Skanda Upanishad: Verse 3

Sanskrit (Devanagari)

संविन्मात्रस्थितश्चाहमजोऽस्मि किमतः परम् । व्यतिरिक्तं जडं सर्वं स्वप्नवच्च विनश्यति ॥३॥

Padapatha (Word Split)

संवित्-मात्र-स्थितः । च । अहम् । अजः । अस्मि । किम् । अतः । परम् । व्यतिरिक्तम् । जडम् । सर्वम् । स्वप्न-वत् । च । विनश्यति ॥

Recitation with translationSkanda Upanishad 3

IAST Transliteration

saṃvinmātrasthitaś cāham ajo’smi kim ataḥ param | vyatiriktaṃ jaḍaṃ sarvaṃ svapnavac ca vinaśyati ||3||

Translation

Và con cũng an trụ như thuần Nhận Biết; con là Vô Sinh—còn gì vượt hơn điều ấy? Tất cả những gì vô tri, khác với Nhận Biết, đều hoại diệt như một giấc mộng.

Ask anything about this verse...Ask

Academic Translation

And I too abide as mere consciousness; I am unborn—what is beyond this? Everything inert that is other (than consciousness) perishes, like a dream.

Word by Word

• saṃvit-mātra-sthitaḥ: abiding in consciousness alone
• Type: Adjective
• Root: saṃvit-mātra-sthita (प्रातिपदिक; संवित् + मात्र + स्थित)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन

• ca: and
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चय-निपात

• aham: I
• Type: Pronoun
• Root: asmad (अस्मद्-शब्द)
• Form: प्रथमा एकवचन

• ajaḥ: unborn
• Type: Adjective
• Root: aja (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन

• asmi: I am
• Type: Verb
• Root: √as (अस्)
• Form: लट्, उत्तमपुरुष, एकवचन

• kim: what?
• Type: Pronoun
• Root: kim (किम्-शब्द)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; प्रश्नार्थक

• ataḥ: beyond this/therefore
• Type: Indeclinable
• Root: atas (अव्यय; इदम्-तसिल्)
• Form: अव्यय (तसिल्)

• param: higher; beyond
• Type: Adjective
• Root: para (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन

• vyatiriktam: separate (from the Self)
• Type: Adjective
• Root: vyatirikta (प्रातिपदिक; कृदन्त, vi-ati-√ric (रिच्/रेच्) + kta)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन

• jaḍam: insentient
• Type: Adjective
• Root: jaḍa (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन

• sarvam: all
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन

• svapna-vat: like a dream
• Type: Indeclinable
• Root: svapnavat (अव्यय/तद्धितान्त; स्वप्न + -वत्)
• Form: अव्ययभावे ‘-वत्’ (उपमा)

• ca: and
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चय-निपात

• vinaśyati: perishes/vanishes
• Type: Verb
• Root: vi-√naś (नश्)
• Form: लट्, प्रथमपुरुष, एकवचन

Sandhi Notes

• sthitaś cāham = sthitaḥ + ca + aham (विसर्गः → ‘ś’ before ‘c’; a + a no coalescence due to padānta/hiatus in recitation)
• ajo’smi = ajaḥ + asmi (विसर्ग-लोप, ‘o’)

Verse Context

• Ajātivāda/Unborn Self; mithyātva of the inert world; consciousness as the sole reality (saṃvit-mātra)
• Mahavakya: Strongly resonates with «अयमात्मा ब्रह्म» (Ayam ātmā brahma) and «प्रज्ञानं ब्रह्म» by asserting the Self as unborn consciousness and treating the objective/inert as dreamlike appearance.
• Atharva
• Chandas: Anuṣṭubh (śloka)