Adhyaya 16

Verse 1

इति श्री ब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे श्राद्धकल्पे ब्राह्मणपरीक्षा नाम पञ्चदशो ऽध्यायः // १५// बृहस्पतिरुवाच अतः परं प्रवक्ष्यामि दानानि च फलानि च / तारणं सर्वभूतानां स्वर्गमार्गसुखावहम्

Như vậy, trong Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa, phần giữa do Vāyu thuyết, ở Upoddhāta-pāda thứ ba thuộc Śrāddha-kalpa, là chương mười lăm mang tên “Brāhmaṇa-parīkṣā”. Bṛhaspati nói: Từ đây ta sẽ giảng về các bố thí và quả báo của chúng, là sự cứu độ cho mọi loài và đem an lạc trên con đường lên cõi trời.

Verse 2

लोके श्रेष्ठतम् सर्वमात्मनश्चैव यत्प्रियम् / सर्वं पितॄणां दातव्यं तेषामेवाज्ञयार्थिना

Trong đời, điều gì cao quý nhất và điều gì ta yêu quý nhất, tất cả đều nên đem bố thí dâng lên các Pitṛ; người cầu mong sự chuẩn thuận và ân phúc của các ngài hãy làm như vậy.

Verse 3

जांबूनदमयं दिव्यं विमानं सूर्यसन्निभम् / दिव्याप्सरोभिः संपूर्णमन्नदो लभते ऽक्षयम्

Một cỗ vimāna thiêng bằng vàng Jāmbūnada, rực sáng như mặt trời, đầy các apsarā cõi trời—người bố thí thức ăn sẽ đạt quả báo bất hoại, không cùng tận.

Verse 4

सव्यञ्जनं तु यो दद्यादहतं श्राद्धकर्मणि / आयुः प्राकाश्यमैश्वर्यं रूपं च लभते शुभम्

Ai trong nghi lễ śrāddha bố thí thức ăn mới (ahata) kèm các món ăn, người ấy được thọ mạng, danh tiếng rạng ngời, phú quý và dung mạo cát tường.

Verse 5

यज्ञोपवीतं यो दद्याच्छ्राद्धकाले तु यज्ञवित् / पावनं सर्व विप्राणां ब्रह्मदानस्य तत्फलम्

Người am tường yajña, nếu vào thời śrāddha đem dâng yajñopavīta, thì điều ấy thanh tịnh hóa mọi vị vipra; đó chính là quả của brahma-dāna.

Verse 6

प्लुतं विप्रेषु यो दद्याच्छ्राद्धकाले कमडलुम् / मधुक्षीराज्यदधिभिर्दातारमुपतिष्ठते

Ai vào lúc Śrāddha cúng dường kamaṇḍalu thượng hảo cho các Bà-la-môn, thì phước báo như mật ong, sữa, bơ ghee và sữa chua sẽ đến gần và hộ trì người bố thí.

Verse 7

चक्राविद्धं च यो दद्याच्छ्राद्धकाले कमण्डलुम् / धेनुं सलभते दिव्यां पयोदां सुखदो हिनीम्

Ai vào lúc Śrāddha cúng dường kamaṇḍalu có dấu bánh xe (cakra), sẽ được một bò thiêng cõi trời, cho sữa dồi dào, ban an lạc và thù thắng.

Verse 8

तूलपूर्णे च यो दद्यात्पादुके श्राद्धकर्मणि / शोभनं लभते यानं पादयोः सुखमेधते

Ai trong nghi lễ Śrāddha cúng dường đôi pāduka nhồi bông, sẽ được xe cộ đẹp đẽ; sự an lạc nơi đôi chân cũng tăng trưởng.

Verse 9

व्यचनं तालवृन्तं च दत्त्वा विप्राय सत्कृतम् / प्राप्नुयात्सर्वपुष्पाणि सुगन्धीनि मृदूनि च

Cúng dường cho Bà-la-môn một chiếc quạt (vyajana) và cán lá cọ với lòng tôn kính, người ấy sẽ được mọi loài hoa thơm ngát và mềm dịu.

Verse 10

श्राद्धे ह्युपानहौ दत्त्वा ब्राह्मणेभ्यः सदा बुधः / दिव्यं स लभते यानं वाजियुक्तं नवं तथा

Bậc trí giả trong lễ Śrāddha cúng dường upānahau (giày dép) cho các Bà-la-môn sẽ luôn được xe cộ mới mẻ, thù thắng, có ngựa kéo, thuộc cõi thiêng.

Verse 11

श्राद्धे छत्रं तु यो दद्यात्पुष्पमालान्वितं तथा / प्रासादो ह्युत्तमो भूत्वा गच्छन्तमनुगच्छति

Ai dâng chiếc lọng trong lễ śrāddha kèm vòng hoa, phước đức như cung điện tối thượng sẽ theo người ấy trên đường đi.

Verse 12

शरणं रत्नसंपूर्णं सशय्याभोजनं बुधः / श्राद्धे दत्त्वा यतिभ्यस्तु नाकपृष्ठे महीयते

Bậc trí, trong lễ śrāddha, dâng cho các yati nơi nương tựa đầy châu báu cùng giường và thức ăn, sẽ được tôn vinh trên cõi trời.

Verse 13

सुक्तावैदूर्यवासांसि रत्नानि विविधानि च / वाहनानि च दिव्यानि प्रयुतान्यर्बुदानि च

Người ấy được y phục khảm ngọc trai và vaidūrya, các loại bảo châu, những cỗ xe thần diệu, cùng của cải vô lượng (prayuta-arbuda).

Verse 14

सुमहद्व्योमगं पुण्यं सर्वकामसमन्वितम् / चन्द्रसूर्यनिभं दिव्यं विमानं लभते ऽक्षयम्

Người ấy đạt được một vimāna thần diệu vô cùng rộng lớn, bay giữa hư không, đầy phước, thỏa mọi ước nguyện, rực sáng như trăng và mặt trời, bền vững không hoại.

Verse 15

अप्सरोभिः परिवृतं कामगं सुमनोजवम् / वसेत्स तु विमानाग्रे स्तूयमानः समन्ततः

Được các apsarā vây quanh, đi theo ý muốn, nhanh như tâm niệm; người ấy ở nơi đầu của vimāna và được ca tụng khắp bốn phương.

Verse 16

दिव्यैःपुष्पैश्चितश्चाहुर्दानानां परमं बुधाः / सुश्लक्ष्मानि सुवर्णानि श्राद्धे पात्राणि दापयेत्

Các bậc hiền triết nói rằng bố thí được trang nghiêm bằng hoa trời là tối thượng trong mọi sự cúng dường. Trong lễ śrāddha nên dâng tặng những đồ đựng bằng vàng nhẵn đẹp, sáng rực.

Verse 17

रसास्तमुपतिष्ठन्ति भक्ष्यं सौभाग्यमेव च / तिलानिक्षूंस्तथा श्राद्धे द्विजेभ्यः संप्रयच्छति

Các vị ngon, thức ăn và phúc lành đều đến với người ấy. Trong lễ śrāddha, người ấy kính dâng mè và mía v.v. cho các dvija.

Verse 18

मित्राणि लभते लोके स्त्रीषु सौभाग्यमेव च / यः पात्रं तैजसं दद्यान्मनोज्ञ श्राद्धभोजनैः

Người ấy được bạn hữu trong đời và cũng được phúc duyên nơi nữ giới. Ai bố thí vật đựng rực sáng cùng những món ăn śrāddha mỹ vị.

Verse 19

पात्रं भवति कामाना रूपस्य च धनस्य च / राजतं काञ्चनं वापि यो दद्याच्छ्राद्धकर्मणि

Người ấy trở thành kẻ xứng đáng nhận được ước nguyện, dung sắc và tài sản. Ai trong nghi lễ śrāddha bố thí bạc hoặc vàng.

Verse 20

दानात्तु लभते कामान्प्राकाश्यं धनमेव च / धेनुं श्राद्धे तु यो दद्याद्गृष्टिं कुम्भापदोहनीम्

Nhờ bố thí, người ấy được toại nguyện, danh tiếng rạng ngời và của cải. Ai trong lễ śrāddha dâng tặng một con bò sữa có thể vắt vào bình.

Verse 21

गावस्तमुपतिष्ठन्ति नरं पुष्टिस्तथैव च / दद्याद्यः शिशिरे चाग्निं बहुकाष्ठं प्रयत्नतः

Người nào vào mùa lạnh, hết lòng bố thí lửa cùng nhiều củi, thì đàn bò sẽ đến phụng sự người ấy, và người ấy được dưỡng lực, thêm phần sung mãn.

Verse 22

कायाग्निदीप्तिं प्राकाश्यं सौभाग्यं तभते नरः / इन्धनानि तु यो दद्या द्द्विजेभ्यः शिशिरागमे

Người nào khi mùa lạnh đến mà bố thí nhiên liệu cho các bậc dvija, sẽ được ngọn lửa trong thân rực sáng, thêm quang minh và phúc lành cát tường.

Verse 23

नित्यं जयति संग्रामे श्रिया जुष्टस्तु जायते / सुरभीणि च माल्यानि गन्धवन्ति तथैव च

Người ấy luôn thắng trong chiến trận, sinh ra được ân sủng của Sri Lakshmi; lại được vòng hoa thơm và hương thơm dịu ngọt.

Verse 24

पूजयित्वा तु पात्रेभ्यः श्राद्धे सत्कृत्य दापयेत् / गन्धमाल्यं महात्मानं सुखानि विविधानि च

Trong lễ śrāddha, sau khi kính lễ các bậc thọ nhận xứng đáng và tiếp đãi trang trọng, nên dâng hương, vòng hoa, lễ vật hợp với bậc đại tâm, cùng các vật đem lại nhiều niềm an lạc.

Verse 25

दातारमुपतिष्ठन्ति युवत्यश्च पतिव्रताः / शयनासनयानानि भूमयो वाहनानि च

Người bố thí được các thiếu phụ giữ trọn đạo hạnh với chồng đến gần phụng sự; lại được giường nằm, chỗ ngồi, phương tiện đi lại, ruộng đất và xe cộ.

Verse 26

श्राद्धेष्वेतानि यो दद्यादश्वमेधफलं लभेत् / श्राद्धकाले गुणवति विप्रे वै समुपस्थिते

Ai dâng các lễ vật này trong nghi thức śrāddha sẽ được phước quả như Aśvamedha; nhất là khi đến kỳ śrāddha có vị Bà-la-môn đức hạnh hiện diện.

Verse 27

इष्टद्रव्यं च यो दद्यात्स्मृतिं मेधां च विन्दति / सर्पिःपूर्णानि पात्राणि श्राद्धे सत्कृत्य दापयेत्

Ai dâng vật phẩm ưa thích sẽ được trí nhớ và trí tuệ. Trong lễ śrāddha, hãy kính cẩn bố thí những bình bát đầy bơ sữa tinh (ghee).

Verse 28

कुम्भोपदोहगृष्टीनां बह्वीनां फलमश्नुते / श्राद्धे यथेप्सितं दत्त्वा पुण्डरीकफलं लभेत्

Người ấy hưởng phước như đã bố thí nhiều bò cho sữa đầy chum. Dâng cúng theo ý nguyện trong lễ śrāddha sẽ đạt quả phước Puṇḍarīka.

Verse 29

वनं पुष्पफलोपेतं दत्त्वा गोसवमश्नुते / कूपारामतडागानि क्षेत्रगोष्ठगृहाणि च

Dâng tặng khu rừng đầy hoa trái thì hưởng phước như lễ tế Gosava. Cũng vậy, dâng giếng, vườn, ao hồ, ruộng đất, chuồng bò và nhà cửa đều sinh công đức.

Verse 30

दत्त्वा मोदन्ति ते स्वर्गे नित्यमाचन्द्रतारकम् / स्वास्तीर्णं शयनं दत्त्वा श्राद्धेरत्नविभूषितम्

Nhờ những bố thí ấy, họ hoan hỷ nơi cõi trời cho đến khi trăng sao còn hiện hữu. Trong lễ śrāddha, dâng chiếc giường trải sẵn, trang sức bằng châu báu, cũng được quả phước như vậy.

Verse 31

पितरस्तस्य तुष्यन्ति स्वर्गलोकं समशनुते / अस्मिंल्लोके च संपन्नं स्यन्दनं च सुवाहनैः

Tổ tiên của người ấy hoan hỷ; người ấy đạt cõi trời. Ngay ở đời này cũng được sung túc và nhận được chiến xa cùng những cỗ xe tốt lành.

Verse 32

अष्टाभिः पूज्यते चात्र धनधान्यैश्च वर्द्धते / पर्णकौशेयपट्टोर्णे तथा प्रावारकंबलौ

Tại đây người ấy được tôn kính theo tám cách và tăng trưởng về của cải, lương thực. Người ấy nhận được y phục bằng lá, lụa, vải quý, len, cùng áo choàng và chăn ấm.

Verse 33

अजिनं काञ्चनं पट्टं प्रवेणीं मृगलोमकम् / दद्यादेतानि विप्राणां भोजयित्वा यथाविधि

Hãy dâng da thú (ajina), vàng, vải quý (paṭṭa), đồ đan (praveṇī) và lông nai; sau khi đã thết đãi các Bà-la-môn đúng nghi lễ thì bố thí những vật ấy.

Verse 34

प्राप्नोति श्रद्धधानस्तु वाजपेयफलं नरः / बहुभार्याः सुरूपाश्च पुत्रा भृत्याश्च किङ्कराः

Người có śraddhā đạt được quả báo của lễ tế Vājapeya: có nhiều thê tử, con trai tuấn tú, cùng gia nhân và tùy tùng phục dịch.

Verse 35

वशे तिष्ठन्ति भूतानि लोके चास्मिन्निरामयम् / कौशेयं क्षौमकार्पासं दुकूलं गहनं तथा

Muôn loài ở trong quyền của người ấy, và ngay ở đời này người ấy được vô bệnh. Người ấy nhận được lụa, vải lanh, vải bông, vải mịn (dukūla) và y phục thượng hạng.

Verse 36

श्राद्धे चैतानि यो दद्यात्कामानाप्नोत्यनुत्तमान् / अलक्ष्मीं नाशयन्त्येते तमः सूर्योदयो यथा

Trong lễ Śrāddha, ai bố thí những vật này sẽ đạt các ước nguyện tối thượng; chúng diệt trừ bất tường như mặt trời mọc xua tan bóng tối.

Verse 37

भ्राजते य विमानाग्रे नक्षत्रेष्विव चन्द्रमाः / वासो हि सर्वदैवत्ये सर्वदेवैरभिष्टुतम्

Như trăng sáng rực ở đầu cỗ xe trời giữa muôn sao, y phục trong nghi lễ dâng cúng chư thần cũng được tất cả thần linh tán thán và rạng ngời.

Verse 38

वस्त्राभावे क्रिया नास्ति य५दानतपांसि च / तस्माद्वस्त्राणि देयानि श्राद्धकाले तु नित्यशः

Không có y phục thì không thành nghi lễ—dù là tế tự, bố thí hay khổ hạnh; vì vậy vào thời Śrāddha phải thường xuyên dâng tặng y phục.

Verse 39

तानि सर्वाण्यवाप्नोति श्राद्धे दत्त्वा तु मानवः / नित्यश्राद्धे तु यो दद्यात्प्रयतस्तत्परायणः

Người nào bố thí trong lễ Śrāddha sẽ đạt được tất cả những quả phúc ấy; và ai chuyên cần, một lòng trong nitya-śrāddha cũng nên dâng thí.

Verse 40

सर्वकामानवाप्नोति राज्यं स्वगे तथव च / सर्वकामसमृद्धस्य यज्ञस्य फलमश्नुते

Người ấy đạt mọi ước nguyện, lại được vương quyền nơi cõi trời; và thọ hưởng quả phúc của tế lễ viên mãn mọi mong cầu.

Verse 41

भक्ष्यजातं तु सुकृतं स्वस्तिकाद्यं सशर्करम् / कृसर मधुसर्पिश्च पयः पायसमेव च

Những món cúng được làm khéo, các thức ăn cát tường như svastika kèm đường; lại có kṛsara, mật ong với bơ ghee, sữa và món payasa nữa.

Verse 42

स्निग्धप्रायाश्च यो दद्यादग्निष्टोमफलं लभेत् / दधिगव्यमसंसृष्टं भक्ष्यान्नानाविधांस्तथा

Ai bố thí các vật béo thơm như ghee làm chủ, người ấy được phước quả của tế lễ Agniṣṭoma; lại còn dâng sữa chua tinh khiết không pha, các phẩm từ sữa bò thanh tịnh, cùng nhiều loại thức ăn bánh trái.

Verse 43

दत्त्वा न शोचते श्राद्धे वर्षासु च मघासु च / घृतेन भोजयेद्विप्रान्घृतं भूमौ समुत्सृजोत्

Dâng bố thí trong lễ śrāddha, vào mùa mưa và khi sao Maghā, người ấy không còn sầu muộn; hãy đãi các brāhmaṇa bằng ghee và cúng/đổ ghee xuống đất.

Verse 44

छायायां हस्तिनश्चैव दत्त्वा श्राद्धेन शोचते / ओदनं पायसं सर्पिर्मधुमूलफलानि च

Dẫu bố thí nơi bóng râm hay dâng cho voi, vì việc śrāddha người ta vẫn có thể sầu; vậy hãy cúng cơm chín, payasa, ghee, mật ong, các loại củ rễ và trái cây.

Verse 45

भक्ष्यांश्च विविधान्दत्त्वा परत्रेह च मोदते / शर्कराक्षीरसंयुक्ताः पृथुका नित्यमक्षयाः

Bố thí nhiều loại bánh trái, người ấy vui hưởng cả đời này lẫn đời sau; pṛthukā trộn đường và sữa luôn cho phước báo không hao mòn.

Verse 46

स्यात्तु संवत्सरं प्रीतिः शाकैर्मांसरसेन च / सक्तुलाजास्तथापूपाः कुल्माषा व्यञ्जनैः सह

Dâng cúng rau, nước thịt cùng saktu, laja, apūpa, kulmāṣa và các món kèm thì được niềm hoan hỷ kéo dài trọn một năm.

Verse 47

सर्पिःस्निग्धानि सर्वाणि दध्ना संस्कृत्य भोजयेत् / श्राद्धेष्वेतानि यो दद्यात्पद्मं स लभते निधिम्

Mọi món ăn nên được làm béo bằng bơ ghee và chế biến với sữa chua rồi dâng đãi; ai bố thí những thứ ấy trong lễ śrāddha sẽ được Padma-nidhi.

Verse 48

नवसस्यानियो दद्याच्छ्राद्धे सत्कृत्य यत्नतः / सर्वभोगानवाप्नोति पूज्यते च दिवं गतः

Ai trong lễ śrāddha kính cẩn và tận tâm bố thí ngũ cốc vụ mới, người ấy đạt mọi hưởng thụ và khi lên cõi trời cũng được tôn kính.

Verse 49

भक्ष्यभोज्यानि पेयानि चोष्यलेङ्यवराणि च / भोजनाग्रासनं दत्त्वा अतिथिभ्यः कृताञ्जलिः

Hãy dâng các món nhai, món ăn, đồ uống, cùng những vật phẩm thượng hạng thuộc loại mút và liếm; lại trao miếng đầu tiên của bữa ăn cho khách, rồi chắp tay cung kính.

Verse 50

सर्वयज्ञक्रतूनां हि फलं प्राप्नोत्यनुत्तमम् / क्षिप्रमत्युष्णमक्लिष्टं दद्यादन्नं बुभुक्षते

Người ấy đạt quả báo tối thượng của mọi tế lễ yajña và nghi lễ kratu; hãy cho kẻ đói ăn ngay, không quá nóng, và không làm họ khổ sở.

Verse 51

सव्यञ्जनं तथा स्निग्धं भक्त्या सत्कृत्य यत्नतः / तरुणादित्यसंकाशं विमानं हंसवाहनम्

Ai với lòng sùng kính, hết sức kính trọng mà bố thí cơm ngon có món ăn kèm và béo ngậy, người ấy sẽ được cỗ thiên xa (vimāna) hamsa-vāhana rực sáng như mặt trời trẻ.

Verse 52

अन्नदो लभते नित्यं कन्याकोटीस्तथैव च / अन्नदानात्परं दानं नान्यत्किञ्चित्तु विद्यते

Người bố thí thức ăn luôn nhận phước báo như kanyā-koṭi; không có sự bố thí nào vượt hơn bố thí thức ăn.

Verse 53

अन्नाद्भूतानि जायन्ते जीवन्ति प्रभवन्ति च / जीवदानात्परं दानं नान्यत्किञ्चन विद्यते

Từ thức ăn mà muôn loài sinh ra, sống còn và tăng trưởng; không có bố thí nào vượt hơn bố thí sự sống (jīva-dāna).

Verse 54

अन्नाल्लोकाः प्रतिष्ठन्ति लोकदानस्य तत्फलम् / अन्नं प्रजापतिः साक्षात्ते न सर्वमिदं ततम्

Nhờ thức ăn mà các cõi được an lập—đó là quả của việc ‘bố thí thế giới’; thức ăn chính là Prajāpati hiển hiện, nhờ đó muôn vật đều thấm nhuần và bao trùm.

Verse 55

तस्मादन्नसमं दानं न भूतं न भविष्यति / यानि रत्नानि मेदिन्यां वाहनानि स्त्रियस्तथा

Vì thế, không có bố thí nào sánh bằng bố thí thức ăn—xưa không có, sau cũng không; dẫu trên đất có châu báu, xe cộ và mỹ nữ đi nữa.

Verse 56

क्षिप्रं प्राप्नोति तत्सर्वं पितृभक्तस्तु यो नरः / प्रतिश्रयं च यो दद्यादतिथिब्यः कृताञ्जलिः

Người luôn sùng kính Tổ tiên (Pitṛ) sẽ mau chóng đạt được mọi điều; và ai chắp tay cung kính ban chỗ nương trú cho khách, cũng được phước ấy.

Verse 57

देवास्तं संप्रतीच्छन्ति दिव्यातिथ्यैः सहस्रशः / सर्वाण्येतानि यो दद्यात्पृथिव्यामेकराड्भवेत्

Chư thiên đón nhận người ấy cùng muôn ngàn sự tiếp đãi thần diệu; ai bố thí trọn vẹn những điều này sẽ thành bậc quân vương độc tôn trên cõi đất.

Verse 58

त्रिभिर्द्वाभ्यामथैकेन दानेन तु सुखी भदेत् / दानानि परमो धर्मः सद्भिः सत्कृत्य पूजितः

Chỉ với ba, hai, hay một sự bố thí thôi, con người cũng có thể được an lạc; bố thí là dharma tối thượng, được bậc hiền thiện kính trọng và tôn thờ.

Verse 59

त्रैलोक्यस्या धिपत्यं हि दानेनैव ध्रुवं स्थितम् / अराजा लभते राज्यमधनश्चोत्तमं धनम् / क्षीणायुर्लभते चायुः पितृभक्तः सदा नरः

Quyền chủ tể ba cõi được xác lập vững bền nhờ bố thí; kẻ không có vương quyền được vương quốc, người nghèo được tài sản thượng hạng; kẻ đoản thọ được thọ mạng—đó là quả cho người luôn sùng kính Pitṛ.