Valmiki Ramayana 1.59.2: Bala Kanda, Sarga 59, Shloka 2

विश्वामित्रस्य शरणागति-प्रशंसा तथा वासिष्ठपुत्र-शापः

Visvamitra grants refuge; the curse upon Vasishta’s sons

Devanagari script

ऐक्ष्वाक स्वागतं वत्स जानामि त्वां सुधार्मिकम् ।शरणं ते भविष्यामि मा भैषीर्नृपपुङ्गव।।1.59.2।।

Sanskrit recitationValmiki Ramayana 1.59.2

Transliteration

aikṣvāka svāgataṃ vatsa jānāmi tvāṃ sudhārmikam | śaraṇaṃ te bhaviṣyāmi mā bhaiṣīr nṛpapuṅgava || 1.59.2 ||

Translation

హే ఐక్ష్వాక వంశజా! స్వాగతం, వత్సా; నిన్ను నిజమైన ధర్మాత్ముడిగా నేను ఎరుగుదును। హే నృపశ్రేష్ఠా! భయపడకుము—నేనే నీ శరణమగుదును।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• ऐक्ष्वाक: O descendant of Ikṣvāku
• ऐक्ष्वाक: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: ऐक्ष्वाक (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• स्वागतम्: welcome
• स्वागतम्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: स्वागत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; आशीर्वाद/अभिवादनार्थक-प्रयोगः

• वत्स: O child
• वत्स: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वत्स (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• जानामि: I know
• जानामि: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ज्ञा (धातु)
• Form: लट्, उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• त्वाम्: you
• त्वाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम

• सु-धार्मिकम्: very righteous
• सु-धार्मिकम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + धार्मिक (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समासः (सु + धार्मिक) = 'very righteous'; पुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (त्वाम्)

• शरणम्: refuge
• शरणम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: शरण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• ते: for you
• ते: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी, एकवचन; सर्वनाम

• भविष्यामि: I shall be/become
• भविष्यामि: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट् (simple future), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• मा: do not
• मा: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: मा (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (prohibitive particle used with imperative)

• भैषीः: fear
• भैषीः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भी (धातु)
• Form: लोट् (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; मा-सहिते निषेधार्थे

• नृप-पुङ्गव: O best of kings
• नृप-पुङ्गव: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: नृप (प्रातिपदिक) + पुङ्गव (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषः (नृपेषु पुङ्गवः); पुल्लिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Context

O Pre-eminent among ascetics! Here is what the hundred sons of Vasishta spoke in anger.

Characters & Entities

• Ikṣvāku dynasty

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma as protection: a righteous authority reassures and offers shelter to one who is virtuous and fearful, affirming that refuge should be granted to the deserving.

What is the narrative situation?

In the tense aftermath of conflict involving sages, a revered figure welcomes the Ikṣvāku prince and promises safety.

Which character virtue is emphasized?

Assurance and guardianship—offering refuge (śaraṇa) grounded in recognition of righteousness (sudharma).