Adhyaya 319

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि ह्युन्नतस्थानमुत्तमम् । तस्यैवोत्तरदिग्भाग ऋषितोयातटे शुभे

Īśvara bersabda: “Kemudian, wahai Mahādevī, hendaknya pergi ke ‘Unnata-sthāna’ yang mulia, tempat suci yang ditinggikan. Ia berada di bagian utara wilayah itu, di tepi Ṛṣitoya yang penuh berkah.”

Verse 2

एतत्स्थानं महादेवि विप्रेभ्यः प्राददां बलात् । सर्वसीमासमायुक्तं चंडीगणसुरक्षितम्

“Wahai Mahādevī, tempat ini Kuberikan kepada para vipra (brāhmaṇa) dengan ketegasan. Ia lengkap dengan segala batasnya dan dijaga oleh pasukan Caṇḍī.”

Verse 3

देव्युवाच । कथमुन्नतनामास्य बभूव सुरसत्तम । कथं त्वया बलाद्दत्तं कियत्सीमासमन्वितम्

Sang Dewī bersabda: “Wahai yang utama di antara para dewa, bagaimana tempat ini menjadi termasyhur dengan nama ‘Unnata’? Dan bagaimana engkau menganugerahkannya ‘dengan paksa’? Seberapa luas batas-batasnya?”

Verse 4

एतत्सर्वं ममाचक्ष्व संक्षेपान्नातिविस्तरात्

Ceritakanlah semua itu kepadaku, namun secara ringkas—tanpa uraian yang berlebihan.

Verse 5

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि कथां पापप्रणाशिनीम् । यां श्रुत्वा मानवो देवि मुच्यते सर्वपातकैः

Īśvara bersabda: “Dengarlah, wahai Dewī; akan kukisahkan kisah yang memusnahkan dosa. Dengan mendengarnya, wahai Devī, manusia terbebas dari segala pelanggaran.”

Verse 6

एतत्सर्वं पुरा प्रोक्तं स्थानसंकेतकारणम् । तृतीये ब्रह्मणः कुंडे सृष्टिसंक्षेपसूचके

Semua ini dahulu telah dijelaskan sebagai sebab tanda-tanda pengenal tempat itu—di kolam Brahmā yang ketiga, yang menandai penciptaan secara ringkas.

Verse 7

तथापि ते प्रवक्ष्यामि संक्षेपाच्छुणु पार्वति

Walau demikian, akan kukatakan kepadamu secara ringkas; dengarlah, wahai Pārvatī.

Verse 8

उन्नामितं पुनस्तत्र यत्र लिंगं महोदये । तदुन्नतमिति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्

Kembali, di tempat itu di Mahodaya, tempat Liṅga ditegakkan dan diangkat tinggi—itulah yang disebut ‘Unnata’, yang utama di antara tempat-tempat suci.

Verse 9

अथवा चोन्नतं द्वारं पूर्वं प्राभासिकस्य वै । तदुन्नतमिति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्

Atau, yang dimaksud ialah ‘gerbang timur yang ditinggikan’ milik Prābhāsika (Prabhāsa); karena itu ia disebut ‘Unnata’, yang terbaik di antara tirtha suci.

Verse 10

विद्यया तपसा चैव यत्रोत्कृष्टा महर्षयः । तदुन्नतमिति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्

Di mana para maharsi unggul melalui vidyā (ilmu suci) dan tapas (laku tapa), tempat itu dinyatakan sebagai ‘Unnata’, yang terbaik di antara tempat-tempat suci.

Verse 11

यदा देवकुले विप्रा मूलचंडीशसंज्ञकम् । प्रसाद्य च महादेवं पुनः प्राप्ता महोदयम्

Ketika di deva-mandira (kuil para dewa) para brāhmaṇa menenteramkan Mahādeva—yang di sana dikenal sebagai Mūla-Caṇḍīśa—lalu kembali lagi ke Mahodaya,

Verse 12

षष्टिवर्षसहस्राणि तपस्तेपुर्महर्षयः । ध्यायमाना महेशानमनादिनिधनं परम्

Selama enam puluh ribu tahun para maharsi menjalankan tapa, bermeditasi pada Maheśāna, Tuhan Yang Mahatinggi, tanpa awal dan tanpa akhir.

Verse 13

तेषु वै तप्यमानेषु कोटिसंख्येषु पार्वति । ऋषितोयातटे रम्ये पवित्रे पापनाशने । भिक्षुर्भूत्वा गतश्चाहं पुनस्तत्रैव भामिनि

Wahai Pārvatī, ketika para resi yang berjumlah berjuta-juta sedang bertapa di tepi Ṛṣi-toyā yang elok, suci, dan pemusnah dosa, aku pun—wahai jelita—datang kembali ke sana dengan mengambil wujud seorang bhikṣu (pengemis suci).

Verse 14

त्रिकालं दर्शिभिस्तत्र दोषरागविवर्जितैः । तपस्विभिस्तदा सर्वैर्लक्षितोऽहं वरानने

Wahai yang berwajah elok, di sana aku terlihat oleh semua pertapa yang memandang tiga kala, bebas dari cela dan keterikatan.

Verse 15

दृष्टमात्रस्तदा विप्रैर्विरराम महेश्वरः । क्व यासि विदितो देव इत्युक्त्वानुययुर्द्विजाः

Begitu para brāhmaṇa baru saja memandang-Nya, Mahēśvara seketika lenyap dari pandangan. Para dvija pun mengejar sambil berseru, “Ke mana Engkau pergi, wahai Deva? Kini Engkau telah kami kenali!”

Verse 16

यावदायांति मुनय ईशेशेति प्रभाषकाः । धावमानाः स्वतपसा द्योतयन्तो दिशोदश

Tatkala para muni datang sambil berseru, “Īśa, Īśa!”, mereka berlari maju, dan oleh sinar tapas mereka sendiri membuat sepuluh penjuru menyala gemilang.

Verse 17

लिंगमेव प्रपश्यंति न पश्यंति महेश्वरम्

Mereka hanya memandang Liṅga semata; mereka tidak memandang Mahēśvara dalam wujud pribadi-Nya.

Verse 18

येये च ददृशुर्लिंगं मूलचण्डीशसंज्ञकम् । तदा च मुनयः सर्वे सदेहाः स्वर्गमाययुः

Barangsiapa memandang Liṅga yang dikenal sebagai Mūlacaṇḍīśa, saat itu juga semua resi berangkat ke svarga dengan tubuh mereka utuh.

Verse 19

यदा त्रिविष्टपं व्याप्तं दृष्टं वै शतयज्वना । आयांति च तथैवान्ये मुनयस्तपसोज्वलाः

Ketika Śatayajvan (Indra) melihat bahwa Triviṣṭapa, yakni surga, telah penuh, maka resi-resi lain pun datang, menyala oleh kemilau tapas mereka.

Verse 20

एतदंतरमासाद्य समागत्य महीतले । लिंगमाच्छादयामास वज्रेणैव शतक्रतुः

Memanfaatkan sela waktu itu, Śatakratu (Indra) turun ke bumi dan menutupi Liṅga itu dengan Vajra miliknya sendiri.

Verse 21

अष्टादशसहस्राणि मुनीनामूर्ध्वरेतसाम् । स्थितानि न तु पश्यंति लिंगमेतदनुत्तमम्

Delapan belas ribu resi—yang menahan benih dan teguh dalam brahmacarya—berdiri di sana, namun mereka tidak dapat melihat Liṅga yang tiada banding itu.

Verse 22

शक्रस्तु सहसा दृष्टो वज्रेणैव समन्वितः । यावद्वदंति शापं ते तावन्नष्टः पुरंदरः

Śakra (Indra) tiba-tiba tampak, lengkap dengan Vajra; namun sebelum mereka sempat mengucapkan kutukan, Purandara pun lenyap.

Verse 23

दृष्ट्वा तान्कोपसंयुक्तान्भगवांस्त्रिपुरांतकः । उवाच सांत्वयन्देवो वाचा मधुरया मुनीन्

Melihat para resi itu diliputi amarah, Bhagavān Tripurāntaka pun bersabda, menenteramkan para muni dengan kata-kata lembut nan manis.

Verse 24

कथं खिन्ना द्विजश्रेष्ठाः सदा शांतिपरायणाः । प्रसन्नवदना भूत्वा श्रूयतां वचनं मम

Wahai yang terbaik di antara kaum dwija, kalian senantiasa berpegang pada kedamaian; mengapa kini bersedih? Tenangkan wajah kalian dan dengarkan sabdaku.

Verse 25

भवद्भिर्ज्ञानसंयुक्तैः स्वर्गः किं मन्यते बहु । यत्रैके वसवः प्रोक्ता आदित्याश्च तथा परे

Kalian yang berbekal jñāna dan kebijaksanaan, mengapa menganggap surga sebagai sesuatu yang agung? Di sana ada yang disebut Vasu, dan yang lain disebut Āditya.

Verse 26

रुद्रसंज्ञास्तथा चैके ह्यश्विनावपि चापरौ । एतेषामधिपः कश्चिदेक इन्द्रः प्रकीर्तितः

Demikian pula, sebagian disebut Rudra, dan dua lainnya adalah Aśvin. Atas semuanya itu, satu penguasa saja dimasyhurkan—Indra.

Verse 27

स्वपुण्यसंख्यया प्राप्ते यस्माद्विभ्रश्यते नरैः । एवं दुःखसमायुक्तः स्वर्गो नैवेष्यते बुधैः

Karena surga yang dicapai menurut ukuran pahala sendiri, pada akhirnya jatuh dan hilang lagi bagi manusia; maka surga yang terikat duka ini tidak diinginkan oleh para bijak.

Verse 28

एतस्मात्कारणाद्विप्राः कुरुध्वं वचनं मम । गृह्णीध्वं नगरं रम्यं निवासाय महाप्रभम्

Karena itu, wahai para brāhmaṇa, turutilah sabdaku; terimalah kota yang elok dan amat mulia ini sebagai tempat tinggalmu.

Verse 29

हूयंतामग्निहोत्राणि देवताः सर्वदा द्विजाः । इज्यंतां विविधैर्यागैः क्रियतां पितृपूजनम्

Wahai kaum dwija, hendaklah Agnihotra dipersembahkan dan para dewa dipuja senantiasa. Hendaklah berbagai yajña dilaksanakan dan pemujaan kepada para leluhur dilakukan dengan semestinya.

Verse 30

आतिथ्यं क्रियता नित्यं वेदाभ्यासस्तथैव हि

Hendaklah keramahtamahan dijalankan setiap hari, dan demikian pula hendaklah ada pembacaan serta latihan Veda yang terus-menerus.

Verse 31

एवं हि कुर्वतां नित्यं विना ज्ञानस्य संचयैः । प्रसादान्मम विप्रेन्द्राः प्रांते मुक्तिर्भविष्यति

Mereka yang senantiasa berbuat demikian, meski tanpa menimbun simpanan pengetahuan filsafat, oleh anugerahku, wahai yang terbaik di antara brāhmaṇa, akan memperoleh mokṣa pada akhirnya.

Verse 32

ऋषय ऊचुः । असमर्थाः परित्राणे जिताहारास्तपोन्विताः । नगरेणेह किं कुर्मस्तव भक्तिमभीप्सवः

Para ṛṣi berkata: Kami tidak mampu menjaga dan memerintah; kami menahan makan dan berteguh dalam tapa. Wahai Tuhan, kami yang hanya mendambakan bhakti kepada-Mu, apa yang harus kami lakukan di sini dengan sebuah kota?

Verse 33

ईश्वर उवाच । भविष्यति सदा भक्तिर्युष्माकं परमेश्वरे । गृह्णीध्वं नगरं रम्यं कुरुध्वं वचनं मम

Īśvara bersabda: Bhakti kalian kepada Tuhan Yang Mahatinggi akan senantiasa teguh. Terimalah kota yang indah ini dan laksanakan titah-Ku.

Verse 34

इत्युक्त्वा भगवान्देव ईषन्मीलितलोचनः । सस्मार विश्वकर्माणं सर्वशिल्पवतां वरम्

Setelah berkata demikian, Sang Bhagavān Deva—dengan mata terpejam setengah dalam ketenangan yoga—mengingat Viśvakarmā, yang utama di antara semua ahli seni dan bangunan.

Verse 35

स्मृतमात्रो विश्वकर्मा प्रांजलिश्चाग्रतः स्थितः । आज्ञापयतु मां देवो वचनं करवाणि ते

Begitu diingat saja, Viśvakarmā pun hadir berdiri di hadapan-Nya dengan tangan terkatup, lalu berkata: “Wahai Deva, perintahkanlah aku; sabda apakah yang harus kujalankan?”

Verse 36

ईश्वर उवाच । नगरं क्रियतां त्वष्टर्विप्रार्थं सुंदरं शुभम्

Īśvara bersabda: “Wahai Tvaṣṭṛ, bangunlah sebuah kota yang indah dan suci, demi kesejahteraan para brāhmaṇa.”

Verse 37

इत्युक्तो विश्वकर्मा स भूमिं वीक्ष्य समंततः । उवाच प्रणतो भूत्वा शंकरं लोकशंकरम्

Mendengar titah itu, Viśvakarmā meninjau tanah ke segala arah; lalu, bersujud hormat, ia berbicara kepada Śaṅkara, penyejahtera segala dunia.

Verse 38

परीक्षिता मया भूमिर्न युक्तं नगरं त्विह । अत्र देवकुलं साक्षाल्लिंगस्य पतनं तथा

Aku telah meneliti tanah ini; tidak layak membangun kota di sini. Sebab di sini berdiri kawasan suci para dewa yang nyata, dan di sinilah pula tempat turunnya (jatuhnya) Liṅga itu sendiri.

Verse 39

यतिभिश्चात्र वस्तव्यं न युक्तं गृहमेधिनाम्

Di sini para yati (pertapa) sajalah yang patut tinggal; bagi para grihastha (perumah tangga) tidaklah pantas menetap di tempat ini.

Verse 40

त्रिरात्रं पंचरात्रं वा सप्तरात्रं महेश्वर । पक्षं मासमृतुं वापि ह्ययनं यावदेव च । पुत्रदारयुतैस्तीर्थे वस्तव्यं गृहमेधिभिः

Wahai Maheśvara, para grihastha hendaknya tinggal di tīrtha bersama anak-anak dan istri mereka selama tiga malam, atau lima malam, atau tujuh malam; atau selama setengah bulan, sebulan, satu musim, bahkan hingga sepanjang satu ayana.

Verse 41

वसत्यूर्ध्वं तु षण्मासाद्यदा तीर्थे गृहाधिपः । अवज्ञा जायते तस्य मनश्चापल्यभावतः । तदा धर्माद्विनश्यंति सकला गृहमेधिनः

Namun bila seorang kepala rumah tangga tinggal di tīrtha melebihi enam bulan, karena sifat batin yang labil timbul sikap meremehkan dalam dirinya; maka para grihastha, sebagai golongan, menyimpang dari dharma.

Verse 42

इत्युक्तः स तदा देवस्तेन वै विश्वकर्मणा । पुनः प्रोवाच तं तस्य प्रशस्य वचनं शिवः

Ketika dewa (Śiva) demikian disapa oleh Viśvakarmā, Śiva memuji ucapannya dan berbicara kepadanya sekali lagi.

Verse 43

रोचते मे न वासोऽत्र विप्राणां गृहमेधिनाम् । यत्र चोन्नामितं लिंगमृषितोयातटे शुभे । तत्र निर्मापय त्वष्टर्नगरं शिल्पिनां वर

Śiva bersabda: “Aku tidak berkenan para brāhmaṇa berumah-tangga tinggal di tempat ini. Namun di tempat Liṅga telah ditegakkan—di tepi suci Sungai Ṛṣitoyā—di sanalah, wahai Tvaṣṭṛ, terbaik di antara para perajin, bangunlah sebuah kota.”

Verse 44

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वकर्मा त्वरान्वितः । गत्वा चकार नगरं शिल्पिकोटिभिरावृतः

Mendengar titah itu, Viśvakarmā segera bergegas; ia berangkat dan membangun sebuah kota, dikelilingi oleh berjuta-juta para perajin.

Verse 45

उन्नतं नाम यल्लोके विख्यातं सुरसुन्दरि । ततो हृष्टमना भूत्वा विलोक्य नगरं शिवः । आहूय ब्राह्मणान्सर्वानुवाचानतकन्धरः

“Wahai dewi yang elok, kota itu termasyhur di dunia dengan nama Uṇṇata.” Lalu Śiva, bersukacita di dalam hati saat memandang kota itu, memanggil semua brāhmaṇa dan berkata dengan menundukkan leher dalam kerendahan hati.

Verse 46

इदं स्थानं वरं रम्यं निर्मितं विश्वकर्मणा । ग्रामाणां च सहस्रैस्तु प्रोक्तं सर्वासु दिक्षु च

“Tempat yang utama dan menawan ini telah dibentuk oleh Viśvakarmā; dan di segala penjuru dikatakan bahwa ia disertai ribuan desa.”

Verse 47

नगरात्सर्वतः पुण्यो देशो नग्नहरः स्मृतः । अष्टयोजनविस्तीर्ण आयामव्यासतस्तथा

“Di sekeliling kota, pada segala sisi, terbentang wilayah suci yang dikenal sebagai Nagnahara. Panjang dan lebarnya meluas hingga delapan yojana.”

Verse 48

नग्नो भूत्वा हरो यत्र देशे भ्रांतो यदृच्छया । तं नग्नहरमित्याहुर्देशं पुण्यतमं जनाः

Di negeri tempat Hara (Śiva) pernah mengembara tanpa busana secara kebetulan, orang-orang menyebut wilayah yang amat suci itu “Nagnahara”.

Verse 49

पूर्वे तु शांकरी चाऽर्या पश्चिमे न्यंकुमत्यपि । उत्तरे कनकनंदा दक्षिणे सागरावधिः । एतदंतरमासाद्य देशो नग्नहरः स्मृतः

Di timur ada Śāṃkarī dan Āryā; di barat ada Nyaṃkumatī; di utara Kanakanandā; dan di selatan batasnya adalah samudra. Kawasan yang terlingkup di antaranya dikenang sebagai negeri bernama “Nagnahara”.

Verse 50

अष्टयोजनमानेन आयामव्यासतस्तथा । प्रोक्तोऽयं सकलो देश उन्नतेन समं मया

Dengan ukuran delapan yojana pada panjang dan lebarnya, seluruh wilayah ini—bersama Uṇṇata—telah kuuraikan.

Verse 51

गृह्यतां नगरश्रेष्ठं प्रसीदध्वं द्विजोत्तमाः । अत्र भक्तिश्च मुक्तिश्च भविष्यति न संशयः

Terimalah kota yang paling utama ini, wahai para dvija yang mulia; berkenanlah. Di sini akan lahir bhakti dan juga mokṣa—tanpa keraguan.

Verse 52

इत्युक्तास्ते तदा सर्वे विप्रा ऊचुर्महेश्वरम्

Setelah demikian disampaikan, semua brāhmaṇa itu pun menjawab Maheśvara.

Verse 53

विप्रा ऊचुः । ईश्वराज्ञा वृथा कर्तुं न शक्या परमात्मनः । तपोऽग्निहोत्रनिष्ठानां वेदाध्ययनशालिनाम्

Para brāhmaṇa berkata: “Wahai Paramātman, titah Īśvara tak mungkin disia-siakan. Kami teguh dalam tapa dan agnihotra, serta berdisiplin dalam pembelajaran Weda.”

Verse 54

अस्माकं रक्षिता कोऽस्ति कलिकाले च दारुणे । को दाताऽरोग्यदः कश्च को वै मुक्तिं प्रदास्यति

Dalam zaman Kali yang mengerikan ini, siapakah pelindung kami? Siapakah sang dermawan—yang menganugerahkan kesehatan? Dan siapakah yang sungguh akan menganugerahkan mokṣa kepada kami?

Verse 55

ईश्वर उवाच । महाकाल स्वरूपेण स्थित्वा तीर्थे महोदये । नाशयिष्यामि शत्रून्वः सम्यगाराधितो ह्यहम्

Īśvara bersabda: “Dengan bersemayam di Mahodaya Tīrtha dalam wujud Mahākāla, bila Aku dipuja dengan semestinya, Aku akan membinasakan musuh-musuhmu.”

Verse 56

उन्नतो विघ्नराजस्तु विघ्नच्छेत्ता भविष्यति । गणनाथस्वरूपोऽयं धनदो निधीनां पतिः

Sang Vighnarāja yang luhur akan menjadi pemutus segala rintangan. Dalam wujud Gaṇanātha, Dialah pemberi kekayaan, penguasa segala nidhi (harta simpanan).

Verse 57

युष्मभ्यं दास्यति द्रव्यं सम्यगाराधितोऽपि सः । आरोग्यदायको नित्यं दुर्गादित्यो भविष्यति

Bila ia dipuja dengan semestinya, ia pun akan menganugerahkan harta kepadamu. Dan Durgāditya akan senantiasa menjadi pemberi kesehatan.

Verse 58

महोदयं महानन्ददायकं वो भविष्यति । सम्यगाराधितो ब्रह्मा सर्वकार्येषु सर्वदा । सर्वान्कामांश्च मुक्तिं च युष्मभ्यं संप्रदास्यति

Mahodaya akan menjadi pemberi sukacita agung bagimu. Bila Brahmā dipuja dengan benar, Ia senantiasa menolong dalam segala usaha dan menganugerahkan semua tujuan yang diinginkan—serta mokṣa (pembebasan).

Verse 59

विप्रा ऊचुः । यदि तीर्थानि तिष्ठंति सर्वाणि सुरसत्तम । संगालेश्वरतीर्थे च तथा देवकुले शिवे

Para brāhmaṇa berkata: “Wahai yang terbaik di antara para dewa, jika benar semua tīrtha suci hadir—di Saṅgāleśvara Tīrtha, dan demikian pula di Devakula, kediaman ilahi Śiva—”

Verse 60

कलावपि महारौद्रे ह्यस्माकं पावनाय वै । स्थातव्यं तर्हि गृह्णीमो नान्यथा च महेश्वर

Bahkan di zaman Kali yang amat mengerikan pun, demi penyucian kami, kami menerima tekad ini: kami harus tinggal di sini; tidak mungkin selain itu, wahai Maheśvara.

Verse 61

स तथेति प्रतिज्ञाय ददौ तेभ्यः पुरं वरम् । सप्तभौमैः शशांकाभैः प्रासादैः परिभूषितम् । नानाग्रामसमायुक्तं सर्वतः सीमयान्वितम्

Bersumpah, “Demikianlah,” ia menganugerahkan kepada mereka sebuah kota yang mulia—dihiasi istana-istana tujuh tingkat yang bercahaya laksana bulan; terhubung dengan banyak desa, dan berpagar batas-batas yang jelas di segala arah.

Verse 62

सूत उवाच । एवं तेभ्यो हि नगरं दत्त्वा देवो महेश्वरः । ददर्श विश्वकर्माणं प्राञ्जलिं पुरतः स्थितम्

Sūta berkata: Demikianlah, setelah menganugerahkan kota itu kepada mereka, dewa Maheśvara memandang Viśvakarmā yang berdiri di hadapannya dengan kedua tangan terkatup (añjali).

Verse 63

विश्वकर्मोवाच । विलोक्यतां महादेव नगरं नगरोपमम् । सौवर्णस्थलमारुह्य निर्मितं त्वत्प्रसादतः

Viśvakarmā bersabda: Wahai Mahādewa, pandanglah kota ini—layak disandingkan dengan kota-kota agung. Naik ke pelataran emas, kota ini terwujud oleh anugerah-Mu.

Verse 64

विश्वकर्मवचः श्रुत्वा भगवांस्त्रिपुरान्तकः । समारुरोह स्थलकं सह सर्वैर्महर्षिभिः

Mendengar sabda Viśvakarman, Bhagavān Tripurāntaka pun naik ke Sthalaka bersama semua maharsi.

Verse 65

नगरं विलोकयामास रम्यं प्राकारमण्डितम् । ऋषयस्तुष्टुवुः सर्वे तत्रस्थं त्रिपुरान्तकम् । तानुवाच महादेवो वृणुध्वं वरमुत्त मम्

Ia memandang kota yang elok, dihiasi benteng-benteng. Semua resi memuji Tripurāntaka yang berdiri di sana; lalu Mahādewa bersabda, “Pilihlah anugerah yang utama.”

Verse 66

ऋषय ऊचुः । यदि तुष्टो महादेव स्थलकेश्वरनामभृत् । अवलोकयंश्च नगरं सदा तिष्ठ स्थले हर

Para resi berkata: “Jika Engkau berkenan, wahai Mahādewa—yang menyandang nama Sthalakeśvara—maka wahai Hara, tinggallah senantiasa di tempat ini, terus-menerus menjaga kota ini.”

Verse 67

इत्युक्तस्तैस्तदा देवः स्थलकेऽस्मिन्सदा स्थितः । कृते रत्नमयं देवि त्रेतायां च हिरण्मयम्

Demikianlah, setelah dipohon oleh mereka, Sang Deva pun bersemayam untuk selamanya di Sthalaka ini. Wahai Devī, pada zaman Kṛta (wujud suci itu) bertatah permata; dan pada zaman Tretā ia menjadi keemasan.

Verse 68

रौप्यं च द्वापरे प्रोक्तं स्थलमश्ममयं कलौ । एवं तत्र स्थितो देवः स्थलकेश्वरनामतः

Pada zaman Dvāpara tempat itu disebut berwujud perak, dan pada zaman Kali tempat itu menjadi batu. Demikianlah Sang Deva bersemayam di sana dengan nama Sthalakeśvara.

Verse 69

सदा पूज्यो महादेव उन्नतस्थानवासिभिः । माघे मासि चतुर्दश्यां विशेषस्तत्र जागरे

Mahādeva senantiasa patut dipuja oleh para penghuni Unnata-sthāna. Pada bulan Māgha, pada tithi keempat belas, berjaga (jāgara) di sana sangatlah utama pahalanya.

Verse 70

इत्येतत्कथितं देवि ह्युन्नतस्य महोद्यम् । श्रुतं पापहरं नॄणां सर्वकामफलप्रदम्

Demikianlah, wahai Devī, kisah agung kemuliaan Unnata telah disampaikan. Bila didengar, ia melenyapkan dosa manusia dan menganugerahkan buah segala hasrat yang benar.

Verse 319

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य उन्नतस्थानमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनविंशत्युत्तरत्रिशततमोऽध्यायः

Demikian berakhir bab ke-319, berjudul “Uraian Kemuliaan Unnata-sthāna,” dalam Prabhāsa-khaṇḍa, pada Prabhāsa-kṣetra-māhātmya, dari Śrī Skanda Mahāpurāṇa, dalam Ekāśītisāhasrī Saṃhitā.