Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 10
Yadu-vaṃśa and the Haihaya Line: From Yadu to Kārtavīrya Arjuna
Devanagari script
स हि वर्षायुतं तप्त्वा तपः परमदुश्चरम् / दत्तमाराधयामास कार्त्तवीर्यो ऽत्रिसंभवम्
Transliteration
sa hi varṣāyutaṃ taptvā tapaḥ paramaduścaram / dattamārādhayāmāsa kārttavīryo 'trisaṃbhavam
Translation
Kartavirya ấy đã tu khổ hạnh vô cùng khó nhọc suốt mười nghìn năm, rồi chí thành thờ phụng Dattatreya, bậc xuất thân từ dòng Atri.
Word by Word
सःhe
सः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
वर्षायुतम्ten thousand years
वर्षायुतम्:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण/Duration)
TypeNoun
Rootवर्ष + अयुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन; तत्पुरुष (वर्षाणाम् अयुतम्/‘ten thousand years’) कालपरिमाण (duration)
तप्त्वाhaving performed (austerity)
तप्त्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootतप् (धातु) + त्वा (प्रत्यय)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया (having done)
तपःausterity
तपः:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
परमदुश्चरम्most difficult to perform
परमदुश्चरम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम + दुश्चर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय (परमं च तत् दुश्चरं च) qualifying तपः
दत्तम्Datta (Dattātreya)
दत्तम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootदत्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; proper name (Dattātreya)
आराधयामासworshipped, propitiated
आराधयामास:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-राध् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; causative sense not intended; periphrastic perfect usage (āmāsa)
कार्त्तवीर्यःKārttavīrya
कार्त्तवीर्यः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकार्त्तवीर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (कृतवीर्यस्य अपत्यं/descendant of Kṛtavīrya) proper epithet/name
अत्रिसंभवम्born of Atri
अत्रिसंभवम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअत्रि + संभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (अत्रेः संभवः/‘born of Atri’) विशेषण of दत्तम्