Sarga 50

Verse 1

तत: प्रागुत्तरां गत्वा रामस्सौमित्रिणा सह।विश्वामित्रं पुरस्कृत्य यज्ञवाटमुपागमत्।।1.50.1।।

Bấy giờ Rāma cùng Saumitrī (Lakṣmaṇa) đi về hướng đông-bắc; tôn Viśvāmitra đi trước, liền đến khu đàn tế (yajña).

Verse 2

रामस्तु मुनिशार्दूलमुवाच सहलक्ष्मण:।साध्वी यज्ञसमृद्धिर्हि जनकस्य महात्मन:।।1.50.2।।

Bấy giờ Rāma cùng Lakṣmaṇa thưa với bậc “hổ trong hàng hiền thánh”, đại Muni Viśvāmitra: “Quả thật, lễ tế và mọi sự chuẩn bị tế tự của đại hồn Janaka thật viên mãn, thù thắng.”

Verse 3

बहूनीह सहस्राणि नानादेशनिवासिनाम्।ब्राह्मणानां महाभाग वेदाध्ययनशालिनाम्।।1.50.3।।ऋषिवाटाश्च दृश्यन्ते शकटीशतसङ्कुला:।देशो विधीयतां ब्रह्मन् यत्र वत्स्यामहे वयम्।।1.50.4।।

Bạch bậc đại phúc, nơi đây có hàng ngàn, hàng vạn Bà-la-môn từ nhiều xứ sở tụ hội, những người tinh thông việc học tụng Veda.

Verse 4

बहूनीह सहस्राणि नानादेशनिवासिनाम्।ब्राह्मणानां महाभाग वेदाध्ययनशालिनाम्।।1.50.3।।ऋषिवाटाश्च दृश्यन्ते शकटीशतसङ्कुला:।देशो विधीयतां ब्रह्मन् यत्र वत्स्यामहे वयम्।।1.50.4।।

Lại thấy các am thất của chư ẩn sĩ, chen chúc giữa hàng trăm cỗ xe. Bạch Brahman, xin định cho chúng con một nơi để trú ngụ.

Verse 5

रामस्य वचनं श्रुत्वा विश्वामित्रो महामुनि:।निवेशमकरोद्देशे विविक्ते सलिलायुते।।1.50.5।।

Nghe lời Rāma, đại Muni Viśvāmitra liền an trí doanh trại tại một nơi vắng lặng, có nguồn nước đầy đủ.

Verse 6

विश्वामित्रमनुप्राप्तं श्रुत्वा स नृपतिस्तदा।शतानन्दं पुरस्कृत्य पुरोहितमनिन्दितम्।।1.50.6।। प्रत्युज्जगाम सहसा विनयेन समन्वित:।

Nghe tin hiền thánh Viśvāmitra đã đến, bấy giờ đức vua liền vội vã ra nghênh tiếp với lòng khiêm cung; đặt Śatānanda, vị quốc sư gia tộc không tì vết, đi đầu.

Verse 7

ऋत्विजोऽपि महात्मानस्त्वर्घ्यमादाय सत्वरम्।।1.50.7।।विश्वामित्राय धर्मेण ददुर्मंन्त्रपुरस्कृतम्।

Các vị tế sư cao cả cũng vội mang lễ arghya đến, đúng theo chánh pháp, kèm theo thần chú mà dâng lên Viśvāmitra.

Verse 8

प्रतिगृह्य च तां पूजां जनकस्य महात्मन:।।1.50.8।।पप्रच्छ कुशलं राज्ञो यज्ञस्य च निरामयम्।

Nhận lấy sự cúng kính ấy của đại vương Janaka, ngài liền hỏi thăm an khang của đức vua và sự tiến hành vô bệnh vô ngại của lễ tế.

Verse 9

स तांश्चापि मुनीन् पृष्ट्वा सोपाध्यायपुरोधस:।।1.50.9।।यथान्यायं ततस्सर्वैस्समागच्छत्प्रहृष्टवत्।

Bấy giờ Viśvāmitra, cùng các bậc thầy và các vị tế sư, theo đúng lễ nghi mà thăm hỏi các hiền giả ấy; rồi tất cả đều hội tụ, lòng hân hoan như tràn đầy hoan hỷ.

Verse 10

अथ राजा मुनिश्रेष्ठं कृताञ्जलिरभाषत।।1.50.10।।आसने भगवानास्तां सहैभिर्मुनिपुङ्गवै:।

Khi ấy, nhà vua chắp tay cung kính thưa với bậc thánh hiền tối thượng: “Bạch Thế Tôn, xin an tọa trên pháp tòa, cùng với các vị đại hiền giả này.”

Verse 11

जनकस्य वचश्श्रुत्वा निषसाद महामुनि:।।1.50.11।।पुरोधा ऋत्विजश्चैव राजा च सह मन्त्रिभि:।

Nghe lời Janaka, đại thánh Viśvāmitra liền ngồi xuống. Rồi vị quốc sư, các tế sư, nhà vua cùng các đại thần cũng theo thứ tự mà an tọa.

Verse 12

आसनेषु यथान्यायमुपविष्टान् समन्तत:।।1.50.12।।दृष्ट्वा स नृपतिस्तत्र विश्वामित्रमथाब्रवीत्।

Thấy mọi người đã an tọa khắp quanh theo đúng lễ nghi và thứ bậc, nhà vua liền cất lời thưa với ngài Viśvāmitra tại đó.

Verse 13

अद्य यज्ञसमृध्दिर्मे सफला दैवतै: कृता।।1.50.13।।अद्य यज्ञफलं प्राप्तं भगवद्दर्शनान्मया।

Hôm nay, sự hưng thịnh của tế lễ của trẫm đã được chư thiên làm cho viên mãn; hôm nay, nhờ được chiêm ngưỡng tôn nhan của Ngài, trẫm đã đạt được quả thật của tế lễ.

Verse 14

धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यस्य मे मुनिपुङ्गव।।1.50.14।।यज्ञोपसदनं ब्रह्मन् प्राप्तोऽसि मुनिभि: सह।

Trẫm thật phước lành, thật được gia hộ—vì Ngài, bậc thượng thủ trong các ẩn sĩ, bậc Bà-la-môn, đã đến đàn tràng tế lễ của trẫm cùng với các vị khổ hạnh này.

Verse 15

द्वादशाहं तु ब्रह्मर्षे शेषमाहुर्मनीषिण:।।1.50.15।।ततो भागार्थिनो देवान् द्रष्टुमर्हसि कौशिक।

Bạch bậc Phạm-ṛṣi—như các bậc hiền triết nói—chỉ còn mười hai ngày nữa. Sau đó, hỡi Kauśika, Ngài nên chứng kiến chư thiên đến nhận phần cúng tế đã được phân định.

Verse 16

इत्युक्त्वा मुनिशार्दूलं प्रहृष्टवदनस्तदा।।1.50.16।।पुनस्तं परिपप्रच्छ प्राञ्जलि: प्रणतो नृप:।

Nói vậy với bậc ‘hổ trong hàng ẩn sĩ’, nhà vua khi ấy mặt rạng niềm hoan hỷ; rồi lại chắp tay cúi mình, cung kính hỏi tiếp ngài.

Verse 17

इमौ कुमारौ भद्रं ते देवतुल्यपराक्रमौ।।1.50.17।।गजसिंहगती वीरौ शार्दूलवृषभोपमौ।पद्मपत्रविशालाक्षौ खड्गतूणीधनुर्धरौ।।1.50.18।।अश्विनाविव रूपेण समुपस्थितयौवनौ।यदृच्छयैव गां प्राप्तौ देवलोकादिवामरौ।।1.50.19।।कथं पद्भ्यामिह प्राप्तौ किमर्थं कस्य वा मुने।

Kính chúc cát tường đến Ngài, bậc Muni. Hai thiếu niên này là ai, dũng lực sánh ngang chư Thiên—những dũng sĩ có dáng đi như voi và sư tử, sức mạnh ví như hổ và bò mộng—đôi mắt rộng như cánh sen, mang kiếm, ống tên và cung? Dung mạo tựa đôi Aśvin, đang ở ngưỡng tuổi thanh xuân, như các bậc bất tử tự từ cõi trời giáng xuống trần gian. Vì sao các ngài đến đây bằng đôi chân, đến vì việc gì, và là con của ai, hỡi Muni?

Verse 18

इमौ कुमारौ भद्रं ते देवतुल्यपराक्रमौ।।1.50.17।।गजसिंहगती वीरौ शार्दूलवृषभोपमौ।पद्मपत्रविशालाक्षौ खड्गतूणीधनुर्धरौ।।1.50.18।।अश्विनाविव रूपेण समुपस्थितयौवनौ।यदृच्छयैव गां प्राप्तौ देवलोकादिवामरौ।।1.50.19।।कथं पद्भ्यामिह प्राप्तौ किमर्थं कस्य वा मुने।

Bấy giờ Rāma cùng Lakṣmaṇa thưa với bậc “hổ trong hàng hiền thánh”, đại Muni Viśvāmitra: “Quả thật, lễ tế và mọi sự chuẩn bị tế tự của đại hồn Janaka thật viên mãn, thù thắng.”

Verse 19

इमौ कुमारौ भद्रं ते देवतुल्यपराक्रमौ।।1.50.17।।गजसिंहगती वीरौ शार्दूलवृषभोपमौ।पद्मपत्रविशालाक्षौ खड्गतूणीधनुर्धरौ।।1.50.18।।अश्विनाविव रूपेण समुपस्थितयौवनौ।यदृच्छयैव गां प्राप्तौ देवलोकादिवामरौ।।1.50.19।।कथं पद्भ्यामिह प्राप्तौ किमर्थं कस्य वा मुने।

Dung mạo họ tựa đôi Aśvin, đứng nơi ngưỡng cửa tuổi thanh xuân; như những bậc bất tử tùy ý từ cõi trời giáng xuống trần gian. Sao lại đến đây bằng chân, vì mục đích gì? Họ là con của ai, hỡi bậc hiền triết?

Verse 20

वरायुधधरौ वीरौ कस्य पुत्रौ महामुने।।1.50.20।।भूषयन्ताविमं देशं चन्द्रसूर्याविवाम्बरम्। परस्परस्य सदृशौ प्रमाणेङ्गितचेष्टितै:।।1.50.21।।काकपक्षधरौ वीरौ श्रोतुमिच्छामि तत्त्वत:।

Bạch đại hiền, hai dũng sĩ này mang khí giới thượng hạng là con của ai? Họ làm rạng rỡ cõi này như Trăng và Mặt Trời tô điểm bầu trời. Họ giống nhau về vóc dáng, thần sắc và cử động; hai dũng sĩ tóc rủ nơi thái dương—con nguyện được nghe rõ sự thật về họ.

Verse 21

वरायुधधरौ वीरौ कस्य पुत्रौ महामुने।।1.50.20।।भूषयन्ताविमं देशं चन्द्रसूर्याविवाम्बरम्। परस्परस्य सदृशौ प्रमाणेङ्गितचेष्टितै:।।1.50.21।।काकपक्षधरौ वीरौ श्रोतुमिच्छामि तत्त्वत:।

Lại thấy các am thất của chư ẩn sĩ, chen chúc giữa hàng trăm cỗ xe. Bạch Brahman, xin định cho chúng con một nơi để trú ngụ.

Verse 22

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा जनकस्य महात्मन:।।1.50.22।।न्यवेदयन्महात्मानौ पुत्रौ दशरथस्य तौ।

Nghe lời ấy của đại vương Janaka, Viśvāmitra liền giới thiệu hai bậc thiếu niên hiển hách, tâu rằng họ chính là con của Daśaratha.

Verse 23

सिद्धाश्रमनिवासं च राक्षसानां वधं तथा।।1.50.23।।तच्चागमनमव्यग्रं विशालायाश्च दर्शनम्।अहल्यादर्शनं चैव गौतमेन समागमम्।।1.50.24।। महाधनुषि जिज्ञासां कर्तुमागमनं तथा।एतत्सर्वं महातेजा जनकाय महात्मने ।।1.50.25।।निवेद्य विररामाथ विश्वामित्रो महामुनि:।

Đại thánh hiền Viśvāmitra, rực sáng oai lực, đã kính cẩn tâu bày trọn vẹn với vua Janaka đại tâm: việc lưu trú tại Siddhāśrama, việc diệt trừ các rākṣasa, cuộc hành trình an nhiên không vướng bận, được chiêm ngưỡng thành Viśālā, được thấy Ahalyā và gặp hiền giả Gautama, cùng việc đến đây để tìm hiểu về đại thần cung. Tâu bày xong mọi điều, ngài liền lặng yên.