Adhyaya 98
Sūta thuật lại việc vua Daśaratha đến Hāṭakeśvara-kṣetra sau khi bị các đại thần gạt bỏ. Nhà vua thành kính đi nhiễu: lễ bái Nữ thần do phụ vương lập, tắm trong dòng nước cát tường, viếng các đền thờ chính, tắm ở nhiều tīrtha và bố thí. Ngài cho dựng một ngôi đền Viṣṇu (Đấng Cakrī), an vị tượng Vaiṣṇava, rồi xây một giếng bậc/giếng nước trong (vāpi) được các bậc sādhus ca ngợi. Gắn việc tu khổ hạnh với thánh thủy ấy, vua thực hành tapas suốt một trăm năm. Khi ấy Janārdana (Viṣṇu) hiện ra, cưỡi Garuḍa, được chư thiên vây quanh, và ban cho một ân huệ. Daśaratha cầu xin có các hoàng tử để mở rộng dòng dõi; Viṣṇu hứa sẽ giáng sinh trong nhà vua dưới hình thức bốn phần và dạy ngài trở về trị vì công chính. Giếng được đặt tên “Rājavāpī”, và một pháp hành được tuyên thuyết: tắm và thờ phụng vào ngày trăng thứ năm (pañcamī), rồi làm śrāddha suốt một năm, sẽ ban con trai cho người hiếm muộn. Câu chuyện kết lại bằng việc nối ân phúc ấy với sự ra đời của bốn con trai của Daśaratha—Rāma, Bharata, Lakṣmaṇa, Śatrughna—cùng một công chúa được gả cho vua Lomapāda, và sự tiếp nối vương quyền. Đồng thời nhắc đến ký ức đền miếu gắn với Rāma, như Rāmeśvara, Lakṣmaṇeśvara và việc Sītā an vị thánh tượng.
Shlokas
Verse 1
सूत उवाच । ततो दशरथो राजा मंत्रिभिस्तैर्विसर्जितः । हाटकेश्वरजं क्षेत्रं संप्राप्तो हर्षसंयुतः
Sūta nói: Bấy giờ, vua Daśaratha, được các vị đại thần kính cẩn tiễn đưa, đã đến thánh địa Hāṭakeśvara, lòng tràn đầy hoan hỷ.
Verse 2
तत्रागत्य ततो देवीं पित्रा संस्थापिता पुरा । पूजयित्वाऽथ सद्भक्त्या स्नात्वा कुण्डे शुभोदके
Đến nơi ấy, ngài thành kính lễ bái Nữ Thần mà xưa kia phụ vương đã an vị, với lòng sùng tín chân thành; rồi ngài tắm trong hồ nước thiêng đầy điềm lành.
Verse 3
ततोऽन्यानि च मुख्यानि दृष्ट्वा चायतनानि सः । स्नात्वा तीर्थेष्वनेकेषु दत्त्वा दानान्यनेकशः
Bấy giờ, sau khi chiêm bái các thánh điện trọng yếu khác, ông tắm gội tại nhiều bến thánh (tīrtha) và nhiều lần bố thí cúng dường.
Verse 4
प्रासादं कारयामास देवदेवस्य चक्रिणः । तत्र संस्थापयामास प्रतिमां वैष्णवीं शुभाम्
Ông cho xây một ngôi đền cho Đấng Thần của các thần, Chúa mang Luân xa (Chakrin), và tại đó an vị một thánh tượng Vaiṣṇava cát tường.
Verse 5
तस्याग्रे कारयामास वापीं स्वच्छोदकान्विताम् । सोपानपंक्तिभिर्युक्तां साधुभिः संप्रशंसिताम्
Trước mặt Ngài, ông cho đào một giếng bậc thang, đầy nước trong sạch, có hàng bậc nối tiếp, được các bậc hiền thiện hết lời tán thán.
Verse 6
उदकेन ततस्तस्या देवाराधनतत्परः । प्रकारैर्बहुभिस्तीव्रं चकार सुमहत्तपः
Rồi, dùng chính nước ấy, với lòng chuyên nhất thờ phụng chư thiên, ông thực hành đại khổ hạnh vô cùng nghiêm mật theo nhiều cách.
Verse 7
ततो वर्षशतेऽतीते तस्य तुष्टो जनार्दनः । विलोक्य च तपस्तीव्रं विहितं तेन भूभुजा
Rồi khi trăm năm đã trôi qua, Janārdana hoan hỷ với ông, vì đã chứng kiến khổ hạnh nghiêm khắc mà vị vua ấy đã thực hành.
Verse 8
प्रोवाच दर्शनं गत्वा पक्षिराजं समाश्रितः । मेघगम्भीरयावाचा बहुदेवगणैर्वृतः
Sau khi ban cho được chiêm kiến, Đức Thế Tôn cất lời—an tọa trên Vua loài chim—giọng sâu như mây sấm, chung quanh là vô số đoàn chúng chư thiên vây quanh.
Verse 9
श्रीविष्णुरुवाच । परितुष्टोऽस्मि ते वत्स वरं वरय सुव्रत । अपि ते दुर्लभं काममहं दास्यामि कृत्स्नशः
Śrī Viṣṇu phán: “Hỡi người con yêu dấu, Ta hoàn toàn hoan hỷ về ngươi. Hãy xin một ân phúc, hỡi bậc giữ lời nguyện kiên cố. Dẫu là điều ước khó được, Ta cũng sẽ ban trọn vẹn cho ngươi.”
Verse 10
राजोवाच । पुत्रार्थोऽयं समारंभो मया देव कृतोऽखिलः । तपसो देहि मे पुत्रांस्तस्माद्वंशविवृद्धिदान्
Nhà vua thưa: “Muôn tâu Đức Chúa, mọi sự khởi sự này của thần đều vì cầu con trai. Xin lấy quả báo của khổ hạnh mà ban cho thần những người con—những bậc làm tăng trưởng dòng dõi.”
Verse 11
अन्यत्सर्वं सुराधीश ध्रुवमस्ति गृहे स्थितम् । प्रसादात्तव यत्किंचिद्वैभवं विद्यते मम
“Còn mọi điều khác, hỡi Chúa tể chư thiên, hẳn đã an định trong nhà của thần. Bất cứ phú quý nào thần có, đều chỉ do ân sủng của Ngài mà thành.”
Verse 12
विष्णुरुवाच । अहं तव गृहे राजन्स्वयमेव न संशयः । अवतारं करिष्यामि कृत्वा रूपचतुष्टयम्
Viṣṇu phán: “Hỡi quốc vương, chính Ta sẽ sinh trong nhà ngươi—không chút nghi ngờ. Mang lấy bốn hình tướng, Ta sẽ giáng thế (hóa thân).”
Verse 13
देवकार्याय तस्मात्त्वं गृहं गत्वा महीपते । कुरु राज्यं यथान्यायं पितृपैतामहं महत्
Vì thế, hỡi bậc chúa tể cõi đất, hãy trở về gia thất vì công việc của chư Thiên, và trị vì vương quốc tổ tiên vĩ đại của ngài đúng theo chính pháp và công lý.
Verse 14
तथेयं या त्वया वापी निर्मिता विमलोदका । राजवापीति विख्याता लोके सेयं भविष्यति
Và giếng bậc thang này do ngài dựng nên, nước trong thanh tịnh; nơi đây sẽ nổi danh khắp thế gian với tên gọi “Rāja-vāpī” (Giếng của Nhà Vua).
Verse 15
अस्यां स्नात्वा नरो भक्त्या य एनां पूजयिष्यति । श्रद्धया परया युक्तः संप्राप्ते पंचमीदिने
Ai tắm gội tại đây rồi, với lòng sùng kính, lễ bái thánh địa/Thánh Nữ này vào ngày Pañcamī, đầy đủ niềm tin tối thượng, sẽ đạt được công đức như đã được hứa nguyện của pháp hành thánh thiện ấy.
Verse 16
ततः करिष्यति श्राद्धं यावत्संवत्सरं नृप । अपुत्रः प्राप्स्यते पुत्रान्वंशवृद्धिकरान्स हि
Rồi sau đó, tâu Đại vương, người ấy nên cử hành lễ śrāddha suốt trọn một năm; quả thật, ngay cả người không có con trai cũng sẽ được con trai—những người làm tăng trưởng dòng tộc.
Verse 17
एवमुक्त्वा स भगवांस्ततश्चादर्शनं गतः । प्रहृष्टवदनो भूत्वा सोऽपि राजा ययौ गृहम्
Nói xong như vậy, Đấng Thế Tôn liền ẩn mất khỏi tầm mắt. Còn nhà vua, gương mặt rạng rỡ hoan hỷ, cũng trở về cung thất.
Verse 18
ततः स्तोकेन कालेन तस्य पुत्रचतुष्टयम् । संजातं लोके विख्यातं कलत्रत्रितयस्य च
Rồi chẳng bao lâu sau, Ngài có bốn hoàng tử ra đời, danh tiếng vang khắp thế gian—cũng do ba hoàng hậu của Ngài sinh hạ.
Verse 19
कौशल्यानाम विख्याता तस्य भार्या सुशोभना । ज्येष्ठा तस्यां सुतो जज्ञे रामाख्यः प्रथमः सुतः
Hoàng hậu trưởng, rạng ngời và nổi danh với tên Kauśalyā; từ bà sinh ra hoàng tử đầu lòng, mang danh Rāma.
Verse 20
तथान्या कैकयी नाम तस्य भार्या कनिष्ठिका । भरतो नाम विख्यातस्तस्याः पुत्रोऽभवत्त्वसौ
Cũng vậy, hoàng hậu khác, người trẻ nhất, tên Kaikeyī; từ bà sinh ra hoàng tử lừng danh Bharata.
Verse 21
सुमित्राख्या तथा चान्या पत्नी या मध्यमा स्थिता । शत्रुघ्नलक्ष्मणौ पुत्रौ तस्यां जातौ महाबलौ
Và một hoàng hậu khác, tên Sumitrā, ở ngôi trung; từ bà sinh ra hai hoàng tử Lakṣmaṇa và Śatrughna, sức mạnh phi thường.
Verse 22
तथान्या कन्यका चैका बभूव वरवर्णिनी । ददौ यां पुत्रहीनस्य लोमपादस्य भूपतेः
Cũng vậy, còn có một công chúa duy nhất, dung sắc tuyệt hảo; Ngài đã gả nàng cho vua Lomapāda, bậc quân vương không có con trai.
Verse 23
आनृण्यं भूपतिः प्राप्य एवं दशरथस्तदा । पितॄणां प्रययौ स्वर्गं कृतकृत्यस्तथा द्विजाः
Như vậy, vua Daśaratha, sau khi đạt được sự giải trừ món nợ đối với Tổ phụ, bấy giờ lên cõi trời để hội nhập cùng các Pitṛ—mọi bổn phận đã viên mãn, hỡi các Bà-la-môn.
Verse 24
अथ राजाऽभवद्रामः सार्वभौमस्ततः परम् । रावणो येन दुर्धर्षो निहतो देवकंटकः
Sau đó, Rāma lên ngôi, trở thành bậc quân vương tối thượng khắp cõi. Chính Ngài đã diệt Rāvaṇa hung mãnh, khó bề khuất phục—kẻ làm khổ và là gai nhọn của chư thiên.
Verse 25
येन रामेश्वरश्चात्र निर्मितो लक्ष्मणेश्वरः । सीतादेवी तथा मूर्ता येन चात्र प्रतिष्ठिता
Chính Ngài đã thiết lập Rāmeśvara tại đây, lại dựng nên Lakṣmaṇeśvara; và cũng tại nơi này, Ngài đã làm lễ an vị tôn tượng của Devī Sītā.
Verse 98
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखंडे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये राजस्वामिराजवापीमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टनवतितमोऽध्यायः
Như vậy kết thúc chương thứ chín mươi tám, mang tên “Sự mô tả về đại uy lực của Rājasvāmi và Rājavāpī,” thuộc Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya, trong phần thứ sáu—Nāgara Khaṇḍa—của Śrī Skanda Mahāpurāṇa, bản hợp tuyển tám mươi mốt nghìn câu kệ.