Sukta 69
Rishi: Traditionally attributed to Ṛgvedic seers in the Indra cycle (AV 20 is largely RV-derived); specific r̥ṣi for this verse follows the RV Anukramaṇī for the source hymn.
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh/Jagatī context in RV-derived material; this pāda-set is commonly treated within the RV meter of its source hymn.
AV 20.69 ઋગ્વેદીય સ્ત્રોતમાંથી લેવાયેલું ઇન્દ્ર-સ્તોત્ર છે, જેને અથર્વણ પ્રયોગમાં રક્ષણ અને પ્રતિશત્રુ-નિવારણ માટે પુનઃપ્રયોજિત કરવામાં આવ્યું છે. તે સોમજ, યુદ્ધવિજયી ઇન્દ્રના પરમ પ્રભુત્વનું સ્તવન કરે છે અને યજમાનના શરીર પર નિશાન સાધેલી દગાબાજી તથા પ્રાણઘાતક પ્રહારોને પરત હંકારવા વિનંતી કરે છે. વ્યવહારમાં આ રક્ષા-મંત્ર તરીકે કાર્ય કરે છે: વિજય સુનિશ્ચિત કરે છે, વ્યક્તિને કવચ સમું રક્ષણ આપે છે અને ઇન્દ્રની સર્વાધિકારી શક્તિનું આવાહન કરીને માનવીય તેમજ અદૃશ્ય આક્રમણને પાછું ફેરવે છે.
Mantras
Mantra 1
स घा॑ नो॒ योग॒ आ भु॑व॒त् स रा॒ये स पुरं॑ध्याम्। गम॒द् वाजे॑भि॒रा स नः॑
યોક્ત્ર-સમયે તે નિશ્ચયે આપણો બને; ધન માટે, સમૃદ્ધિ માટે તે રહે; બળના ઇનામો લઈને તે અમારી પાસે અહીં આવે.
Mantra 2
यस्य॑ सं॒स्थे न वृ॒ण्वते॒ हरी॑ स॒मत्सु॒ शत्र॑वः । तस्मा॒ इन्द्रा॑य गायत
જેનાં બે હરિ (બય ઘોડા)ને સામસામેના સંઘર્ષમાં, યુદ્ધોમાં, શત્રુઓ જીતી શકતા નથી—તે ઇન્દ્રને તમે ગાવો.
Mantra 3
सु॒त॒पाव्ने॑ सु॒ता इ॒मे शुच॑यो यन्ति वी॒तये॑ । सोमा॑सो॒ दध्या॑शिरः
હે સુતપાવન (દબાવેલા સોમનો શુદ્ધિકર્તા), આ દબાવેલા સોમરસો—પવિત્ર, ઉજ્જ્વળ અને શુદ્ધ—તારા ભોગ માટે આગળ વધે છે; દધિ-આશિર (દહીં-મિશ્રણ)થી શિરોભૂષિત સોમબિંદુઓ.
Mantra 4
त्वं सु॒तस्य॑ पी॒तये॑ स॒द्यो वृ॒द्धो अ॑जायथाः । इन्द्र॒ ज्यैष्ठ्या॑य सुक्रतो
તું દબાવેલા સોમના પાન માટે તરત જ પૂર્ણવિકસિત થઈ જન્મ્યો; હે ઇન્દ્ર, સુક્રતુ (સારા સંકલ્પવાળા), સર્વોચ્ચતા માટે.
Mantra 5
आ त्वा॑ विशन्त्वा॒शवः॒ सोमा॑स इन्द्र गिर्वणः । शं ते॑ सन्तु॒ प्रचे॑तसे
હે ગિર્વણ ઇન્દ્ર! આ ઝડપી સોમપાન (સોમરસના ઘૂંટ) તારા અંદર પ્રવેશ કરે. હે પ્રચેતસ (પૂર્વજ્ઞાની)! તે તારા માટે કલ્યાણકારી બને.
Mantra 6
त्वां स्तोमा॑ अवीवृध॒न् त्वामु॒क्था श॑तक्रतो । त्वां व॑र्धन्तु नो॒ गिरः॑
હે શતક્રતુ (સો શક્તિઓવાળા)! સ્તોત્રોએ તને બળવાન કર્યો છે; ઉક્થો (વિધિવત્ પાઠ) પણ તને વધાર્યા છે. અમારી ગીરો (ગીતો) તને વધુ વધારતી રહે.
Mantra 7
अक्षि॑तोतिः सनेदि॒मं वाज॒मिन्द्रः॑ सह॒स्रिण॑म्। यस्मि॒न् विश्वा॑नि॒ पौंस्या॑
અક્ષિતોતિ (અવિનાશી સહાય) ધરાવતો સહસ્રિણ ઇન્દ્ર અમારે માટે આ બળનો વાજ (વિજય-ઇનામ) સહસ્રગણો જીતે—જેમા સર્વ પૌંસ્યા (પુરુષાર્થ/વીર્ય) સમાયેલાં છે.
Mantra 8
मा नो॒ मर्ता॑ अ॒भि द्रु॑हन् त॒नूना॑मिन्द्र गिर्वणः । ईशा॑नो यवया व॒धम्
હે ગિર્વણ ઇન્દ્ર, મર્ત્ય લોકો કપટથી અમારા શરીરો પર આક્રમણ ન કરે. તું સ્વામી બની ઘાતક પ્રહારને દૂર હંકારી દે.
Mantra 9
यु॒ञ्जन्ति॑ ब्र॒ध्नम॑रु॒षं चर॑न्तं॒ परि॑ त॒स्थुषः॑ । रोच॑न्ते रोच॒ना दि॒वि
તેઓ ગતિમાન પીળાશ-લાલ (અરુષ) બ્રધ્નને જોડે છે; તેની આસપાસ સ્થિર રહીને રક્ષકો ઊભા રહે છે. દ્યૌમાં તેજસ્વી પ્રદેશો પ્રકાશિત થાય છે.
Mantra 10
यु॒ञ्जन्त्य॑स्य॒ काम्या॒ हरी॒ विप॑क्षसा॒ रथे॑ । शोणा॑ धृ॒ष्णू नृ॒वाह॑सा
તેઓ તેના માટે ઇચ્છિત બે હરી (ઘોડા), વિશાળ બાજુવાળા, રથમાં જોડે છે—લાલવર્ણ, ધીર, મનુષ્ય-વાહક.
Mantra 11
के॒तुं कृ॒ण्वन्न॑के॒तवे॒ पेशो॑ मर्या अपे॒शसे॑ । समु॒षद्भि॑रजायथाः
અકેતવને માટે કેતુ (ચિહ્ન) રચતા, અને અપેશસે માટે પેશસ (શોભા) આપતા, હે મર્ય! તું ઉષાઓ સાથે સંપૂર્ણ રીતે એકસાથે જન્મ્યો.
Mantra 12
आदह॑ स्व॒धामनु॒ पुन॑र्गर्भ॒त्वमे॑रि॒रे। दधा॑ना॒ नाम॑ य॒ज्ञिय॑म्
હે અગ્નિ, તું પોતાની સ્વધા (જાતશક્તિ) અનુસાર વિધિ પ્રમાણે પ્રજ્વલિત થા. ફરીથી તેમણે ગર્ભત્વને પ્રવર્તમાન કર્યું છે; યજ્ઞયોગ્ય નામને ધારણ કરતાં.
Frequently Asked Questions
It is used for protection and counter-hostility—asking Indra to prevent treacherous harm to one’s body and to drive away deadly attacks, while also supporting victory in contests.
No specific substances are required in the text; it works primarily through praise (stotra). In a soma-oriented setting, it can be aligned with Indra’s soma empowerment, but that is optional.
Mantra 20.69.8 is the clearest protective petition: it asks that mortals not attack the body with treachery and that Indra, as sovereign, drive away the lethal blow.
Ask anything about Sukta 69 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
