Adhyaya 69

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यमभागे तृतीय उपोद्धातपादे अष्टषष्टितमो ऽध्यायः // ६८// सूत उवाच यदोर्वंशं प्रवक्ष्यामि ज्येष्ठस्योत्तमतेजसः / विस्तरेणानुपूर्व्या च गदतो मे निबोधत

Như vậy, trong Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa, phần trung, do thần Vāyu tuyên thuyết, ở phẩm dẫn nhập thứ ba, là chương thứ 68. Sūta nói: Ta sẽ thuật dòng dõi của Yadu, bậc trưởng có hào quang tối thượng, một cách rộng rãi và theo thứ tự; hãy lắng nghe lời ta.

Verse 2

यदोः पुत्रा बभूवुर्हि पञ्च देवसुतोपमाः / सहस्रजिदथ श्रेष्ठः क्रोष्टुर्नीलोञ्जिको लघुः

Yadu có năm người con, tựa như con của chư thiên: Sahasrajit; rồi Kroṣṭu bậc ưu việt; Nīla, Oñjika và Laghu.

Verse 3

सहस्रजित्सुतः श्रीमाञ्छतजिन्नाम पार्थिवः / शतजित्तनयाः ख्यातस्त्रयः परमधार्मिकाः

Con của Sahasrajit là vị vua hiển quý tên Śatajit. Śatajit có ba người con nổi danh, đều hết lòng phụng trì dharma.

Verse 4

हैहयश्च हयस्छैव राजा वेणु हयस्तथा / हैहयस्य तु दायादो धर्मनेत्र इति श्रुतः

Haihaya, Haya, vua Venu, và lại Haya— là như thế. Còn người kế tự của Haihaya được nghe rằng mang danh Dharmanetra.

Verse 5

धर्मनेत्रस्य कुन्तिस्तु संक्षेयस्तस्य चात्मजः / संज्ञेयस्य तु दायादो महिष्मान्नाम पार्थिवः

Con của Dharmanetra là Kunti, và con của Kunti là Saṃkṣeya. Còn người kế tự của Saṃjñeya là vị vua mang danh Mahiṣmān.

Verse 6

आसीन्महिष्मतः पुत्रो भद्रमेनः प्रतापवान् / वाराणस्यधिपो राजा कथितः पूर्व एव हि

Con trai oai dũng của Mahishmata là Bhadramena. Chính ngài là vị vua cai trị Varanasi, như đã được thuật lại từ trước.

Verse 7

भद्र सेनस्य दायादो दुर्मदो नाम पार्थिवः / दुर्मदस्यसुतो धीमान्कनको नाम विश्रुतः

Người thừa tự của Bhadrasena là vị vua tên Durmada. Con trai trí tuệ của Durmada nổi danh với tên Kanaka.

Verse 8

कनकस्य तु दायादाश्चत्वारो लोकविश्रुताः / कृतवीर्यः कृताग्निश्च कृतवर्मा तथैव च

Kanaka có bốn người thừa tự lừng danh trong thiên hạ—Kritavirya, Kritagni, và cả Kritavarma.

Verse 9

कृतौजाश्च चतुर्थो ऽभूत्कृतवीर्यात्मजोर्ऽजुनः / जज्ञे बाहुसहस्रेण सप्तद्वीपेश्वरो नृपः

Người thứ tư là Kritauja; Arjuna (Kartavirya), con của Kritavirya, đã ra đời. Ngài sinh với ngàn cánh tay, là bậc quân vương làm chủ bảy châu đảo (saptadvipa).

Verse 10

स हि वर्षायुतं तप्त्वा तपः परमदुश्चरम् / दत्तमाराधयामास कार्त्तवीर्यो ऽत्रिसंभवम्

Kartavirya ấy đã tu khổ hạnh vô cùng khó nhọc suốt mười nghìn năm, rồi chí thành thờ phụng Dattatreya, bậc xuất thân từ dòng Atri.

Verse 11

तस्मै दत्तो वरान्प्रादाच्च तुरो भूरितेजसः / पूर्वं बाहुसहस्रं तु स वव्रे प्रथमं वरम्

Người ấy được ban các ân phúc; bậc rực rỡ uy quang liền ban ân. Ông xin ân đầu tiên là có một nghìn cánh tay.

Verse 12

अधर्मं ध्यायमानस्य सहसास्मान्निवारणम् / धर्मेण पृथिवीं जित्वा धर्मेणैवानुपालनम्

Kẻ nghĩ đến phi pháp, ta phải lập tức ngăn lại. Dùng Chánh pháp mà chinh phục cõi đất, và cũng dùng Chánh pháp mà gìn giữ.

Verse 13

संग्रामांस्तु बहुञ्जित्वा हत्वा चारीन्सहस्रशः / संग्रामे युध्यमानस्य वधः स्यात्प्रधने मम

Dẫu đã thắng nhiều trận và giết kẻ thù hàng nghìn, xin cho cái chết của ta xảy đến khi đang giao chiến giữa đại chiến trường.

Verse 14

तेनेयं पृथिवी कृत्स्ना सप्तद्वीपा सपत्तना / सप्तोदधिपरिक्षिप्ता क्षत्रेण विधिना जिता

Nhờ ông, toàn cõi địa cầu—gồm bảy châu và cả các kẻ thù—bị bảy đại dương bao bọc, đã được chinh phục theo phép tắc của kṣatriya.

Verse 15

तस्य बाहुसहस्रं तु युध्यतः किलयोगतः / योगो योगेश्वरस्येव प्रादुर्भवति मायया

Khi đang giao chiến, nghìn cánh tay của ông hiện ra nhờ sức yoga; như yoga hiển lộ bởi māyā của bậc Yogeshvara.

Verse 16

तेन सप्तसु द्वीपेषु सप्तयज्ञशतानि वै / कृतानि विधिना राज्ञा श्रूयते मुनिसत्तमाः

Hỡi các bậc hiền thánh tối thượng! Người ta truyền rằng vị vua ấy đã cử hành bảy trăm lễ tế (yajña) trên bảy châu đảo, đúng theo nghi pháp.

Verse 17

सर्वे यज्ञा महाबाहोस्तस्यामन्भूरितेजसः / सर्वे काञ्चनवेदीकाः सर्वे यूपैश्च काञ्चनैः

Mọi lễ tế của vị vua dũng mãnh, rực rỡ ấy đều có đàn tế bằng vàng, và đều dựng cột yūpa bằng vàng.

Verse 18

सर्वैर्देवैर्महाभागै र्विमानस्थैरलङ्कृताः / गन्धर्वैरप्सरोभिश्च नित्यमेवोपशोभिताः

Những lễ tế ấy được các chư thiên phúc đức, ngự trên thiên xa (vimāna), trang hoàng; lại luôn rực rỡ bởi gandharva và apsarā.

Verse 19

तस्य राज्ञो जगौ गाथां गन्धर्वो नारदस्तदा / चरितं तस्य राजर्षेर्महिमानं निरीक्ष्य च

Bấy giờ gandharva Nārada cất lên khúc ca về vị vua ấy, sau khi chiêm ngưỡng hạnh trạng và uy linh của bậc rājaṛṣi.

Verse 20

न नूनं कार्त्तवीर्यस्य गतिं यास्यन्ति मानवाः / यज्ञैर्दानैस्तपोभिश्च विक्रमेण श्रुतेन च

Dẫu bằng tế lễ, bố thí, khổ hạnh, dũng lực và cả sự thông đạt thánh điển Śruti, loài người cũng quyết chẳng đạt đến cảnh giới của Kārttavīrya.

Verse 21

द्वीपेषु सप्तसु स वै धन्वी खड्गी शारासनी / रथी राजा सानुचरो योगाच्चैवानुदृश्यते

Vị vua ấy hiện hữu trên bảy châu đảo: tay cầm cung, tay cầm kiếm, trang bị cung tên, ngự chiến xa; cùng tùy tùng, lại còn được thấy nhờ uy lực yoga.

Verse 22

अनष्टद्रव्यता चासीन्न क्लेशो न च विभ्रमः / प्रभावेण महाराज्ञः प्रजा धर्मेण रक्षितः

Tài vật không hư mất; không khổ não, không mê lầm. Nhờ uy lực của bậc đại vương, muôn dân được che chở theo Dharma.

Verse 23

पञ्चाशीतिसहस्राणि वर्षाणां स नराधिपः / स सर्वरत्नभाक्स म्राट् चक्रवर्ती बभूव ह

Ngài làm chúa tể loài người suốt tám mươi lăm nghìn năm; trở thành Samrāt, thọ hưởng mọi bảo vật, bậc Chuyển Luân Thánh Vương.

Verse 24

स एष पशुपालो ऽभूत्क्षेत्रपालस्तथै व च / स एव वृष्ट्या पर्जन्यो योगित्वादर्जुनो ऽभवत्

Chính ngài từng là người chăn súc vật và cũng là kẻ giữ ruộng đồng; chính ngài hóa làm Parjanya trong hình tướng mưa rơi, và do hạnh yoga mà được gọi là Arjuna.

Verse 25

स वे बाहुसहस्रेण ज्याघातकठिनेन च / भाति रश्मिसहस्रेण शारदेनैव भास्करः

Ngài rực sáng với nghìn cánh tay và sự cứng cỏi như cú bật của dây cung; như mặt trời mùa thu, ngài chiếu tỏa nghìn tia quang.

Verse 26

स हि नागसहक्रेण माहिष्मत्यां नराधिपः / कर्कोटकसभां जित्वा पुरीं तत्र न्यवेशयत्

Vị quân vương ấy, nhờ sự trợ giúp của ngàn Nāga, đến Mahishmati; sau khi thắng hội chúng Karkotaka, liền lập kinh thành tại đó.

Verse 27

स वै वेगं समुद्रस्य प्रावृट्कालेंबुजेक्षणः / क्रीडन्नेव सुखोद्विग्नः प्रावृट्कालं चकार ह

Bậc có mắt như sen ấy, trong cuộc vui mà lòng rộn ràng, đã khiến mùa mưa dâng trào dữ dội như sức nước của đại dương.

Verse 28

लुलिता क्रीडता तेन हेमस्रग्दाममालिनी / ऊर्मिमुक्तार्त्तसन्नादा शङ्किताभ्येति नर्मदा

Khi chàng vui đùa, sông Narmadā chao nghiêng—được điểm bằng chuỗi vàng; tiếng vang như ngọc trai của sóng, tựa e sợ mà tiến lại.

Verse 29

पुरा भुज सहस्रेण स जगाहे महार्मवम् / चकारोद्वृत्तवेलं तमकाले मारुतोद्धतम्

Thuở trước, chàng với ngàn cánh tay đã lao vào đại dương; khiến biển bị gió khuấy động ấy vượt bờ, dâng tràn trái thời.

Verse 30

तस्य बाहुसहस्रेण क्षोभ्यमाणे महोदधौ / भवन्ति लीना निश्चेष्टाः पातालस्था महासुराः

Khi đại dương bị ngàn cánh tay của chàng khuấy động, các Mahāsura ở Pātāla liền ẩn mình, bất động và tê liệt.

Verse 31

चूर्णीकृतमहावीचिलीनमीनमहाविषम् / पतिताविद्धफेनौघमावर्त्तक्षिप्तदुस्सहम्

Biển cả bị sóng lớn nghiền nát, đầy độc dữ của loài cá; bọt nước đổ tràn và những xoáy nước hất tung—thật khó chịu đựng.

Verse 32

चकार क्षोभयन्राजा दोःसहस्रेण सागरम् / देवासुरपरिक्षिप्तं क्षीरोदमिव सागरम्

Nhà vua dùng nghìn cánh tay khuấy động biển cả như cuộc khuấy sữa; giữa vòng vây chư thiên và a-tu-la, biển ấy tựa như Kṣīroda—Biển Sữa.

Verse 33

मन्दरक्षोभणभ्रान्तममृतोत्पत्ति हेतवे / सहसा विद्रुता भीता भीमं दृष्ट्वा नृपोत्तमम्

Bị đảo lộn bởi cơn chấn động của cuộc khuấy núi Mandara để sinh ra cam lộ; vừa thấy bậc vương tối thượng đáng sợ ấy, họ hoảng hốt và tức thì bỏ chạy.

Verse 34

निश्चितं नतमूर्द्धानो बभूवुश्च महोरगाः / सायाह्ने कदलीखञ्च निवातेस्तमिता इव

Những đại xà chắc chắn cúi đầu và lặng yên; như bụi chuối lúc chiều tà, khi gió lặng thì đứng im.

Verse 35

ज्यामारोप्य दृढे चापे सायकैः पञ्चभिः शतैः / लङ्केशं मोहयित्वा तु सबलं रावणं बलात्

Giương dây trên cây cung vững chắc, bắn ra năm trăm mũi tên; khiến chúa tể Lanka mê muội, rồi dùng sức khuất phục Ravana cùng toàn quân.

Verse 36

निर्जित्य वशमानीय माहिष्मत्यां बबन्ध तम् / ततो गत्वा पुलस्त्यस्तमर्जुनं च प्रसाधयत्

Sau khi chiến thắng và khuất phục, ông trói Arjuna tại Mahishmati; rồi Pulastya đến dỗ dành, làm Arjuna nguôi giận và hoan hỷ.

Verse 37

मुमोच राजा पौलस्त्यं पुलस्त्येना नुयाचितः / तस्य बाहुसहस्रस्य बभूव ज्यातलस्वनः

Theo lời thỉnh cầu của Pulastya, nhà vua thả Paulastya; từ nghìn cánh tay của ông vang lên tiếng dây cung rền chắc.

Verse 38

युगान्तेंबुदवृन्दस्य स्फुटितस्याशनेरिव / अहो मृधे महावीर्यो भार्गवस्तस्य यो ऽच्छिनत्

Như tiếng sét khi mây tụ vỡ vào thời mạt kiếp—ôi! trong chiến trận, vị đại dũng Bhargava đã chém đứt (cánh tay) của ông ta.

Verse 39

मृधे सहस्रं बाहुनां हेमतालवनं यथा / तृषितेन कदाचित्स भिक्षितश्चित्रभानुना

Trong chiến trận, nghìn cánh tay của ông như rừng thốt nốt vàng; và có lần Citrabhanu khát nước đã xin bố thí nơi ông.

Verse 40

सप्तद्वीपांश्चित्रभानोः प्रादद्भिक्षां विशांपतिः / पुराणि घोषान्ग्रामांश्च पत्तनानि च सर्वशः

Vị chúa của muôn dân đã bố thí cho Citrabhanu bảy châu đảo; lại ban khắp nơi các thành thị, trại mục súc, làng mạc và bến cảng.

Verse 41

जज्वाल तस्य बाणेषु चित्राभानुर्दिधक्षया / स तस्य पुरुषेन्द्रस्य प्रतापेन महायशाः

Trong những mũi tên của chàng, Citrabhānu bừng cháy vì ý muốn thiêu đốt; bậc đại danh ấy rực lên bởi uy lực của vị vương giữa loài người.

Verse 42

ददाह कार्त्तवीर्यस्य शैलांश्चापि वनानि च / स शून्यमाश्रमं सर्वं वरुणस्यात्मजस्य वै

Chàng thiêu rụi cả những sườn núi và rừng của Kārttavīrya; và khiến toàn bộ đạo tràng của con trai Varuṇa trở nên trống vắng.

Verse 43

ददाह सवनाटोपं चित्रभानुः स हैहयः / यं लेभे वरुणः पुत्रं पुरा भास्वन्तमुत्तमम्

Citrabhānu, người Haihaya, thiêu rụi mọi phô trương của lễ tế yajña; chính chàng là người con tối thượng, rực sáng mà Varuṇa đã nhận được thuở xưa.

Verse 44

वसिष्ठनामा स मुनिः ख्यात आपव इत्युत / तत्रापवस्तदा क्रोधादर्जुनं शप्तवान्विभुः

Vị hiền triết ấy mang danh Vasiṣṭha và cũng được gọi là Āpava; tại đó, bậc quyền năng Āpava vì phẫn nộ đã nguyền rủa Arjuna.

Verse 45

यस्मान्नवर्जितमिदं वनं ते मम हैहय / तस्मात्ते दुष्करं कर्म कृतमन्यो हनिष्यति

Hỡi Haihaya! Vì ngươi không rời bỏ khu rừng của ta, nên quả báo của hành vi khó lường ngươi đã làm là—ngươi sẽ bị kẻ khác giết chết.

Verse 46

अर्जुनो नाम कैन्तेयः स च राजा भविष्यति / अर्जुनं च महावीर्यो रामः प्रहरतां वरः

Người con của Kunti tên Arjuna sẽ trở thành vua; và Rama đại dũng, bậc tối thượng trong kẻ ra đòn, sẽ giáng đòn lên Arjuna.

Verse 47

छित्त्वा बाहुसहस्रं वै प्रमथ्य तरसा बली / तपस्वी ब्राह्मणश्चैव वधिष्यति महाबलः

Với sức mạnh và tốc lực, hắn sẽ chém đứt ngàn cánh tay và nghiền nát; và kẻ đại lực ấy cũng sẽ giết vị Bà-la-môn khổ hạnh.

Verse 48

तस्य रामस्तदा ह्यासीन्मृत्युः शापेन धीमतः / राज्ञा तेन वरश्चैव स्वयमेव वृतः पुरा

Khi ấy, do lời nguyền của bậc trí, Rama trở thành tử thần đối với hắn; và vị vua ấy thuở trước đã tự mình chọn Rama làm ân phúc tối thượng.

Verse 49

तस्य पुत्रशतं त्वासीत्पञ्च तत्र महारथाः / कृतास्त्रा बलिनः शूरा धर्मात्मानो यशस्विनः

Ông có một trăm người con; trong đó có năm vị đại xa thủ—tinh thông binh khí, mạnh mẽ, dũng mãnh, tâm giữ chánh pháp và lừng danh.

Verse 50

शूरश्च शूरसेनश्च वृषास्यो वृष एव च / जयध्वजो वंशकर्त्ता अवन्तिषु विशांपतिः

Sura, Surasena, Vrsasya, Vrsa và Jayadhvaja—những người khai sáng dòng tộc—là bậc chủ dân ở xứ Avanti.

Verse 51

जयध्वजस्य पुत्रस्तु तालजङ्घः प्रतापवान् / तस्य पुत्रशतं त्वेवं तालजङ्घा इतिश्रुतम्

Con trai của Jayadhvaja là Talajaṅgha đầy uy dũng. Ngài có một trăm người con, đều được truyền tụng là ‘những Talajaṅgha’.

Verse 52

तेषां पञ्च गणाः ख्याता हैहयानां महात्मनाम् / वीतिहोत्राश्च संजाता भोजाश्चावन्तयस्तथा

Trong hàng các bậc đại nhân Haihaya, có năm nhóm tộc nổi danh: Vītihotra, Bhoja và Avanti, cùng các nhóm khác.

Verse 53

तुण्डिकेराश्च विक्रान्तास्तालजङ्घास्तथैव च / वीतिहोत्रसुतश्चापि अनन्तो नाम पार्थिवः

Cũng có các Tuṇḍikera và những Talajaṅgha dũng mãnh. Lại nữa, con trai của Vītihotra là một vị vua tên Ananta.

Verse 54

दुर्जयस्तस्य पुत्रस्तु बभूवामित्रकर्शनः / अनष्ट द्रव्यता चैव तस्य राज्ञो बभूव ह

Con trai của ngài là Durjaya, người khuất phục kẻ thù. Vị vua ấy còn có phúc lành: của cải không bao giờ tiêu tán.

Verse 55

प्रभावेण महाराजः प्रजास्ताः पर्यपालयत् / न तस्य वित्तनाशः स्यान्नष्टं प्रतिलभेच्च सः

Nhờ uy lực của mình, vị đại vương ấy chăm lo muôn dân. Của cải của ngài không tiêu mất; điều đã thất lạc cũng lại được thu hồi.

Verse 56

कार्त्तवीर्यस्य यो जन्म कथयेदिह धीमतः / वर्द्धन्ते विभवाश्शश्वद्धर्मश्चास्य विवर्द्धते

Ai với trí tuệ kể lại tại đây chuyện giáng sinh của Karttavīrya, thì phú quý và vinh hiển sẽ luôn tăng trưởng, và dharma của người ấy cũng ngày càng hưng thịnh.

Verse 57

यथा यष्टा यथा दाता तथा स्वर्गे महीपते

Hỡi Mahīpati, người làm tế lễ yajña thế nào, người bố thí dāna thế nào, thì ở cõi trời cũng nhận quả báo đúng như vậy.