Varaha Purana 166.20: Adhyaya 166, Shloka 20

The Greatness of the Sacred Pond Called Asikuṇḍa

Devanagari script

तस्मिन्काले ह्यहं देवि मथुरायां समागतः ॥ तत्र तिष्ठाम्यहं भद्रे पश्चिमां दिशमाश्रितः ।

Recitation with translationVaraha Purana 166.20

Transliteration

tasminkāle hy ahaṁ devi mathurāyāṁ samāgataḥ || tatra tiṣṭhāmy ahaṁ bhadre paścimāṁ diśam āśritaḥ |

Translation

Zu jener Zeit, o Göttin, kam ich nach Mathurā. Dort, o Gütige, verweile ich, indem ich die westliche Richtung zu meiner Wohnstatt nahm.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: अधिकरण (Adhikaraṇa)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंस, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन

• काले: time
• काले: कालाधिकरण (Temporal locus)
• Type: Noun
• Root: काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• हि: indeed
• हि: सम्बन्ध (Emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: अव्यय (emphatic particle)

• अहम्: I
• अहम्: कर्ता (Kartā)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• देवि: O goddess
• देवि: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• मथुरायाम्: in Mathurā
• मथुरायाम्: अधिकरण (Adhikaraṇa)
• Type: Noun
• Root: मथुरा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन

• समागतः: arrived
• समागतः: कर्ता (Kartā)
• Type: Verb
• Root: सम्-आ-गम् (धातु) + समागत (कृदन्त)
• Form: क्त (past active participle in sense), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; predicate to अहम्

• तत्र: there
• तत्र: अधिकरण (Adhikaraṇa)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb)

• तिष्ठामि: I stay/stand
• तिष्ठामि: क्रिया (Action)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)
• Form: लट्, उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• अहम्: I
• अहम्: कर्ता (Kartā)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन (repetition for emphasis)

• भद्रे: O auspicious lady
• भद्रे: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: भद्रा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• पश्चिमाम्: western
• पश्चिमाम्: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: पश्चिम (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण of दिशम्

• दिशम्: direction
• दिशम्: कर्म (Karma)
• Type: Noun
• Root: दिश् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• आश्रितः: having resorted to
• आश्रितः: कर्ता (Kartā)
• Type: Verb
• Root: आ-श्रि (धातु) + आश्रित (कृदन्त)
• Form: क्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; predicate to अहम्; takes object दिशम्

Speaker

Varāha

Tags

• Classical Literature
• Ancient Geography
• Purāṇic Narrative

FAQs

What is the historical significance of this verse?

Directional markers help correlate textual sacred topography with archaeological and historical reconstructions of Mathurā’s ritual landscape.

Which geographic location is identified?

Mathurā, with an internal spatial note indicating the western sector (paścimā diś).

What is the primary ethical instruction?

The verse is primarily locative rather than prescriptive; it supports place-based remembrance and orderly pilgrimage orientation.