Rig Veda 4.57.3 — Mandala 4, Sukta 57, Mantra 3
Sukta 4.57
Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Kṣetrasya Pati (with cosmic supports: dyāvā, āpaḥ, oṣadhīḥ)
Chandas: Jagatī/Triṣṭubh possible; needs metric verification
Samhita Patha (Devanagari)
मधुमतीरोषधीर्द्याव आपो मधुमन्नो भवत्वन्तरिक्षम् । क्षेत्रस्य पतिर्मधुमान्नो अस्त्वरिष्यन्तो अन्वेनं चरेम ॥
Transliteration
mádhumatīroṣádhīr dyā́va ā́po mádhumanno bhavatv antárikṣam | kṣétrasya pátir mádhumā́n no astv áriṣyanto ánv enaṃ carema ||
Translation
Bermadu kiranya tumbuh-tumbuhan; bermadu langit dan air; bermadu bagi kami ruang-antara, dunia napas-hidup. Bermadu bagi kami Penguasa Ladang; tanpa cedera, mengikuti tuntunannya, semoga kami bergerak dalam ranah tertibnya.
Word by Word
मधुमतीःhoney-sweet, full of sweetness
मधुमतीः:
कर्तृ (भवतु-क्रियायाः विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमधुमत् (प्रातिपदिक) < मधु
ओषधीःplants, herbs
ओषधीः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootओषधि (प्रातिपदिक)
द्यावःthe heavens (sky-worlds)
द्यावः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootद्यौ (प्रातिपदिक)
आपःwaters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
मधुमत्sweet, honeyed
मधुमत्:
कर्तृ (भवतु-क्रियायाः विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमधुमत् (प्रातिपदिक) < मधु
नःfor us / our
नः:
सम्प्रदान/हित (अस्माकम्/अस्मभ्यं-अर्थे: ‘for us’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
भवतुlet it be / may it become
भवतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू (धातु)
अन्तरिक्षम्the midspace, atmosphere
अन्तरिक्षम्:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअन्तरिक्ष (प्रातिपदिक)
क्षेत्रस्यof the field
क्षेत्रस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
पतिःlord, master
पतिः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
मधुमान्honeyed, sweet
मधुमान्:
कर्तृ (अस्तु-क्रियायाः विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootमधुमन्त् (प्रातिपदिक) < मधु
नःfor us / our
नः:
सम्प्रदान/हित (अस्माकम्/अस्मभ्यं-अर्थे: ‘for us’)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
अस्तुlet it be
अस्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
अरिष्यन्तःnot harming, uninjuring (harmlessly)
अरिष्यन्तः:
कर्तृ (चरेम-क्रियायाः)
TypeParticiple (Adjective)
Rootऋष्/अरिष् (धातु; वैदिक ‘to injure, harm’) → अरिष्यत् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
अनुafter, along
अनु:
उपपद/क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootअनु (उपसर्ग/अव्यय)
एनम्him/it (this one)
एनम्:
कर्म
TypePronoun
Rootएतद् (सर्वनाम; वैदिक एन-प्रत्यय-रूप)
चरेमmay we move/walk, may we follow
चरेम:
क्रिया
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.