Adhyaya 43

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे भार्गवचरिते द्विचत्वारिंशत्तमो ऽध्यायः // ४२// वसिष्ठ उवाच एवं सुस्निग्धचित्तेषु तेषु तिष्ठत्सु भूपते / भवान्युत्संगतो रामः समुत्थाय कृताजलिः

Ganito sa Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa… nagwakas ang Kabanata 42. Wika ni Vasiṣṭha: O hari, habang sila’y nakatayo roon na may pusong puspos ng paglalambing, si Rama’y tumindig mula sa kandungan ni Bhavani at nag-anjali.

Verse 2

तुष्टाव प्रयतो भूत्वा निर्विशेष विशेषवत् / अद्वयं द्वैतमापन्नं निर्गुणं सगुणात्मकम्

Sa pagpipigil at pagninilay, siya’y nagpuri: yaong walang pagkakaiba ngunit nagiging may anyo; yaong iisa (advaya) ngunit wari’y naging dalawa; yaong walang katangian (nirguṇa) ngunit nagpapakita bilang may katangian (saguṇa).

Verse 3

राम उवाच प्रकृतिविकृतिजातं विश्वमेतद्विधातुं मम कियदनुभातं वैभवं तत्प्रमातुम् / अविदिततनुनामाभीष्टवस्त्वेकधामाभवदथ भव भामा पातु मां पूर्णकामा

Wika ni Rama—Ang sansinukob na ito’y isinilang mula sa Prakriti at Vikriti; sino ang makasusukat sa lawak ng aking kapangyarihan sa pag-aayos nito? O Bhama, Diyosa na ganap ang mga hangarin, na di-mabatid ang anyo at pangalan, tanging tahanan ng ninanais—ingatan mo ako.

Verse 4

प्रकटितगुणाभानं कालसंख्याविधानं सकलभवनिदानं कीर्त्यते यत्प्रधानम् / तदिह निखिलतातः संबभूवोक्षपातः कृतकृतकनिपातः पातु मामद्य मातः

Yaong nagpapakita ng liwanag ng mga guna, nagtatakda ng kaayusan ng panahon at bilang, at pinagmulan ng lahat ng daigdig—siya ang pinupuri bilang Pradhana. O Ina, ang ugat ng lahat ay nahayag dito; nawa’y ang ganap na tumutupad ng gawain ang mag-ingat sa akin ngayon.

Verse 5

दनुजकुलविनाशीलेखपाताविनाशी प्रथमकुलविकाशी सर्वविद्याप्रकाशी / प्रसभरचितकाशी भक्तदत्ताखिलाशीरवतु विजितपाशी मांसदा षण्मुखाशी

Nawa’y ang Diyosa na pumupuksa sa angkan ng Danuja at bumubura sa tala ng kapahamakan; na nagpapasibol sa unang angkan at nagpapaliwanag ng lahat ng vidya. Siya na may lakas na lumikha ng Kashi, na nagbibigay ng lahat ng pagpapala sa mga bhakta—mananaig sa mga tali, ang Anim-ang-Mukha, Mamsada, ang mag-ingat sa akin.

Verse 6

हरनिकट निवासी कृष्णसेवाविलासी प्रणतजनविभासी गोपकन्याप्रहासी / हरकृतबहुमानो गोपिकेशैकतानो विदितबहुविधानो जायतां कीर्तिहा नौ

Siya na nananahan malapit kay Hari, nagagalak sa seva kay Krishna; nagpapaliwanag sa mga bhaktang sumuko, at nakikipaghalakhakan sa mga dalagang gopa. Siya na pinarangalan ni Hari, nakatuon nang iisa sa Panginoon ng mga gopi, kilala sa maraming paraan—nawa’y ang Kirtihā ay maghatid ng kabutihan sa amin.

Verse 7

प्रभुनियतमाना यो नुन्नभक्तान्तरायो त्दृतदुरितनिकायो ज्ञानदातापरायोः / सकलगुणगरिष्ठो राधिकाङ्केनिविष्टो मम कृतमपराधं क्षन्तुमर्हत्वगाधम्

Siya na nananatili sa itinakdang kalooban ng Panginoon, nag-aalis ng hadlang ng mga bhakta, pumapasan (at nag-aalis) ng bunton ng kasalanan, at masigasig magbigay ng jnana. Siya na pinakadakila sa lahat ng guna, na nakaluklok sa kandungan ni Radhika—nawa’y karapat-dapat Siyang magpatawad sa aking mabigat na pagkakasala.

Verse 8

या राधा जगदुद्भवस्थितिलयेष्वाराध्यते वा जनैः शब्दं बोधयतीशवक्त्रंविगलत्प्रेमामृतास्वादनम् / रासेशी रसिकेश्वरी रमणत्दृन्निष्ठानिजानन्दिनी नेत्री सा परिपातु मामवनतं राधेति य कीर्त्यते

Si Radha, na sinasamba ng mga tao sa hiwaga ng paglikha, pag-iral, at pagkalusaw ng daigdig, ay sa pamamagitan ng banal na salita’y ipinauunawa ang lasa ng amritang pag-ibig na umaagos mula sa bibig ng Panginoon. Siya ang Raseshi, reyna ng Rasa; Rasikesvari, reyna ng mga mapagmahal; matatag sa titig ng Minamahal at gabay sa sariling kagalakan—nawa’y ingatan ako ng Diyosa na pinupuri sa pangalang “Radha,” ako na yumuyuko sa Kanya.

Verse 9

यस्या गर्भसमुद्भवो ह्यतिविराड्यस्यांशभूतो विराट् यन्नाभ्यंबुरुहोद्भवेन विधिनैकान्तोपदिष्टेन वै सृष्टं सर्वमिदं चराचरमयं विश्वं च यद्रोमसु ब्रह्माण्डानि विभान्ति तस्य जननी शश्वत्प्रसन्नास्तु सा

Mula sa sinapupunan Niya sumilang ang Ativirata, at ang Virata ay bahagi lamang Niya; mula sa lotus ng Kanyang pusod isinilang ang Vidhata na, matapos tumanggap ng lihim na aral, ay lumikha ng buong sansinukob na may gumagalaw at di-gumagalaw. Sa bawat balahibo Niya’y nagliliwanag ang mga brahmanda—nawa’y laging maging kalugod-lugod ang Ina ng Kataas-taasan.

Verse 10

पायाद्यः स चराचरस्य जगतो व्यापी विभुः सच्चिदानन्दाब्धिः प्रकटस्थितो विलसति प्रेमान्धया राधया / कृष्णः पूर्णतमो ममोपरि दयाक्लिन्नान्तरः स्तात्सदा येनाहं सुकृती भवामि च भवाम्यानन्दलीनान्तरः

Nawa’y ingatan ako ng Siya na sumasaklaw sa buong daigdig na gumagalaw at di-gumagalaw, ang Makapangyarihang Vibhu, ang dagat ng Sat-Cit-Ananda, na nahayag at naglilīla kasama si Radha na bulag sa pag-ibig. Nawa’y ang ganap na ganap na Krishna ay laging may pusong natutunaw sa habag para sa akin, upang ako’y maging may mabuting gawang-banal at malubog sa kaloobang ananda.

Verse 11

वसिष्ठ उवाच स्तुत्वैवं जामदग्न्यस्तु विरराम ह तत्परम् / विज्ञाताखिलतत्त्वार्थो हृष्टरोमा कृतार्थवत्

Wika ni Vasistha: Pagkatapos pumuri nang gayon, ang Jamadagni-putra (Parashurama) ay tumigil na may lubos na pagtuon. Nang maunawaan niya ang kahulugan ng lahat ng tattva, kinilabutan siya sa galak at naging tila ganap na ang layon.

Verse 12

अथोवाच प्रसन्नात्मा कृष्णः कमललोचनः / भार्गवं प्रणतं भक्त्या कृपापात्रं पुरस्थितम्

Pagkaraan, si Krishna na may payapang diwa at matang-lotus ay nagsalita sa Bhargava (Parashurama) na nakayuko sa debosyon sa harap Niya, ang karapat-dapat tumanggap ng habag.

Verse 13

कृष्म उवाच सिद्धो ऽसि भार्गवेन्द्र त्वं प्रसादान्मम संप्रतम् / अद्य प्रभृति वत्सास्मिंल्लोके श्रेष्ठतमो भव

Wika ni Kṛṣma: “O Bhārgavendra, sa aking biyaya ikaw ay ganap na ngayon (siddha). Mula sa araw na ito, anak, maging pinakadakila ka sa mundong ito.”

Verse 14

तुभ्यं वरो मया दत्तः पुरा विष्णुपदाश्रमे / तत्सर्वं क्रमतो भाव्यं समा बह्वीस्त्वया विभो

Noon sa āśrama ng Viṣṇupada, ibinigay ko na sa iyo ang isang biyaya. Lahat iyon ay magaganap nang sunod-sunod; O Vibho, marami ka nang taong dinaanan.

Verse 15

दया विधेया दीनेषु श्रेय उत्तममिच्छता / योगश्च सादनीयो वै शत्रूणां निग्रहस्तथा

Ang nagnanais ng pinakamataas na kabutihan ay dapat mahabagin sa mga dukha. Dapat isagawa ang yoga, at gayundin ay supilin ang mga kaaway.

Verse 16

त्वत्समो नास्ति लोके ऽस्मिंस्तेजसा च बलेन च / ज्ञानेन यशसा वापि सर्वश्रेष्ठतमो भवान्

Sa mundong ito, walang kapantay mo sa ningning at lakas. Sa kaalaman man o sa dangal, ikaw ang pinakadakila sa lahat.

Verse 17

अथ स्वगृहमासाद्य पित्रोः शुश्रूषणं कुरु / तपश्चर यथाकालं तेन सिद्धिः करस्थिता

Pagkatapos, umuwi ka sa iyong tahanan at maglingkod sa iyong mga magulang. Magsagawa ng tapasya sa tamang panahon; sa gayon, ang siddhi ay mananatili sa iyong kamay.

Verse 18

राधोत्संगात्समुत्थाप्य गणेशं राधिकेश्वरः / आलिङ्ग्य गाढं रासेण मैत्रीं तस्य चकार ह

Iniahon ni Radhikesvara si Ganesha mula sa kandungan ni Radha, niyakap nang mahigpit sa diwang rāsā, at itinatag ang pagkakaibigan sa kanya.

Verse 19

अथोभावपि संप्रीतौ तदा रामगणेश्वरौ / कृष्णाज्ञया महाभागौ बभूवतुररिन्दम

Noon, sina Rama at Ganeshvara ay kapwa lubhang nagalak; sa utos ni Krishna, O manlulupig ng kaaway, silang dalawa’y naging lubos na pinagpala.

Verse 20

एतस्मिन्नन्तरे देवी राधा कृष्णप्रिया सती / उभाभ्यां च वरं प्रादात्प्रसन्नास्या मुदान्विता

Sa sandaling iyon, ang banal na Diyosa Radha, minamahal ni Krishna, na may masayang mukha at puspos ng galak, ay nagkaloob ng biyaya sa kanilang dalawa.

Verse 21

राधोवाच / सर्वस्य जगतो वन्द्यौ दुराधर्षौं प्रियावहौ / मद्भक्तौ च विशेषेण भवन्तौ भवतां सुतौ

Wika ni Radha: “Kayong dalawa ay sinasamba ng buong daigdig, di-madadaig at tagapagdulot ng pag-ibig; lalo’t higit, kayo’y aking mga bhakta at kayo’y aking mga anak.”

Verse 22

भवतोर्नाम चौच्चार्य यत्कार्यं यः समारभेत् / सिद्धिं प्रयातु ततसर्वं मत्प्रसादाद्धि तस्य तु

Sinumang bumigkas ng inyong dalawang pangalan at magsimula ng anumang gawain, nawa’y magtagumpay ang lahat sa pamamagitan ng aking prasada.

Verse 23

अथोवाच जगन्माता भवानी भववल्लभा / वत्स राम प्रसन्नाहं तुभ्यं कं प्रददे वरम् / तं प्रब्रूहि महाभाग भयं त्यक्त्वा सुदूरतः / राम उवाच जन्मान्त रसहस्रेषु येषुयेषु व्रजाम्यहम्

Pagkaraan ay nagsalita ang Ina ng Sansinukob, si Bhavānī, ang minamahal ni Bhava (Śiva): “Anak kong Rāma, ako’y nalugod; anong biyaya ang ibibigay ko sa iyo? O mapalad, itaboy ang takot nang malayo at magsabi.” Sumagot si Rāma: “Sa libu-libong pagkapanganak, sa alinmang anyo ng pagsilang na aking pinupuntahan…”

Verse 24

कृष्णयोर्भवयोर्भक्तो भविष्यामीति देहि मे / अभेदेन च पश्यामि कृष्णौ चापि भवौ तथा

“Ipagkaloob po ninyo na ako’y maging deboto ni Kṛṣṇa at ni Bhava (Śiva); at na makita ko si Kṛṣṇa at si Bhava nang walang pagkakaiba.”

Verse 25

पार्वत्युवाच एवमस्तु महाभाग भक्तो ऽसि भवकृष्णयोः / चिरञ्जीवी भवाशु त्वं प्रसादान्मम सुव्रत

Sinabi ni Pārvatī: “Mangyari nawa, O mapalad; ikaw ay deboto nina Bhava at Kṛṣṇa. O may mabuting panata, sa aking biyaya, maging chirañjīvī ka—mabuhay nang matagal—sa lalong madaling panahon.”

Verse 26

अथोवाच धराधीशः प्रसन्नस्तमुमापतिः / प्रणतं भार्गवेन्द्रं तु वरार्हं जगदीश्वरः

Pagkaraan, ang Umāpati—Panginoon ng sanlibutan at tagapaghari ng daigdig—na nalugod, ay nagsalita sa nakaluhod na Bhārgavendra, na karapat-dapat tumanggap ng biyaya.

Verse 27

शिव उवाच रामभक्तो ऽसि मे वत्स यस्ते दत्तो वरो मया / स भविष्यति कार्त्स्येन सत्यमुक्तं न चान्यथा

Sinabi ni Śiva: “Anak, ikaw ay deboto ng aking Rāma; ang biyayang ibinigay ko sa iyo ay matutupad nang ganap. Ito’y salitang totoo, hindi iba.”

Verse 28

अद्यप्रभृति लोके ऽस्मिन् भवतो बलवत्तरः / न को ऽपि भवताद्वत्स तेजस्वी च भवत्परः

Mula sa araw na ito sa mundong ito, ikaw ang pinakamatatag; anak ko, walang kapantay ang iyong ningning at walang hihigit sa iyo.

Verse 29

वसिष्ठ उवाच अथ कृष्णो ऽप्यनुज्ञाप्य शिवं च नगनन्दिनीम् / गोलोकं प्रययौ युक्तः श्रीदाम्ना चापि राधया

Wika ni Vasiṣṭha— pagkatapos, humingi si Śrī Kṛṣṇa ng pahintulot kay Śiva at sa anak ng bundok (Pārvatī), at nagtungo sa Goloka kasama sina Śrīdāma at Rādhā.

Verse 30

अथ रामो ऽपि धर्मात्मा भवानीं च भवं तथा / संपूज्य चाभिवाद्याथ प्रदक्षिणमुपा क्रमीत्

Pagkaraan, si Rāma na may pusong maka-dharma ay sumamba kay Bhavānī at kay Bhava (Śiva), nag-alay ng pagpupugay, at saka nagsimulang magpradakṣiṇā.

Verse 31

गणेशं कार्त्तिकेयं च नत्वापृच्छ्य च भूपते / अकृतव्रणसंयुक्तो निश्चक्राम गृहान्तरात्

O hari, yumukod siya kina Gaṇeśa at Kārttikeya at nagpaalam; at lumabas mula sa loob ng tahanan na walang anumang sugat.

Verse 32

निष्क्रम्यमाणो रामस्तु नन्दीश्वरमुखैर्गणैः / नमस्कृतो ययौ राजन्स्वगृहं परया मुदा

O hari, habang lumalabas si Rāma, yumukod sa kanya ang mga gaṇa na pinangungunahan ni Nandīśvara; at umuwi siya sa sariling tahanan na may dakilang galak.