Atharva Veda 8.2.18: Kanda 8, Anuvaka 1, Sukta 2, Mantra 18

Sukta 2

Sanskrit (Devanagari)

शि॒वौ ते॑ स्तां व्रीहिय॒वाव॑बला॒साव॑दोम॒धौ। ए॒तौ यक्ष्मं॒ वि बा॑धेते ए॒तौ मु॑ञ्चतो॒ अंहसः

Recitation with translationAtharva Veda 8.2.18

IAST Transliteration

śiváu te stāṃ vrīhiyavā́v abalāsā́v adómadhau | etáu yákṣmaṃ ví bādhete etáu muñcato áṃhasaḥ ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Benign for thee be rice and barley, free from phlegm, unharmful in the house. These twain drive off the wasting-disease; these twain release from anguish.

Translation

నీకు వరి మరియు యవము (బార్లీ) శుభకరముగా ఉండుగాక—కఫము (బలాస) లేనివి, గృహంలో హానికరం కానివి. ఈ రెండూ యక్ష్మం (క్షయరోగం) ను తొలగిస్తాయి; ఈ రెండూ అంహస్ (దుఃఖ-ఆపద) నుండి విముక్తి కలిగిస్తాయి.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• शिवौ: auspicious, beneficent (two)
• शिवौ: Kartā (कर्ता-समुच्चयः; ‘एतौ’ इत्यस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: शिव (प्रातिपदिक)

• ते: of you / your
• ते: — (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• स्ताम्: let (them) be
• स्ताम्: — (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु) → स्ताम्

• व्रीहियवौ: rice and barley (the pair)
• व्रीहियवौ: Kartā (स्ताम् इत्यस्य कर्ता; ‘शिवौ’ इति विशेष्यौ)
• Type: Noun
• Root: व्रीहि + यव (समास; प्रातिपदिक)

• अबलासौ: the two ‘abalāsā’ (disease/affliction) [as named entities]
• अबलासौ: Kartā (स्ताम् इत्यस्य कर्ता; व्रीहियवौ इत्यस्य सह-समुच्चयः)
• Type: Noun
• Root: अबलासा (प्रातिपदिक; रोग-नाम)

• अदोमधौ: the two ‘adomadhu’ (a sweet remedy/plant-product)
• अदोमधौ: Kartā (स्ताम् इत्यस्य कर्ता; समुच्चयः)
• Type: Noun
• Root: अदोमधु (प्रातिपदिक; औषध/द्रव्य-नाम)

• एतौ: these two
• एतौ: Kartā (बाधेते/मुञ्चतः इत्यस्य कर्ता)
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• यक्ष्मम्: consumption, wasting disease
• यक्ष्मम्: Karma (बाधेते इत्यस्य कर्म)
• Type: Noun
• Root: यक्ष्म (प्रातिपदिक; रोग-नाम)

• वि: apart, away; intensively
• वि: — (क्रियाविशेषण/उपसर्गः)
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• बाधेते: they two drive away / repel
• बाधेते: — (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: बाध् (धातु) → बाधेते

• एतौ: these two
• एतौ: Kartā (मुञ्चतः इत्यस्य कर्ता)
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• मुञ्चतः: they two release / free
• मुञ्चतः: — (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: मुच् (धातु) → मुञ्चतः

• अंहसः: from distress, from sin/evil
• अंहसः: Apādāna (अपादान; ‘from distress/sin’)
• Type: Noun
• Root: अंहस् (प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition

Devata: Anna (food) as healer; anti-yakṣma efficacy

Chandas: Anuṣṭubh

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: adbhuta