពេល ហើយដោយតេជៈនៃមន្តព្រហ្ម បានបង្កើតឲ្យបង្ហាញឡើង; បន្ទាប់មកទ្រង់មានព្រះបន្ទូលថា៖ «អ្នកត្រូវបានខ្ញុំធ្វើឲ្យជាព្រាហ្មណ៍»។
Verse 26
त्यजेदं दुष्करं घोरं तपो मद्वचनाद्द्रुतम् । स यदा ब्रह्मणा प्रोक्तो ब्रह्मर्षि स्त्वमसंशयम्
«ចូរលះបង់តបៈដ៏លំបាក និងគួរភ័យខ្លាចនេះភ្លាមៗ តាមពាក្យរបស់យើង»។ ពេលព្រះព្រហ្មា (Brahmā) មានព្រះបន្ទូលដូច្នោះទៅកាន់គាត់ថា «អ្នកជាព្រះឥសីព្រហ្ម (Brahmarṣi) ដោយមិនសង្ស័យ»—ស្ថានភាពរបស់គាត់ត្រូវបានបញ្ជាក់។
Verse 27
ऋचीकाद्यैस्ततः सर्वैः प्रोक्तो देवर्षिभिस्तथा
បន្ទាប់មក គាត់ក៏ត្រូវបានអំពាវនាវ និងបញ្ជាក់ដូចគ្នា ដោយមនុស្សទាំងអស់—ចាប់ពីឥសី Ṛcīka ជាដើម—ហើយដោយឥសីទេវ (devarṣi) ផងដែរ។
Verse 28
अथ तेषां मध्यगतो वसिष्ठो मुनिसत्तमः । सोऽब्रवीत्कोपसंयुक्तो नाहं वक्ष्यामि कर्हिचित्
បន្ទាប់មក វសិષ્ઠ (Vasiṣṭha) មុនិសត្តមៈ—ឥសីដ៏ប្រសើរបំផុត—បានចូលមកកណ្ដាលពួកគេ។ ពោរពេញដោយកំហឹង គាត់បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំនឹងមិននិយាយទេ—មិនដែលឡើយ»។
Verse 29
ब्राह्मणं क्षत्रियाज्जातं जानन्नपि पितामह । ऋचीकस्य च दाक्षिण्यात्तथा त्वं वदसि प्रभो
ឱ ពិតាមហា (Pitāmaha) ព្រះព្រហ្មា, ទោះបីព្រះអង្គដឹងថា ព្រះព្រាហ្មណៈម្នាក់កើតពីវង្សក្សត្រីយៈ (kṣatriya) ក៏ដោយ ក៏ព្រះអង្គនៅតែនិយាយដូច្នេះ ព្រោះគោរពចំពោះសេចក្តីមេត្តាករុណា និងការអនុគ្រោះរបស់ Ṛcīka ឱ ព្រះអម្ចាស់។
Verse 30
प्रोच्यमानो ऽपि बहुधा वसिष्ठो मुनिसत्तमः । पितामहेन मुनिभिर्नारदाद्यैरनेकधा । जगामाथ परित्यज्य तान्सर्वान्द्विजसत्तमान्
ទោះបីត្រូវបានអង្វរ និងសូមពន្យល់ជាញឹកញាប់ ដោយពិតាមហា (Brahmā) និងដោយឥសីជាច្រើន—ដូចជា នារ៉ដ (Nārada) ជាដើម—វសិષ્ઠ (Vasiṣṭha) មុនិសត្តមៈ ក៏បានចាកចេញទៅ ដោយបោះបង់ទាំងអស់នោះ ដែលជាទ្វិជសត្តមៈ—អ្នកប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមអ្នកកើតពីរដង។
Verse 31
स चागत्य मुनि श्रेष्ठो देशं चानर्तसंज्ञितम् । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे शंखतीर्थसमीपतः
មុនីដ៏ប្រសើរនោះបានមកដល់ដែនដែលហៅថា អនរត (Anarta) ទៅកាន់ក្សេត្របរិសុទ្ធនៃ ហាដកេឝ្វរ (Hāṭakeśvara) ជិតទីរថៈ ឝង្ខ (Śaṅkhatīrtha)។
Verse 32
यत्र ब्रह्मशिला पुण्या श्वेतद्वीपसमन्विता । सरस्वती स्थिता यत्र नदी पापहरा शुभा
ទីនោះមាន ព្រះសិលា ប្រាហ្ម (Brahmaśilā) ដ៏បរិសុទ្ធ ជាប់ទាក់ទងនឹង ស្វេតទ្វីប (Śvetadvīpa) ហើយទីនោះទន្លេ សរស្វតី (Sarasvatī) ដ៏មង្គល ស្ថិតនៅ ជាអ្នកលាងបាប។
Verse 33
तत्राश्रमपदं कृत्वा चकार विपुलं तपः । विश्वामित्रोऽपि सामर्षस्तद्वधार्थं समागतः
នៅទីនោះ គាត់បានបង្កើតអាស្រាមមួយ ហើយបានអនុវត្តតបៈយ៉ាងធំធេង។ វិશ્વាមិត្រ (Viśvāmitra) ក៏មកដល់ទីនោះ ដោយពោរពេញដោយកំហឹង ដើម្បីបង្កឲ្យគាត់ស្លាប់។
Verse 34
तस्याश्रमस्य दूरे स याम्यां दिशि समाश्रितः । कृत्वाश्रमपदं तत्र तस्य च्छिद्राणि चिन्तयन्
ឆ្ងាយពីអាស្រាមនោះ គាត់បានជ្រកនៅទិសខាងត្បូង។ នៅទីនោះគាត់ក៏បង្កើតទីតាំងអាស្រាមមួយ ហើយគិតពិចារណាអំពីចំណុចខ្សោយៗ ដើម្បីវាយប្រហារគាត់។
Verse 35
संस्थितः सुचिरं कालं न च पश्यति किंचन । अथाभिचारिकं तेन प्रारब्धं तस्य चोपरि
គាត់ស្ថិតនៅទីនោះយូរណាស់ តែមិនឃើញឱកាសអ្វីឡើយ។ បន្ទាប់មក គាត់បានចាប់ផ្តើមអភិចារ (abhicāra) ជាមន្តអាក្រក់ ដើម្បីប្រឆាំងនឹងគាត់។
Verse 36
यदुक्तं सामविधिना सामवेदे वधात्मकम् । तस्य तैर्दारुणैर्मंत्रैर्जुह्वतो जातवेदसम्
ដោយប្រើមន្តអាគមដ៏កាចសាហាវដែលបានចែងក្នុងគម្ពីរសាមវេទសម្រាប់ការសម្លាប់ លោកបានធ្វើពិធីបូជាដល់ព្រះអគ្គី (ជាតវេទ)។
Verse 37
निष्क्रांता दारुणा शक्तिर्मुक्तकेशी भयानका । वानरस्कंधमारूढा कुर्वाणा किल्किलाध्वनिम्
អំណាចដ៏គួរឱ្យភ័យខ្លាចមួយបានលេចចេញមក មានសក់ក្បាលកន្ត្រើង ជិះលើស្មាសត្វស្វា និងបន្លឺសំឡេងស្រែកយ៉ាងខ្លាំង។
Verse 38
नानायुधसमोपेता यमजिह्वा यथा परा । साब्रवीद्वद विप्रेंद्र किं ते कृत्यं करोम्यहम्
ប្រដាប់ដោយអាវុធជាច្រើនប្រភេទ ដូចជាអណ្តាតរបស់ព្រះយមរាជ នាងបាននិយាយថា៖ «សូមមានប្រសាសន៍មក ចុះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរ តើខ្ញុំត្រូវធ្វើអ្វីជូនលោក?»
Verse 39
त्रैलोक्यमपि कृत्स्नं च संहरामि तवाज्ञया
«តាមបញ្ຊារបស់លោក ខ្ញុំអាចបំផ្លាញត្រៃភពទាំងមូលបានយ៉ាងពិតប្រាកដ»។
Verse 40
विश्वामित्र उवाच । मम शत्रुर्मान्यो त्र वसिष्ठः कुमुनिः स्थितः । तं त्वं जहि द्रुतं गत्वा तदर्थं च मया कृता
វិស្វាមិត្របានពោលថា៖ «សត្រូវដ៏គួរឱ្យគោរពរបស់ខ្ញុំ គឺឥសីវសិដ្ឋ កំពុងស្ថិតនៅទីនេះ។ ចូរទៅសម្លាប់គាត់ជាប្រញាប់ ដ្បិតខ្ញុំបានបង្កើតនាងមកដើម្បីគោលបំណងនេះ»។
Verse 41
एवमुक्ता तु सा तेन विश्वामित्रेण धीमता । वसिष्ठाश्रममुद्दिश्य प्रस्थिता चोत्तरामुखी
ដូច្នេះ នាងត្រូវបានព្រះឥសី វិશ્વាមិត្រ អ្នកមានប្រាជ្ញា ពោលដល់ ហើយនាងបានចេញដំណើរ បែរមុខទៅទិសជើង ឆ្ពោះទៅអាស្រាមរបស់ វសិષ્ઠ។
Verse 42
एतस्मिन्नेव काले तु वसिष्ठस्याश्रमे द्विजाः । दुर्निमित्तानि जातानि प्रभूतानि महांति च
នៅពេលនោះដែរ ឱ ពួកទ្វិជៈ ក្នុងអាស្រាមរបស់ វសិષ્ઠ មាននិមិត្តអាក្រក់កើតឡើងជាច្រើន ធំធេង និងច្រើនលើសលប់។
Verse 43
पपात महती चोल्का निहत्य रविमण्डलम् । तथा रुधिरवृष्टिश्च अस्थिमिश्रा व्यजायत
មានអូលកាធំមួយធ្លាក់ចុះ ដូចជាបុកលើវង់ព្រះអាទិត្យ ហើយបន្ទាប់មក មានភ្លៀងឈាមកើតឡើង លាយជាមួយឆ្អឹង—ជានិមិត្តដ៏គួរភ័យខ្លាច។
Verse 44
दीप्तां दिशं समासाद्य रुरोद च तथा शिवा । तां दृष्ट्वा सुमहोत्पातान्वसिष्ठो मुनिपुंगवः
ឆ្ពោះទៅទិសមួយដែលភ្លឺឆេះ នាងសិវា (ទេវីដ៏មង្គល) បានយំស្រែក។ វសិષ્ઠ មុនីដ៏ឧត្តម ដោយឃើញនិមិត្តដ៏ធំអស្ចារ្យទាំងនោះ ក៏បានប្រុងប្រយ័ត្ន។
Verse 45
यावदालोकते रूपं ज्वालामालासमाकुलम् । ततः सम्यक्परिज्ञाय सर्वं दिव्येन चक्षुषा
ពេលគាត់កំពុងសម្លឹងមើល រូបនោះដែលព័ទ្ធជុំវិញដោយខ្សែពន្លឺភ្លើងជាច្រើន គាត់បានដឹងច្បាស់អស់ទាំងអ្វីៗ ដោយចក្ខុទិព្វរបស់គាត់។
Verse 46
विश्वामित्रप्रयुक्तेयं शक्तिर्मम वधाय च । कृत्या रूपा सुमंत्रैश्च सामवेदसमुद्भवैः
«អំណាចនេះ ត្រូវបានវិશ્વាមិត្រ បញ្ចេញដើម្បីបំផ្លាញខ្ញុំ។ វាមានរូបជា ក្រឹត្យា បង្កើតដោយមន្តដ៏ខ្លាំង កើតពីសាមវេទ»។
Verse 47
तिष्ठतिष्ठेति तेनोक्ता ततः सा निश्चलाभवत् । निजमंत्रैश्च सा तेन स्तंभिताथर्वणोद्भवैः
ដោយគាត់បញ្ជា «ឈរ! ឈរ!» នាងក៏ក្លាយជានឹងស្ងៀមមិនចលនា។ បន្ទាប់មក ដោយមន្តរបស់គាត់ឯង កើតពីអថರ್ವវេទ នាងត្រូវបានទប់ស្កាត់ និងធ្វើឲ្យជាប់គាំង។
Verse 48
ततः स्त्रीरूपमादाय प्रोवाच मुनिपुंगवम् । सामवेदस्तु वेदानां प्राधान्येन व्यवस्थितः
បន្ទាប់មក នាងយករូបស្ត្រី ហើយនិយាយទៅកាន់មុនីដ៏ឧត្តមនោះថា៖ «សាមវេទ ក្នុងចំណោមវេទទាំងឡាយ ត្រូវបានដាក់ឲ្យមានឋានៈលើសគេ»។
Verse 49
विधिना तेन संसृष्टा विश्वामित्रेण धीमता । मा कुरुत्वप्रमाणंतु प्रहारं सह मे मुने । रक्षयिष्यामि ते । प्राणान्स्वल्पस्पर्शेन ते मुने
«ខ្ញុំត្រូវបានបង្កើតដោយវិធីពិធីត្រឹមត្រូវ ដោយវិશ્વាមិត្រ អ្នកមានប្រាជ្ញា។ ឱ មុនី សូមកុំវាយខ្ញុំដោយកម្លាំងពេញលេញទេ។ ខ្ញុំនឹងការពារព្រលឹងដង្ហើមរបស់លោក ដោយការប៉ះតិចតួចប៉ុណ្ណោះ ឱ មុនី»។
Verse 50
वसिष्ठ उवाच । यद्येवं कुरु मे स्पर्शं न मर्म स्पर्शनं शुभे । मया चाथर्वणा मंत्राः संहृताः कृपया तव
វសಿಷ್ಠបាននិយាយថា៖ «បើដូច្នោះ សូមប៉ះខ្ញុំ តែសូមកុំប៉ះកន្លែងសំខាន់ណាមួយ ឱ អ្នកមានសុភមង្គល។ ហើយដោយមេត្តាចំពោះអ្នក ខ្ញុំបានដកមន្តអថર્વណរបស់ខ្ញុំចេញហើយ»។
Verse 51
ततः सा दारुणा शक्तिर्विश्वामित्रप्रयोजिता । तस्यांगदेशं स्पृष्ट्वाथ निपपात धरातले
បន្ទាប់មក អំណាចដ៏គួរឱ្យភ័យខ្លាច ដែលវិશ્વាមិត្រាបញ្ជូន បានប៉ះលើផ្នែកមួយនៃរាងកាយរបស់គាត់ ហើយភ្លាមៗនោះក៏ធ្លាក់ចុះលើដី។
Verse 52
ततस्तुष्टो वसिष्ठस्तु तामाह मधुरं वचः । अद्यप्रभृति ते पूजां करिष्यंति समाहिताः । जनाः सर्वे महाभागे भक्त्या परमया युताः
បន្ទាប់មក វសិષ્ઠៈពេញចិត្ត បាននិយាយពាក្យផ្អែមល្ហែមទៅនាងថា៖ «ចាប់ពីថ្ងៃនេះតទៅ មនុស្សទាំងអស់ដែលមានចិត្តសមាធិ នឹងធ្វើបូជាចំពោះអ្នក ឱ មហាសំណាង នារីដែលពោរពេញដោយភក្តីដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់»។
Verse 53
चैत्रमासे सिते पक्षे अष्टमीदिवसे स्थिते । ये ते पूजां करिष्यंति श्रद्धया परया युताः
នៅខែចៃត្រ ក្នុងពាក់កណ្តាលខែភ្លឺ នៅថ្ងៃអष्टមី—អ្នកណាដែលនឹងធ្វើបូជាចំពោះអ្នក ដោយសទ្ធាខ្ពង់ខ្ពស់
Verse 54
ते सर्वे वत्सरंयावद्भवि ष्यंति निरामयाः । तस्मादत्रैव स्थातव्यं सदैव मम वाक्यतः
ពួកគេទាំងអស់ នឹងគ្មានជំងឺរហូតដល់មួយឆ្នាំ។ ដូច្នេះ អ្នកគួរតែស្នាក់នៅទីនេះជានិច្ច តាមពាក្យរបស់ខ្ញុំ។
Verse 55
सूत उवाच । एवमुक्ता च सा तेन वसिष्ठेन महात्मना । स्थिता तत्रैव सा देवी तस्य वाक्येन तत्क्षणात्
សូតៈបាននិយាយថា៖ នាងត្រូវបានវសិષ્ઠៈ មហાત્મា និយាយដូច្នោះហើយ ព្រះនាងទេវីក៏ស្ថិតនៅទីនោះភ្លាមៗ តាមអំណាចនៃពាក្យរបស់គាត់។
Verse 56
प्राप्नोति परमां पूजां विशेषान्नागरैः कृताम् । धारानामेति विख्याता भक्तलोकसुख प्रदा
នាងទទួលបានការបូជាខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ជាពិសេសការបូជាដែលពួកនាគរៈបានធ្វើ។ នាងល្បីដោយនាម «ធារា» ជាអ្នកប្រទានសុខដល់សហគមន៍អ្នកសក្ការៈ។
Verse 168
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये धारोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनामाष्ट षष्ट्युत्तरशततमोऽध्यायः
ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រី ស្កន្ទ មហាបុរាណ» ក្នុងសំហិតាដែលមាន៨១,០០០កថា ក្នុងភាគទី៦ «នាគរកណ្ឌ» ក្នុងមាហាត្ម្យនៃក្សេត្រ ហាដកេឝ្វរៈ បញ្ចប់ជំពូកមានចំណងជើង «ការលើកតម្កើង និងពណ៌នាពីកំណើតរបស់ ធារា» គឺជាជំពូកទី១៦៨។
Verse 189
ब्रह्मोवाच । क्षत्रियेण प्रजातस्य द्विजत्वं जायते कथम् । श्रुतिस्मृतिविरुद्धं हि किमेवं वदसीप्सितम्
ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូលថា៖ អ្នកកើតពីក្សត្រីយៈ តើអាចទទួលស្ថានភាព «ទ្វិជ» (កើតពីរដង) ដោយរបៀបណា? ព្រោះវាហាក់ដូចជាផ្ទុយនឹង ស្រុតិ និង ស្ម្រឹតិ—ហេតុអ្វីបានជាអ្នកនិយាយបែបនេះ ដូចជាមានបំណងចង់ឲ្យកើតឡើង?