
The Consecration (Anointing) of Indra
Pinagdurugtong ng PP.2.5 ang dalawang hibla: aral sa paglaya at pagpapatibay sa pagka-hari ni Indra. Itinuturo na ang bihirang tahanang Vaiṣṇava ay hindi nakakamit sa tapas lamang; sa samādhi at tunay na kaalaman nagwawakas ang pagsisikap, at sa biyaya ni Viṣṇu nagiging ganap ang bunga. Isinasalaysay ang pag-aayuno at pagninilay ni Somaśarman sa Śāligrāma, ang kanyang pangamba sa kamatayan, at ang pagbagsak sa muling kapanganakan sa angkan ng Asura; ngunit muling sumisibol ang liwanag ng pagkaunawa nang siya’y maging Prahlāda, na naaalala ang salaysay tungkol kay Śivaśarman. Inaaliw ni Nārada si Kamalā, ina ni Prahlāda, sa pamamagitan ng hula ng muling pagsilang at ng pag-akyat sa katayuang tulad ni Indra. Pagkaraan, tinanong ng mga ṛṣi kung paano nagmula ang kapangyarihan ni Indra; ipinaliwanag ni Sūta na matapos magwagi ang mga Deva laban sa mga Asura, lumapit sila kay Mādhava. Ipinahayag ni Viṣṇu ang pag-angat ng isang deboto bilang anak ni Aditi—Suvrata/Vasudatta—binanggit ang mga pangalan at papuri kay Indra, at isinalaysay ang pagdiriwang ng kapanganakan at ang pormal na abhiṣeka na nagtatatag ng kaayusang kosmiko sa basbas ng Vaiṣṇava.
Verse 1
शिवशर्मोवाच । तपसा दमशौचाभ्यांगुरुशुश्रूषया तथा । भक्त्याभावेन तुष्टोस्मि तवाद्य चसुपुत्रक
Sinabi ni Śivaśarman: “Dahil sa iyong tapas (pagpapakasakit), pagpipigil-sa-sarili, at kadalisayan, at dahil din sa tapat mong paglilingkod sa iyong guro—sa diwa ng bhakti—nalulugod ako sa iyo ngayon din, mahal kong mabuting anak.”
Verse 2
त्यजामि वैकृतं रूपं मत्तः सुखमवाप्नुहि । एवमुक्वा सुतं विप्रो दर्शयामास तां तनुम्
“Itinatakwil ko ang anyong ito na nabago at di-likas; mula sa akin, kamtin mo ang kaligayahan.” Pagkasabi nito sa kanyang anak, ipinakita ng brāhmaṇa sa kanya ang yaong (tunay) katawan.
Verse 3
यथापूर्वं स्थितौ तौ तु तथा स दृष्टवान्गुरू । दीप्तिमंतौ महात्मानौ सूर्यबिंबोपमावुभौ
Nang makita niya ang dalawang kagalang-galang na nakatayo gaya ng dati, nasilayan niya sila—kapwa maningning na dakilang kaluluwa, na wari’y bilog ng araw.
Verse 4
ननाम पादौ सद्भक्त्या उभयोस्तु महात्मनोः । ततः सुतं समामंत्र्य हर्षेण महतान्वितः
Sa tapat na debosyon, yumukod siya sa paanan ng kapwa dakilang kaluluwa. Pagkaraan, tinawag niya ang kanyang anak, at napuspos siya ng napakalaking galak.
Verse 5
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे देवासुरे इंद्राभिषेकोनाम पंचमोऽध्यायः
Dito nagtatapos ang ikalimang kabanata, na tinatawag na “Pagpapabanal (Abhiṣeka) kay Indra,” sa Bhūmi-khaṇḍa ng Śrī Padma Purāṇa, sa bahaging tumatalakay sa mga Deva at Asura.
Verse 6
प्रविष्टो वैष्णवं धाम स मुनिर्दुर्लभं पदम् । नत्वन्यैः प्राप्यते पुण्यैस्तपोभिर्मुक्तिदं पदम्
Pumasok ang pantas sa dhāma ni Viṣṇu—ang bihira at halos di-maabot na kalagayan. Ang kinalalagyang nagbibigay-mokṣa ay hindi nakakamtan sa ibang kabutihan o tapasya lamang.
Verse 7
विष्णोस्तु चिंतनैर्न्यासध्यानज्ञानैः स्तवैस्तथा । न दानैस्तीर्थयात्राभिर्दृश्यते मधुसूदनः
Si Madhusūdana (Viṣṇu) ay hindi tunay na ‘nakikita’ sa pag-iisip lamang, sa nyāsa, sa dhyāna, sa kaalaman, o sa mga stava; ni sa dāna at paglalakbay sa mga tīrtha.
Verse 8
समाधिज्ञानयोगेन दृश्यते परमं पदम् । महायोगैर्यथा विप्रः प्रविष्टो वैष्णवीं तनुम्
Sa yoga ng samādhi at tunay na kaalaman, namamasdan ang kataas-taasang kalagayan; gaya ng isang brāhmaṇa na, sa dakilang kapangyarihan ng yoga, ay pumasok sa katawang Vaiṣṇava.
Verse 9
सूत उवाच । ततस्तत्र तपस्तेपे सोमशर्मा महाद्युतिः । अश्मलोष्टसमं मेने कांचनंभूषणं पुनः
Sinabi ni Sūta: Pagkaraan, doon ay nagsagawa ng tapasya si Somaśarmā na maningning ang ningning; at muli niyang inakalang ang gintong palamuti ay kapantay lamang ng bato at tipak ng lupa.
Verse 10
जिताहारः स धर्मात्मा निद्रया परिवर्जितः । स सर्वान्विषयांस्त्यक्त्वा एकांतमपि सेवते
Ang dharmātmang iyon ay nagpipigil sa pagkain at umiiwas sa labis na pagtulog; tinalikuran niya ang lahat ng bagay na pandama at namumuhay maging sa ganap na pag-iisa.
Verse 11
योगासनसमारूढो निराशो निःपरिग्रहः । तस्य वेला सुसंप्राप्ता मृत्युकालस्य वै तदा
Matatag na nakaupo sa āsana ng yoga, walang pagnanasa at walang pag-aari; dumating sa kanya ang itinakdang sandali—sapagkat noon ay sumapit ang oras ng kamatayan.
Verse 12
आगता दानवा विप्रं सोमशर्माणमंतिके । मृत्युकाले तु संप्राप्ते प्राणयात्रा प्रवर्तिनः
Lumapit ang mga Dānava sa brāhmaṇa na si Somaśarman; sapagkat dumating na ang sandali ng kamatayan at ang hininga ng buhay ay nagsisimula na ng huling paglalakbay.
Verse 13
शालिग्रामे महाक्षेत्रे ऋषीणां मानवर्द्धने । केचिद्वदंति वै दैत्याः केचिद्वदंति दानवाः
Sa Śāligrāma, ang dakilang banal na lupain na nagpapalago ng kabanalan ng mga ṛṣi at ng mga tao—may nagsasabing sila’y mga Daitya, at may nagsasabing sila’y mga Dānava.
Verse 14
एवंविधो महाशब्दः कर्णरंध्रं गतस्तदा । तस्यैव विप्रवर्यस्य सुचिरात्सोमशर्मणः
Noon, ang gayong napakalakas na tunog ay pumasok sa butas ng tainga ng yaong dakilang brāhmaṇa, si Somaśarman, matapos ang mahabang panahon.
Verse 15
ज्ञानध्यानविलग्नस्य प्रविष्टं दैत्यजं भयम् । तेन ध्यानेन तस्यापि दैत्यभीत्यैव वै तदा
Sa kanya na nakalubog sa jñāna at dhyāna, pumasok ang takot na mula sa mga daitya. Ngunit sa mismong pagninilay na iyon, ang takot ay naging takot lamang sa mga demonyo at hindi siya nadaig.
Verse 16
सत्वरं चैव तत्प्राणा गतास्तस्य महात्मनः । दैत्यभयेन संयुक्तः स हि मृत्युवशं गतः
At daglian nga lumisan ang hininga-buhay ng dakilang may-diwa; sapagkat sinakmal ng takot sa mga Daitya, tunay siyang napasailalim sa kapangyarihan ni Kamatayan.
Verse 17
तस्माद्दैत्यगृहे जातो हिरण्यकशिपोः सुतः । देवासुरे महायुद्धे निहतश्चक्रपाणिना
Kaya sa sambahayan ng mga Daitya isinilang ang anak ni Hiraṇyakaśipu; at sa dakilang digmaan ng mga Deva at Asura, siya’y napatay ng may-hawak ng Sudarśana cakra.
Verse 18
युद्ध्यमानेन तेनापि प्रह्लादेन महात्मना । सुदृष्टं वासुदेवत्वं विश्वरूपसमन्वितम्
Kahit sa gitna ng pakikidigma, ang dakilang Prahlāda ay malinaw na namasdan ang pagka-Vāsudeva—na may taglay na anyong pangkalahatan ng sansinukob.
Verse 19
योगाभ्यासेन पूर्वेण ज्ञानमासीन्महात्मनः । सस्मार पूर्वकं सर्वं चरितं शिवशर्मणः
Sa dating pagsasanay niya sa yoga, sumilang ang kaalaman sa dakilang may-diwa; at ganap niyang naalaala ang buong naunang salaysay ni Śivaśarman.
Verse 20
प्रागहं सोमशर्माख्यः प्रविष्टो दानवीं तनुम् । अस्मात्कायात्कदा पुण्यं केवलं धाम उत्तमम्
Noon, ako’y tinawag na Somaśarman, ngunit pumasok ako sa katawang Dānava. Mula sa katawang ito, kailan ko maaabot ang dalisay at walang kapantay na banal na tahanan—yaong kataas-taasang kaharian lamang?
Verse 21
प्रयास्यामि महापुण्यैर्ज्ञानाख्यैर्मोक्षदायकम् । समरे म्रियमाणेन प्रह्लादेन महात्मना
Aking ipahahayag ang aral na nagbibigay-moksha, na tinatawag na ‘kaalaman,’ lubhang banal at mapagpala—gaya ng itinuro ng dakilang-loob na si Prahlāda habang namamatay sa larangan ng digmaan.
Verse 22
एवं चिंता कृता पूर्वं श्रूयतां द्विजसत्तमाः । एवं तु च समाख्यातं सर्वसंदेहनाशनम्
Sa gayong pagninilay na ginawa muna, makinig kayo, O pinakamainam sa mga dvija. Sa ganitong paraan ito’y naipaliwanag, bilang yaong pumupuksa sa lahat ng pag-aalinlangan.
Verse 23
सूत उवाच । प्रह्लादे निहते संख्ये देवदेवेन चक्रिणा । रुरुदे कमला सा तु हतपुत्रा च कामिनी
Sinabi ni Sūta: Nang mapatay si Prahlāda sa digmaan ng Diyos ng mga diyos, ang may taglay na Sudarśana, umiyak si Kamalā—ang minamahal na babae, na nawalan ng anak.
Verse 24
प्रह्लादस्य तु या माता हिरण्यकशिपोः प्रिया । प्रह्लादस्य महाशोकैर्दिवारात्रौ प्रशोचति
Ngunit ang ina ni Prahlāda—minamahal ni Hiraṇyakaśipu—ay nagdadalamhati araw at gabi, nilalamon ng matinding pighati para kay Prahlāda.
Verse 25
पतिव्रता महाभागा कमला नाम तत्प्रिया । रोदमानां दिवारात्रौ नारदस्तामुवाच ह
Ang kanyang minamahal na asawa, ang lubhang mapalad na si Kamalā, tapat sa asawa, ay umiiyak araw at gabi; noon ay nagsalita sa kanya si Nārada.
Verse 26
मा शुचस्त्वं महाभागे पुत्रार्थं पुण्यभागिनि । निहतो वासुदेवेन तव पुत्रः समेष्यति
Huwag kang magdalamhati, O marangal at pinagpala, tungkol sa iyong anak. Bagama’t pinaslang ni Vāsudeva, ang iyong anak ay muling babalik sa iyo.
Verse 27
भूयः स्वलक्षणोपेतस्त्वत्सुतश्च महामतिः । प्रह्लादेति च वै नाम पुनरस्य भविष्यति
Muli, ang iyong anak—taglay ang mapalad na mga tanda at dakilang talino—ay isisilang; at muli ring tunay na Prahlāda ang kanyang pangalan.
Verse 28
विहीनश्चासुरैर्भावैर्देवत्वेन समन्वितः । इंद्रत्वे मोदते भद्रे सर्वदेवैर्नमस्कृतः
Wala na ang mga asal-asuriko at napuspos ng likas na pagka-diyos, siya’y nagagalak sa katayuan ni Indra, O mapalad, at pinararangalan ng lahat ng mga diyos.
Verse 29
सुखीभवमहाभागेतेनपुत्रेणवैसदा । न प्रकाश्या त्वया देवि सुवार्तेयं च कस्यचित्
O pinakapalad na ginang, maging laging masaya dahil sa anak na iyon. At, O diyosa, huwag mong ipahayag kaninuman ang mabuting balitang ito.
Verse 30
कर्त्तव्यमज्ञानभावैः सुगोप्यं कुरु त्वं सदा । एवमुक्त्वा गतो विप्रो नारदो मुनिसत्तमः
“Gawin mo ang nararapat; at sa mga may kamangmangan ang loob, lagi mong ingatang lihim ito.” Pagkasabi nito, umalis ang brāhmaṇa na si Nārada, ang pinakadakila sa mga muni.
Verse 31
कमलायाश्चोदरे तु जन्मा स्यानुत्तमं पुनः । प्रह्लादेति च वै नाम तस्याख्यानं महात्मनः
Muli, sa sinapupunan ni Kamalā ay magkakaroon ng isang dakilang kapanganakan; at ang kanyang pangalan ay tunay na Prahlāda—ito ang salaysay ng marangal na kaluluwang iyon.
Verse 32
बाल्यं भावं गतो विप्राः कृष्णमेव व्यचिंतयत् । नरसिंहप्रसादेन देवराजो भवेद्दिवि
O mga brāhmaṇa, nang siya’y dumating sa gulang ng pagkabata, si Kṛṣṇa lamang ang kanyang pinagninilayan. Sa biyaya ni Narasiṃha, siya’y naging hari ng mga diyos sa langit.
Verse 33
देवत्वं लभ्य चैवासावैंद्रं पदमनुत्तमम् । मोक्षं यास्यति ज्ञानात्मा वैष्णवं धाम चोत्तमम्
Nang makamtan niya ang pagka-diyos, tunay na nararating niya ang di-mapapantayang katayuan ni Indra; at bilang may diwang nakaaalam, siya’y tumutungo sa mokṣa at sa pinakamataas na tahanan ni Viṣṇu.
Verse 34
असंख्याता महाभागाः सृष्टेर्भावा ह्यनेकशः । मोह एवं न कर्त्तव्यो ज्ञानवद्भिर्महात्मभिः
O marangal, ang mga kalagayan at anyo sa loob ng sangnilikha ay di-mabilang at sari-sari; kaya ang mga dakilang kaluluwang may karunungan ay hindi dapat mahulog sa ganitong pagkalito.
Verse 35
एतद्वः सर्वमाख्यातं यथापृष्टं द्विजोत्तमाः । अन्यं पृच्छ महाभाग संदेहं ते भिनद्म्यहम्
O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, sinabi ko na sa inyo ang lahat ayon sa inyong tanong. O marangal, magtanong pa ng iba—wawasakin ko ang iyong pag-aalinlangan.
Verse 36
विजयं देवतानां तु दानवानां महत्क्षयम् । कृतं हि देवदेवेन स्थापितं भुवनत्रयम्
Tunay ngang ang Diyos ng mga diyos ang nagkaloob ng tagumpay sa mga deva at ng malaking paglipol sa mga Dānava, at sa gayon ay itinatag Niya sa katatagan ang tatlong daigdig.
Verse 37
ऋषय ऊचुः । इन्द्रत्वं कस्य संजातं देवानां शब्दधारकम् । केन दत्तं त्वमाचक्ष्व विस्तराद्द्विजसत्तम
Ang mga ṛṣi ay nagsabi: “Kanino nagmula ang pagka-Indra—ang katungkulang nagtataglay ng mismong pangalan sa mga diyos? Sino ang nagkaloob nito? O pinakadakila sa mga dalawang-beses-isinilang, ipahayag mo nang malawakan.”
Verse 38
सूत उवाच । विस्तरेण प्रवक्ष्यामि इन्द्रत्वे येन सत्तमः । प्राप्त एष महाभागो यथा पुण्यतमेन च
Sinabi ni Sūta: “Ipapaliwanag ko nang malawakan kung paano natamo ng pinakadakila at mapalad na ito ang pagka-Indra—kung paanong sa pamamagitan ng pinakabanal na kabutihan niya ito nakamtan.”
Verse 39
हतेषु तेषु दैत्येषु समस्तेषुमहाहवे । अतिनष्टेषु पापेषु गोविंदेन महात्मना
Nang mapatay na ang lahat ng mga daitya sa dakilang labanan, at nang ang mga kasalanan ay ganap na napawi ni Govinda na dakilang kaluluwa,
Verse 40
ततो देवाः सगंधर्वा नागा विद्याधरास्तथा । संप्रोचुर्माधवं सर्वे बद्धप्रांजलयस्ततः
Pagkaraan, ang mga diyos—kasama ang mga Gandharva, mga Nāga, at mga Vidyādhara—ay lumapit kay Mādhava; silang lahat, na magkadikit ang mga palad sa paggalang, ay nagsalita noon sa Kanya.
Verse 41
भगवन्देवदेवेश हृषीकेश नमोस्तु ते । विज्ञापयामहे त्वां वै तत्सर्वमवधार्यताम्
O Mapalad na Panginoon, Diyos ng mga diyos, O Hṛṣīkeśa, pagpupugay sa Iyo. Inihaharap namin sa Iyo ang aming pagsusumamo; nawa’y dinggin at pagnilayan ang lahat nito.
Verse 42
शास्ता गोप्ता च पुण्यात्मा अस्माकं कुरु केशव । राजानं पुण्यधर्माणं त्वमिंद्रं लोकशासनम्
O Keśava, maging aming matuwid na tagapamahala at tagapagtanggol. Gawin mo siyang haring tapat sa banal na dharma—isang Indra na tulad na pinuno, tagapag-ayos ng mga daigdig.
Verse 43
त्रैलोक्यस्य प्रजा देव यमाश्रित्य सुखं लभेत् । वासुदेव उवाच । मम लोके महाभागा वैष्णवेन समन्वितः
O diyos, ang mga nilalang ng tatlong daigdig, sa pagkanlong kay Yama, ay nagkakamit ng kaginhawahan. Sinabi ni Vāsudeva: “Sa aking kaharian, O mapalad na dakila, namumuhay ang may taglay na debosyong Vaiṣṇava.”
Verse 44
तेजसा ब्राह्मणश्रेष्ठश्चिरकालं निवासितः । तस्य कालः प्रपूर्णश्च मम लोके महात्मनः
O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, sa kanyang espirituwal na ningning ay nanahan siya roon nang mahabang panahon; at ang itinakdang panahon ng dakilang kaluluwang iyon sa aking daigdig ay ganap na natapos.
Verse 45
वसतस्तस्य विप्रस्य मद्भक्तस्य सुरोत्तमाः । तेजसा वैष्णवेनैव भवतां पालको हि सः
O pinakamainam sa mga diyos, ang brāhmaṇang iyon—na nananahan bilang aking deboto—sa kanyang mismong ningning na Vaiṣṇava, siya nga ang tagapangalaga ninyong lahat.
Verse 46
भविष्यति स धर्मात्मा स च धर्मानुरंजकः । पालको धारकश्चैव स च ब्राह्मणसत्तमः
Siya’y magiging matuwid ang kalooban at tagapagtaguyod ng dharma; tagapangalaga at tagapagpanatili rin—tunay na pinakadakila sa mga brāhmaṇa.
Verse 47
भविष्यति स धर्मात्मा भवतां त्राणकारणात् । अदित्यास्तनयश्चैव सुव्रताख्यो महामनाः
Sapagkat kayo ang sanhi ng kanyang pagliligtas, siya’y magiging may matuwid na kaluluwa; at isisilang din siyang anak ni Aditi—ang dakilang-isip na tinatawag na Suvrata.
Verse 48
महाबलो महावीर्यः स व इंद्रो भविष्यति । सूत उवाच । एवं वरान्स देवेशो दत्वा देवेभ्य उत्तमम्
Makapangyarihan sa lakas at dakila sa katapangan, siya nga’y magiging Indra. Sinabi ni Sūta: Sa gayon, ang Panginoon ng mga diyos, matapos ipagkaloob ang mga dakilang biyayang ito sa mga diyos, ay nagpatuloy.
Verse 49
देवा विजयिनः सर्वे विष्णुना सह सत्तमाः । कश्यपं पितरं दृष्टुं मातरं च ततो गताः
Pagkaraan, ang lahat ng mga diyos—nagwagi at mararangal—kasama si Viṣṇu, ay nagtungo upang makita ang kanilang amang si Kaśyapa at ang kanilang ina.
Verse 50
प्रणेमुस्ते महात्मान उभावेतौ सुखासनौ । ऊचुः प्रांजलयः सर्वे हर्षेण महतान्विताः
Silang lahat, na may magkasalikop na palad at puspos ng malaking galak, ay nagpatirapa sa dalawang dakilang kaluluwang nakaupo nang maginhawa, at saka nagsalita.
Verse 51
युवयोश्च प्रसादेन देवत्वं हि गता वयम् । हर्षेण महताविष्टो देवान्वाक्यमुवाच सः
“Sa biyaya at pagpapala ninyong dalawa, tunay ngang narating namin ang pagka-diyos.” Sa labis na galak, saka niya kinausap ang mga deva sa ganitong mga salita.
Verse 52
कश्यप उवाच । यूयं वै सत्यधर्मेण वर्तमानाः सदैव हि । आवयोश्च प्रसादेन तपसश्च प्रभावतः
Sinabi ni Kaśyapa: “Kayo’y laging nananatili sa dharma ng katotohanan; at sa biyaya naming dalawa, at sa bisa ng inyong tapas (pag-aayuno at pagninilay), ito’y nagaganap.”
Verse 53
प्राप्तवंतो भवंतस्तु देवत्वं चाक्षयं पदम् । वरमेव ददाम्येषां बहुप्रीतिसमन्विताः
Tunay ngang natamo ninyo ang pagka-diyos at ang di-nasisirang kalagayan. Sa labis na kasiyahan, ipinagkakaloob ko sa kanila ang isang biyaya.
Verse 54
अमरा निर्जराश्चैव अक्षयाश्च भविष्यथ । सर्वकामसमृद्धार्थाः सर्वसिद्धिसमन्विताः
Kayo’y magiging tulad ng mga amara—di-namamatay, di-tumatanda, at di-nasisira; kalooban ng lahat ng ninanais, sagana sa lahat ng layon, at ganap sa lahat ng siddhi (kaganapang espirituwal).
Verse 55
देवा नागाश्च गंधर्वा मत्प्रसादान्महासुराः । विष्णुरुवाच । वरं वरय भद्रं ते देवमातर्यशस्विनि
“Sa aking biyaya, ang mga deva, ang mga nāga, ang mga gandharva, at maging ang makapangyarihang asura ay pinagpala.” Sinabi ni Viṣṇu: “Pumili ka ng biyaya—nawa’y mapabuti ka, O marangal at tanyag na Ina ng mga deva.”
Verse 56
मनसा चेप्सितं सर्वं तत्ते दद्मि सुनिश्चितम् । अदितिरुवाच । पूर्वं पुत्रवती भूता प्रसादात्तव माधव
“Anuman ang ninasa mo sa iyong isipan—tiyak na ipagkakaloob ko sa iyo ang lahat.” Wika ni Aditi: “Noon pa man, O Mādhava, sa iyong biyaya ako’y pinagpala ng isang anak.”
Verse 57
अमरा निर्जराः सर्वे अक्षयाः पुण्यवत्सलाः । अमी पुत्रा मया लब्धाः श्रूयतां मधुसूदन
Ang lahat ng ito’y mga walang-kamatayan—di tumatanda, di nasisira, at mapagmahal sa kabutihang-dharma. Ang mga anak na ito’y aking natamo; dinggin mo, O Madhusūdana.
Verse 58
सुतरां त्वं च गोविंद सर्वकामसमृद्धिदः । मम गर्भे वसंश्चैव भवांश्च मम नंदनः
Tunay nga, O Govinda, ikaw ang nagbibigay ng ganap na katuparan ng lahat ng hangarin. Manahan ka sa aking sinapupunan, at maging aking anak.
Verse 59
त्वया पुत्रेण नित्यं च यथा नंदामि केशव । एवं महोदयं नाथ पूरयस्व मनोरथम्
O Keśava, kung paanong ako’y laging nagagalak sa iyo bilang aking anak, gayon din, O Panginoon na dakila ang pagkakaloob—tuparin mo ang aking minimithing hangarin.
Verse 60
वासुदेव उवाच । भवत्या देवकार्यार्थं गंतव्यं मानुषीं तनुम् । तदाहं तव गर्भे वै वासं यास्यामि निश्चितम्
Wika ni Vāsudeva: “Para sa gawain ng mga diyos, kailangan mong pumaroon at magsuot ng katawang-tao. Kaya’t tiyak na mananahan ako sa iyong sinapupunan.”
Verse 61
युगे द्वादशके प्राप्ते भूभारहरणाय वै । जमदग्निसुतो देवि रामो नाम द्विजोत्तमः
Nang dumating ang ikalabindalawang yugá, upang alisin ang bigat ng daigdig, O Diyosa, lumitaw ang anak ni Jamadagni—si Rāma sa pangalan—ang pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang.
Verse 62
प्रतापतेजसायुक्तः सर्वक्षत्रवधाय च । तव पुत्रो भविष्यामि सर्वशस्त्रभृतां वरः
Taglay ang kapangyarihan at naglalagablab na ningning—at upang lipulin ang lahat ng Kṣatriya—ako’y magiging iyong anak, ang pinakadakila sa lahat ng may tangan ng sandata.
Verse 63
सप्तविंशतिके प्राप्ते त्रेताख्ये तु तथा युगे । रामो नाम भविष्यामि तव पुत्रः पतिव्रते
Kapag dumating ang ikadalawampu’t pitong (siklo), gayundin sa yugáng tinatawag na Tretā, ako’y isisilang bilang iyong anak, O tapat na maybahay, na may pangalang Rāma.
Verse 64
पुनः पुत्रो भविष्यामि तवैव शृणु पुण्यधेः । अष्टाविंशतिके प्राप्ते द्वापरांते युगे तदा
Muli akong magiging iyong anak—makinig ka, O kayamanang puno ng kabutihan. Kapag dumating ang ikadalawampu’t walo (siklo), sa pagtatapos ng Dvāpara Yuga, sa panahong yaon…
Verse 65
सर्वदैत्यविनाशार्थे भूभारहरणाय च । वासुदेवाख्यस्ते पुत्रो भविष्यामि न संशयः
Upang wasakin ang lahat ng Daitya at alisin ang bigat ng daigdig, ako’y magiging iyong anak na tatawaging Vāsudeva—walang alinlangan dito.
Verse 66
इदानीं कुरु कल्याणि मद्वाक्यं धर्मसंयुतम् । सर्वलक्षणसंपन्नं सत्यधर्मसमन्वितम्
Ngayon nga, O mapalad na babae, isagawa mo ang aking tagubilin na kaayon ng dharma; ganap sa lahat ng wastong palatandaan, at nakaugat sa katotohanan at katuwiran.
Verse 67
सर्वज्ञं सर्वदे देवि पुत्रमुत्पाद्य सुंदरम् । इंद्रत्वं तस्य दास्यामि इंद्रः सोपि भविष्यति
O Diyosa, O tagapagkaloob ng lahat, pagkapanganak mo ng isang magandang anak na lubos na nakaaalam ng lahat, ipagkakaloob ko sa kanya ang pagka-Indra; siya man ay magiging Indra.
Verse 68
एवं संभाषितं श्रुत्वा महाहर्षसमन्विता । देवदेवप्रसादेन इंद्रः पुत्रो भविष्यति
Pagkarinig sa gayong pananalita, napuspos siya ng dakilang galak. Sa biyaya ng Diyos ng mga diyos, si Indra ay isisilang bilang (kanyang) anak.
Verse 69
एवमस्तु महाभाग तव वाक्यं करोम्यहम् । ततस्ता देवताः सर्वा जग्मुः स्वस्थानमेव हि
“Mangyari nawa, O marangal; gagawin ko ang iyong sinabi.” Pagkaraan nito, ang lahat ng mga diyos ay tunay na nagsiuwi sa kani-kanilang tahanang-loka.
Verse 70
हरिणा सह ते सर्वे निरातंका मुदान्विताः । सूत उवाच । अदितिः कश्यपं प्राह ऋतुं प्राप्य मनस्विनी
Silang lahat, kasama si Hari (Viṣṇu), ay walang pangamba at puspos ng galak. Sūta ang nagsabi: Si Aditi, ang matatag ang loob, nang dumating ang wastong panahon, ay nagsalita kay Kaśyapa.
Verse 71
भगवन्दीयतां पुत्रः सुरेंद्रपदभोजकः । चिंतयित्वा क्षणं विप्रस्तामुवाच मनस्विनीम्
“O kagalang-galang na ginang, ipagkaloob nawa ang isang anak—yaong makaaabot at makikibahagi sa mga paa-lotong ni Surendra, ang Panginoon ng mga diyos.” Pagkaraan ng isang saglit na pagninilay, nagsalita ang brāhmaṇa sa matatag ang loob na babae.
Verse 72
एवमस्तु महाभागे तव पुत्रो भविष्यति । त्रैलोक्यस्यापि कर्ता स यज्ञभोक्ता स एव च
“Mangyari nawa, O mapalad at marangal na ginang; tunay ngang magkakaroon ka ng anak. Siya ang magiging tagapaglikha at tagapamahala ng tatlong daigdig, at siya rin ang tanging tatanggap at makikinabang sa mga yajña (handog).”
Verse 73
तस्याः शिरसि सन्यस्य स्वहस्तं च द्विजोत्तमः । तपश्चचार तेजस्वी सत्यधर्मसमन्वितः
Ipinatong ng pinakadakilang dvija ang sarili niyang kamay sa kanyang ulo; at yaong maningning, puspos ng katotohanan at dharma, ay nagsagawa ng mga tapasya (pag-aayuno at pagninilay).
Verse 74
सुव्रतो नाम तेजस्वी विष्णुलोके वसेत्सदा । तस्य पुण्यक्षये जाते विष्णुलोकाद्द्विजोत्तमाः
Isang maningning na nilalang na nagngangalang Suvrata ay laging nananahan sa daigdig ni Viṣṇu. Ngunit kapag naubos ang kanyang naimpong kabutihan, O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, siya’y lumilisan mula sa mundo ni Viṣṇu...
Verse 75
पतनं कर्मवशतस्ततस्तस्य द्विजोत्तमाः । पुण्यगर्भं गतो विप्र अदित्यास्तु महातपाः
O pinakamainam sa mga dvija, ang kanyang pagbagsak ay naganap dahil sa pag-uudyok ng karma. Pagkaraan nito, O brāhmaṇa, ang mga dakilang ascetic—ang mga Āditya—ay umabot sa kalagayang tinatawag na Puṇyagarbha.
Verse 76
इंद्रत्वं भोक्तुकामार्थं सत्यपुण्येन कर्मणा । गर्भं दधार सा देवी पुण्येन तपसा किल
Nagnanais niyang tamasahin ang kalagayan ni Indra, ang diyosang iyon—sa tapat at mapagpalang gawa—ay tunay na naglihi, sa bisa ng kanyang banal na tapasya.
Verse 77
तपस्तेपे निरालस्या वनवासं गता सती । दिव्यं वर्षशतं यातं तपंत्यां देवमातरि
Walang katamaran, ang banal na babae’y nagtungo sa gubat upang manirahan at nagsagawa ng tapasya. Habang ang Ina ng mga diyos ay nagpepenitensiya, lumipas ang isang makalangit na sandaang taon.
Verse 78
तपंत्यथ तपस्तीव्रं दुष्करं देवतासुरैः । ततः सा तपसा तेन तेजसा च प्रभान्विता
Pagkaraan, sinimulan niya ang matinding tapasya—na mahirap kahit sa mga deva at asura. At sa gayong penitensiya at sa ningning nitong espirituwal, siya’y napuspos ng liwanag.
Verse 79
सूर्यतेजः प्रतीकाशा द्वितीय इव भास्करः । शुशुभे सा यथा दीप्ता परमं ध्यानमास्थिता
Nagniningning na tulad ng sikat ng araw—parang ikalawang Araw—siya’y kumislap nang marilag, nananatili sa pinakamataas na pagninilay.
Verse 80
रूपेणाधिकतां याता तपसस्तेजसा तदा । तपोध्यानपरा सा च वायुभक्षा तपस्विनी
Noon, sa maningning na kapangyarihan ng kanyang tapasya, lalo pang dumakila ang kanyang kagandahan. Lubos na nakatuon sa pagninilay at ascetismo, ang tapasing iyon ay nabuhay na hangin lamang ang pagkain.
Verse 81
अधिकं शुशुभे देवी दक्षस्य तनया तदा । सिद्धाश्च ऋषयः सर्वे देवाश्चापि महौजसः
Noon ay lalo pang nagningning ang Diyosa, ang anak ni Dakṣa; at naroon ang lahat ng Siddha at Ṛṣi, gayundin ang mga diyos na may dakilang liwanag.
Verse 82
स्तुवंति तां महाभागां रक्षंति च सुतत्पराः । पूर्णे वर्षशते तस्या विष्णुस्तत्र समागतः
Pinupuri nila ang pinagpalang ginang na iyon at masigasig siyang binabantayan. Nang mapuno ang isang daang taon para sa kanya, dumating doon si Viṣṇu.
Verse 83
तामुवाच महाभागामदितिं तपसान्विताम् । देवि गर्भः सुसंपूर्णः सूतिकालः प्रवर्तते
Nagsalita siya sa lubhang mapalad na si Aditi, na puspos ng tapas: “O Diyosa, ganap na ang pagdadalantao; nagsisimula na ngayon ang oras ng panganganak.”
Verse 84
तवैव तपसा पुष्टस्तेजसा च प्रवर्द्धितः । अद्यैव गर्भमेतं त्वं मुंच मुंच यशस्विनि
Pinatibay ng iyong tapas at pinalago ng iyong maningning na kapangyarihan—pakawalan mo na ngayon din ang sanggol na ito, pakawalan, O marangal at tanyag na ginang.
Verse 85
एवमाभाष्य देवेशः स जगाम स्वकं गृहम् । असूत पुत्रं सा देवी काले प्राप्ते महोदये
Pagkasabi nito, ang Panginoon ng mga diyos ay nagtungo sa sarili niyang tahanan. Sa takdang panahon, nang dumating ang mapalad na sandali, nagsilang ang diyosang iyon ng isang anak na lalaki.
Verse 86
सा पुत्रं दीप्तिसंयुक्तं द्वितीयमिव भास्करम् । सुभगं चारुसर्वांगं सर्वलक्षणसंयुतम्
Namataan niya ang kaniyang anak, nagliliwanag sa karilagan na wari’y ikalawang araw—kaakit-akit, may magagandang sangkap, at puspos ng lahat ng mapalad na tanda.
Verse 87
चतुर्बाहुं महाकायं लोकपालं सुरेश्वरम् । तेजोज्वालासमाकीर्णं चक्रपद्मसुहस्तकम्
Apat ang bisig at napakalaki ng katawan—tagapangalaga ng mga daigdig, Panginoon ng mga deva—napaliligiran ng naglalagablab na liwanag, tangan sa kamay ang chakra at ang lotus.
Verse 88
चंद्रबिंबानुकारेण वदनेन महामतिः । राजमानं महाप्राज्ञं तेजसा वैष्णवेन च
Ang dakilang may isip ay may mukhang kahawig ng bilog ng buwan; lubhang marunong, siya’y nagniningning, nagliliwanag sa Vaishnava na karilagan.
Verse 89
अन्यैश्च लक्षणैर्दिव्यैर्दिव्यभावैरलंकृतम् । सर्वलक्षणसंपूर्णं चंद्रास्यं कमलेक्षणम्
Pinalamutian pa ng iba pang makalangit na tanda at dakilang mga katangian; ganap sa lahat ng mapalad na palatandaan—mukhang-buwan at matang-lotus.
Verse 90
आजग्मुस्ते त्रयो देवा ऋषयो वेदपारगाः । गंधर्वाश्च ततो नागाः सिद्धाविद्याधरास्तथा
Dumating noon ang tatlong deva, kasama ang mga rishi na bihasa sa mga Veda; at pagkaraan nila’y dumating ang mga Gandharva, ang mga Nāga, gayundin ang mga Siddha at Vidyādhara.
Verse 91
ऋषयः सप्त ते दिव्याः पूर्वापरमहौजसः । अन्ये च मुनयः पुण्याः पुण्यमंगलदायिनः
Ang pitong Ṛṣi na yaon ay mga dibino, taglay ang sukdulang lakas sa una at sa huli; at may iba pang banal na muni na nagkakaloob ng kabutihang-loob at mapalad na pagpapala.
Verse 92
आजग्मुस्ते महात्मानो हर्षनिर्भरमानसाः । तस्मिञ्जाते महाभागे भगवंतो महौजसि
Dumating ang mga dakilang kaluluwang yaon, ang kanilang isipan ay umaapaw sa galak, nang ipanganak ang lubhang mapalad, makapangyarihan, at maningning na Panginoon.
Verse 93
आजग्मुर्देवताः सर्वे पर्वतास्तु तपस्विनः । क्षीराद्याः सागराः सर्वे नद्यश्चैव तथामलाः
Dumating ang lahat ng mga diyos, at gayundin ang mga bundok na mapagtapa; dumating ang lahat ng karagatan, simula sa Karagatang Gatas, at gayon din ang mga dalisay na ilog.
Verse 94
प्रीतिमंतस्ततः सर्वे ये चान्ये हि चराचराः । मंगलैस्तु महोत्साहं चक्रुः सर्वे सुरेश्वराः
Pagkaraan, napuspos ng kagalakan ang lahat—maging ang iba pang nilalang na gumagalaw at di-gumagalaw; at ang lahat ng mga panginoon ng mga diyos ay nagsagawa ng mga mapalad na ritwal, at itinaas ang dakilang sigla ng pagdiriwang at paninindigan.
Verse 95
ननृतुश्चाप्सराः संघा गंधर्वा ललितं जगुः । वेदमंत्रैस्ततो देवा ब्राह्मणा वेदपारगाः
Sumayaw ang mga pangkat ng Apsarā, at ang mga Gandharva ay umawit nang marikit; pagkaraan, ang mga diyos at ang mga Brāhmaṇa—dalubhasa sa Veda—ay bumigkas ng mga mantrang Vaidika.
Verse 96
स्तुवंति तं महात्मानं सुतं वै कश्यपस्य च । ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च वेदाश्चैव समागताः
Pinuri nila ang dakilang-mahātmā, ang anak ni Kaśyapa. Nagkatipon doon sina Brahmā, Viṣṇu, Rudra, at maging ang mga Veda.
Verse 97
सांगोपांगैश्च संयुक्तास्तस्मिञ्जाते महौजसि । त्रैलोक्ये यानि सत्वानि पुण्ययुक्तानि सत्तम
Nang isilang ang makapangyarihan at maningning na iyon, ang lahat ng nilalang sa tatlong daigdig—taglay ang kani-kanilang mga sangkap at kaakibat—ay napag-ugnay sa kabutihang-loob, O pinakamabuti sa mabubuti.
Verse 98
समागतानि तत्रैव तस्मिञ्जाते महौजसि । मंगलं चक्रिरे सर्वे गीतपुण्यैर्महोत्सवैः
Doon nga sila nagkatipon; at nang isilang ang makapangyarihan at maningning na iyon, ang lahat ay nagsagawa ng mga mapalad na ritwal, nagdiwang sa dakilang kapistahan na pinabanal ng mga sagradong awit.
Verse 99
हर्षेण निर्भराः सर्वे पूजयंतो महौजसः । ब्रह्माद्याश्च त्रयो देवाः कश्यपोथ बृहस्पतिः
Lahat sila’y nag-uumapaw sa galak, sumasamba sa makapangyarihan at maningning na iyon—si Brahmā at ang iba pang tatlong diyos, gayundin si Kaśyapa at si Bṛhaspati.
Verse 100
चक्रिरे नामकर्माणि तस्यैव हि महात्मनः । वसुदत्तेति विख्यातो वसुदेति पुनस्तव
Isinagawa nila ang seremonyang pagpapangalan sa marangal na mahātmā na iyon. Siya’y sumikat sa pangalang “Vasudatta,” at muli rin ay tinawag na “Vasudeva,” O ikaw.
Verse 101
आखंडलेति तन्नाम मरुत्वान्नाम ते पुनः । मघवांश्च बिडौजास्त्वं पाकशासन इत्यपि
“Ang iyong pangalan ay ‘Ākhaṇḍala’; at muli, ikaw ay tinatawag na ‘Marutvān’. Ikaw rin ay ‘Maghavān’, ‘Biḍaujās’, at gayundin ‘Pākaśāsana’.”
Verse 102
शक्रश्चैव हि विख्यात इंद्रश्चैवेति ते सुतः । इत्येतानि च नामानि तस्यैव च महात्मनः
Siya nga ay tanyag bilang “Śakra,” at tinatawag ding “Indra,” O anak. Ito ang mismong mga pangalan ng dakilang may marangal na diwa.
Verse 103
चक्रुश्च देवताः सर्वाः संतुष्टा हृष्टमानसाः । स्नानं तु कारयामासुः संस्काराणि महासुरः
Ang lahat ng mga diyos, lubos na nasiyahan at nagalak ang kalooban, ay nagsagawa ng mga ritwal. Pagkaraan, ipinagawa ng dakilang asura ang pagligo at ang mga banal na seremonya.
Verse 104
विश्वकर्माणमाहूय ददुराभरणानि च । तानि पुण्यानि दिव्यानि तस्मै ते तु महात्मने
Tinawag nila si Viśvakarman at naghandog din ng mga palamuti—yaong mga banal at makalangit na gayak na puno ng kabutihan—para sa dakilang may marangal na diwa.
Verse 105
जाते तस्मिन्महाभागे देवराजे महात्मनि । एवं मुदं ततः प्रापुः सर्वे देवा महौजसः
Nang isilang ang mapalad na iyon—ang dakilang may marangal na diwa, ang hari ng mga diyos—napuspos ng kagalakan ang lahat ng makapangyarihang diyos.
Verse 106
पुण्ये तिथौ तथा ऋक्षे सुमुहूर्ते महात्मभिः । इंद्रत्वे स्थापितो देवैरभिषिक्तः सुमंगलैः
Sa mapalad na tithi ng buwan at sa kanais-nais na bituin, sa isang napakainam na sandali, itinalaga siya ng mga dakilang-loob sa katungkulan ni Indra; at pinahiran siya ng mga diyos sa lubhang mapagpalang mga ritwal.
Verse 107
प्राप्तमैंद्रपदं तेन प्रसादात्तस्य चक्रिणः । तपश्चकार तेजस्वी वसुदत्तः सुरेश्वरः
Sa biyaya ng Panginoong may dalang Sudarśana, natamo niya ang katayuan ni Indra; at pagkaraan, ang maningning na si Vasudatta, panginoon sa mga diyos, ay nagsagawa ng matitinding pag-aayuno at tapasya.
Verse 108
उग्रेण तेजसा युक्तो वज्रपाशांकुशायुधः
Taglay ang mabagsik na ningning, tangan niya bilang mga sandata ang vajra, ang pasha (lambat na tali), at ang ankusha (pang-udyok).
Verse 109
सूत उवाच । उग्रं समस्तं तपसः प्रभावं विलोक्य शुक्रो निजगाद गाथाम् । लोकेषु कोन्यो न भविष्यतीति यथा हि चायं च सुदर्शनीयः
Sinabi ni Sūta: Nang makita ni Śukra ang mabagsik at ganap na kapangyarihan ng tapasya, bumigkas siya ng isang taludtod: “Sa mga daigdig, sino pa ang magiging katulad niya? Sapagkat tunay na siya’y napakagandang pagmasdan.”
Verse 110
विष्णोः प्रसादान्न परो महात्मा संप्राप्तमैश्वर्यमिहैव दिव्यम्
Sa biyaya ni Viṣṇu, walang hihigit sa dakilang kaluluwa; dito mismo, natatamo niya ang banal na paghahari at kapangyarihan.
Verse 111
अनेन तुल्यो न भविष्यतीति लोकेषु चान्यस्तपसोग्रवीर्यः
Sa mga daigdig, wala nang iba pang magiging kapantay niya sa mabagsik na lakas ng kanyang matinding tapasya.