Sukta 31
Rishi: Traditionally RV-derived; in AV 20 the seer attributions follow Rigvedic parallels (Indra-stuti lineage).
Devata: Indra (with the Haris as his conveyance).
Chandas: Jagatī (11-syllable cadence typical of many Indra hymns; AV 20 largely mirrors RV meters).
AV 20.31 జగతీ ఛందస్సులోని ఇంద్రస్తుతి. ఇది ఇంద్రుని హరివాహనమైన బయ్యల గుర్రాలను ‘యోక్యం’ చేసి, వజ్రధారి ఇంద్రుడు యజ్ఞక్రియకు మరియు ఉపాసకుని గృహానికి శీఘ్రంగా చేరునట్లు కోరుతుంది. సోమపానంతో ఆనందించినవాడిగా, ఇనుమువలె దృఢుడిగా, బహుమతులు గెలుచుకొనేవాడిగా ఇంద్రుని స్తుతిస్తూ, విజయం, గృహసంపద-ప్రాణశక్తి, మరియు ప్రతి దురితము (అపశకునం, ప్రమాదం) మీద సురక్షిత గమనాన్ని అభ్యర్థిస్తుంది. దీని శక్తి రక్షక వాహనంలా చిత్రితమై ఉంది: ఇంద్రుడు వచ్చి, శత్రుత్వాన్ని జయించి, విస్తారమైన జీవబలం (వయస్) మరియు గెలుపునిచ్చే బలం (వాజ)ను స్థాపిస్తాడు.
Mantras
Mantra 1
ता व॒ज्रिणं॑ म॒न्दिनं॒ स्तोम्यं॒ मद॒ इन्द्रं॒ रथे॑ वहतो हर्य॒ता हरी॑ । पु॒रूण्य॑स्मै॒ सव॑नानि॒ हर्य॑त॒ इन्द्रा॑य॒ सोमा॒ हर॑यो दधन्विरे
ఆ రెండు హరి (బే) అశ్వాలు—కామ్యమైనవి, మనోహరమైనవి—రథంలో వజ్రధారి ఇంద్రుణ్ణి, మదంలో (ఉత్సాహంలో) హర్షితుడై స్తోత్రయోగ్యుడైనవాడిగా, మోసుకుపోతాయి. అతనికోసం అనేక హరితవర్ణ సవనాలు (సోమ-నిష్పీడనలు) ఉన్నాయి; ఇంద్రునికోసం సోమపానం, ఈ హరి అశ్వాలు వేగంగా ప్రవృత్తింపబడతాయి.
Mantra 2
अरं कामा॑य॒ हर॑यो दधन्विरे स्थि॒राय॑ हिन्व॒न् हर॑यो॒ हरी॑ तु॒रा। अर्व॑द्भि॒र्यो हरि॑भि॒र्जोष॒मीय॑ते॒ सो अ॑स्य॒ कामं॒ हरि॑वन्तमानशे
కోరిక నెరవేర్చుటకు హరి అశ్వాలు విధిగా నడిపించబడతాయి; స్థైర్యం వైపు ప్రేరేపిస్తూ ఆ రెండు తురిత హరి (అశ్వాలు) దూసుకుపోతాయి. ఎవడు అర్వద్ (వేగవంతమైన) అశ్వాలతో, హరి అశ్వాలతో, అనుగ్రహం కోసం సమీపిస్తాడో—అతడు హరివంతుడు (హరుల అధిపతి) ఇంద్రునిలో నిలిచిన ఆ కోరికను పొందుతాడు.
Mantra 3
हरि॑श्मशारु॒र्हरि॑केश आय॒सस्तु॑र॒स्पेये॒ यो ह॑रि॒पा अव॑र्धत । अर्व॑द्भि॒र्यो हरि॑भिर्वा॒जिनी॑वसु॒रति॒ विश्वा॑ दुरि॒ता पारि॑ष॒द्धरी॑
హరిత-దాడిగలవాడు, హరిత-కేశముగలవాడు, ఇనుమువలె దృఢమైన పరాక్రమముగలవాడు—ఆ హరిపా (సోమపాని) తురాస్పేయంలో బలవంతుడయ్యాడు. ఎవడు అర్వద్ అశ్వాలతో, హరి అశ్వాలతో, వాజినీవసు (విజయ-ధనసంపన్నుడు)గా ఉన్నాడో—ఆ రెండు వాహకులు (అశ్వాలు) మమ్మల్ని సమస్త దురితాల (విపత్తుల) పారం చేర్చుగాక.
Mantra 4
स्रुवे॑व॒ यस्य॒ हरि॑णी विपे॒ततुः॒ शिप्रे॒ वाजा॑य॒ हरि॑णी॒ दवि॑ध्वतः । प्र यत् कृ॒ते च॑म॒से मर्मृ॑ज॒द्धरी॑ पी॒त्वा मद॑स्य हर्य॒तस्यान्ध॑सः
స్రువం (హోమ-చమచం) వలె—అతని రెండు ‘హరిణీ’ (తామ్రవర్ణ/హరిత-తామ్ర) శక్తులు మెరుస్తూ బయలుదేరుతాయి; అతని పెదవుల వద్ద, బహుమతి-విజయం కోసం, ఆ హరిణీ-జంట కంపిస్తుంది. కృతమైన చమస (పాత్రం) లో ఆ ఇద్దరు వాహకులు దానిని తుడిచి శుభ్రం చేసినప్పుడు—మదం (పరవశం) కలిగించే హర్యత (తామ్రవర్ణ) అంధస్ (సోమరసం) త్రాగిన తరువాత.
Mantra 5
उ॒त स्म॒ सद्म॑ हर्य॒तस्य॑ प॒स्त्यो॒३रत्यो॒ न वाजं॒ हरि॑वां अचिक्रदत्। म॒ही चि॒द्धि धि॒षणाह॑र्य॒दोज॑सा बृ॒हद् वयो॑ दधिषे हर्य॒तश्चि॒दा
మరియు నిజంగా, హర్యత (తామ్రవర్ణ) వాడి సద్మ (నివాసం) లో, రెండు పస్త్య (గృహాలు) లో, హరివంత్ (హరి-యుక్తుడు) బలంకోసం రథికుడు బహుమతి-విజయం కోసం కేకలేసినట్లు కేకలేశాడు. ఎందుకంటే హర్యత-ఓజస్సుతో ధిషణా (ప్రేరణ/బుద్ధి) మహత్తరమైనది; మరియు నీవు మా కోసం—హర్యత, వాంఛనీయం—విశాలమైన వయస్ (జీవనబలం/ప్రాణశక్తి) స్థాపిస్తావు.
Frequently Asked Questions
It is used to invoke Indra swiftly to the rite for victory-strength and to protect the worshipper by ‘carrying across’ misfortune (durita), while also establishing vitality in the home.
They are Indra’s conveyance and also symbolic rescuers: the hymn asks the ‘two bearers’ to transport the devotee over dangers, not just to bring Indra to the offering.
Traditionally the imagery is soma-centered, but in later practice a symbolic libation (milk/juice/water offered with intention) can stand in, because the hymn’s focus is Indra’s exhilarated power and protective arrival.
Ask anything about Sukta 31 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.