Rig Veda 1.159.5: Mandala 1, Sukta 159, Mantra 5

Sukta 1.159

Rishi: As RV 1.159

Devata: Dyāvāpṛthivī (with Savitar invoked as the source of the ‘adorable’ plenitude)

Chandas: Triṣṭubh (probable; verify)

Samhita Patha (Devanagari)

तद्राधो अद्य सवितुर्वरेण्यं वयं देवस्य प्रसवे मनामहे । अस्मभ्यं द्यावापृथिवी सुचेतुना रयिं धत्तं वसुमन्तं शतग्विनम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.159.5

Transliteration

tád rā́dho adyá savitúr váreṇyaṃ vayáṃ devásya pra-savé manāmahe | asmábhyaṃ dyāvā-pṛthivī su-cetúnā rayíṃ dhattaṃ vásu-mantaṃ śatá-gvinam ||

Translation

ఈ రోజు మేము సవితృ యొక్క ఆ వరేణ్య రాధస్ (పూజ్య అనుగ్రహం/సమృద్ధి) ను దేవుని ప్రసవ (దివ్య ప్రేరణ) లో మనసుతో ధరిస్తాము. హే ద్యావాపృథివీ, సుచేతునా (స్పష్ట మార్గదర్శనంతో) మా కోసం వసుమంతమైన, శతగ్విన్ (శతగుణంగా వృద్ధిచెందే) రయి (ధన-సంపద) ని స్థాపించండి/దయచేయండి.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तत्: that (boon/thing)
• तत्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• राधः: gift, bounty
• राधः: Karma
• Type: Noun
• Root: राधस् (प्रातिपदिक)

• अद्य: today, now
• अद्य: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)

• सवितुः: of Savitṛ
• सवितुः: Sambandha
• Type: Noun
• Root: सवितृ (प्रातिपदिक)

• वरेण्यम्: most choice-worthy, excellent
• वरेण्यम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: वरेण्य (प्रातिपदिक; √वृ ‘choose’ से)

• वयम्: we
• वयम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• देवस्य: of the god
• देवस्य: Sambandha
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• प्रसवे: in/at the impelling (setting in motion), instigation
• प्रसवे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: प्रसव (प्रातिपदिक)

• मनामहे: we revere/think upon
• मनामहे: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √मन् (आत्मनेपद; ‘think, revere’)

• अस्मभ्यम्: to us
• अस्मभ्यम्: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• द्यावापृथिवी: Heaven-and-Earth
• द्यावापृथिवी: Kartā
• Type: Noun (dual deity-pair)
• Root: द्यावा-पृथिवी (द्वन्द्व-समास; द्यौ/दिव् + पृथिवी)

• सुचेतुना: with good intent/wise purpose
• सुचेतुना: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: सुचेतु (प्रातिपदिक; सु- + चेतु ‘good intent/insight’)

• रयिम्: wealth
• रयिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रयि (प्रातिपदिक)

• धत्तम्: place, bestow (you two)
• धत्तम्: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √धा (धत्तम् < धत्तम्; आदेश/विधिलिङ्-लोट् भावः)

• वसुमन्तम्: rich in goods
• वसुमन्तम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: वसुमन्त् (प्रातिपदिक; वसु + -मन्त्)

• शतग्विनम्: hundredfold (abounding in hundreds)
• शतग्विनम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: शतग्विन् (प्रातिपदिक)