Adhyaya 41

Verse 1

श्रीशुक उवाच स्तुवतस्तस्य भगवान् दर्शयित्वा जले वपु: । भूय: समाहरत् कृष्णो नटो नाट्यमिवात्मन: ॥ १ ॥

シュカデーヴァは語った。アクルーラがなお讃嘆している間に、至上主クリシュナは水中に示した御姿を引き収められた。まるで役者が演技を畳むように。

Verse 2

सोऽपि चान्तर्हितं वीक्ष्य जलादुन्मज्य सत्वर: । कृत्वा चावश्यकं सर्वं विस्मितो रथमागमत् ॥ २ ॥

その幻視が消えたのを見て、アクルーラは急いで水から上がり、必要な儀礼をすべて手早く済ませ、驚嘆しつつ車へ戻った。

Verse 3

तमपृच्छद्‌धृषीकेश: किं ते द‍ृष्टमिवाद्भ‍ुतम् । भूमौ वियति तोये वा तथा त्वां लक्षयामहे ॥ ३ ॥

そこでフリシーケーシャは彼に尋ねた。「地上で、空で、あるいは水の中で、何か不思議なものを見たのか。お前の様子から、そう見受けられる。」

Verse 4

श्रीअक्रूर उवाच अद्भ‍ुतानीह यावन्ति भूमौ वियति वा जले । त्वयि विश्वात्मके तानि किं मेऽद‍ृष्टं विपश्यत: ॥ ४ ॥

シュリー・アクルーラは言った。「地上にも天空にも水の中にもあるあらゆる驚異は、宇宙の魂たるあなたの内に存する。万有を包むあなたを拝する今、私が見ていないものが何であろうか。」

Verse 5

यत्राद्भ‍ुतानि सर्वाणि भूमौ वियति वा जले । तं त्वानुपश्यतो ब्रह्मन् किं मे द‍ृष्टमिहाद्भ‍ुतम् ॥ ५ ॥

おお至上のブラフマンよ。地・空・水のあらゆる驚異が宿るあなたを、今私は拝している。ならばこの世で、いかなる驚異をさらに見得ようか。

Verse 6

इत्युक्त्वा चोदयामास स्यन्दनं गान्दिनीसुत: । मथुरामनयद् रामं कृष्णं चैव दिनात्यये ॥ ६ ॥

そう言うと、ガーンディニーの子アクルーラは車を進めた。日が暮れるころ、彼はバララーマとクリシュナを伴ってマトゥラーに到着した。

Verse 7

मार्गे ग्रामजना राजंस्तत्र तत्रोपसङ्गता: । वसुदेवसुतौ वीक्ष्य प्रीता द‍ृष्टिं न चाददु: ॥ ७ ॥

王よ、道すがら至る所で村人たちが近づき、ヴァスデーヴァの二人の御子を見て大いに喜んだ。まことに、彼らは御二方から目を離すことができなかった。

Verse 8

तावद् व्रजौकसस्तत्र नन्दगोपादयोऽग्रत: । पुरोपवनमासाद्य प्रतीक्षन्तोऽवतस्थिरे ॥ ८ ॥

そのころ、ナンダ・マハーラージャらヴリンダーヴァナの住人たちは車より先にマトゥラーへ着き、都の外れの園に至って、クリシュナとバララーマを待ちながらそこに留まった。

Verse 9

तान् समेत्याह भगवानक्रूरं जगदीश्वर: । गृहीत्वा पाणिना पाणिं प्रश्रितं प्रहसन्निव ॥ ९ ॥

ナンダらと合流すると、宇宙の主宰たる至上主シュリー・クリシュナは、へりくだるアクルーラの手を御手に取り、微笑みつつ次のように語られた。

Verse 10

भवान् प्रविशतामग्रे सहयान: पुरीं गृहम् । वयं त्विहावमुच्याथ ततो द्रक्ष्यामहे पुरीम् ॥ १० ॥

君は車を取り、われらより先に都へ入って家へ帰りなさい。われらはここでしばらく休み、その後に都を見に行こう。

Verse 11

श्रीअक्रूर उवाच नाहं भवद्‌भ्यां रहित: प्रवेक्ष्ये मथुरां प्रभो । त्यक्तुं नार्हसि मां नाथ भक्तं ते भक्तवत्सल ॥ ११ ॥

シュリー・アクルーラは言った。「主よ、御二方なくして私はマトゥラーに入りません。私はあなたの帰依者です。帰依者を慈しむ主よ、私をお見捨てになるのはふさわしくありません。」

Verse 12

आगच्छ याम गेहान्न: सनाथान्कुर्वधोक्षज । सहाग्रज: सगोपालै: सुहृद्भ‍िश्च सुहृत्तम ॥ १२ ॥

来てください、アドホークシャジャよ。兄上とゴーパたち、友らと共に私の家へ参りましょう。最良の友、超越の主よ、どうかお越しになり、我が家を主ある家として恵んでください。

Verse 13

पुनीहि पादरजसा गृहान् नो गृहमेधिनाम् । यच्छौचेनानुतृप्यन्ति पितर: साग्नय: सुरा: ॥ १३ ॥

儀礼に執着する私ども家住者の家を、あなたの蓮華の御足の塵によって清めてください。その清浄によって、祖霊も供犠の火も諸天も、ことごとく満たされましょう。

Verse 14

अवनिज्याङ्‍‍‍‍‍घ्रियुगलमासीत्श्लोक्यो बलिर्महान् । ऐश्वर्यमतुलं लेभे गतिं चैकान्तिनां तु या ॥ १४ ॥

あなたの御足を沐浴して、崇高なるバリ・マハーラージャは、輝かしい名声と比類なき威勢のみならず、清浄な一途の帰依者の究竟の境地をも得た。

Verse 15

आपस्तेऽङ्‌घ्य्रवनेजन्यस्त्रींल्लोकान् शुचयोऽपुनन् । शिरसाधत्त या: शर्व: स्वर्याता: सगरात्मजा: ॥ १५ ॥

あなたの御足を洗って超越の聖水となったガンガーは三界を清めた。主シヴァはその水を頭上に戴き、その恩寵によりサガラ王の子らは天界に至った。

Verse 16

देवदेव जगन्नाथ पुण्यश्रवणकीर्तन । यदूत्तमोत्तम:श्लोक नारायण नमोऽस्तु ते ॥ १६ ॥

神々の主、宇宙の主よ。あなたの栄光を聞き、唱えることは最も清らかな功徳。ヤドゥ族の至上者、ウッタマシュローカよ。至上主ナーラーヤナよ、我は礼拝し奉る。

Verse 17

श्रीभगवानुवाच आयास्ये भवतो गेहमहमार्यसमन्वित: । यदुचक्रद्रुहं हत्वा वितरिष्ये सुहृत्प्रियम् ॥ १७ ॥

至上主は言われた。「我は兄（長兄）と共に汝の家へ赴く。しかし先に、ヤドゥ族の仇を討ち、友と善意の者たちを満足させねばならぬ。」

Verse 18

श्रीशुक उवाच एवमुक्तो भगवता सोऽक्रूरो विमना इव । पुरीं प्रविष्ट: कंसाय कर्मावेद्य गृहं ययौ ॥ १८ ॥

シュカデーヴァ・ゴースヴァーミーは語った。主にそのように告げられ、アクルーラは重い心で都に入った。彼はカンサに任務の成就を報告し、その後自宅へ帰った。

Verse 19

अथापराह्ने भगवान् कृष्ण: सङ्कर्षणान्वित: । मथुरां प्राविशद् गोपैर्दिद‍ृक्षु: परिवारित: ॥ १९ ॥

夕刻、至上主シュリー・クリシュナは、サンカルシャナ（バララーマ）と共に、牧童たちに囲まれて、マトゥラーを拝見せんと都へ入られた。

Verse 20

ददर्श तां स्फाटिकतुङ्गगोपुर- द्वारां बृहद्धेमकपाटतोरणाम् । ताम्रारकोष्ठां परिखादुरासदा- मुद्यानरम्योपवनोपशोभिताम् ॥ २० ॥ सौवर्णश‍ृङ्गाटकहर्म्यनिष्कुटै: श्रेणीसभाभिर्भवनैरुपस्कृताम् । वैदूर्यवज्रामलनीलविद्रुमै- र्मुक्ताहरिद्भ‍िर्वलभीषु वेदिषु ॥ २१ ॥ जुष्टेषु जालामुखरन्ध्रकुट्टिमे- ष्वाविष्टपारावतबर्हिनादिताम् । संसिक्तरथ्यापणमार्गचत्वरां प्रकीर्णमाल्याङ्कुरलाजतण्डुलाम् ॥ २२ ॥ आपूर्णकुम्भैर्दधिचन्दनोक्षितै: प्रसूनदीपावलिभि: सपल्लवै: । सवृन्दरम्भाक्रमुकै: सकेतुभि: स्वलङ्कृतद्वारगृहां सपट्टिकै: ॥ २३ ॥

主はマトゥラーをご覧になった。水晶のごとき高き楼門と門口、巨大な金の門扉とトーラナ、銅や真鍮の倉、近づき難い濠、そして麗しい庭園と林苑により飾られていた。

Verse 21

ददर्श तां स्फाटिकतुङ्गगोपुर- द्वारां बृहद्धेमकपाटतोरणाम् । ताम्रारकोष्ठां परिखादुरासदा- मुद्यानरम्योपवनोपशोभिताम् ॥ २० ॥ सौवर्णश‍ृङ्गाटकहर्म्यनिष्कुटै: श्रेणीसभाभिर्भवनैरुपस्कृताम् । वैदूर्यवज्रामलनीलविद्रुमै- र्मुक्ताहरिद्भ‍िर्वलभीषु वेदिषु ॥ २१ ॥ जुष्टेषु जालामुखरन्ध्रकुट्टिमे- ष्वाविष्टपारावतबर्हिनादिताम् । संसिक्तरथ्यापणमार्गचत्वरां प्रकीर्णमाल्याङ्कुरलाजतण्डुलाम् ॥ २२ ॥ आपूर्णकुम्भैर्दधिचन्दनोक्षितै: प्रसूनदीपावलिभि: सपल्लवै: । सवृन्दरम्भाक्रमुकै: सकेतुभि: स्वलङ्कृतद्वारगृहां सपट्टिकै: ॥ २३ ॥

マトゥラーは黄金の辻々、私苑を備えた邸宅、組合の सभा堂や多くの भवनで飾られ、家々のバルコニーや台座にはヴァイドゥーリヤ、金剛石、澄んだ水晶、青玉、珊瑚、真珠、緑玉がちりばめられていた。

Verse 22

ददर्श तां स्फाटिकतुङ्गगोपुर- द्वारां बृहद्धेमकपाटतोरणाम् । ताम्रारकोष्ठां परिखादुरासदा- मुद्यानरम्योपवनोपशोभिताम् ॥ २० ॥ सौवर्णश‍ृङ्गाटकहर्म्यनिष्कुटै: श्रेणीसभाभिर्भवनैरुपस्कृताम् । वैदूर्यवज्रामलनीलविद्रुमै- र्मुक्ताहरिद्भ‍िर्वलभीषु वेदिषु ॥ २१ ॥ जुष्टेषु जालामुखरन्ध्रकुट्टिमे- ष्वाविष्टपारावतबर्हिनादिताम् । संसिक्तरथ्यापणमार्गचत्वरां प्रकीर्णमाल्याङ्कुरलाजतण्डुलाम् ॥ २२ ॥ आपूर्णकुम्भैर्दधिचन्दनोक्षितै: प्रसूनदीपावलिभि: सपल्लवै: । सवृन्दरम्भाक्रमुकै: सकेतुभि: स्वलङ्कृतद्वारगृहां सपट्टिकै: ॥ २३ ॥

格子窓の小孔や宝石をちりばめた床にとまる飼い鳩と孔雀の声が都に響いた。大路・市の道・横丁・広場は水で清められ、至る所に花鬘や新芽、炒り穀と米が撒かれていた。

Verse 23

ददर्श तां स्फाटिकतुङ्गगोपुर- द्वारां बृहद्धेमकपाटतोरणाम् । ताम्रारकोष्ठां परिखादुरासदा- मुद्यानरम्योपवनोपशोभिताम् ॥ २० ॥ सौवर्णश‍ृङ्गाटकहर्म्यनिष्कुटै: श्रेणीसभाभिर्भवनैरुपस्कृताम् । वैदूर्यवज्रामलनीलविद्रुमै- र्मुक्ताहरिद्भ‍िर्वलभीषु वेदिषु ॥ २१ ॥ जुष्टेषु जालामुखरन्ध्रकुट्टिमे- ष्वाविष्टपारावतबर्हिनादिताम् । संसिक्तरथ्यापणमार्गचत्वरां प्रकीर्णमाल्याङ्कुरलाजतण्डुलाम् ॥ २२ ॥ आपूर्णकुम्भैर्दधिचन्दनोक्षितै: प्रसूनदीपावलिभि: सपल्लवै: । सवृन्दरम्भाक्रमुकै: सकेतुभि: स्वलङ्कृतद्वारगृहां सपट्टिकै: ॥ २३ ॥

家々の門口には水を満たした壺が据えられ、ヨーグルトと白檀を塗り、マンゴーの若葉で飾られていた。傍らには花束、灯明の列、旗幡、そしてバナナと檳榔樹の幹が立てられ、荘厳に整えられていた。

Verse 24

तां सम्प्रविष्टौ वसुदेवनन्दनौ वृतौ वयस्यैर्नरदेववर्त्मना । द्रष्टुं समीयुस्त्वरिता: पुरस्त्रियो हर्म्याणि चैवारुरुहुर्नृपोत्सुका: ॥ २४ ॥

マトゥラーの女たちは、牧童の友らに囲まれ王の大路を通って都へ入られるヴァスデーヴァの二人の御子を見ようと、急いで集まり出て行った。王よ、ある者は熱望のあまり家の屋上に登って御姿を拝した。

Verse 25

काश्‍चिद् विपर्यग्धृतवस्त्रभूषणा विस्मृत्य चैकं युगलेष्वथापरा: । कृतैकपत्रश्रवनैकनूपुरा नाङ्‌क्त्वा द्वितीयं त्वपराश्च लोचनम् ॥ २५ ॥

ある女たちは衣や飾りを逆に身につけ、ある者は一対の耳飾りや足鈴の片方を忘れ、またある者は片目だけに化粧を施してもう片方を塗らぬまま—そのほどに慌ただしかった。

Verse 26

अश्न‍न्त्य एकास्तदपास्य सोत्सवा अभ्यज्यमाना अकृतोपमज्जना: । स्वपन्त्य उत्थाय निशम्य नि:स्वनं प्रपाययन्त्योऽर्भमपोह्य मातर: ॥ २६ ॥

食事中の者は喜びにそれを捨てて飛び出し、ある者は沐浴や油の塗布を終えぬまま出て行った。眠っていた者も騒ぎを聞くやすぐ起き上がり、授乳中の母たちは幼子を脇に置いて急いだ。

Verse 27

मनांसि तासामरविन्दलोचन: प्रगल्भलीलाहसितावलोकै: । जहार मत्तद्विरदेन्द्रविक्रमो द‍ृशां ददच्छ्रीरमणात्मनोत्सवम् ॥ २७ ॥

蓮華の眼をもつ主は、勇ましい御遊戯を思い出して微笑み、その眼差しで女たちの心を奪われた。発情した象王のような威容ある歩みで進み、シュリー・ラクシュミーの歓喜の源でもある超越の御身は、彼女らの眼に祭りをもたらした。

Verse 28

द‍ृष्ट्वा मुहु: श्रुतमनुद्रुतचेतसस्तं तत्प्रेक्षणोत्स्मितसुधोक्षणलब्धमाना: । आनन्दमूर्तिमुपगुह्य द‍ृशात्मलब्धं हृष्यत्त्वचो जहुरनन्तमरिन्दमाधिम् ॥ २८ ॥

マトゥラーの女たちはかねてより幾度もクリシュナの御名を聞いていたので、御姿を見た瞬間に心が溶けた。御眼差しと大きな微笑みの甘露が注がれるのを感じ、光栄に思った。眼を通して主を心に迎え、歓喜そのものなる御方を抱きしめるように内に抱き、身の毛もよだち—敵を屈する者よ—主の不在がもたらした無量の苦しみを忘れた。

Verse 29

प्रासादशिखरारूढा: प्रीत्युत्फुल्लमुखाम्बुजा: । अभ्यवर्षन् सौमनस्यै: प्रमदा बलकेशवौ ॥ २९ ॥

宮殿の屋上に上った女たちは、愛により蓮華のようにほころぶ顔で、バララーマと主クリシュナの上に花の雨を降らせた。

Verse 30

दध्यक्षतै: सोदपात्रै: स्रग्गन्धैरभ्युपायनै: । तावानर्चु: प्रमुदितास्तत्र तत्र द्विजातय: ॥ ३० ॥

道のあちこちに立つ喜びに満ちたバラモンたちは、ヨーグルト、砕けぬ穀粒、水を満たした器、花輪、白檀などの香料、その他の供物で、二柱の主を礼拝した。

Verse 31

ऊचु: पौरा अहो गोप्यस्तप: किमचरन्महत् । या ह्येतावनुपश्यन्ति नरलोकमहोत्सवौ ॥ ३१ ॥

マトゥラーの女たちは言った。「ああ、ゴーピーたちはどれほど大いなる苦行を積んだのだろう。人間界の最大の歓喜の祭りであるクリシュナとバララーマを、たびたび拝することができるのだから。」

Verse 32

रजकं कञ्चिदायान्तं रङ्गकारं गदाग्रज: । द‍ृष्ट्वायाचत वासांसि धौतान्यत्युत्तमानि च ॥ ३२ ॥

染め物をしている洗濯人が近づいて来るのを見て、クリシュナは彼に、洗い清められた最上の衣を求めた。

Verse 33

देह्यावयो: समुचितान्यङ्ग वासांसि चार्हतो: । भविष्यति परं श्रेयो दातुस्ते नात्र संशय: ॥ ३३ ॥

クリシュナは言った。「友よ、確かにふさわしい我ら二人に、相応の衣を与えてほしい。この施しをなすなら、汝は疑いなく最高の功徳を得る。」

Verse 34

स याचितो भगवता परिपूर्णेन सर्वत: । साक्षेपं रुषित: प्राह भृत्यो राज्ञ: सुदुर्मद: ॥ ३४ ॥

あらゆる点で円満なる至上主に求められると、王の傲慢な召使いは怒り、侮辱の言葉で答えた。

Verse 35

ईद‍ृशान्येव वासांसि नित्यं गिरिवनेचर: । परिधत्त किमुद्‌वृत्ता राजद्रव्याण्यभीप्सथ ॥ ३५ ॥

洗濯人は言った。「この無礼な子らめ！山や森をうろつくのが常のくせに、こんな衣を着ようとは何事だ。これは王の財、そなたらが求めるものだぞ！」

Verse 36

याताशु बालिशा मैवं प्रार्थ्यं यदि जिजीवीषा । बध्नन्ति घ्नन्ति लुम्पन्ति द‍ृप्तं राजकुलानि वै ॥ ३६ ॥

愚か者ども、さっさと立ち去れ！生きたければそんな願いはするな。度を越して大胆な者は、王の者に縛られ、殺され、財を奪われるのだ。

Verse 37

एवं विकत्थमानस्य कुपितो देवकीसुत: । रजकस्य कराग्रेण शिर: कायादपातयत् ॥ ३७ ॥

洗濯人がこのように不遜に語ると、デーヴァキーの御子は怒り、指先だけでその首を胴から断ち離した。

Verse 38

तस्यानुजीविन: सर्वे वास:कोशान्विसृज्य वै । दुद्रुवु: सर्वतो मार्गं वासांसि जगृहेऽच्युत: ॥ ३८ ॥

洗濯人の手下たちは衣の包みを投げ捨て、道をあらゆる方角へ逃げ散った。そこでアチュタなる主はその衣を取られた。

Verse 39

वसित्वात्मप्रिये वस्‍‍‍‍‍त्रे कृष्ण: सङ्कर्षणस्तथा । शेषाण्यादत्त गोपेभ्यो विसृज्य भुवि कानिचित् ॥ ३९ ॥

クリシュナとサンカルシャナ（バララーマ）は、ことさらにお気に召す衣の組を身にまとい、ついでクリシュナは残りの衣を牧童の少年たちに分け与え、いくつかは地に散らしておいた。

Verse 40

ततस्तु वायक: प्रीतस्तयोर्वेषमकल्पयत् । विचित्रवर्णैश्चैलेयैराकल्पैरनुरूपत: ॥ ४० ॥

すると機織りが、主君たちへの愛慕に満ちて進み出て、さまざまな色の布飾りで、ふさわしく御衣を見事に整えた。

Verse 41

नानालक्षणवेषाभ्यां कृष्णरामौ विरेजतु: । स्वलङ्कृतौ बालगजौ पर्वणीव सितेतरौ ॥ ४१ ॥

さまざまな特徴をもつ異なる装いにより、クリシュナとラーマ（バララーマ）は燦然と輝いた。各々が美しく飾られ、祭礼に飾り立てられた若い象の一対――一方は白く、他方は黒い――のようであった。

Verse 42

तस्य प्रसन्नो भगवान् प्रादात्सारूप्यमात्मन: । श्रियं च परमां लोके बलैश्वर्यस्मृतीन्द्रियम् ॥ ४२ ॥

機織りに満悦されたバガヴァーンは、彼に授けた――死後には主と同様の姿を得る解脱（サールーピヤ）を、そしてこの世では最高の繁栄、力、威勢、影響力、記憶力、ならびに感官の活力を。

Verse 43

तत: सुदाम्नो भवनं मालाकारस्य जग्मतु: । तौ द‍ृष्ट्वा स समुत्थाय ननाम शिरसा भुवि ॥ ४३ ॥

それから二柱の主は、花輪作りのスダーマの家へ赴いた。彼はお二人を見てただちに立ち上がり、頭を地に付けて伏して礼拝した。

Verse 44

तयोरासनमानीय पाद्यं चार्घ्यार्हणादिभि: । पूजां सानुगयोश्चक्रे स्रक्ताम्बूलानुलेपनै: ॥ ४४ ॥

座を供え御足を洗い奉ったのち、スダーマはアルギャ等の供物、花鬘、檳榔、白檀の塗香などを捧げ、御二方とその随伴者を礼拝した。

Verse 45

प्राह न: सार्थकं जन्म पावितं च कुलं प्रभो । पितृदेवर्षयो मह्यं तुष्टा ह्यागमनेन वाम् ॥ ४५ ॥

[スダーマは言った。] 主よ、今や我が生は成就し、我が家系も清められました。御二方がここにお越し下さったことで、祖霊も神々も大聖仙も、必ずや私に満足しておられます。

Verse 46

भवन्तौ किल विश्वस्य जगत: कारणं परम् । अवतीर्णाविहांशेन क्षेमाय च भवाय च ॥ ४६ ॥

御二方は、この全宇宙の究極の原因にほかなりません。この世に安寧と繁栄を授けるため、御自身の完全なる展開とともにここに降臨なされました。

Verse 47

न हि वां विषमा द‍ृष्टि: सुहृदोर्जगदात्मनो: । समयो: सर्वभूतेषु भजन्तं भजतोरपि ॥ ४७ ॥

御二方は宇宙の善き友であり至上の魂（パラマートマン）ゆえ、偏りある眼差しはありません。すべての生きとし生けるものを平等にご覧になります。ゆえに、信徒の愛の礼拝に応じつつも、常に万有に対して等しく在し給うのです。

Verse 48

तावाज्ञापयतं भृत्यं किमहं करवाणि वाम् । पुंसोऽत्यनुग्रहो ह्येष भवद्भ‍िर्यन्नियुज्यते ॥ ४८ ॥

どうかこの僕にお命じください。御二方のために何をいたしましょうか。御身によって何らかの奉仕に用いられることこそ、人にとってまことに大いなる恩寵でございます。

Verse 49

इत्यभिप्रेत्य राजेन्द्र सुदामा प्रीतमानस: । शस्तै: सुगन्धै: कुसुमैर्माला विरचिता ददौ ॥ ४९ ॥

王の中の最上よ、スダーマはクリシュナとバララーマの御心を悟り、喜びに満ちて香り高い新鮮な花の花輪を編み、御二方に捧げた。

Verse 50

ताभि: स्वलङ्कृतौ प्रीतौ कृष्णरामौ सहानुगौ । प्रणताय प्रपन्नाय ददतुर्वरदौ वरान् ॥ ५० ॥

その花輪で美しく飾られたクリシュナとバララーマ、そして従者たちも大いに喜んだ。二人の主は、ひれ伏して帰依するスダーマに、望むままの恩寵を授けられた。

Verse 51

सोऽपि वव्रेऽचलां भक्तिं तस्मिन्नेवाखिलात्मनि । तद्भ‍क्तेषु च सौहार्दं भूतेषु च दयां पराम् ॥ ५१ ॥

スダーマは、万有の至上霊であるクリシュナへの揺るがぬ信愛、主の भक्तたちへの親愛の情、そしてあらゆる生きとし生けるものへの超越的な慈悲を願い求めた。

Verse 52

इति तस्मै वरं दत्त्वा श्रियं चान्वयवर्धिनीम् । बलमायुर्यश: कान्तिं निर्जगाम सहाग्रज: ॥ ५२ ॥

このように恩寵を授けたうえで、主クリシュナはスダーマに一族を栄えさせる繁栄と、力・長寿・名声・美しさをも与えられた。やがて主は兄バララーマとともに立ち去られた。