Rig Veda 3.39.1: Mandala 3, Sukta 39, Mantra 1

Sukta 3.39

Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional attribution for RV 3)

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

इन्द्रं मतिर्हृद आ वच्यमानाच्छा पतिं स्तोमतष्टा जिगाति । या जागृविर्विदथे शस्यमानेन्द्र यत्ते जायते विद्धि तस्य ॥

Sanskrit recitationRig Veda 3.39.1

Transliteration

índraṁ matír hṛdá ā vacyámānā́cchā́ pátiṁ stóma-taṣṭā jigāti | yā́ jā́gṛvir vidáthe śasyámānéndra yát te jā́yate viddhí tásya ||

Translation

Hướng về Indra (Indra), tư tưởng tụng ca (mati) được gọt giũa thành thánh ca, thốt ra từ tim, đi thẳng đến Chúa tể (pati). Nàng—tỉnh thức và rạng ngời trong hội cầu tìm (vidatha)—được xướng lên: “Hỡi Indra, bất cứ điều gì sinh khởi trong Ngài—như sự đáp ứng và quyền năng—hãy biết đó là chính sự hiển lộ của Ngài ở trong chúng ta.”

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इन्द्रम्: Indra (as object of praise)
• इन्द्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• मतिः: thought; inspired hymn/intent
• मतिः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: मति (प्रातिपदिक; √मन् ‘to think’)

• हृदः: from the heart
• हृदः: अपादान
• Type: Noun
• Root: हृद् (प्रातिपदिक)

• आ: towards; hither
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• वच्यमाना: being uttered/recited
• वच्यमाना: कर्तृ (मतिः-विशेषणम्)
• Type: Participle
• Root: √वच् ‘to speak’

• अच्छा: towards; straight to
• अच्छा: —
• Type: Indeclinable
• Root: अच्छा (निपात)

• पतिम्: lord
• पतिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: पति (प्रातिपदिक)

• स्तोमतष्टा: fashioned/formed as a hymn of praise
• स्तोमतष्टा: कर्तृ (मतिः-विशेषणम्)
• Type: Adjective (compound)
• Root: स्तोम-तष्ट (समास; √तक्ष् ‘to fashion’)

• जिगाति: goes; comes
• जिगाति: —
• Type: Verb
• Root: √गम् ‘to go’ (Vedic perfect with reduplication)

• या: which (she)
• या: कर्तृ (द्वितीयपादे)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• जागृविः: wakeful; vigilant
• जागृविः: कर्तृ (या-विशेषणम्)
• Type: Participle
• Root: √जागृ ‘to be awake’

• विदथे: in the rite/assembly (vidatha)
• विदथे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: विदथ (प्रातिपदिक)

• शस्यमाने: while being praised/recited
• शस्यमाने: अधिकरण
• Type: Participle
• Root: √शंस् ‘to praise, recite’

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• यत्: whatever (that which)
• यत्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ते: of you; your
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• जायते: is born; arises
• जायते: —
• Type: Verb
• Root: √जन् ‘to be born, arise’

• विद्धि: know!; recognize!
• विद्धि: —
• Type: Verb
• Root: √विद् ‘to know’

• तस्य: of that; thereof
• तस्य: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)