Rig Veda 9.67.22 — Mandala 9, Sukta 67, Mantra 22

Sukta 9.67

Devata: Soma Pavamāna

Samhita Patha (Devanagari)

पवमानः सो अद्य नः पवित्रेण विचर्षणिः । यः पोता स पुनातु नः ॥

Transliteration

pávamānaḥ sá adyá naḥ pavítreṇa ví-carṣaṇiḥ | yáḥ pótā sá punātu naḥ ||

Translation

Que hoy Pavamāna nos purifique con el cedazo —él, el de amplia acción; él, el Potā, sacerdote interior purificador, que nos limpie.

Word by Word

• पवमानः: the purifying one (Soma)
• पवमानः: सम्बोधन/कर्तृ (addressing Soma as agent)
• Type: Adjective (used as noun/epithet)
• Root: पवमान- (√पू ‘to purify/cleanse’, शानच्-प्रत्यय) अथवा √पु/√पू (पवते)

• सः: he
• सः: कर्तृ (resumptive ‘he’ = Soma)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अद्य: today, now
• अद्य: अधिकारण (time)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)

• नः: of us / us
• नः: सम्प्रदान/सम्बन्ध (beneficiary/possessor; contextually ‘us’)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (एनद्-आदेशः/अस्मद्-षष्ठी/चतुर्थी रूपम्)

• पवित्रेण: with the filter (strainer)
• पवित्रेण: करण (instrument)
• Type: Noun
• Root: पवित्र- (नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग प्रातिपदिक; ‘filter, purifier’)

• विचर्षणिः: the far-seeing one
• विचर्षणिः: कर्तृ (apposition to सः/पवमानः)
• Type: Noun/Adjective (epithet)
• Root: विचर्षणि- (प्रातिपदिक; ‘far-seeing/men-observing’, Soma-epithet)

• यः: who
• यः: कर्तृ (of the relative clause)
• Type: Relative pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पोताः: the purifier
• पोताः: कर्तृ (predicate nominative to यः)
• Type: Noun (agent)
• Root: पोतृ- (√पू ‘to purify’ + तृच्; ‘purifier’)

• सः: he
• सः: कर्तृ (of the main injunctive/imperative)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पुनातु: may (he) purify
• पुनातु: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √पू (पुनाति) ‘to purify’

• नः: us
• नः: कर्म/सम्प्रदान (object/beneficiary)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (एनद्-आदेशः/अस्मद्)