Rig Veda Sukta 142
Mandala 10Sukta 1428 Mantras

Sukta 142

Sukta 10.142

Devata

Agni

এই সৰু অগ্নি-সূক্তত উপাসকে অগ্নিক একমাত্ৰ নিশ্চিত আশ্ৰয় বুলি সম্পূৰ্ণ ভৰসা কৰে আৰু অনিষ্টকাৰী তথা বিধিভংগকাৰীসকলৰ বিৰুদ্ধে “ত্ৰি-ৰক্ষিত” সুৰক্ষা প্ৰাৰ্থনা কৰে। তাৰ পিছত অগ্নিক একত্ৰকাৰী, শৃঙ্খলাদায়ক শক্তি হিচাপে দেখুওৱা হয়—বহু গতি-চলনক একেটা সঠিক পথত আনিবলৈ সক্ষম। শেষত শুভ বৃদ্ধি আৰু জলৰ প্ৰতিমা (দূৰ্বা ঘাঁহ, হ্ৰদ, পদ্ম) দেৱতাৰ আগমন-গমনক সঙ্গ দিয়ে।

Mantras

Mantra 1

अयमग्ने जरिता त्वे अभूदपि सहसः सूनो नह्यन्यदस्त्याप्यम् । भद्रं हि शर्म त्रिवरूथमस्ति त आरे हिंसानामप दिद्युमा कृधि ॥

হে অগ্নি, এই স্তোতাই তোমাতেই একাত্ম হ’ল, হে সহসৰ পুত্ৰ; কিয়নো লাভ কৰিবলগীয়া আন কোনো নিৰাপদ আশ্ৰয় নাই। তোমাৰেই শুভ শৰণ—ত্ৰিবাৰ ৰক্ষিত; হিংসা কৰা, বিধিভংগকাৰীসকলৰ আঘাত দূৰলৈ অপসাৰণ কৰা; আমাৰ চাৰিওফালে দীপ্তিমান ৰক্ষা-কবচ স্থাপন কৰা।

Mantra 2

प्रवत्ते अग्ने जनिमा पितूयतः साचीव विश्वा भुवना न्यृञ्जसे । प्र सप्तयः प्र सनिषन्त नो धियः पुरश्चरन्ति पशुपा इव त्मना ॥

হে অগ্নি, পিতৃ-অন্বেষী তোমাৰ জন্ম অগ্ৰসৰ হয়; শক্তিশালী সহচৰৰ দৰে তুমি সকলো ভুবন সঠিকভাৱে বিধান কৰি শৃঙ্খলিত কৰ। অগ্ৰে সাতজন আগবাঢ়ে; অগ্ৰে সিহঁতে আমাৰ ধী-চিন্তা জয় কৰে—নিজে চলা পশুপালকৰ দৰে আগত চলি অন্তৰ-গোধন, জ্ঞান-ৰশ্মিসমূহ ৰক্ষা কৰে।

Mantra 3

उत वा उ परि वृणक्षि बप्सद्बहोरग्न उलपस्य स्वधावः । उत खिल्या उर्वराणां भवन्ति मा ते हेतिं तविषीं चुक्रुधाम ॥

আৰু তুমি নিশ্চয়েই, হে অগ্নি, স্বধাৱান, বিস্তৃত স্থানে আসীন হৈ, তোমাৰ পথ পৰিবেষ্টন কৰি বাছি লোৱা; আৰু পতিত-পৰিত্যক্ত ভূমিসমূহ উৰ্ব্বৰ ক্ষেত্ৰ হয়। আমি যেন তোমাৰ হেতি—তোমাৰ তীব্ৰ শক্তি—ক্ৰুদ্ধ নকৰোঁ; বৰং তোমাৰ তেজ আমাৰ বৃদ্ধি-সমৃদ্ধিত পৰিণত হওক।

Mantra 4

यदुद्वतो निवतो यासि बप्सत्पृथगेषि प्रगर्धिनीव सेना । यदा ते वातो अनुवाति शोचिर्वप्तेव श्मश्रु वपसि प्र भूम ॥

যেতিয়া তুমি উচ্চ স্থানৰ পৰা নিম্ন স্থানলৈ বহি গতি কৰাঁ, তেতিয়া বিজয়ী সেনাৰ দৰে পৃথক পৃথককৈ আগবাঢ়া। আৰু যেতিয়া বায়ু তোমাৰ পিছে পিছে বয়, তেতিয়া তোমাৰ শোচি (জ্বালা) নাপিতৰ দৰে দাড়ি কামি দিয়া দৰে ভূমি কামি পৰিষ্কাৰ কৰে—নতুন সঠিক অংকুৰোদ্গমৰ বাবে মাটি মুকলি কৰি।

Mantra 5

प्रत्यस्य श्रेणयो ददृश्र एकं नियानं बहवो रथासः । बाहू यदग्ने अनुमर्मृजानो न्यङ्ङुत्तानामन्वेषि भूमिम् ॥

তেওঁৰ মুখামুখি শ্ৰেণীবোৰ দেখা যায়—বহু ৰথ একেটা নিয়ান (একমুখী পথ) লৈ গতি কৰে। হে অগ্নি, যেতিয়া তুমি বাহুসমূহেৰে ঘঁহি-ঘঁহি পৰিষ্কাৰ কৰি, তললৈ নত হৈ প্ৰসাৰিত ভূমিৰ অনুগামী হৈ সন্ধান কৰাঁ, তেতিয়া তুমি পথবোৰ এক কৰি দিয়া—বিক্ষিপ্ত গতি একেটা ঋতসম্মত সঠিক গমনলৈ আনাঁ।

Mantra 6

उत्ते शुष्मा जिहतामुत्ते अर्चिरुत्ते अग्ने शशमानस्य वाजाः । उच्छ्वञ्चस्व नि नम वर्धमान आ त्वाद्य विश्वे वसवः सदन्तु ॥

উঠা—তোমাৰ শুষ্মা (বল-শক্তি) সকলো বাধা ত্যাগ কৰক; উঠা—তোমাৰ অর্চি (জ্বালা); উঠা—হে অগ্নি, চেষ্টা কৰা জনৰ বাবে বলৰ পূৰ্ণতা (বাজা) উঠক। সোজা হৈ থিয় হওঁ; বৃদ্ধি পোৱা ভক্তিভাৱে নম্ৰ হওঁ। আজি সকলো বসু তোমাত আসন লওঁক।

Mantra 7

अपामिदं न्ययनं समुद्रस्य निवेशनम् । अन्यं कृणुष्वेतः पन्थां तेन याहि वशाँ अनु ॥

ইয়া জলসমূহৰ তললৈ নামি যোৱা গতি, সাগৰৰ নিবাসস্থান। ইয়াৰ পৰা আঁতৰি নিজে আন এটা পথ গঢ়ি লোৱা; সেই পথেদি যোৱা, বশা—ইচ্ছাশক্তিৰ প্ৰেৰণা অনুসৰি।

Mantra 8

आयने ते परायणे दूर्वा रोहन्तु पुष्पिणीः । ह्रदाश्च पुण्डरीकाणि समुद्रस्य गृहा इमे ॥

তোমাৰ আগমন আৰু প্ৰস্থানৰ পথত দূৰ্বা ঘাঁহ ফুলেৰে ফুলি উঠক। হ্ৰদসমূহ আৰু শুভ্ৰ পদ্মফুল হওক—এইসমূহেই সাগৰৰ গভীৰতাৰ গৃহ।

Frequently Asked Questions

It centers on trusting Agni as the only secure refuge, asking him to keep harm and hostile forces far away and to set a bright protective boundary around the worshipper.

The phrase suggests a perfectly secured protection—symbolically guarded on all sides (and often understood as protection across multiple levels: physical, vital, and mental/spiritual).

They function as an auspicious closing blessing: when Agni’s presence and guidance are established, the world becomes orderly and fertile—signaled by dūrvā grass, lakes, and white lotuses.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App