
बलाहकादिसप्तसेनानायकप्रेषणम् (Dispatch of the Seven Commanders beginning with Balāhaka) / Lalitopākhyāna War Continuation
Ipinagpapatuloy ng adhyaya na ito ang siklo ng digmaan sa Lalitopākhyāna, mula sa naging bunga ng pagkamatay ng mga naunang pinuno tungo sa estratehikong tugon ni Bhaṇḍāsura. Itinatampok ang kaayusan ng kanyang hukuman at pamunuan: isang sugo/ministro ang nag-ulat ng kapahamakan—si Karaṅka at iba pang lider ay napabagsak sa pamamagitan ng mapanlinlang na māyā na “tulad ng ahas.” Sa galit at pananabik sa panibagong labanan, iniutos ni Bhaṇḍāsura ang pag-igting: tinawag ang pitong mabibigat na pinunong militar, magkakapatid na isinilang kay Kīkasā, nagkakaisa at nagtutulungan, na pinangungunahan ni Balāhaka. Binanggit ang kanilang mga pangalan: Balāhaka, Sūcīmukha, Phālamukha, Vikarṇa, Vikaṭānana, Karālāyu, Karaṭaka. Nilipon ang napakalaking hukbo na tatlong daang akṣauhiṇī, na may larawang kosmiko: mga bandilang sumasayad sa langit, alikabok na tumatakip sa dagat, at mga tambol na umuugong sa apat na dako. Ang kabanata ay pang-organisa at panghanda: itinatala ang mga kaaway, binibilang ang lakas, at itinatakda ang susunod na sagupaan, sa pananaw na Shākta na ang māyā, śakti, at kaayusang kosmiko ang nagtatakda ng tagumpay higit sa lakas ng katawan.
Verse 1
इति ब्रह्माण्डमहापुराणे उत्तरभागे ललितोपाख्याने करङ्कादिपञ्चसेनापतिवधो नाम त्रयोविंशो ऽध्यायः हतेषु तेषु रोषान्धो निश्वसञ्छून्यकेश्वरः / कुजलाशमिति प्रोचे युयुत्साव्याकुलाशयः
Ganito sa Mahāpurāṇa Brahmāṇḍa, sa bahaging huli, sa salaysay ni Lalitā, ang ika-23 kabanata na tinawag na “Pagpuksa sa limang pinunong-hukbo gaya ni Karaṅka.” Nang mapatay sila, si Śūnyakeśvara ay nabulag sa poot, humihingal, at nagsabi: “Kujalāśa,” na may pusong nag-aalab sa pagnanais makipagdigma.
Verse 2
भद्र सेनापते ऽस्माकमभद्रं समुपागतम् / करङ्काद्यश्चमूनाथाः कन्दलद्भुजविक्रमाः
O Bhadra, pinunong-hukbo namin! Dumating sa amin ang kasawian. Ang mga pinuno ng hukbo gaya ni Karaṅka, na nagliliyab ang lakas ng bisig, ay tinamaan ng kapahamakan.
Verse 3
सर्पिणीमायया सर्वगीर्वाणमदभञ्जनाः / पापीयस्या तया गूढमायया विनिपातिताः
Sa māyā na Sarpiṇī, maging yaong mga dating sumira sa kapalaluan ng mga deva ay nadaya; sa lihim na salamangka ng pinakamasamang babae, sila’y ibinagsak at napuksa.
Verse 4
बलाहकप्रभृतयः सप्त ये सैनिकाधिपाः / तानुदग्रभुजासत्त्वान्प्राहिणु प्रधनं प्रति
Ang pitong pinunong-mandirigma, na pinangungunahan ni Balāhaka—ipadala mo ang mga nilalang na may makapangyarihang bisig na iyon tungo sa larangan ng digmaan.
Verse 5
त्रिशतं चाक्षौहिणीनां प्रस्थापय सहैव तैः / ते मर्दयित्वा ललितासैन्यं मायापरायणाः
Ipadala rin ang tatlong daang akṣauhiṇī na kasama nila. Yaong mga umaasa sa māyā ay dudurog sa hukbo ni Lalitā.
Verse 6
अये विजयमाहार्य संप्राप्स्यन्ति ममान्तिकम् / कीकसगर्भसंजातास्ते प्रचण्डपराक्रमाः
O Vijayamāhārya, sila’y lalapit sa aking piling; yaong mga isinilang sa sinapupunan ni Kīkasa ay may mabangis na lakas at matinding kabayanihan.
Verse 7
बलाहकमुखाः सप्त भ्रातरो जयिनः सदा / तेषामवश्यं विजयो भविष्यति रणाङ्गणे
Pitong magkakapatid na may mukhang tila ulap ay laging nagwawagi; sa larangan ng digmaan, tiyak na darating ang kanilang tagumpay.
Verse 8
इति भण्डासुरेणोक्तः कुटिलाक्षः समाह्वयत् / बलाहकमुखान्सप्त सेनानाथान्मदोत्कटान्
Nang masabi ito ni Bhaṇḍāsura, tinawag ni Kuṭilākṣa ang pitong Balāhakamukha, mga pinunong-hukbo na mapusok at tigib ng pagmamataas.
Verse 9
बलाहकः प्रथमतस्तस्मा त्सूचीमुखो ऽपरः / अन्यः फालमुखश्चैव विकर्णो विकटाननः
Una si Balāhaka; kasunod si Sūcīmukha; isa pa si Phālamukha; at sina Vikarṇa at Vikaṭānana.
Verse 10
करालायुः करटकः सप्तैते वीर्यशालिनः / भण्डासुरं नमस्कृत्य युद्धकौतूहलोल्वणाः
Sina Karālāyu at Karaṭaka—ang pitong ito’y puspos ng lakas; matapos magbigay-galang kay Bhaṇḍāsura, sila’y nag-aalab sa pananabik sa digmaan.
Verse 11
कीकसासूनवः सर्वे भ्रातरो ऽन्योन्यमावृताः / अन्योन्यसुसहायाश्च निर्जगमुर्नगरान्तरात्
Ang lahat ng mga anak ni Kīkasa, na magkakapatid, ay nagkublihan at nagyakapan sa isa’t isa; at sa pagtutulungan, sila’y lumabas mula sa loob ng lungsod.
Verse 12
त्रिशाताक्षौहिणीसेनासेनान्यो ऽन्वगमंस्तदा / उल्लिखन्ति केतुजालैरंबरे घनमण्डलम्
Noon, ang pinunong-hukbo ay sumunod na may tatlong daang akṣauhiṇī na sandatahan; at ang mga kumpol ng watawat ay wari’y kumikiskis sa bilog ng ulap sa himpapawid.
Verse 13
घोरसंग्रामिणीपादा घातैर्मर्दितभूतला / पिबन्ति धूलिकाजालैरशेषानपि सागरान्
Ang mga paa ng hukbong nakikipagdigma nang mabagsik ay dumurog sa lupa sa bawat hampas; at ang mga lambat ng alikabok ay wari’y umiinom hanggang maubos ang lahat ng dagat.
Verse 14
भेरीनिः साणतंपोट्टपणवानकनिस्वनैः / नभोगुणमयं विश्वमादधानाः पदेपदे
Sa tunog ng bherī, sāṇa, taṃpoṭṭa, paṇava at ānaka, kanilang pinupuno ang buong daigdig ng himig ng kalangitan sa bawat hakbang.
Verse 15
त्रिशताक्षौहिणीसेनां तां गृहीत्वा मदेद्धताः / प्रवेष्टुमिव विश्वस्मिन्कैकसेयाः प्रतस्थिरे
Taglay ang hukbong tatlong daang akṣauhiṇī, at lasing sa pagmamataas, ang mga Kaikaseya ay naglakbay na wari’y papasok sa buong sanlibutan.
Verse 16
धृतरोषारुणाः सूर्यमण्डलो द्दीप्तकङ्कटाः / उद्दीप्तशस्त्रभरणाश्चेलुर्द्दीप्तोर्ध्वकेशिनः
Taglay nila ang poot na mapula gaya ng bilog ng Araw; kumikislap ang mga pulseras, nag-aalab ang mga sandata, at ang buhok ay nakatindig na nagniningning habang sila’y sumusulong.
Verse 17
सप्त लोकान्प्रमथितुं प्रोषिताः पूर्वमुद्धताः / भण्डासुरेण महता जगद्विजयकारिणा
Upang durugin ang pitong daigdig, ang mga palalong iyon ay naipadala na noon pa ng dakilang Bhaṇḍāsura, ang mananakop ng buong sansinukob.
Verse 18
सप्तलोकविमर्देन तेन दृष्ट्वा महाबलाः / प्रोषिता ललितासैन्यं जेतुकामेन दुर्धिया
Nang makita ang pagyurak niya sa pitong daigdig, ang mga makapangyarihan, sa masamang isip at pagnanasang manalo, ay ipinadala upang daigin ang hukbo ni Lalitā.
Verse 19
ते पतन्तो रणतलमुच्चलच्छत्रपाणयः / शक्तिसेनामभिमुखं सक्रोधमभिदुद्रुवुः
Bumagsak sila sa larangan ng digmaan, tangan ang mga payong na iwinawagayway, at sa galit ay sumugod nang harapan sa Śaktisenā.
Verse 20
मुहुः किलकिलाराबैर्घोषयन्तो दिशो दश / देव्यास्तु सैनिकं यत्र तत्र ते जगमुरुद्धताः
Paulit-ulit silang sumigaw ng “kilakilā,” pinanginginig ang sampung dako; saanman naroon ang mga kawal ng Diyosa, doon din nagtungo ang mga palalo.
Verse 21
सैन्यं च ललितादेव्याः सन्नद्धं शास्त्रभीषणम् / अभ्यमित्रीणमभवद्बद्धभ्रुकुटिनिष्ठुरम्
Ang hukbo ni Diyosa Lalitā ay ganap na nakahanda, nakapanghihilakbot sa mga sandatang banal; humarap sila sa mga kaaway, nakakunot-noo at mabagsik ang tindig.
Verse 22
पाशिन्यो मुसलिन्यश्च चक्रिण्यश्चापरा मुने / मुद्गरिण्यः पट्टिशिन्यः कोदण्डिन्यस्तथापराः
O muni, naroon ang mga mandirigmang may hawak na pāśa (pisi), musala (pamalo), at cakra; mayroon ding may mudgara, paṭṭiśa, at ang iba pa’y may kodaṇḍa na busog.
Verse 23
अनेकाःशक्तयस्तीव्रा ललितासैन्यसंगताः / पिबन्त्य इव दैत्याब्धिं सान्निपेतुः सहस्रशः
Maraming nag-aalab na Śakti na kasama ng hukbo ni Lalitā ang nagsidating nang libu-libo, na wari’y iinumin ang dagat ng mga Daitya.
Verse 24
आयातायात हे दुष्टाः पापिन्यो वनिताधमाः / मायापरिग्रहैर्दूरं मोहयन्त्यो जडाशयान्
“Halika, umalis—kayong masasama, makasalanan, hamak na babae!” Sa mga pagkakahawak ng māyā, mula sa malayo’y nililinlang nila ang mga pusong manhid at mangmang.
Verse 25
नेष्यामो भवतीरद्य प्रेतनाथनिकेतनम् / श्वसद्भुजगसंकाशैर्बाणैर त्यन्तभीषणैः / इति शक्तीर्भर्त्सयन्तो दानवाश्चक्रुराहवम्
“Ngayong araw dadalhin namin kayo sa tahanan ng Panginoon ng mga Preta!” Sa gayong panlalait sa mga Śakti, sinimulan ng mga Dānava ang labanan, pinakawalan ang mga palasong lubhang nakapanghihilakbot, sumisipol na tila mga ahas na humihinga.
Verse 26
काचिच्चिच्छेद दैत्येन्द्रं कण्ठे पट्टिशपातनात् / तद्गलोद्गलितो रक्तपूर ऊर्ध्वमुखो ऽभवत्
Hiniwa ng isang diyosa ang leeg ng pinuno ng mga demonyo gamit ang palakol, at bumulwak ang dugo paitaas mula sa kanyang lalamunan.
Verse 27
तत्र लग्ना बहुतरा गृध्रा मण्डलतां गताः / तैरेव प्रेतनाथस्य च्छत्रच्छविरुदञ्चिता
Maraming buwitre ang nagtipon doon na bumubuo ng bilog, na lumilikha ng anyo ng payong para sa Panginoon ng mga Patay.
Verse 28
काचिच्छक्तिः मुरारातिं मुक्तशक्त्यायुधं रणे / लूनतच्छक्तिनैकेन बाणेन व्यलुनीत च
Isang diyosang Shakti ang nagpabagsak sa demonyong si Murarati sa labanan, na pinuputol ang kanyang inihagis na sandata at siya gamit ang isang palaso.
Verse 29
एका तु गजमारूढा कस्यचिद्दैत्यदुर्मतेः / उरःस्थले स्वकरिणा वप्राघातमशिक्षयत्
Ang isa pa, na nakasakay sa elepante, ay nagturo sa dibdib ng isang masamang demonyo ng dumudurog na hampas ng kanyang elepante.
Verse 30
काचित्प्रतिभटारूढं दन्तिनं कुंभसीमनि / खड्गेन सहसा हत्वा गजस्य स्वप्रियं व्यधात्
Hinampas ng isang diyosa ang elepante ng kaaway sa noo gamit ang espada, na nagbibigay sa hayop ng mabilis na paglaya.
Verse 31
करमुक्तेन चक्रेण कस्यचिद्देववैरिणः / धनुर्दण्डं द्विधा कृत्वा स्वभ्रुवोः प्रतिमां तनेत्
Sa pamamagitan ng cakra na pinakawalan mula sa kamay, hinati niya sa dalawa ang tangkay ng busog ng isang kaaway ng mga deva, at inunat iyon na waring anyo ng sariling kilay.
Verse 32
शक्तिरन्या शरैः शातैः शातयित्वा विरोधिनः / कृपाणपद्मा रोमाल्यां स्वकीयायां मुदं व्यधात्
Ang isa pang Sakti, sa pamamagitan ng matatalim na palaso, ay dumurog sa mga kalaban; at si Kripāṇapadmā ay naghasik ng galak sa sariling balahibo ng katawan.
Verse 33
काचिन्मुद्गरपातेन चूर्णयित्वा विरोधिनः / रथ्यक्रनितंबस्य स्वस्य तेनातनोन्मुदम्
Ang isa pa, sa bagsak ng pamukpok, ay dinurog ang mga kalaban; at dahil doon ay pinalaganap niya ang galak sa sarili niyang katawan na may balakang na tila gulong ng karwahe.
Verse 34
रथकूबरमुग्रेण कस्यचिद्दानवप्रभोः / खड्गेन छिन्दती स्वस्य प्रियमुव्यास्ततान ह
Sa mabangis na timon ng karwahe ng isang panginoong Dānava, pinutol niya iyon sa pamamagitan ng espada, at pinalawak ang sariling minamahal na kagalakan.
Verse 35
अभ्यन्तरं शक्तिसेना दैत्यानां प्रविवेश ह / प्रविवेश च दैत्यानां सेना शक्तिबलान्तरम्
Ang hukbo ng Śakti ay sumalakay sa kaloob-looban ng mga Daitya; at ang hukbo ng mga Daitya nama’y pumasok din sa gitna ng lakas ng Śakti.
Verse 36
नीरक्षीरवदत्यन्ताश्लेषं शक्तिसुरद्विषाम् / संकुलाकारतां प्राप्तो युद्धकाले ऽभवत्तदा
Noong oras ng digmaan, ang lakas ng mga Deva at ng mga kaaway ng mga Deva ay nagdikit nang lubos na parang tubig at gatas na naghahalo; kaya ang anyo ng labanan ay naging siksik at magulo.
Verse 37
शक्तीनां खड्गपातेन लूनशुण्डारदद्वयाः / दैत्यानां करिणो मत्ता महाक्रोडा इवाभवन्
Sa pagbagsak ng tabak sa mga sandatang śakti, ang mga elepanteng baliw sa galit ng mga Daitya, na may dalawang pangil, ay naputulan ng dulo ng kanilang trompa; at sila’y naging tulad ng dambuhalang baboy-ramo.
Verse 38
एवं प्रवृत्ते समरे वीराणां च भयङ्करे / अशक्ये स्मर्तुमप्यन्तं कातरत्ववतां नृणाम् / भीषणानां भीषणे च शस्त्रव्यापारदुर्गमे
Nang magpatuloy ang labanan nang gayon, ito’y nakapanghihilakbot kahit sa mga bayani; sa mga duwag, di man lamang maisip ang wakas—isang sindak sa gitna ng mga sindak, at mahirap tawirin dahil sa banggaan ng mga sandata.
Verse 39
बलाहको महागृध्रं वज्रतीक्ष्णमुखादिकम् / कालदण्डोपमं जङ्घाकाण्डे चण्डपराक्रमम्
Si Balāhaka ay tulad ng dambuhalang buwitre, ang tuka at mga bahagi nito’y matalim na parang vajra; at sa kanyang mga binti ay may mabagsik na lakas na tulad ng pamalo ni Kāla.
Verse 40
संहारगुप्तनामानं पूर्वमग्रे समुत्थितम् / धूमवद्धूसराकारं पक्षक्षेपभयङ्करम्
At may isa pang nagngangalang Saṃhāragupta na unang bumangon sa unahan; kulay-abo na parang usok ang anyo, at nakapanghihilakbot ang pagwagayway ng kanyang mga pakpak.
Verse 41
आरुह्य विविधंयुद्धं कृतवान्युद्धदुर्मदः / पक्षौ वितत्य क्रोशार्धं स स्थितो भीमनिःस्वनैः / अङ्गारकुण्डवच्चञ्चुं विदार्याभक्षयच्चमूम्
Sumalakay siya sa sari-saring digmaan, lasing sa kapalaluan ng labanan. Inunat ang mga pakpak hanggang kalahating krośa at tumindig na may nakapanghihilakbot na ugong. Binuka ang tuka na tila hukay ng baga at nilamon ang buong hukbo.
Verse 42
संहारगुप्तं स महागृध्रः क्रूरविलोचनः / बलाहकमुवाहोच्चैराकृष्टधनुषं रणे
Ang dambuhalang buwitre, may malulupit na mata, ay tila tagapagbantay ng paglipol. Sa gitna ng labanan, itinaas niya si Balāhaka nang mataas, gaya ng mamamanang humihila ng busog na banat na banat.
Verse 43
बलाहको वपुर्धुन्वन्गृध्रपृष्ठकृतस्थितिः / सपक्षकूटशैलस्थो बलाहक इवाभवत्
Si Balāhaka ay yumanig ang katawan habang nakatindig sa likod ng buwitre. Taglay ang mga pakpak na tila tuktok ng bundok, nasa Bundok Kūṭa na may pakpak siya, at nagmistulang ulap na Balāhaka.
Verse 44
सूचीमुखश्च दैत्येन्द्रः सूचीनिष्ठुरपक्षतिम् / काकवाहनमारुह्य कठिनं समरं व्यधात्
Si Sūcīmukha, panginoon ng mga Daitya, ay may mga pakpak na matalim at matigas na parang karayom. Sumakay siya sa sasakyang uwak at nagpasimula ng isang mabagsik at mahirap na labanan.
Verse 45
मत्तः पर्वतशृङ्गाभश्चञ्चूदण्डं समुद्वहन् / कालदण्डप्रमाणेन जङ्घाकाण्डेन भीषणः
Lasing sa pagmamataas, tila tuktok ng bundok, itinaas niya ang pamalong-tuka. Nakapanghihilakbot ang kanyang mga binti, kasinlaki ng Kāladaṇḍa—ang pamalo ng Panahon ni Yama.
Verse 46
पुष्कलावर्तकसमा जंबालसदृशद्यतिः / क्रोशमात्रायतौ पक्षावुभावपि समुद्वहन्
Gaya ng malaking ipu-ipo, may lakas na tulad ni Jambāla; ang dalawang pakpak ay may habang isang krośa, at sa paglipad ay tila binubuhat ang buong dagat.
Verse 47
सूचीमुखाधिष्ठितो ऽसौ करटः कटुवासितः / मर्दयञ्चञ्चुघातेन शक्तीनां मण्डलं महत्
Ang Karaṭa ay nakapuwesto sa tuka na tila karayom, may amoy na matapang at maanghang; sa hampas ng tuka ay dinurog niya ang malaking mandala ng mga Śakti.
Verse 48
अथो फलमुखः फालं गृहीत्वा निजमायुधम् / कङ्कमारुह्य समरे चकाशे गिरिसन्निभम्
Pagkaraan, si Phalamukha ay humawak sa phāla, ang sariling sandata; sumakay sa Kaṅka at sa digmaan ay nagningning na parang bundok.
Verse 49
विकर्णाख्यश्च दैत्येन्द्रश्चमूभर्ता महाबलः / भेरुण्डपतनारूढः प्रचण्डयुद्धमातनोत्
Si Vikarṇa, panginoon ng mga Daitya at tagapasan ng hukbo na napakalakas; nakasakay sa Bheruṇḍapatana, inilatag niya ang marahas na digmaan.
Verse 50
विकटानननामानं विलसत्पट्टिशायुधम् / उवाह समरे चण्डः कुक्कुटो ऽतिभयङ्करः
Ang Caṇḍa, ang tandang na manok na lubhang nakakatakot, ay nagdala kay Vikaṭānana na may kumikislap na sandatang paṭṭiśa sa digmaan.
Verse 51
गर्जन्कण्ठस्थरोमाणि हर्षयञ्ज्वलदीक्षणः / पश्यन्पुरः शक्तिसैन्यं चचाल चरणायुधः
Sa dagundong na ungol, tumindig ang balahibo sa leeg at nagningas ang titig na nagdudulot ng banal na galak; nang makita sa unahan ang hukbo ni Śakti, siya’y sumulong, ginawang sandata ang mga paa.
Verse 52
करालाक्षश्च भूभर्ता षष्ठो ऽत्यन्तगरिष्ठदः / वज्रनिष्ठुरघोषश्च प्राचलत्प्रेतवाहनः
At si Karālākṣa, panginoon ng lupa, ang ika-anim na lubhang mabigat ang hatol; ang tinig niya’y matigas na parang vajra, at siya’y sumulong na may sinasakyang preta.
Verse 53
श्मशानमन्त्रशूरेणतेन संसाधितः पुरा / प्रेतो भूतसमाविष्टस्तमुवाह रणाजिरे
Ang pretang iyon ay noon pang una’y napasunod ng bayani sa mga mantra ng śmaśāna; ang pretang sinapian ng mga bhūta ang siyang nagbuhat sa kanya sa gitna ng digmaan.
Verse 54
अवाङ्मुखो दीर्घबाहुः प्रसारितपदद्वयः / प्रोतो वाहनतां प्राप्तःकरालाक्षमथावहत्
Nakayuko ang mukha, mahahaba ang mga bisig, at nakabukaka ang dalawang paa; ang pretang iyon ay naging sasakyan, at saka dinala si Karālākṣa.
Verse 55
अन्यः करटको नाम दैत्यसेनाशिखामणिः / सर्दयामास शक्तीनां सैन्यं वेतालवाहनः
May isa pa, si Karaṭaka ang pangalan, hiyas sa tuktok ng hukbong Daitya; nakasakay sa vetāla, nilusob at winasak niya ang hukbo ni Śakti.
Verse 56
योजनायतमूर्तिः सन्वेतालः क्रूरलोचनः / श्मशानभूमौ वेतालो मन्त्रेणानेन साधितः
May anyong kasinghaba ng isang yojana, ang Vetāla ay mabangis at may matang malupit; sa lupain ng śmaśāna, ang Vetāla ay napasunod at natamo sa pamamagitan ng mantrang ito.
Verse 57
मर्दयामास पृतनां शक्तीनां तेन देशितः / तस्य वेतालवर्यस्य वर्तमानोंससीमनि / बहुधायुध्यत तदा शक्तिभिः सह दानवः
Sa utos ng Vetāla, dinurog ang hukbo ng mga Śakti; habang ang dakilang Vetāla ay nakatindig sa hangganan, noon ang Dānava ay nakipaglaban sa maraming paraan kasama ng mga Śakti.
Verse 58
एवमेते खलात्मानः सप्त सप्तार्णवोपमाः / शक्तीनां सैनिकं तत्र व्याकुलीचक्रुरुद्धताः
Ganyan ang mga may pusong masama: pito sila, na wari’y pitong karagatan; sa kapalaluan, ginulo nila roon ang hukbo ng mga Śakti.
Verse 59
ते सप्त पूर्वं तपसा सवितारमतोषयन् / तेन दत्तो वरस्तेषां तपस्तुष्टेन भास्वता
Noon pa, ang pitong iyon ay nagsagawa ng tapas upang pasiyahin si Savitṛ (Diyos na Araw); at ang nagniningning na Bhāsvat, nalugod sa kanilang tapas, ay nagkaloob ng biyaya sa kanila.
Verse 60
कैकसेया महाभागा भवतां तपसाधुना / परितुष्टो ऽस्मि भद्रं वो भवन्तो वृणतां वरम्
“O mga Kaikaseya na dakilang mapalad! Dahil sa inyong marangal na tapas, lubos Akong nalugod. Nawa’y maging mapagpala kayo; piliin ninyo ang biyayang ninanais.”
Verse 61
इत्युक्ते दिननाथेन कैकसेयास्तपः कृशाः / प्रार्थयामासुरत्यर्थं दुर्दान्तं वरमीदृशम्
Nang masabi ito ng Panginoon ng Araw, ang mga Kaikaseya na payat dahil sa matinding tapas ay taimtim na nakiusap nang buong lakas para sa gayong biyayang mahirap supilin.
Verse 62
रणेषु सन्निधातव्यमस्माकं नेत्रकुक्षिषु / भवता घोरतेजोभिर्दहता प्रतिरोधिनः
Sa mga labanan, nawa’y manahan Ka sa aming mga mata at sa kaibuturan ng aming paningin; sa Iyong nakapanghihilakbot na ningning, sunugin Mo ang mga humahadlang.
Verse 63
त्वया यदा सन्निहितं तपनास्माकमक्षिषु / तदाक्षिविषयः सर्वो निश्चेष्टो भवतात्प्रभो
O Panginoon, kapag Ikaw ay naroroon sa aming mga mata na gaya ng naglalagablab na araw, ang lahat ng masaklaw ng paningin ay magiging walang-kilos dahil sa Iyo.
Verse 64
त्वत्सान्निध्यसमिद्धेन नेत्रेणास्माकमीक्षिताः / स्तब्धशस्त्रा भविष्यन्ति प्रतिरोधकसैनिकाः
Kapag tumingin kami sa pamamagitan ng mga matang pinagniningas ng Iyong paglapit, ang mga kawal na humahadlang ay mamamanhid, at ang kanilang mga sandata’y matitigilan.
Verse 65
ततः स्तब्धेषु शस्त्रेषु वीक्षणादेव नः प्रभो / निश्चेष्टा रिपवो ऽस्माभिर्हन्तव्याः सुकरत्वतः
Pagkaraan, O Panginoon, kapag ang mga sandata’y nanigas dahil lamang sa aming pagtingin, ang mga kaaway ay magiging walang-kilos at madali naming mapupuksa.
Verse 66
इति पूर्वं वरः प्राप्तः कैकसेयौर्दिवाकरात् / वरदानेन ते तत्र युद्धे चेरुर्मधोद्धताः
Gayon, noong una’y tinanggap ng mga Kaikaseya ang biyaya mula kay Divākara, ang Diyos na Araw. Sa bisa ng kaloob na iyon, sila’y sumuong sa digmaan doon, nag-aalab ang tapang na tila pulot na nakalalasing.
Verse 67
अथ सूर्यसमाविष्टनेत्रैस्तेस्तु निरीक्षिताः / शक्तयः स्तब्धशस्त्रौघा विफलोत्सा हतां गताः
Pagkaraan, nang sila’y titigan ng mga matang sinapian ng kapangyarihan ng Araw, ang mga sibat at buong pulutong ng sandata ay nanigas; napawi ang sigasig at sila’y napasadsad sa pagkatalo.
Verse 68
कीकसातनयैस्तैस्तु सप्तभिः सत्त्वशालिभिः / विष्टंभितास्त्रशस्त्राणां शक्तीनां नोद्यमो ऽभवत्
Ngunit dahil sa pitong anak ni Kīkasāta na puspos ng katatagan, napigil ang mga sandata at mga astra; kaya’t ang mga sibat na iyon ay hindi na muling maitaas sa paglusob.
Verse 69
उद्यमे क्रियभाणे ऽपि शस्त्रस्तम्भेन भूयसा / अभिभूताः सनिश्वासं शक्तयो जोषमासत
Kahit magpilit silang kumilos at sumalakay, dahil sa matinding pagpigil ng mga sandata, ang mga sibat ay napasuko; napabuntong-hininga sila at nanahimik na lamang.
Verse 70
अथ ते वासरं प्राप्य नानाप्रहरणोद्यताः / व्यमर्दयञ्छक्तिसैन्यं दैत्याः स्वस्वामिदेशिताः
Pagdating ng araw, ang mga Daitya na handa sa sari-saring sandata, ayon sa utos ng kani-kanilang panginoon, ay dumurog sa hukbong Shakti roon.
Verse 71
शक्तयस्तास्तु सैन्येन निर्व्यापारा निरायुधाः / अक्षुभ्यन्त शरैस्तेषां वज्रकङ्कटभोदिभिः
Ang mga Shakti na yaon ay napigil ng hukbo, nawalan ng galaw at walang sandata; sila’y nayugyog sa mga palasong tumatagos na wari’y bumibiyak sa baluting vajra.
Verse 72
शक्तयो दैत्यशस्त्रौधैर्विद्धगात्राः सृतामृजः / सुपल्लवा रणे रेजुः कङ्कोललतिका इव
Ang mga Shakti ay natusok ang katawan ng sangkaterbang sandata ng mga Daitya, at dumanak ang dugo; gayunman, sa digmaan sila’y nagningning na parang baging na kaṅkola na hitik sa sariwang dahon.
Verse 73
हाहाकारं वितन्वत्यः प्रपन्ना ललितेश्वरीम् / चुक्रुशुः शक्तयः सर्वास्तैः स्तंभितनिजायुधाः
Nagpalaganap sila ng sigaw na “hā hā” at sumuko sa kanlungan ni Laliteśvarī; ang lahat ng Shakti, nang mapigil ang sarili nilang sandata, ay napasigaw nang gayon.
Verse 74
अथ देव्याज्ञया दण्डनाथा प्रत्यङ्गरक्षिणी / तिरस्करणिका देवी समुत्तस्थौ रणाजिरे
Pagkaraan, sa utos ng Diyosa, si Daṇḍanāthā—tagapangalaga ng mga panloob na sangkap—ang Diyosa Tiraskaraṇikā, ay tumindig sa gitna ng larangan ng digmaan.
Verse 75
तमोलिप्ताह्वयं नाम विमानं सर्वतोमुखम् / महामाया समारुह्य शक्तीनामभयं व्यधात्
Sumakay si Mahāmāyā sa vimāna na tinatawag na Tamolipta, na nakaharap sa lahat ng dako; at ipinagkaloob niya sa mga Shakti ang pagpapala ng walang-takot.
Verse 76
तमालश्यामलाकारा श्यामकञ्चुकधारिणी / श्यामच्छाये तमोलिप्ते श्यामयुक्ततुरङ्गमे
Siya’y may anyong maitim na gaya ng punong tamāla, nakasuot ng itim na baluti; sa lilim na itim na nababalot ng dilim, siya’y nakasakay sa kabayong pinalamutian ng itim.
Verse 77
वासन्ती मोहनाभिख्यं धनुरादाय सस्वनम् / सिंहनादं विनद्येषूनवर्षत्सर्पसन्निभान्
Si Vāsantī na tinatawag na “Mohanā” ay humawak sa busog na may tunog; umalingawngaw ang sigaw na gaya ng leon at nagpaulan ng mga palasong wari’y mga ahas.
Verse 78
कृष्णरूपभुजङ्ग भानधोमुसलसंनिभान् / मोहनास्त्रविनिष्ठ्यूतान्बाणान्दैत्या न सेहिरे
Ang mga palasong ibinuga ng Mohanāstra ay anyong ahas na itim, wari’y mabibigat na pamalo; hindi ito natiis ng mga Daitya.
Verse 79
इतस्ततो मर्द्यमाना महामायाशिलीमुखैः / प्रकोपं परमं प्राप्ता बलाहकमुखाः खलाः
Sa pagyurak sa kanila mula rito’t roon ng mga palaso ni Mahāmāyā, ang mga tampalasang may mukhang ulap ay napuspos ng sukdulang poot.
Verse 80
अथो तिरस्करण्यंबा दण्डनाथानिदेशतः / अन्धाभिधं महास्त्रं सा मुमोच द्विषतां गणे
Pagkaraan, ang Ina na si Tiraskaraṇyā, ayon sa utos ni Daṇḍanātha, ay pinakawalan ang dakilang sandatang tinatawag na “Andhā” sa hanay ng mga kaaway.
Verse 81
बलाहकाद्यास्ते सप्त दिननाथवरोद्धताः / अन्धास्त्रेण निजं नेत्रं दधिरे च्छादितं यथा
Si Balahaka at ang iba pa, na pitong lahat, ay napigil nang mariin ng Panginoon ng Araw; na wari’y tinakpan nila ang sariling mga mata ng sandata ng kadiliman.
Verse 82
तिरस्करणिकादेव्या महामोहनधन्वनः / उद्गतेनान्धबाणेन चक्षुस्तेषां व्यधीयत
Sa bisa ng Diyosa Tiraskaraṇikā, ang mamamana ng busog na Mahāmohana, ang sumibol na palasong pangdilim ay tumama at sumugat sa mga mata nila.
Verse 83
अन्धीकृताश्च ते सप्त न तु प्रैक्षन्त किञ्चन / तद्वीक्षणस्य विरहाच्छस्त्रस्तम्भः क्षयं गतः
Ang pitong iyon ay nabulag at wala nang nakita kahit ano; dahil sa pagkawala ng pagtanaw, ang panangga o haliging sandata ay naglaho at naparam.
Verse 84
पुनः ससिंहनादं ताः प्रोद्यतायुधपाणयः / चक्रुः समरसन्नाहं दैत्यानां प्रजिघांसया
Muli, sila’y umalingawngaw ng sigaw na tulad ng leon, tangan ang nakataas na sandata, at inayos ang paghahanda sa digmaan upang lipulin ang mga Daitya.
Verse 85
तिरस्करणिकां देवीमग्रे कृत्वा महाबलाम् / सदुपायप्रसङ्गेन भृशं तुष्टा रणं व्यधुः
Inilagay nila sa unahan ang makapangyarihang Diyosa Tiraskaraṇikā; at sa paglalapat ng mabuting paraan, sila’y labis na nagalak at sumabak sa labanan.
Verse 86
साधुसाधु महाभागे तिरस्करणिकांबिके / स्थाने कृततिरस्कारा द्विपामेषां दुरात्मनाम्
Sadhu, sadhu, O dakilang pinagpala; O Ambikā na nagpapahiya sa masama! Sa nararapat na dako ay ipinataw mo ang paghamak sa mga durātmā na ito, na humahakbang na tila mga elepante.
Verse 87
त्वं हि दुर्जननेत्राणां तिरस्कारमहौषधी / त्वया बद्धदृशानेन दैत्यचक्रेण भूयते
Ikaw nga ang dakilang gamot ng paghamak para sa mga mata ng masasama; sa tinging iyong iginapos, ang buong gulong ng mga Daitya ay lalo pang napasuko.
Verse 88
देवकार्यमिदं देवि त्वया सम्यगनुष्टितम् / अस्मादृशामजय्येषु यदेषु व्यसनं कृतम्
O Diyosa, ito ang gawain ng mga Deva na iyong naisagawa nang ganap; sapagkat sa mga tulad naming mahirap daigin, ikaw ay nagdulot ng kapahamakan sa kanila.
Verse 89
तत्त्वयैव दुराचारानेतान्सप्त महासुरान् / निहतांल्ललिता श्रुत्वा सन्तोषं परमाप्स्यति
Sa iyo mismo, ang pitong dakilang Asura na ito na masama ang asal ay napatay; si Lalitā, pagkarinig nito, ay makakamtan ang sukdulang kagalakan.
Verse 90
एवं त्वया विरचिते दण्डिनीप्रीति माप्स्यति / मन्त्रिण्यपि महाभागायास्यत्येव परां मुदम्
Sa gayon, sa iyong pagkakagawa, si Daṇḍinī ay makatatamo ng galak; at si Mantriṇī, ang dakilang pinagpala, ay tiyak ding aabot sa sukdulang tuwa.
Verse 91
तस्मात्त्वमेव सप्तैतान्निगृहण रणाजिरे / एषां सैन्यं तु निखिलं नाशयाम उदायुधाः
Kaya’t ikaw lamang ang sumupil sa pitong iyon sa gitna ng larangan ng digmaan; at kami, na may nakataas na sandata, ay wawasak sa buong hukbo nila.
Verse 92
इत्युक्त्वा प्रेरिता ताभिः शक्तिभियुर्द्धकौतुकान् / तमोलिप्तेन यानेन बलाहकबलं ययौ
Pagkasabi nito, hinimok siya ng mga śakti na yaon, at siya na may pananabik sa pakikidigma ay umalis sakay ng sasakyang nababalutan ng dilim, patungo sa pangkat ni Balāhaka.
Verse 93
तामायान्तीं समावेक्ष्य ते सप्ताथ सुराधमाः / पुनरेव च सावित्रं वरं सस्मरुरञ्जसा
Nang makita nilang papalapit siya, ang pitong iyon—mga hamak sa hanay ng sura—ay muling naalaala agad ang biyayang Sāvitra.
Verse 94
प्रविष्टमपि सावित्रं नाशकं तन्निरोधने / तिरस्कृतं तु नेत्रस्थं तिरस्करणितेजसा
Kahit pumasok na ang Sāvitra, hindi nito nagawang wasakin ang pagharang na iyon; ito’y natabingan, maging sa loob ng mga mata, ng ningning ng kapangyarihang nagtatakip.
Verse 95
वरदानास्त्ररोषान्धं महाबलपराक्रमम् / अस्त्रेण च रुषा चान्धं बलाहकमहासुरम् / आकृष्य केशेष्वसिना चकर्तान्तर्धिदेवता
Si Balāhaka, ang dakilang asura na nabulag sa poot ng sandatang kaloob, na may sukdulang lakas at tapang—ay hinila sa buhok at pinugutan ng tabak ng diyos na naglalaho sa paningin.
Verse 96
तस्य वाहनगृध्रस्य लुनाना पत्रिणा शिरः / सूचीमुखस्याभिमुखं तिरस्करणिका व्रजत्
Pinugutan ni Tiraskaranika ng ulo ang kanyang sinasakyang buwitre gamit ang isang palaso at sumugod kay Suchimukha.
Verse 97
तस्य पट्टिशपातेन विलूय कठिनं शिरः / अन्येषामपि पञ्चानां पञ्चत्वमकरोच्छनैः
Matapos putulin ang kanyang matigas na ulo gamit ang hampas ng Pattisa, dahan-dahan din niyang pinatay ang lima pang iba.
Verse 98
तैः सप्तदैत्यमुण्डैश्चग्रथितान्योन्यकेशकैः / हारदाम गले कृत्वा ननादान्तर्धिदेवता
Ang Diyosang si Antardhi ay gumawa ng kuwintas para sa kanyang leeg gamit ang pitong ulo ng Daitya, na ang mga buhok ay pinagbuhol-buhol, at umungal.
Verse 99
समस्तमपि तत्सैन्यं शक्तयः क्रोधसूर्च्छिताः / हत्वा तद्रक्तसलिलैर्बह्वीः प्रावाहयन्नदीः
Ang mga Shakti, na nagngangalit sa galit, ay pinatay ang buong hukbo at nagpadaloy ng maraming ilog gamit ang kanilang dugo.
Verse 100
तत्राश्चर्यमभूद्भूरि माहामायांबिकाकृतम् / बलाहकादिसेनान्यां दृष्टिरोधनवैभवात्
Doon, isang dakilang himala ang naganap, na nilikha ni Mahamaya Ambika, sa pamamagitan ng kapangyarihang hadlangan ang paningin nina Balahaka at iba pa.
Verse 101
हतशिष्टाः कतिपया बहुवित्राससङ्कुलाः / शरणं जग्मुरत्यार्त्ताः क्रन्दन्तं शून्यकेश्वरम्
Iilan na lamang ang natira, balot ng sari-saring pangamba; sa matinding paghihirap ay tumakbo silang humingi ng kanlungan sa “Śūnyakeśvara,” ang Panginoon ng Kawalan, na humahagulhol.
Verse 102
दण्डिनीं च महामायां प्रशंसन्ति मुहुर्मुहुः / प्रसादमपरं चक्षुस्तस्या आदायपिप्रियुः
Paulit-ulit nilang pinuri si Daṇḍinī at ang Mahāmāyā; at tinanggap nila ang natatanging biyaya Niya, na wari’y isang “ibang mata,” at sila’y nagalak.
Verse 103
साधुसाध्विति तत्रस्थाः शक्तयः कम्पमौलयः / तिरस्करणिकां देवीमश्लाघन्त पदेपदे
Doon, ang mga Śakti na naroroon, nanginginig ang tuktok ng ulo sa pagyanig, ay sumigaw ng “Sādhu! Sādhu!” at pinuri ang Diyosa Tiraskaraṇikā sa bawat hakbang.
Seven commander-brothers are listed—Balāhaka, Sūcīmukha, Phālamukha, Vikarṇa, Vikaṭānana, Karālāyu, and Karaṭaka—serving as a narrative index for upcoming duels and as a ritualized catalog of adversarial ‘ego-forces’ in the Shākta reading of Lalitopākhyāna.
It quantifies escalation and signals a new campaign phase; akṣauhiṇī functions as a standardized epic unit, allowing chapters to be compared by force-scale and enabling structured tagging of battle intensity and logistical magnitude.
Māyā appears as a decisive instrument that overturns brute strength—earlier commanders fall to concealed illusion—reinforcing the Shākta premise that victory aligns with higher śakti and cosmic order rather than mere martial power.