Rig Veda 8.85.5: Mandala 8, Sukta 85, Mantra 5

Sukta 8.85

Rishi: Kṛṣṇa (contextual speaker in the surrounding verses; exact traditional ascription not derivable from excerpt alone)

Devata: Aśvinau

Chandas: Anuṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

छर्दिर्यन्तमदाभ्यं विप्राय स्तुवते नरा । मध्वः सोमस्य पीतये ॥

Transliteration

chardír yantám adā́bhyaṃ víprāya stuvaté narā | mádhvaḥ sómasya pītáye ||

Translation

Datanglah membawa naungan damai yang luas—tak terserang—kepada resi terilham yang memuji, wahai Dua Kembar yang gagah, demi meminum Soma yang bermadu, kenikmatan batin.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• छर्दिः: shelter, protection
• छर्दिः: Karma (स्तुत्य-वस्तु/प्रार्थ्य-वस्तु) अथवा विधेय-नाम
• Type: Noun
• Root: छर्दिस् (प्रातिपदिक) < √छृद्/छर्द् (आच्छादन/रक्षण) (निघ.)

• यन्तम्: going, coming (approaching)
• यन्तम्: Karma (स्तुवते इति क्रियायाः कर्म-विशेषणम्)
• Type: Verb (participle)
• Root: √या (गत्यर्थ) → यत्/यन् (वर्तमान कृदन्त) ‘यन्त्’

• अदाभ्यम्: unassailable, not to be harmed/deceived
• अदाभ्यम्: Karma (विप्राय… स्तुवते—स्तुत्यं नरम् विशेषयति)
• Type: Adjective
• Root: अदाभ्य (प्रातिपदिक) < √दभ् (हिंसा/द्रोह/छल) + अ- (निषेध)

• विप्राय: to/for the inspired sage (vipra)
• विप्राय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)

• स्तुवते: (to one) praising / as he praises
• स्तुवते: Kartā (यजमान/विप्रः—स्तुति-कर्ता)
• Type: Verb
• Root: √स्तु (स्तुतौ)

• नरा: O man/hero (Nara)
• नरा: Karma (स्तुत्य-देव/वीर) / सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)

• मध्वः: of sweetness, of honey (sweet)
• मध्वः: सम्बन्ध (सोमस्य विशेषण-सम्बन्ध) / अपादान-प्रायः (पीतये हेतु-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: मधु (प्रातिपदिक)

• सोमस्य: of Soma
• सोमस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• पीतये: for drinking
• पीतये: प्रयोजन (उद्देश्य/हेतु)
• Type: Verbal noun (infinitival)
• Root: √पा (पाने) → पीति (कृदन्त-भाव) ‘पीतये’