Adhyaya 4

Verse 1

श्रीशुक उवाच कालस्ते परमाण्वादिर्द्विपरार्धावधिर्नृप । कथितो युगमानं च श‍ृणु कल्पलयावपि ॥ १ ॥

Śukadeva nói: Tâu Đại vương, ta đã trình bày cho ngài về thước đo thời gian, từ khoảnh khắc vi tế nhất đo bằng chuyển động của một nguyên tử cho đến trọn thọ mạng dviparārdha của Brahmā; và cũng đã nói về độ dài các yuga. Nay xin hãy nghe về thời lượng một ngày của Brahmā (kalpa) và tiến trình pralaya, sự tiêu hoại vũ trụ.

Verse 2

चतुर्युगसहस्रं तु ब्रह्मणो दिनमुच्यते । स कल्पो यत्र मनवश्चतुर्दश विशाम्पते ॥ २ ॥

Một nghìn chu kỳ của bốn thời đại hợp thành một ngày của Brahmā; đó gọi là kalpa. Tâu Đại vương, trong khoảng ấy có mười bốn Manu lần lượt xuất hiện rồi qua đi.

Verse 3

तदन्ते प्रलयस्तावान् ब्राह्मी रात्रिरुदाहृता । त्रयो लोका इमे तत्र कल्पन्ते प्रलयाय हि ॥ ३ ॥

Khi ngày ấy kết thúc, pralaya xảy ra trong một khoảng thời gian tương đương; đó gọi là đêm của Brahmā. Lúc ấy cả ba cõi đều chịu sự tiêu hoại.

Verse 4

एष नैमित्तिक: प्रोक्त: प्रलयो यत्र विश्वसृक् । शेतेऽनन्तासनो विश्वमात्मसात्कृत्य चात्मभू: ॥ ४ ॥

Đó được gọi là naimittika-pralaya, sự tiêu hoại theo chu kỳ, khi Brahmā—đấng tạo dựng vũ trụ—đi vào giấc ngủ. Khi ấy, Nārāyaṇa, Đấng Sáng Tạo nguyên thủy, nằm trên giường Ananta Śeṣa và thu nhiếp toàn thể vũ trụ vào chính Ngài.

Verse 5

द्विपरार्धे त्वतिक्रान्ते ब्रह्मण: परमेष्ठिन: । तदा प्रकृतय: सप्त कल्पन्ते प्रलयाय वै ॥ ५ ॥

Khi hai nửa đời thọ của Phạm Thiên tối thượng (Paramesthin) đã mãn, bảy yếu tố căn bản của tạo hóa tan rã, đi vào đại hủy diệt (pralaya).

Verse 6

एष प्राकृतिको राजन् प्रलयो यत्र लीयते । अण्डकोषस्तु सङ्घातो विघाट उपसादिते ॥ ६ ॥

Tâu Đại vương, đây là pralaya thuộc vật chất (prākṛtika), nơi các yếu tố vật chất tan vào nhau; khi ấy “trứng vũ trụ” do sự hòa hợp các yếu tố cấu thành cũng bị phá vỡ và tiêu diệt.

Verse 7

पर्जन्य: शतवर्षाणि भूमौ राजन् न वर्षति । तदा निरन्ने ह्यन्योन्यं भक्ष्यमाणा: क्षुधार्दिता: । क्षयं यास्यन्ति शनकै: कालेनोपद्रुता: प्रजा: ॥ ७ ॥

Tâu Đại vương, suốt một trăm năm đất không có mưa. Khi ấy vì thiếu lương thực và đói khát, dân chúng sẽ ăn lẫn nhau, rồi dưới sức mạnh của Thời gian mà dần dần diệt vong.

Verse 8

सामुद्रं दैहिकं भौमं रसं सांवर्तको रवि: । रश्मिभि: पिबते घोरै: सर्वं नैव विमुञ्चति ॥ ८ ॥

Mặt trời trong hình tướng hủy diệt sẽ dùng những tia sáng ghê gớm uống cạn mọi nước: của đại dương, trong thân thể sinh linh và trong lòng đất; nhưng nó chẳng ban lại một giọt mưa nào.

Verse 9

तत: संवर्तको वह्नि: सङ्कर्षणमुखोत्थित: । दहत्यनिलवेगोत्थ: शून्यान् भूविवरानथ ॥ ९ ॥

Kế đó, ngọn lửa hủy diệt (saṁvartaka) bùng lên từ miệng của Bhagavān Saṅkarṣaṇa. Được sức gió dữ dội nâng đỡ, lửa ấy cháy khắp nơi, thiêu rụi cả những khe hở trống vắng của vũ trụ.

Verse 10

उपर्यध: समन्ताच्च शिखाभिर्वह्निसूर्ययो: । दह्यमानं विभात्यण्डं दग्धगोमयपिण्डवत् ॥ १० ॥

Bị thiêu đốt tứ phía—trên bởi mặt trời rực cháy, dưới bởi lửa của Bhagavān Saṅkarṣaṇa—quả cầu vũ trụ sẽ rực sáng như một viên phân bò đang cháy.

Verse 11

तत: प्रचण्डपवनो वर्षाणामधिकं शतम् । पर: सांवर्तको वाति धूम्रं खं रजसावृतम् ॥ ११ ॥

Rồi một cơn gió hủy diệt dữ dội sẽ thổi hơn một trăm năm; bầu trời bị bụi phủ sẽ hóa xám mờ như khói.

Verse 12

ततो मेघकुलान्यङ्ग चित्र वर्णान्यनेकश: । शतं वर्षाणि वर्षन्ति नदन्ति रभसस्वनै: ॥ १२ ॥

Sau đó, tâu Đại vương, những cụm mây muôn màu sẽ tụ lại; gầm rền dữ dội với tiếng sấm, chúng sẽ trút mưa lũ suốt một trăm năm.

Verse 13

तत एकोदकं विश्वं ब्रह्माण्डविवरान्तरम् ॥ १३ ॥

Khi ấy, toàn thể thế giới bên trong vỏ bọc vũ trụ sẽ đầy nước, trở thành một đại dương vũ trụ duy nhất.

Verse 14

तदा भूमेर्गन्धगुणं ग्रसन्त्याप उदप्लवे । ग्रस्तगन्धा तु पृथिवी प्रलयत्वाय कल्पते ॥ १४ ॥

Khi vạn vật bị nước lũ tràn ngập, nước sẽ cướp đi phẩm tính riêng của đất là “hương”; đất mất hương sẽ tan rã, đi vào pralaya.

Verse 15

अपां रसमथो तेजस्ता लीयन्तेऽथ नीरसा: । ग्रसते तेजसो रूपं वायुस्तद्रहितं तदा ॥ १५ ॥ लीयते चानिले तेजो वायो: खं ग्रसते गुणम् । स वै विशति खं राजंस्ततश्च नभसो गुणम् ॥ १६ ॥ शब्दं ग्रसति भूतादिर्नभस्तमनुलीयते । तैजसश्चेन्द्रियाण्यङ्ग देवान् वैकारिको गुणै: ॥ १७ ॥ महान् ग्रसत्यहङ्कारं गुणा: सत्त्वादयश्च तम् । ग्रसतेऽव्याकृतं राजन् गुणान् कालेन चोदितम् ॥ १८ ॥ न तस्य कालावयवै: परिणामादयो गुणा: । अनाद्यनन्तमव्यक्तं नित्यं कारणमव्ययम् ॥ १९ ॥

Yếu tố lửa chiếm lấy vị của yếu tố nước, nước không còn vị sẽ hòa nhập vào lửa. Gió chiếm lấy hình sắc của lửa, và lửa không còn hình sắc sẽ hòa nhập vào gió.

Verse 16

अपां रसमथो तेजस्ता लीयन्तेऽथ नीरसा: । ग्रसते तेजसो रूपं वायुस्तद्रहितं तदा ॥ १५ ॥ लीयते चानिले तेजो वायो: खं ग्रसते गुणम् । स वै विशति खं राजंस्ततश्च नभसो गुणम् ॥ १६ ॥ शब्दं ग्रसति भूतादिर्नभस्तमनुलीयते । तैजसश्चेन्द्रियाण्यङ्ग देवान् वैकारिको गुणै: ॥ १७ ॥ महान् ग्रसत्यहङ्कारं गुणा: सत्त्वादयश्च तम् । ग्रसतेऽव्याकृतं राजन् गुणान् कालेन चोदितम् ॥ १८ ॥ न तस्य कालावयवै: परिणामादयो गुणा: । अनाद्यनन्तमव्यक्तं नित्यं कारणमव्ययम् ॥ १९ ॥

Lửa hòa nhập vào gió. Yếu tố hư không chiếm lấy đặc tính xúc chạm của gió, và gió đi vào hư không. Tâu Đại vương, sau đó là đặc tính của hư không.

Verse 17

अपां रसमथो तेजस्ता लीयन्तेऽथ नीरसा: । ग्रसते तेजसो रूपं वायुस्तद्रहितं तदा ॥ १५ ॥ लीयते चानिले तेजो वायो: खं ग्रसते गुणम् । स वै विशति खं राजंस्ततश्च नभसो गुणम् ॥ १६ ॥ शब्दं ग्रसति भूतादिर्नभस्तमनुलीयते । तैजसश्चेन्द्रियाण्यङ्ग देवान् वैकारिको गुणै: ॥ १७ ॥ महान् ग्रसत्यहङ्कारं गुणा: सत्त्वादयश्च तम् । ग्रसतेऽव्याकृतं राजन् गुणान् कालेन चोदितम् ॥ १८ ॥ न तस्य कालावयवै: परिणामादयो गुणा: । अनाद्यनन्तमव्यक्तं नित्यं कारणमव्ययम् ॥ १९ ॥

Bản ngã trong vô minh chiếm lấy âm thanh, và hư không hòa nhập vào đó. Bản ngã trong đam mê chiếm lấy các giác quan, và bản ngã trong thiện tính chiếm lấy các vị thần.

Verse 18

अपां रसमथो तेजस्ता लीयन्तेऽथ नीरसा: । ग्रसते तेजसो रूपं वायुस्तद्रहितं तदा ॥ १५ ॥ लीयते चानिले तेजो वायो: खं ग्रसते गुणम् । स वै विशति खं राजंस्ततश्च नभसो गुणम् ॥ १६ ॥ शब्दं ग्रसति भूतादिर्नभस्तमनुलीयते । तैजसश्चेन्द्रियाण्यङ्ग देवान् वैकारिको गुणै: ॥ १७ ॥ महान् ग्रसत्यहङ्कारं गुणा: सत्त्वादयश्च तम् । ग्रसतेऽव्याकृतं राजन् गुणान् कालेन चोदितम् ॥ १८ ॥ न तस्य कालावयवै: परिणामादयो गुणा: । अनाद्यनन्तमव्यक्तं नित्यं कारणमव्ययम् ॥ १९ ॥

Mahat-tattva chiếm lấy bản ngã. Ba phương thức của thiên nhiên chiếm lấy mahat. Tâu Đại vương, Thiên nhiên Bất hiện, được thúc đẩy bởi thời gian, chiếm lấy các phương thức đó.

Verse 19

अपां रसमथो तेजस्ता लीयन्तेऽथ नीरसा: । ग्रसते तेजसो रूपं वायुस्तद्रहितं तदा ॥ १५ ॥ लीयते चानिले तेजो वायो: खं ग्रसते गुणम् । स वै विशति खं राजंस्ततश्च नभसो गुणम् ॥ १६ ॥ शब्दं ग्रसति भूतादिर्नभस्तमनुलीयते । तैजसश्चेन्द्रियाण्यङ्ग देवान् वैकारिको गुणै: ॥ १७ ॥ महान् ग्रसत्यहङ्कारं गुणा: सत्त्वादयश्च तम् । ग्रसतेऽव्याकृतं राजन् गुणान् कालेन चोदितम् ॥ १८ ॥ न तस्य कालावयवै: परिणामादयो गुणा: । अनाद्यनन्तमव्यक्तं नित्यं कारणमव्ययम् ॥ १९ ॥

Thiên nhiên Bất hiện đó không chịu sự biến đổi của thời gian. Nó vô thỉ, vô chung, vĩnh hằng và là nguyên nhân bất diệt của tạo hóa.

Verse 20

न यत्र वाचो न मनो न सत्त्वं तमो रजो वा महदादयोऽमी । न प्राणबुद्धीन्द्रियदेवता वा न सन्निवेश: खलु लोककल्प: ॥ २० ॥ न स्वप्नजाग्रन्न च तत् सुषुप्तं न खं जलं भूरनिलोऽग्निरर्क: । संसुप्तवच्छून्यवदप्रतर्क्यं तन्मूलभूतं पदमामनन्ति ॥ २१ ॥

Trong trạng thái chưa hiển lộ của tự nhiên vật chất, gọi là pradhāna, không có lời nói, không có tâm, không có sự biểu hiện của các yếu tố vi tế bắt đầu từ mahat; cũng không có ba guṇa: sattva, rajas, tamas. Ở đó không có prāṇa, không có buddhi, không có các căn, cũng không có chư thiên; không có sự sắp đặt nhất định của các thế giới. Không có các trạng thái mộng, thức và ngủ sâu; không có hư không, nước, đất, gió, lửa hay mặt trời. Tình trạng ấy như giấc ngủ hoàn toàn hoặc như trống rỗng, không thể diễn tả; tuy vậy các bậc thông hiểu śāstra nói rằng vì pradhāna là chất liệu gốc, nên chính là nền tảng của sự sáng tạo vật chất.

Verse 21

न यत्र वाचो न मनो न सत्त्वं तमो रजो वा महदादयोऽमी । न प्राणबुद्धीन्द्रियदेवता वा न सन्निवेश: खलु लोककल्प: ॥ २० ॥ न स्वप्नजाग्रन्न च तत् सुषुप्तं न खं जलं भूरनिलोऽग्निरर्क: । संसुप्तवच्छून्यवदप्रतर्क्यं तन्मूलभूतं पदमामनन्ति ॥ २१ ॥

Trong trạng thái avyakta của pradhāna không có mộng, không có thức, cũng không có ngủ sâu; không có hư không, nước, đất, gió, lửa hay mặt trời. Tình trạng ấy như giấc ngủ hoàn toàn hoặc như trống rỗng, vượt ngoài lời và lý; tuy vậy các bậc tường tri tत्त्व nói rằng pradhāna là chất liệu gốc và là nền tảng của sự tạo thành vật chất.

Verse 22

लय: प्राकृतिको ह्येष पुरुषाव्यक्तयोर्यदा । शक्तय: सम्प्रलीयन्ते विवशा: कालविद्रुता: ॥ २२ ॥

Đây là sự hủy diệt gọi là prākṛtika: khi bởi sức mạnh của thời gian, các năng lực thuộc về Đấng Purusha Tối Thượng và tự nhiên vật chất avyakta của Ngài bị phân rã, trở nên bất lực, mất hết công năng và hòa tan hoàn toàn vào nhau.

Verse 23

बुद्धीन्द्रियार्थरूपेण ज्ञानं भाति तदाश्रयम् । द‍ृश्यत्वाव्यतिरेकाभ्यामाद्यन्तवदवस्तु यत् ॥ २३ ॥

Tri thức hiện bày như buddhi, các căn và các đối tượng của căn, chỉ nương nơi một Thực Tại Tối Thượng. Bất cứ điều gì có khởi đầu và kết thúc đều không có thực chất, vì nó là đối tượng được nhận biết bởi các căn hữu hạn và vì nó không khác với chính nguyên nhân của nó.

Verse 24

दीपश्चक्षुश्च रूपं च ज्योतिषो न पृथग् भवेत् । एवं धी: खानि मात्राश्च न स्युरन्यतमाद‍ृतात् ॥ २४ ॥

Ngọn đèn, con mắt thấy nhờ ánh đèn ấy, và hình sắc được thấy—cả ba về căn bản không tách khỏi yếu tố lửa. Cũng vậy, buddhi, các căn và các đối tượng của căn không có tồn tại riêng ngoài Thực Tại Tối Thượng; tuy nhiên Chân Lý Tuyệt Đối vẫn hoàn toàn siêu việt và khác biệt với chúng.

Verse 25

बुद्धेर्जागरणं स्वप्न: सुषुप्तिरिति चोच्यते । मायामात्रमिदं राजन् नानात्वं प्रत्यगात्मनि ॥ २५ ॥

Ba trạng thái của trí năng được gọi là thức, mộng và ngủ sâu. Tâu Đại vương, mọi kinh nghiệm đa dạng hiện ra nơi tự ngã nội tại thanh tịnh ấy chỉ là huyễn (māyā) mà thôi.

Verse 26

यथा जलधरा व्योम्नि भवन्ति न भवन्ति च । ब्रह्मणीदं तथा विश्वमवयव्युदयाप्ययात् ॥ २६ ॥

Như mây trên trời tụ lại rồi tan đi do các phần tử hợp và ly, cũng vậy vũ trụ này được tạo và bị hoại trong Brahman bởi sự hợp tan của các yếu tố cấu thành.

Verse 27

सत्यं ह्यवयव: प्रोक्त: सर्वावयविनामिह । विनार्थेन प्रतीयेरन् पटस्येवाङ्ग तन्तव: ॥ २७ ॥

Tâu Đại vương, kinh điển nói rằng các phần tử cấu thành của mọi vật hợp thành đều được nhận biết như một thực tại riêng; như những sợi chỉ của tấm vải có thể được thấy riêng khỏi tấm vải.

Verse 28

यत् सामान्यविशेषाभ्यामुपलभ्येत स भ्रम: । अन्योन्यापाश्रयात् सर्वमाद्यन्तवदवस्तु यत् ॥ २८ ॥

Bất cứ điều gì được kinh nghiệm như nguyên nhân chung và kết quả riêng đều là huyễn, vì nhân và quả chỉ tồn tại tương đối nương nhau. Thật vậy, điều gì có khởi đầu và kết thúc thì không chân thật.

Verse 29

विकार: ख्यायमानोऽपि प्रत्यगात्मानमन्तरा । न निरूप्योऽस्त्यणुरपि स्याच्चेच्चित्सम आत्मवत् ॥ २९ ॥

Dù sự biến đổi được thấy, nhưng nếu không quy chiếu về Paramātmā thì ngay cả sự biến đổi của một nguyên tử cũng không có định nghĩa tối hậu. Để được thừa nhận là thật có, điều gì đó phải mang phẩm tính như linh thể thuần tịnh: tồn tại vĩnh cửu, không biến đổi.

Verse 30

न हि सत्यस्य नानात्वमविद्वान् यदि मन्यते । नानात्वं छिद्रयोर्यद्वज्ज्योतिषोर्वातयोरिव ॥ ३० ॥

Trong Chân Lý Tuyệt Đối không có nhị nguyên vật chất. Sự sai biệt mà kẻ vô minh thấy chỉ như bầu trời trong chiếc bình rỗng và bầu trời bên ngoài, như bóng mặt trời trong nước và mặt trời trên trời, hay như prāṇa trong thân này và prāṇa trong thân khác.

Verse 31

यथा हिरण्यं बहुधा समीयते नृभि: क्रियाभिर्व्यवहारवर्त्मसु । एवं वचोभिर्भगवानधोक्षजो व्याख्यायते लौकिकवैदिकैर्जनै: ॥ ३१ ॥

Như con người tùy mục đích mà dùng vàng theo nhiều cách trong đường lối giao dịch, nên vàng được thấy dưới nhiều dạng; cũng vậy, Bhagavān Adhokṣaja—Đấng vượt ngoài tầm giác quan—được các hạng người diễn giải bằng nhiều thuật ngữ, cả thế tục lẫn Veda.

Verse 32

यथा घनोऽर्कप्रभवोऽर्कदर्शितो ह्यर्कांशभूतस्य च चक्षुषस्तम: । एवं त्वहं ब्रह्मगुणस्तदीक्षितो ब्रह्मांशकस्यात्मन आत्मबन्धन: ॥ ३२ ॥

Dẫu mây sinh từ mặt trời và cũng nhờ mặt trời mà hiện ra, nó vẫn gây tối cho con mắt—một phần mở rộng của mặt trời. Cũng vậy, bản ngã giả vật chất (ahaṅkāra), sinh từ Brahman và được Brahman làm hiển lộ, lại che ngăn jīva—một phần của Brahman—khỏi sự chứng ngộ Brahman tối thượng.

Verse 33

घनो यदार्कप्रभवो विदीर्यते चक्षु: स्वरूपं रविमीक्षते तदा । यदा ह्यहङ्कार उपाधिरात्मनो जिज्ञासया नश्यति तर्ह्यनुस्मरेत् ॥ ३३ ॥

Khi đám mây sinh từ mặt trời bị xé tan, con mắt thấy được hình tướng thật của mặt trời. Cũng vậy, khi linh hồn phá bỏ lớp phủ bản ngã giả bằng sự truy vấn khoa học siêu việt, nó khôi phục lại nhận thức tâm linh nguyên sơ của mình.

Verse 34

यदैवमेतेन विवेकहेतिना मायामयाहङ्करणात्मबन्धनम् । छित्त्वाच्युतात्मानुभवोऽवतिष्ठते तमाहुरात्यन्तिकमङ्ग सम्प्लवम् ॥ ३४ ॥

Hỡi Parīkṣit kính mến, khi sợi trói buộc linh hồn là bản ngã giả do māyā được chém đứt bằng thanh gươm tri kiến phân biệt, và sự chứng ngộ về Chúa Acyuta, Đấng Paramātmā, trở nên vững bền, thì đó được gọi là ātyantika—sự tiêu vong tối hậu của tồn tại vật chất.

Verse 35

नित्यदा सर्वभूतानां ब्रह्मादीनां परन्तप । उत्पत्तिप्रलयावेके सूक्ष्मज्ञा: सम्प्रचक्षते ॥ ३५ ॥

Hỡi bậc chế ngự kẻ thù, các bậc tinh thông huyền vi nói rằng mọi hữu thể, bắt đầu từ Phạm Thiên Brahmā, luôn luôn trải qua tiến trình sinh khởi và hoại diệt liên tục.

Verse 36

कालस्रोतोजवेनाशु ह्रियमाणस्य नित्यदा । परिणामिनामवस्थास्ता जन्मप्रलयहेतव: ॥ ३६ ॥

Bị cuốn đi mau lẹ bởi dòng thời gian hùng mạnh, mọi pháp hữu vi luôn biến đổi và hao mòn; chính các giai đoạn tồn tại của chúng là nguyên nhân thường hằng của sinh và diệt.

Verse 37

अनाद्यन्तवतानेन कालेनेश्वरमूर्तिना । अवस्था नैव द‍ृश्यन्ते वियति ज्योतिषामिव ॥ ३७ ॥

Những giai đoạn do Thời gian vô thủy vô chung—hình tướng đại diện vô ngã của Đấng Tối Thượng—tạo ra không thể thấy trực tiếp, như những biến chuyển vị trí cực vi của các hành tinh trên trời không hiện rõ trước mắt.

Verse 38

नित्यो नैमित्तिकश्चैव तथा प्राकृतिको लय: । आत्यन्तिकश्च कथित: कालस्य गतिरीद‍ृशी ॥ ३८ ॥

Như vậy, tiến trình của thời gian được mô tả qua bốn loại hoại diệt: liên tục, theo kỳ, thuộc vật chất (nguyên tố), và tối hậu.

Verse 39

एता: कुरुश्रेष्ठ जगद्विधातु- र्नारायणस्याखिलसत्त्वधाम्न: । लीलाकथास्ते कथिता: समासत: कार्त्स्‍न्येन नाजोऽप्यभिधातुमीश: ॥ ३९ ॥

Hỡi bậc ưu tú trong dòng Kuru, ta đã thuật cho ngươi một cách tóm lược những chuyện lila của Thượng Đế Nārāyaṇa—Đấng kiến tạo thế gian và là nơi nương tựa của mọi hữu thể; ngay cả Brahmā (Aja) cũng không thể diễn tả trọn vẹn.

Verse 40

संसारसिन्धुमतिदुस्तरमुत्तितीर्षो- र्नान्य: प्लवो भगवत: पुरुषोत्तमस्य । लीलाकथारसनिषेवणमन्तरेण पुंसो भवेद् विविधदु:खदवार्दितस्य ॥ ४० ॥

Người bị lửa muôn vàn khổ não thiêu đốt và mong vượt qua biển luân hồi khó vượt, không có con thuyền nào khác ngoài bhakti: phụng sự và thưởng thức vị siêu việt của những chuyện kể về līlā của Bhagavān, Đấng Purusottama. Thiếu điều ấy, người ấy bị muôn cửa khổ bức bách.

Verse 41

पुराणसंहितामेतामृषिर्नारायणोऽव्यय: । नारदाय पुरा प्राह कृष्णद्वैपायनाय स: ॥ ४१ ॥

Tuyển tập tinh yếu của mọi Purāṇa này thuở xưa được Ṛṣi Nara-Nārāyaṇa bất hoại thuyết cho Nārada; rồi Nārada lại truyền dạy cho Kṛṣṇa Dvaipāyana Vedavyāsa.

Verse 42

स वै मह्यं महाराज भगवान् बादरायण: । इमां भागवतीं प्रीत: संहितां वेदसम्मिताम् ॥ ४२ ॥

Muôn tâu Mahārāja, chính Bhagavān Bādarāyaṇa (Vyāsadeva) đã hoan hỷ dạy cho tôi bản saṁhitā Bhāgavatī này—Śrīmad-Bhāgavatam—có uy nghi ngang hàng với bốn Veda.

Verse 43

इमां वक्ष्यत्यसौ सूत ऋषिभ्यो नैमिषालये । दीर्घसत्रे कुरुश्रेष्ठ सम्पृष्ट: शौनकादिभि: ॥ ४३ ॥

Hỡi bậc tối thượng trong dòng Kuru, tại Naimiṣāraṇya trong đại tế lễ kéo dài ấy, khi được các ṛṣi đứng đầu là Śaunaka thỉnh hỏi, Sūta Gosvāmī sẽ thuyết giảng chính Bhāgavatam này cho hội chúng hiền triết.