Adhyaya 185
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 185

Adhyaya 185

ဤအဓ್ಯಾಯတွင် အတိഥိ (ဧည့်သည်-သံဃာ/ဆရာ) က ဗြာဟ္မဏများရှေ့တွင် ကိုယ်တိုင်အတွေ့အကြုံအဖြစ် သင်ခန်းစာပေးသည့် အတ္ထုပ္ပတ္တိပုံစံဖြင့် စတင်သည်။ ငွေကြေးပစ္စည်းအပေါ် အလွန်ကပ်လှုပ်ခြင်းကြောင့် လူမှုရေးအနှောင့်အယှက်နှင့် စိတ်ပင်ပန်းမှု ဖြစ်လာကြောင်း ရှင်းပြပြီး၊ ကုရရ (osprey) မှ “လိုလားကြသောအရာကို စွန့်လွှတ်လျှင် ပဋိပက္ခ ပျောက်ကွယ်သည်” ဟူသော သင်ခန်းစာကို ရယူကာ မိသားစုဝင်များထံ သ财富ကို ခွဲဝေပေး၍ ငြိမ်းချမ်းမှု ရရှိသည်။ ထို့နောက် အဟိ/သရ্প (မြွေ) ထံမှ အိမ်ဆောက်ခြင်းနှင့် ပိုင်ဆိုင်မှုကို “ငါ့ဟာ” ဟု ချုပ်ကိုင်သတ်မှတ်ခြင်းက ဒုက္ခကို ဖြစ်စေပြီး မိသားစုအရေးအတွက် လုပ်ရပ်များတွင် ချည်နှောင်ကြောင်း သိလာသည်။ ယတိအစစ်၏ လက္ခဏာများ (နေရာကန့်သတ်၍ နေထိုင်ခြင်း၊ မဓုကရီအလှူအစာတောင်းခြင်း၊ စိတ်ညီမျှခြင်း) နှင့် သံဃာကျဆင်းစေသော အကြောင်းရင်းများကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ ဘ္ရမရ (ပျား) ထံမှ စာသတ်တော်များစွာမှ “သာရ” ကို စုဆောင်းယူသကဲ့သို့ အနှစ်သာရကို ထုတ်ယူသင်ယူပြီး၊ အိရှုကာရ (မြားလုပ်သူ) ထံမှ တစ်ချက်တည်းအာရုံစိုက်မှု (ekacittatā) သည် ဘြဟ္မ-ဉာဏသို့ ဝင်ပေါက်ဖြစ်ကြောင်း သိလာသည်။ ကညာ၏ လက်ကောက်သံမှလည်း “အများက ဆူညံ၊ နှစ်ခုက တိုက်ခိုက်သံထွက်၊ တစ်ခုကသာ တိတ်ဆိတ်” ဟူ၍ တစ်ယောက်တည်း လှည့်လည်နေထိုင်ကာ အတွင်း၌ နေထိုင်သော နေရောင်/ဗိශ්ဝရူပ အဖြစ်တော်ကို စူးစိုက်သဘောတရားတည်စေသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် စူတက ဆက်လက်ဖော်ပြရာ၌ ဒေဝတားနှင့် ရှင်တော်များ စုဝေးလာကာ ကောင်းချီးပေးကြပြီး ယဇ్ఞဝေစု မပါဘဲ ဒေဝတားကို လက်ခံရရှိနိုင်မလား ဟူသော ဆွေးနွေးမှု ဖြစ်ပေါ်သည်။ မဟာဒေဝက အနာဂတ်တွင် ဒေဝ/ဘိုးဘွား ဆရာဒ္ဓများ၏ အဆုံးတွင် ယဇ్ఞပုရုಷ (ဟရီနှင့် တူညီ) ကို ဖိတ်ခေါ်ကာ ပူဇော်ရမည်ဟု စည်းကမ်းတည်ထောင်ပြီး မဟုတ်လျှင် ပူဇော်ပွဲသည် အကျိုးမရှိကြောင်း ကြေညာသည်။ အတိഥိက ဟာဋကေရှွရ-က்ஷೇತ್ರရှိ မိမိ၏ တီရ္ထကိုလည်း ဖော်ပြကာ အင်္ဂါရကနှင့် တွဲသော စတုရ္ထီနေ့တွင် ထိုနေရာ၌ ရေချိုးလျှင် တီရ္ထပုဏ္ဏအားလုံး၏ အကျိုးကို ရကြောင်း ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် ယဇ్ఞစတင်ရန် အခမ်းအနားပြင်ဆင်မှုများဖြင့် အဓ್ಯಾಯ ပိတ်သိမ်းသည်။

Shlokas

Verse 1

। अतिथिरुवाच । एतद्वः सर्वमाख्यातं यथा मे पिंगला गुरुः । संजाता कुररो जातो यथा तत्प्रवदान्यहम्

အတိഥိက ပြောသည်။ “ပင်္ဂလာဂုရုက ငါ့အား သင်ပေးသကဲ့သို့၊ ဤအရာအားလုံးကို သင်တို့အား ငါ ပြောပြီးပြီ။ ယခု ကုရရာ (ငှက်) မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း၊ ထိုအကြောင်းကို ငါ ဆက်လက် ရှင်းပြမည်”။

Verse 2

ममासीद्द्रविणं भूरि पितृपैतामहं महत्

ငါ၌ အလွန်များပြားသော ဥစ္စာဓန ရှိခဲ့၏—အဖေ၊ အဘိုးတို့ထံမှ အမွေဆက်ခံလာသော ကြီးမားသည့် စည်းစိမ်ပစ္စည်းများပင် ဖြစ်သည်။

Verse 3

येऽथ पुत्राश्च दायादा बांधवा अपि । ते मां सर्वे प्रबाधन्ते द्रव्यसस्यकृते सदा

ငါ့သားများ၊ အမွေဆက်ခံသူများနှင့် အခြားဆွေမျိုးများပင်လျှင် ငါ့ကို အမြဲတမ်း နှောင့်ယှက်ကြ၏—အမြဲတမ်း ဥစ္စာပစ္စည်းအတွက်သာ ဖြစ်သည်။

Verse 4

यस्याहं न प्रयच्छामि स मां चैव प्रबाधते । सीदमानस्तु सुभृशं दर्शयन्प्राणसंक्षयम्

ငါ မပေးအပ်သူ မည်သူမဆို သူလည်း ငါ့ကို နှောင့်ယှက်၏။ ငါသည် အလွန်ပင် ကျဆင်းနစ်မြုပ်ကာ အသက်ရှုအား ကုန်ခမ်းသွားသကဲ့သို့ ထင်ရှားလာ၏။

Verse 5

एक साम्ना प्रयाचंते वित्तं भेदेन चापरे । भयदानेन चान्येऽपि केचिद्दंडेन च द्विजाः

အချို့က ချီးမွမ်းချောမောသော စကားဖြင့် ငွေကို တောင်းကြ၏; အချို့က ကွဲပြားမှုကို ပျိုးထောင်၍; အချို့က ကြောက်ရွံ့မှုကို ထိုးသွင်း၍; တချို့ကတော့—ဗြာဟ္မဏများပင်—ဒဏ်ခတ်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်၍ တောင်းကြ၏။

Verse 6

एवं नाहं क्वचित्सौख्यं तेषां पार्श्वाल्लभामि भोः । चिन्तयानो दिवानक्तं क्लेशस्य परि संक्षयम् । उपायं न च पश्यामि येन शांतिः प्रजायते

ထို့ကြောင့် အရှင်ရေ၊ သူတို့အနား၌ နေရာမရွေး စိတ်ချမ်းသာမှုကို မရနိုင်ပါ။ နေ့ညမပြတ် ဒုက္ခကို အဆုံးသတ်ရန် စဉ်းစားနေသော်လည်း ငြိမ်းချမ်းမှု ပေါ်ပေါက်စေမည့် နည်းလမ်းကို မမြင်နိုင်ပါ။

Verse 7

अन्यस्मिन्दिवसे दृष्टः कृतमांसपरिग्रहः । कुररश्चंचुना व्योम्नि गच्छमानस्त्वरान्वितः

တစ်နေ့တစ်ခါတွင် မျက်နှာချွန်ဖြင့် အသားတစ်စိတ်ကို ကိုက်ယူထားသော ကုရားငှက်တစ်ကောင်ကို မြင်ရပြီး၊ ကောင်းကင်ထဲတွင် အလျင်အမြန် ပျံသန်းသွားနေသည်။

Verse 8

हन्यमानः समंताच्च मांसार्थे विविधैः खगैः । अथ तेन परिक्षिप्तं तन्मांसं पक्षिजाद्भयात्

အသားကိုလိုချင်သော ငှက်မျိုးစုံက အရပ်ရပ်မှ တိုက်ခိုက်သဖြင့်၊ ထိုငှက်သည် အခြားငှက်တို့ကို ကြောက်ရွံ့ကာ ထိုအသားကို ချန်ပစ်လိုက်သည်။

Verse 9

यावत्तावत्सुखी जातस्तेऽपिसर्वे समुज्झिताः । मयापि क्लिश्यमानेन तद्वच्च निजबांधवैः

အချိန်အနည်းငယ်သာ စိတ်ချမ်းသာသွားပြီး၊ ထိုငှက်တို့အားလုံးလည်း ဆုတ်ခွာသွားကြသည်။ ထိုနည်းတူပင် ဒုက္ခခံနေရသော ငါကိုလည်း ကိုယ့်ဆွေမျိုးသားချင်းတို့က နှိပ်စက်နေကြသည်။

Verse 10

सामिषं कुररं दृष्ट्वा वध्यमानं निरामिषैः । आमिषस्य परित्यागात्कुररः सुखमेधते

အသားပါသော ကုရားငှက်ကို အသားမပါသော ငှက်တို့က တိုက်ခိုက်နေသည်ကို မြင်လျှင်၊ အသားကို စွန့်လွှတ်ခြင်းကြောင့် ကုရားငှက်သည် စိတ်ချမ်းသာစွာ ရှင်သန်တိုးတက်သည်ဟု သိမြင်ရသည်။

Verse 11

एवं निश्चित्य मनसा सर्वानानीय बांधवान् । पुत्रान्पौत्रांस्ततः सर्वान्पुरस्तेषां निवेदितम्

ထိုသို့ စိတ်ထဲတွင် အတည်ပြုပြီးနောက် ဆွေမျိုးသားချင်းအားလုံးကို ခေါ်စုဝေးစေကာ သားများ၊ မြေးများကိုပါ ခေါ်လာပြီး သူတို့ရှေ့တွင် အားလုံးသိအောင် ကြေညာ하였다။

Verse 12

त्रिःसत्यं शपथं कृत्वा नान्यदस्तीति मे गृहे । विभज्यार्थं यथान्यायं यूयं गृह्णीत बान्धवाः

အမှန်တရားဖြင့် သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် ကျိန်ဆိုပြီး သူကဆိုသည်—“ငါ့အိမ်တွင် အခြားအရာ မရှိတော့။ တရားမျှတသလို ပစ္စည်းဥစ္စာကို ခွဲဝေ၍ ယူကြလော့၊ ဆွေမျိုးတို့ရေ။”

Verse 13

ततःप्रभृति तैर्मुक्तः सुखं तिष्ठाम्यहं द्विजाः । एतस्मात्कारणाज्जातो ममासौ कुररो गुरुः

ထိုအချိန်မှစ၍ ထိုအရာများမှ လွတ်မြောက်ကာ ငါသည် ငြိမ်းချမ်းစွာ နေထိုင်၏၊ ဗြာဟ္မဏတို့ရေ။ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ကုရရငှက်သည် ငါ၏ ဆရာဖြစ်လာ하였다။

Verse 14

अर्थसंपद्विमोहाय विमोहो नरकाय च । तस्मादर्थमनर्थं तं मोक्षार्थी दूरतस्त्यजेत्

ဥစ္စာပစ္စည်းနှင့် စည်းစိမ်သည် မောဟကို ဖြစ်စေ၍ မောဟသည် နရကသို့ ခေါ်ဆောင်၏။ ထို့ကြောင့် မောက္ခကို ရှာဖွေသူသည် အနတ္ထဖြစ်သော ထို“ဥစ္စာ”ကို အဝေးမှပင် စွန့်ပစ်သင့်၏။

Verse 15

यथामिषं जले मत्स्यैर्भक्ष्यते श्वापदैर्भुवि । आकाशे पक्षिभिश्चैव तथा सर्वत्र वित्तवान्

ရေထဲတွင် ငါးတို့က အစာလှည့်ကို စားသကဲ့သို့၊ မြေပေါ်တွင် တိရစ္ဆာန်ရိုင်းတို့က စားသကဲ့သို့၊ ကောင်းကင်တွင် ငှက်တို့က စားသကဲ့သို့—ထိုနည်းတူ နေရာတိုင်းတွင် ဥစ္စာရှိသူသည် အမြဲတမ်း သားကောင်ဖြစ်လာ၏။

Verse 16

दोषहीनोऽपि धनवान्भूपाद्यैः परिताप्यते । दरिद्रः कृतदोषोऽपि सर्वत्र निरुपद्रवः

အပြစ်မရှိသော်လည်း ငွေကြေးရှိသူကို မင်းများနှင့် အာဏာရှိသူတို့က နှိပ်စက်နှောင့်ယှက်ကြသည်။ သို့ရာတွင် ဆင်းရဲသူသည် အပြစ်ရှိသော်လည်း နေရာတိုင်း၌ အနှောင့်အယှက်နည်းပါးသည်။

Verse 17

आलंबिताः परैर्यांति प्रस्खलंति पदेपदे । गद्गदानि च जल्पंते धनिनो मद्यपा इव

သူတစ်ပါးကို အားကိုးကာ သွားလာကြပြီး ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် လဲကျတတ်ကြသည်။ စကားလည်း တုန်တုန်ယင်ယင် ပြောကြ၍ မူးယစ်သူကဲ့သို့—ဤသည်ကား ငွေကြေး၏ကျွန်ဖြစ်သော ချမ်းသာသူတို့၏သဘော။

Verse 18

भक्ते द्वेषो बहिः प्रीती रुचितं गुरुलघ्वपि । मुखे च कटुता नित्यं धनिनां ज्वरिणामिव

ဘုရားကိုးကွယ်သူအပေါ်တွင် မုန်းတီးစိတ်ရှိသော်လည်း အပြင်ပန်းတွင် ချစ်ခင်သကဲ့သို့ ပြကြသည်။ မိမိနှစ်သက်သလို လေးသော်လည်း ပေါ့သော်လည်း ရသာခံကြသည်။ သူတို့၏ပါးစပ်တွင် အမြဲတမ်း ခါးသက်မှုရှိ၍ ဖျားနာသူကဲ့သို့—ဤသည်ကား ချမ်းသာသူတို့၏သဘော။

Verse 19

अर्थानामर्जने दुःखमर्जितानां च रक्षणे । नाशे दुःखं व्यये दुःखं धिगर्थो दुःखभाजनम्

ဥစ္စာကို ရယူရာတွင် ဒုက္ခရှိ၏; ရယူပြီးသောဥစ္စာကို ကာကွယ်ရာတွင်လည်း ဒုက္ခရှိ၏; ပျက်ဆုံးရာတွင် ဒုက္ခရှိ၏; သုံးစွဲရာတွင်လည်း ဒုက္ခရှိ၏။ ဥစ္စာကို မုန်းတီးစရာ—ဒုက္ခ၏အိုးအိမ်ပင်တည်း။

Verse 20

अर्थार्थी जीव लोकोऽयं स्मशानमपि सेवते । जनितारमपि त्यक्त्वा निःस्वं यांति सुता अपि

ဤအသက်ရှင်လောကသည် ဥစ္စာကို လိုလားတပ်မက်၍ သင်္ချိုင်းမြေကိုတောင် သွားရောက်ဆည်းကပ်သည်။ သားသမီးတို့ပင် မိမိဖခင်ကို စွန့်ပစ်ကာ ငွေမရှိသူထံမှ ထွက်ခွာသွားကြသည်။

Verse 21

सुतस्य वल्लभस्तावत्पिता पुत्रोऽपि वै पितुः । यावन्नार्थस्य संबन्धस्ताभ्यां भावी परस्परम् । संबन्धे वित्तजे जाते वैरं संजायते मिथः

သားအတွက် ဖခင်သည် ချစ်မြတ်နိုးဖွယ် ဖြစ်သကဲ့သို့၊ ဖခင်အတွက်လည်း သားသည် ချစ်မြတ်နိုးဖွယ် ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် သူတို့အကြား ငွေကြေး၏ ချိတ်ဆက်မှု ရှိနေသရွေ့သာ ဖြစ်၏။ ငွေကြေးကြောင့် ဆက်နွယ်မှု ဖြစ်လာသော် အပြန်အလှန် ရန်ငြိုး ပေါက်ဖွားလာသည်။

Verse 22

एतस्मात्कारणाद्वित्तं मया त्यक्तं तपोधनाः । तेन सौख्येन तिष्ठामि कुररस्योपदेशतः

ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ငွေကြေးကို ငါ စွန့်လွှတ်ခဲ့၏၊ တပဿာ၏ ရတနာတို့အို။ ထိုစွန့်လွှတ်ခြင်း၏ သုခဖြင့် ငါ နေထိုင်၏—ကူရာရာငှက်၏ အဆုံးအမကို လိုက်နာလျက်။

Verse 23

शृणुध्वं च महाभागा यथा मेऽहिर्गुरुः स्थितः

အို မဟာကံကောင်းသူတို့၊ နားထောင်ကြလော့—မြွေသည် ငါ့ရှေ့တွင် ဂုရုအဖြစ် မည်သို့ ရပ်တည်နေသနည်းကို။

Verse 24

यथा मया गृहं त्यक्तं दृष्ट्वा सर्पविचेष्टितम् । गृहारंभः सुदुःखाय सुखाय न कदाचन

မြွေ၏ အပြုအမူကို မြင်ပြီးနောက် ငါ အိမ်ကို စွန့်ခွာခဲ့၏။ အိမ်ထောင်ရေးကို စတင်ထူထောင်ခြင်းနှင့် ထိန်းသိမ်းခြင်းသည် အလွန်ဒုက္ခသို့သာ ဦးတည်ပြီး စစ်မှန်သော သုခသို့ မရောက်စေ။

Verse 25

सर्पः परकृतं वेश्म प्रविश्य सुखमेधते । उषित्वा तत्र सौख्येन भूयोऽन्यत्तादृशं व्रजेत्

မြွေသည် အခြားသူ ဆောက်ထားသော အိမ်ထဲသို့ ဝင်ကာ သက်သာစွာ ကြီးပွား၏။ ထိုနေရာ၌ သုခဖြင့် နေပြီးနောက် ထပ်မံ၍ ထိုသဘောတူသော အခြားနေရာသို့ သွားလေ၏။

Verse 26

मम त्वं कुरुते नैव ममेदं गृहमित्यसौ । न गृहं जायते तस्य न स्वयं हि कृतं यतः

၎င်းသည် «သင်သည် ငါ၏အရာ» သို့မဟုတ် «ဤအိမ်သည် ငါ၏အိမ်» ဟု မည်သည့်အခါမျှ မထင်မြင်။ အကြောင်းမှာ ကိုယ်တိုင် မဆောက်လုပ်ခဲ့သဖြင့် ကိုယ်ပိုင်အိမ် မရှိသကဲ့သို့ပင်။

Verse 27

यः पुनः कुरुते हर्म्यं स्वयं क्लेशैः पृथग्विधैः । न तस्य याति तत्पश्चान्मृत्युकालेऽपि संस्थिते

သို့ရာတွင် အမျိုးမျိုးသော ပင်ပန်းဆင်းရဲမှုများဖြင့် ကိုယ်တိုင် အိမ်ကြီးမားကို ဆောက်လုပ်သူအတွက်၊ သေမင်းရောက်လာသည့်အခါတောင် ထိုအရာများသည် နောက်တစ်ဖန် မလိုက်ပါ။

Verse 28

गृहात्संजायते भार्या ततः पुत्रश्च कन्यका । तेषामर्थे करोति स्म कृत्याकृत्यं ततः परम्

အိမ်မှ စ၍ ဇနီး ပေါ်လာပြီး၊ ထို့နောက် သားနှင့် သမီး ပေါ်လာသည်။ သူတို့အတွက်ကြောင့် လူသည် နောက်တစ်ဖန် လုပ်သင့်သည့်အရာနှင့် မလုပ်သင့်သည့်အရာတို့ကိုပါ ဆက်လက် ပြုလုပ်သွားတတ်သည်။

Verse 30

पुत्रदारगृहक्षेत्रसक्ताः सीदंति जंतवः । लोभपंकार्णवे मग्ना जीर्णा वनगजा इव

သတ္တဝါတို့သည် သားသမီး၊ ဇနီးမယား၊ အိမ်နှင့် လယ်မြေတို့၌ စွဲလမ်းကပ်ငြိ၍ ကျဆင်းကြသည်။ လောဘ၏ ရွံ့ပင်လယ်ထဲ၌ နစ်မြုပ်ကာ တောထဲက အိုမင်းသော ဆင်များကဲ့သို့ ဖြစ်ကြသည်။

Verse 31

एकः पापानि कुरुते फलं भुंक्ते महाजनः । भोक्तारो विप्रमुच्यंते कर्ता दोषेण लिप्यते

တစ်ဦးက အပြစ်များကို ပြုလုပ်သော်လည်း «လူအများ» သည် အကျိုးफलကို ခံစားကြသည်။ ခံစားသူတို့သည် လွတ်မြောက်သော်လည်း ပြုလုပ်သူသည် အပြစ်အနာအဆာဖြင့် လိမ်းကျံခံရသည်။

Verse 32

एतस्मात्कारणाद्धर्म्यं मया त्यक्तं द्विजोत्तमाः । मोक्षमार्गार्गला भूतं दृष्ट्वा सर्पविचेष्टितम्

ဤအကြောင်းကြောင့်ပင်၊ အမြတ်ဆုံးသော ဒွိဇတို့ရေ၊ ငါသည် “သင့်တော်သော” အိမ်ထောင်ရေးကို စွန့်လွှတ်ခဲ့၏။ မောက္ခသို့သွားရာလမ်းကို တားဆီးသော သံချပ်ကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည့် မြွေ၏ လှုပ်ရှားမှုကို မြင်ပြီးနောက်တည်း။

Verse 33

एकरात्रं वसेद्ग्रामे त्रिरात्रं पत्तने वसेत् । यो याति स यतिः प्रोक्तो योऽन्यो योगविडंबकः

ရွာတွင် တစ်ညနေ၊ မြို့တွင် သုံးညနေ နေရမည်။ အမြဲတမ်း ခရီးဆက်သွားသူကိုသာ “ယတိ” အစစ်ဟု ဆိုကြ၏; အခြားသူတို့သည် ယောဂကို ဟန်ဆောင်သူသာ ဖြစ်၏။

Verse 34

विधूमे च प्रशांताग्नौ यस्तु माधुकरीं चरेत् । गृहे च विप्रमुख्यानां यतिः स नेतरः स्मृतः

မီးခိုးကင်း၍ မီးလည်း အပြည့်အဝ ငြိမ်းသက်နေသော အိမ်မီးအခြေအနေတွင်၊ ပျားကဲ့သို့ အလှူအတန်းကို စုဆောင်းစားသောက်သော (မာဓုကရီ) နည်းဖြင့်၊ အထင်ကရ ဗြာဟ္မဏတို့၏ အိမ်များ၌ အစာရှာသူသာ “ယတိ” အစစ်ဟု မှတ်ယူကြ၏၊ အခြားမဟုတ်။

Verse 35

दण्डी भिक्षां च वा कुर्यात्तदेव व्यसनं विना । यस्तिष्ठति न वैराग्यं याति नैव यतिर्हि सः

တုတ်ကို ကိုင်ဆောင်၍ ဘိက္ခာထွက်စားသော်လည်း၊ လောကီစွဲလမ်းမှုနှင့် အကျင့်ဆိုးမရှိဘဲ ထိုသို့ပြုလျက်ပင်၊ ဝိုင်ရာဂျျ (မစွဲမကပ်ခြင်း) တွင် မတည်မြဲလျှင်၊ သူသည် ယတိ အစစ် မဖြစ်နိုင်။

Verse 36

दिवा स्वप्नं वृथान्नं च स्त्रीकथाऽलोक्यमेव च । श्वेतवस्त्रं हिरण्यं च यतीनां पतनानि षट्

နေ့ခင်းအိပ်ခြင်း၊ မလိုအပ်ဘဲ အလကားရသော အစာကို စားခြင်း၊ မိန်းမအကြောင်း ပြောဆိုခြင်းနှင့် မိန်းမကို ကြည့်ရှုခြင်း၊ အဖြူရောင် အဝတ်ဝတ်ခြင်း၊ ရွှေကို ပိုင်ဆိုင်ခြင်း—ဤခြောက်ပါးသည် ယတိတို့၏ ကျဆုံးခြင်း အကြောင်းရင်းများဟု ကြေညာထားသည်။

Verse 37

समः शत्रौ च मित्रे च समलोष्टाश्मकांचनः । सुहृत्पुत्र उदासीनः स यतिर्नेतरः स्मृतः

ရန်သူနှင့် မိတ်ဆွေတို့အပေါ် တူညီစိတ်ထား၍ မြေတုံး၊ ကျောက်တုံး၊ ရွှေတို့ကို တူညီဟုမြင်ကာ မိတ်ဆွေ၏သားပင်ဖြစ်စေ မကပ်ငြိမနေဘဲ ဥပေက္ခာတရားဖြင့် တည်နေသူသာ «ယတိ» အမှန်ဟု မှတ်ယူကြသည်—အခြားမဟုတ်။

Verse 38

समौ मानापमानौ च स्वदेशे परिकेपि वा । यो न हृष्यति न द्वेष्टि स यतिर्नेतरः स्मृतः

ဂုဏ်တင်ခြင်းနှင့် အရှက်ခွဲခြင်းကို တူညီဟုမြင်၍ ကိုယ့်နိုင်ငံ၌ဖြစ်စေ အခြားဒေသ၌ဖြစ်စေ မပျော်လွန် မမုန်းတီးသူသာ «ယတိ» အမှန်ဟု မှတ်ယူကြသည်—အခြားမဟုတ်။

Verse 39

यस्मिन्गृहे विशेषेण लभेद्भिक्षा च वाशनम् । तत्र नो याति यो भूयः स यतिर्नेतरः स्मृतः

အိမ်တစ်အိမ်၌ အထူးဂရုစိုက်ကာ ဆွမ်းခံနှင့် နေရာအိပ်ရာကို ရရှိသော်လည်း ထိုအိမ်သို့ ထပ်ခါထပ်ခါ မသွားသူသာ «ယတိ» အမှန်ဟု မှတ်ယူကြသည်—အခြားမဟုတ်။

Verse 40

एवं ज्ञात्वा मया विप्र दृष्ट्वा सर्पविचेष्टितम् । सर्वसंगपरित्यागो मोक्षार्थं परिकल्पितः

ဤသို့ပင်၊ ဗြာဟ္မဏာ၊ မြွေ၏အပြုအမူကို ကြည့်မြင်၍ ငါသည် အမှန်တရားကို သိမြင်ကာ မောက္ခအတွက် အလုံးစုံသော ဆက်နွယ်မှုများကို စွန့်လွှတ်ခြင်းကို လမ်းစဉ်အဖြစ် ချမှတ်လိုက်သည်။

Verse 41

एवं ममाहिः संजातो गुरुर्ब्राह्मणसत्तमाः । तत्प्रभावान्महत्तेजः संजातं विग्रहे मम

ဤသို့ပင်၊ ဗြာဟ္မဏတို့အနက် အမြတ်ဆုံးတို့၊ ထိုမြွေသည် ငါ၏ ဂုရု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၎င်း၏ အာနုဘော်ကြောင့် ငါ၏ ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း၌ မဟာတေဇောဓာတ်၊ ဓမ္မရောင်ခြည်ကြီး ပေါ်ထွန်းလာ하였다။

Verse 42

यथा मे भ्रमरो जातो गुरुस्तद्वद्वदामि च । कस्मिन्वृक्षे मया दृष्टो भ्रमरः कोऽपि संगतः

ပျားတစ်ကောင်သည် ငါ၏ ဂုရု ဖြစ်လာသကဲ့သို့ ငါလည်း ထိုသို့ပင် ပြောမည်။ မည်သည့် သစ်ပင်ပေါ်တွင် ငါသည် ထိုပျားကို မြင်ခဲ့သနည်း—အကြောင်းမဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့သကဲ့သို့?

Verse 43

शाखाय तु समाश्रित्य कृतपूर्वनिबंधनम् । वसंतसमये प्राप्ते पुष्पवंतश्च ये द्रुमाः

ကိုင်းတစ်ကိုင်းကို အားကိုးကာ—အရင်က ချည်နှောင်ထားခြင်းကို ပြုလုပ်ပြီး—နွေဦးရာသီ ရောက်လာသောအခါ ပန်းပွင့်များဖြင့် ပြည့်နှက်သော သစ်ပင်များသည် ပတ်လည်တွင် ရပ်နေကြ၏။

Verse 44

सुगन्धफलपुष्पाश्च सुगन्धदलसंयुताः । तेषामणुं समादाय श्रेष्ठश्रेष्ठतमं रसम्

ထိုသစ်ပင်တို့တွင် မွှေးကြိုင်သော အသီးနှင့် ပန်းများရှိ၍ အရွက်များလည်း အနံ့သင်းပြည့်စုံ၏။ (ပျားသည်) ထိုအရာတို့မှ အနည်းငယ်သာ ယူသော်လည်း အကောင်းဆုံး အမြတ်ဆုံး အနှစ်သာရကို ဆွဲထုတ်ယူ၏။

Verse 45

नियोजयति शाखाग्रे तरोरस्य सदैव हि । अनिर्विण्णतया हृष्टस्तदा सम्यङ्निरीक्षितः

အမှန်တကယ်ပင် ၎င်းသည် ထိုသစ်ပင်၏ ကိုင်းဖျားတွင် အမြဲတမ်း အားထုတ်လုပ်ဆောင်၏။ မပင်ပန်းမနာဘဲ ပျော်ရွှင်နေကာ မိမိရည်မှန်းချက်ကို သေချာစွာ စူးစမ်းကြည့်ရှု၏။

Verse 46

मधुजालं ततो जातं कालेन महता महत् । येनान्ये मधुना तृप्तिं प्राप्ताः शतसहस्रशः

ထို့နောက် အချိန်ကြာမြင့်လာသဖြင့် ပျားရည်အစုကြီးတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ထိုပျားရည်ကြောင့် အခြားသူများ မရေတွက်နိုင်အောင်—ရာနှင့်ထောင်များစွာ—စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရရှိကြ၏။

Verse 47

तच्चेष्टितं मया वीक्ष्य शास्त्राण्यन्यानि भूरिशः । ततस्तेषां समादाय सारभूतं पृथक्पृथक् । कृतानि भूरिशास्त्राणि वेदांतानि च कृत्स्नशः

ထိုအပြုအမူကို မြင်ပြီးနောက်၊ ငါသည် အခြားသော သာသ္တရများကို များစွာ စိစစ်လေ၏။ ထို့နောက် တစ်ခုချင်းစီမှ အနှစ်သာရကို သီးသန့် ခွဲထုတ်ယူကာ သာသ္တရများစွာကို ရေးသားပြုစုခဲ့ပြီး၊ ဝေဒာန္တများကိုလည်း အပြည့်အစုံ ပြုစုခဲ့၏။

Verse 48

उपजीवंति यान्यन्ये यथा भृङ्गास्तथा द्विजाः

ပန်းမျိုးစုံမှ စုဆောင်းကာ ပျားများ အသက်မွေးသကဲ့သို့၊ ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) တို့လည်း ထိုသင်ကြားချက်များနှင့် နည်းလမ်းများမှ အားကိုး၍ အသက်မွေးကြ၏။

Verse 49

एवं मे मधुपो जातो गुरुत्वे च द्विजोत्तमाः । तेनाहं तेजसा युक्तो नान्यदस्तीह कारणम्

ထို့ကြောင့် ငါသည် ဂုရုအာဏာ၏ အရေး၌ “ပျား” ကဲ့သို့ ဖြစ်လာခဲ့၏၊ ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးတို့ရေ။ ထိုကြောင့်ပင် ငါသည် တေဇော (ရောင်ခြည်) နှင့် ပြည့်စုံလာ၏။ ဤနေရာ၌ အခြားအကြောင်းမရှိ။

Verse 50

वेदांतवादिनो येऽत्र प्रभवंति व्रतान्विताः । निर्लोभा गततृष्णाश्च ते भवंति सुतेजसः

ဤနေရာ၌ ဝေဒာန္တဝါဒင် (Vedānta ကို သင်ကြားသူ) အဖြစ် ထွန်းကားလာသူတို့သည် ဝရတ (သစ္စာဝတ်) ဖြင့် စည်းကမ်းတကျ နေထိုင်၍ လောဘကင်း၊ တဏှာလွန်ကဲမှုမှ လွတ်မြောက်သူများဖြစ်လျှင် တေဇောကောင်းမြတ်သော ရောင်ခြည်ကို ပိုင်ဆိုင်ကြ၏။

Verse 51

एकेनापि विहीना ये प्रभवंति कुबुद्धयः । लोभमोहान्विताः पापा जायंते ते विचेतसः

သို့ရာတွင် ဉာဏ်မကောင်းသူတို့သည် ထိုဂုဏ်သတ္တိများထဲမှ တစ်ခုတည်းပင် မပြည့်စုံဘဲ ထွန်းကားလာကြလျှင်၊ လောဘနှင့် မောဟတို့နှင့် တွဲဖက်သော အပြစ်ရှိသူများ ဖြစ်လာပြီး၊ မှန်ကန်သော ခွဲခြားသိမြင်မှု မရှိဘဲ မွေးဖွားလာကြ၏။

Verse 52

वेदांतानि सुभूरीणि मया दृष्ट्वा विचार्य च । समरूपाः कृता ग्रन्था मर्त्यलोकहितार्थिना

ဝေဒန္တသင်ခန်းစာကောင်းမြတ်များစွာကို ငါမြင်၍ စဉ်းစားသုံးသပ်ပြီးနောက် လူ့လောက၏ အကျိုးချမ်းသာအတွက် အဓိပ္ပါယ်ညီညွတ်သည့် ကျမ်းစာများကို ငါရေးသားစီစဉ်하였다။

Verse 53

एवं मे गुरुतां प्राप्तो मधुपो द्विजसत्तमाः । इषुकारो यथा जातस्तथा चैव ब्रवीमि वः

ဤသို့ဖြင့် ငါသည် အာဏာဂုဏ်၏ အလေးအနက်ကို ရရှိကာ—ပျားကဲ့သို့ အနှစ်သာရကို စုဆောင်းသူဖြစ်လာ၏၊ အို ဒွိဇအမြတ်တော်တို့။ မြားလုပ်သမားက ကျွမ်းကျင်လာသကဲ့သို့ ထိုနည်းတူ ငါသည် သင်တို့အား ထိုသဘောတရားကို ကြေညာပြောဆို၏။

Verse 54

आत्मावलोकनार्थाय मया दृष्टाः सहस्रशः । योगिनो ज्ञानसंपन्नास्तैः प्रोक्तं च स्वशक्तितः

အတ္တမကို တိုက်ရိုက်မြင်တွေ့လိုသောကြောင့် ငါသည် အမှန်တကယ်သော ဉာဏ်ပြည့်ဝသည့် ယောဂီများကို ထောင်ချီတွေ့ဆုံခဲ့၏။ သူတို့တစ်ဦးချင်းစီသည် မိမိစွမ်းအားအလိုက် သိသမျှကို ငါ့အား သင်ကြားပြောကြားခဲ့၏။

Verse 55

आत्मावलोकनं भावि सुशिष्याय यथा तथा । स समाधिजद्वारेण चतुराशीतिकेन च

သူတို့က ပြောကြားသည်မှာ—အရည်အချင်းပြည့်ဝသော တပည့်အတွက် အတ္တမမြင်ခြင်းသည် အမှန်တကယ် ပေါ်ထွန်းလာမည်၊ သမာဓိ၏ တံခါးပေါက်မှတစ်ဆင့်လည်းကောင်း၊ ရှစ်ဆယ်လေးမျိုးသော နည်းလမ်းအတိုင်း သင်ကြားထားသည့် စည်းကမ်းအားဖြင့်လည်းကောင်း ဟူ၍ ဖြစ်၏။

Verse 56

आसनैस्तत्प्रमाणैश्च पद्मासनप्रपूर्वकैः । असंख्यैः कारणैश्चैव ह्यध्यात्मपठनैस्तथा । ततोपि लक्षितो नैव मयाऽत्मा च कथंचन

ပဒ္မာသနမှ စ၍ အတိုင်းအတာမှန်ကန်သည့် အာသနများကို လေ့ကျင့်ခြင်း၊ မရေတွက်နိုင်သော နည်းလမ်းများနှင့် အဓျာတ္မသင်ခန်းစာများကို ဖတ်ရှုလေ့လာခြင်းတို့ကို ပြုခဲ့သော်လည်း ငါ၏ အတ္တမကို မည်သို့မျှ မမြင်နိုင်ခဲ့ပါ။

Verse 57

ततो वैराग्यमापन्नः प्रभ्रमामि धरातले । गुर्वर्थे न च लेभेऽहं गुरुमात्मावलोकने

ထို့နောက် ဝိရာဂျ (လောကအပေါ်မကပ်မငြိ) ဖြစ်လာ၍ မြေပြင်ပေါ် လှည့်လည်သွားလာခဲ့သည်; သို့သော် အတ္တမကို သိမြင်ရန်အတွက် စစ်မှန်သော ဂုရုကို မရခဲ့။

Verse 58

अन्यस्मिन्नहनि प्राप्ते राजमार्गेण गच्छता । मया दृष्टो महीपालः सैन्येन महता वृतः

တစ်နေ့တခြားတွင် ငါသည် မင်းလမ်းကြီးအတိုင်း သွားလာစဉ်၊ စစ်တပ်ကြီးဖြင့် ဝန်းရံထားသော ဘုရင်တစ်ပါးကို မြင်တွေ့ခဲ့သည်။

Verse 59

ततोऽहं मार्गमुत्सृज्य संमुखस्य महीपतेः । उटजद्वारमाश्रित्य किंचिदूर्ध्वोपि संस्थितः

ထို့နောက် ငါသည် လမ်းကို စွန့်၍ ဘုရင်၏ မျက်နှာတော်ဘက်သို့ ရင်ဆိုင်ကာ တောအိမ် (အာရှရမ်) တံခါးဝ၌ ခိုလှုံပြီး အနည်းငယ် မြင့်ရာတွင် ရပ်နေ하였다။

Verse 60

तत्रापि च स्थितः कश्चित्पुरुषः कांडकारकः । ऋजुकर्मणि संयुक्तः शराणां नतपर्वणाम्

အဲဒီနေရာတွင်လည်း လူတစ်ယောက် ရှိနေပြီး—မြှားတံလုပ်သူ—သေချာသပ်ရပ်စွာ အလုပ်လုပ်ကာ အဆစ်ကွေးသော မြှားများကို ပြင်ဆင်နေ하였다။

Verse 61

तस्मिन्दूरगते भूपे तथान्यः सेवकोऽभ्यगात्

ဘုရင်သည် အနည်းငယ် အဝေးသို့ ရောက်သွားသောအခါ၊ အခြား အမှုထမ်းတစ်ယောက် လာရောက်နီးကပ်하였다။

Verse 62

तं पप्रच्छ त्वरायुक्तः शृण्वतोऽपि मम द्विजाः । कांडकर्मणि संसक्तमृजुत्वेन स्थितं तदा

အလျင်အမြန်ဖြင့် သူသည် မေးမြန်းလေ၏—အို ဒွိဇတို့၊ ငါလည်း နားထောင်နေစဉ်—ထိုအခါ မြှားတံလုပ်ငန်း၌ စိတ်တည်ကြည်စွာ စူးစိုက်နေသူကို။

Verse 63

कियती वर्तते वेला गतस्य पृथिवीपतेः । मार्गेणानेन मे ब्रूहि येन गच्छामि पृष्ठतः

«ဘုရင်ကြီး ထွက်ခွာသွားပြီးကတည်းက အချိန်ဘယ်လောက် ကုန်လွန်သနည်း။ ဤလမ်းကြောင်းအတိုင်း ငါ့အား ပြောပါ၊ ငါသည် နောက်မှလိုက်သွားနိုင်ရန်» ဟုဆို၏။

Verse 64

सोऽब्रवीत्तं तदा विप्रा अधोवक्त्रः स्थितो नरः । अनेन राजमार्गेण गच्छमानो महीपतिः

ထိုအခါ အို ဗိပရာတို့၊ မျက်နှာချထား၍ ရပ်နေသော ထိုလူသည် သူ့အား ပြောလေ၏—«ဘုရင်သည် ဤရာဇလမ်းကြီးအတိုင်း သွားနေသည်» ဟု။

Verse 65

न मया वीक्षितः कश्चिदिदानीं राजसेवक । तदन्यं पृच्छ चेत्कार्यं तवानेन ब्रवीतु सः

«အို ဘုရင်၏ အမှုထမ်း၊ ယခုအချိန်တွင် ငါ မည်သူမျှ မမြင်ရ။ သင်၌ လုပ်စရာရှိလျှင် အခြားသူကို မေးလော့—သူက သင့်အား ပြောလိမ့်မည်» ဟုဆို၏။

Verse 66

शरकर्मणि संसक्तस्त्वहमत्र व्यवस्थितः । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य स्वचित्ते चिन्तितं मया

«ငါသည် ဤနေရာ၌ မြှားလုပ်ငန်း၌ စိတ်နှစ်မြှုပ်၍ နေ၏။ သူ၏စကားကို ကြားပြီးနောက် ငါသည် ကိုယ့်စိတ်အတွင်း၌ ဆင်ခြင်လေ၏» ဟုဆို၏။

Verse 67

एकचित्ततया योगो ब्रह्मज्ञानसमुद्भवः । नान्यथा भविता मे स ततश्चित्तनिरोधनम् । करोमि ब्रह्मसंसिद्ध्यै ततो मेऽसौ भविष्यति

စိတ်ကို တစ်ချက်တည်း အာရုံစိုက်ခြင်းကြောင့် ဗြဟ္မဇ္ဈာနမှ ယောဂ ပေါ်ထွန်းလာသည်။ အခြားနည်းဖြင့် မရနိုင်။ ထို့ကြောင့် ဗြဟ္မကို ရရှိစေရန် စိတ်ကို ထိန်းချုပ်ခြင်းကို ကျင့်သုံး၏—ထိုသဘောတရားသိမြင်မှုသည် မုချ ငါ့အပိုင် ဖြစ်လိမ့်မည်။

Verse 68

ततःप्रभृति चित्ते स्वे धारयामि सदैव तु । विश्वरूपं तथा सूर्यं हृत्पंकजनिवासिनम्

ထိုအချိန်မှစ၍ ငါသည် မိမိစိတ်အတွင်း၌ အမြဲတမ်း စကြဝဠာရုပ်သဏ္ဍာန်ရှိသော နေမင်းကို၊ နှလုံးပန်းကန် (ဟృတ်ပဒ္မ) အတွင်း နေထိုင်တော်မူသူကို ထိန်းထားအာရုံပြု၏။

Verse 69

ततो दिक्षु दिगन्तेषु गगने धरणीतले । तमेकं चैव पश्यामि नान्यत्किंचिद्द्विजोत्तमाः

ထို့နောက် အရပ်အနှံ့နှင့် အရပ်စွန်းများ၌လည်းကောင်း၊ ကောင်းကင်ပေါ်နှင့် မြေပြင်ပေါ်၌လည်းကောင်း၊ ငါသည် ထိုတစ်ပါးတည်းသော အရှင်ကိုသာ မြင်၏။ အခြားအရာ တစ်စုံတစ်ရာမျှ မမြင်တော့၊ အို ဒွိဇိုတ္တမတို့။

Verse 70

अहं च तेजसा युक्तस्तत्प्रभावेण संस्थितः

ထို့ပြင် ငါလည်း ရောင်ခြည်တောက်ပမှုနှင့် ပြည့်စုံကာ၊ ထိုအရှင်၏ အာနုဘော်တန်ခိုးကြောင့် တည်မြဲစွာ ရပ်တည်၏။

Verse 71

एवं मे स गुरुर्जातः शरकारो द्विजोत्तमाः । शृणुध्वं कन्यका जाता गुरुत्वे मे यथा पुरा

ဤသို့ဖြင့်၊ အို ဒွိဇိုတ္တမတို့၊ မြားလုပ်သမားသည် ငါ၏ ဂုရု ဖြစ်လာ၏။ ယခုလည်း နားထောင်ကြလော့—ယခင်ကကဲ့သို့ပင် မိန်းကလေးငယ်တစ်ဦးသည် ငါ့အတွက် ဆရာဖြစ်လာပုံကို။

Verse 72

सर्वसंगपरित्यागी यदाहं निर्गतो गृहात् । ममानुपृष्ठतश्चैव ततो भार्या विनिर्गता

«အိမ်မှ ထွက်ခွာစဉ် အလုံးစုံသော ချိတ်ဆက်မှုတို့ကို စွန့်လွှတ်၍ ထွက်လာသောအခါ၊ ကျွန်ုပ်၏ ဇနီးသည်လည်း ကျွန်ုပ်နောက်မှ လိုက်၍ ထွက်လာ၏»။

Verse 73

शिशुं पुत्रं समादाय कन्यामेकां च शोभनाम् । ततोऽहं भार्यया प्रोक्तो वानप्रस्थाश्रमे स्थितः

«ကလေးငယ်သော သားကို ချီယူ၍ လှပသော သမီးတစ်ယောက်ကိုပါ ခေါ်ဆောင်ကာ၊ ထို့နောက် ဇနီးသည်က ကျွန်ုပ်အား ပြောကြား၏; ထိုအခါ ကျွန်ုပ်သည် ဝါနပရಸ್ಥ အာရှ్రమ၌ တည်နေ၏»။

Verse 74

कुरु मे वचनं मुक्तिरत्रैव हि भविष्यति । ब्रह्मचारी गृहस्थो वा वानप्रस्थोऽथवा यतिः । यदि स्यात्संयतात्मा स नूनं मुक्तिमवाप्नुयात्

«ငါ့စကားကို လိုက်နာလော့—မုက္ခတိ (လွတ်မြောက်ခြင်း) သည် ဒီနေရာ၌ပင် အမှန်တကယ် ရရှိလိမ့်မည်။ ဗြဟ္မစာရီ၊ ဂೃಹಸ್ಥ၊ ဝါနပရಸ್ಥ သို့မဟုတ် ယတိ ဖြစ်စေကာမူ၊ မိမိစိတ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်သူသည် မုက္ခတိကို မလွဲမသွေ ရောက်လိမ့်မည် (ဤတီර්ထ၌)»။

Verse 75

अथवा मां परित्यज्य यदि यास्यसि चान्यतः । तदहं च मरिष्यामि सत्यमेतदसंशयम्

«သို့ရာတွင် ငါ့ကို စွန့်ပစ်၍ အခြားနေရာသို့ သွားမည်ဆိုလျှင်၊ ငါလည်း သေမည်—ဤသည်မှာ အမှန်တရား၊ သံသယမရှိ»။

Verse 76

मृतायां मयि ते बालावेतावनुमरिष्यतः । कुमारी च कुमारश्च तस्मान्नाथ दयां कुरु

«ငါ သေသွားလျှင် သင်၏ ကလေးနှစ်ယောက်—သမီးနှင့် သား—လည်း ငါ့နောက်လိုက်၍ သေကြလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် အရှင်၊ ကရုဏာပြုပါ»။

Verse 77

मा व्रजस्व परं तीर्थं परिजानन्नपि स्वयम् । हाटकेश्वरजं क्षेत्रमेतत्पुण्यतरं स्मृतम्

အခြားသော တီရ္ထသို့ မသွားပါနှင့်၊ သင်ကိုယ်တိုင် တီရ္ထတို့ကို သိနေသော်လည်း။ ဟာဋကေရှဝရ၏ သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರဤသည်ကို ပိုမိုပုဏ္ဏကောင်းမြတ်သောအဖြစ် မှတ်သားထားကြသည်။

Verse 78

सर्वेषामेव तीर्थानां श्रुतमेतन्मया विभो । वदतां ब्राह्मणेन्द्राणां तथान्येषां तपस्विनाम्

အို အင်အားကြီးသော အရှင်၊ တီရ္ထအားလုံးနှင့် ပတ်သက်သော ဤသင်ခန်းစာကို ငါသည် ကြားနာခဲ့ပါသည်။ ဗြာဟ္မဏအထွတ်အမြတ်တို့၏ မိန့်ကြားချက်နှင့် အခြားသော တပသ္ဝီတို့၏ စကားမှလည်း ဖြစ်ပါသည်။

Verse 79

श्लोकोऽयं बहुधा नाथ कीर्त्यमानो मया विभो । विश्वामित्रस्य वक्त्रेण सन्मुनेः सत्यवादिनः

အို နာထ၊ အို အင်အားကြီးသော အရှင်—ဤရှ္လောကကို ငါသည် အကြိမ်ကြိမ် ရွတ်ဆိုခဲ့ပါသည်။ ၎င်းသည် သစ္စာပြောသော သန့်ရှင်းမြတ်သော မုနိ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ၏ ပါးစပ်မှ ထွက်လာသော စကားဖြစ်သည်။

Verse 81

ततः कृच्छ्रात्प्रतिज्ञातं मयाश्रमनिषेवणम् । वानप्रस्थोद्भवं वा स्यात्ततोऽहं तत्र संस्थितः

ထို့နောက် ခက်ခဲစွာဖြင့် ငါသည် အာရှ్రమ၏ စည်းကမ်းသဘောတရားကို လိုက်နာမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ဝါနပရಸ್ಥ—တောနေသူ၏ လမ်းစဉ် ဖြစ်နိုင်သဖြင့် ငါသည် ထိုအကျင့်၌ ထိုနေရာတွင် တည်နေခဲ့သည်။

Verse 82

तत्रस्थस्य हि मे कन्या क्रीडते परतः स्थिता । वलयापूरिताभ्यां च प्रकोष्ठाभ्यां ततस्ततः

ငါ ထိုနေရာ၌ နေထိုင်စဉ်၊ ငါ့သမီးသည် အနည်းငယ် ခွာ၍ ရပ်နေကာ ကစားလျက်ရှိသည်။ လက်မောင်းနှစ်ဖက်တွင် လက်ကောက်များ ပြည့်နှက်၍ တစ်နေရာမှ တစ်နေရာသို့ လှုပ်ရှားသွားလာနေသည်။

Verse 83

यथायथा सा कुरुते कन्दमूलफलाशनम् । तनुत्वं याति कायेन तथा चैव दिनेदिने

သူမသည် အမြစ်၊ ဥ၊ သစ်သီးတို့ကိုသာ စားသောက်နေသဖြင့် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ကိုယ်ခန္ဓာသည် ပို၍ ပိန်လှီသွား၏။

Verse 84

ततो मे जायते दुःखं तेषां पतन संभवम् । कस्यचित्त्वथ कालस्य संजातं वलयत्रयम् । तस्या हस्ते ततस्ताभ्यां शब्दः संजायते मिथः

ထို့နောက် သူတို့ကျဆုံးမည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် ငါ့အတွင်း၌ ဝမ်းနည်းမှု ပေါ်ပေါက်လာ၏။ အချိန်တစ်ခဏကြာသော် သူမလက်တွင် လက်ကောက်သုံးကွင်း ပေါ်လာ၍ အချင်းချင်း ထိခိုက်သံ ထွက်ပေါ်လာ၏။

Verse 85

ततः कालेन महता ताभ्यामेकं व्यवस्थितम् । न संघर्षो न शब्दश्च तत्रस्थस्य च जायते

အချိန်ကြာမြင့်သော် ထိုလက်ကောက်တို့ထဲမှ တစ်ကွင်းသာ ကျန်ရစ်၏။ ထို့ကြောင့် ထိခိုက်မှုမရှိ၊ အသံလည်း မပေါ်လာ။ ထိုသို့ တစ်ယောက်တည်း နေသူ၌ ပဋိပက္ခ မဖြစ်ပေါ်။

Verse 86

तद्विचिन्त्य मया सोऽपि ह्याश्रमः परिवर्जितः । चिन्तितं च मया चित्ते कृत्वा चैवं सुनिश्चयम्

ဤသို့ စဉ်းစားသုံးသပ်ပြီးနောက် ငါသည် ထိုအာရှရမကိုပင် စွန့်လွှတ်လိုက်၏။ စိတ်အတွင်း၌ အလေးအနက် စဉ်းစားကာ ထိုသို့ ခိုင်မာသော ဆုံးဖြတ်ချက် ချမှတ်၏။

Verse 87

बहुभिः कलहो नित्यं द्वाभ्यां संघर्षणं तथा । एकाकी विचरिष्यामि कुमारीवलयं यथा

လူများစွာနှင့်အတူ နေရာတိုင်း၌ အမြဲတမ်း အငြင်းပွားမှုရှိ၏; နှစ်ယောက်ဖြစ်လျှင်လည်း ထိခိုက်ပဋိပက္ခ ရှိ၏။ ထို့ကြောင့် ငါသည် မိန်းကလေးလက်ကောက် တစ်ကွင်းကဲ့သို့ တစ်ယောက်တည်း လှည့်လည်သွားမည်။

Verse 88

ततः सुप्तां परित्यज्य तां भार्यां शिशुसंयुताम् । गतोऽहं दूरमध्वानं यत्र नो वेत्ति सा च माम्

ထို့နောက် ကလေးနှင့်အတူ အိပ်ပျော်နေသော ဇနီးကို ထားခဲ့ပြီး၊ သူမက ငါ့အကြောင်း မသိနိုင်သကဲ့သို့ ငါလည်း သူမအကြောင်း မသိနိုင်သော နေရာသို့ အဝေးခရီး ထွက်ခွာသွားခဲ့သည်။

Verse 89

यत्राऽस्तमितशायी च यलब्धकृतभोजनः । भ्रमामि मेदिनीपृष्ठे त्यक्त्वा संसारबन्धनम्

ဘယ်နေရာမှာပဲရှိရှိ နေဝင်ချိန်ရောက်လျှင် ငါအိပ်ရာချပြီး၊ ရရှိသမျှကိုသာ စားသောက်သည်။ ထို့ကြောင့် လောကဘဝ၏ ချည်နှောင်မှုကို စွန့်လွှတ်ကာ မြေမျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် ငါလှည့်လည်သွားလာနေသည်။

Verse 90

ततो मे ज्ञानमापन्नमेवं विप्राः शनैःशनैः । अतीतानागतं चैव वर्तमानं विशेषतः

ထို့နောက် အို ဗြာဟ္မဏတို့၊ ဤသို့ပင် ငါ့အတွင်း၌ ဉာဏ်ပညာသည် တဖြည်းဖြည်း ထွန်းလင်းလာ၍ အတိတ်နှင့် အနာဂတ်ကိုလည်းကောင်း၊ အထူးသဖြင့် ပစ္စုပ္ပန်ကိုလည်းကောင်း သိမြင်လာ하였다။

Verse 91

एवं मे कन्यका जाता गुरुत्वे द्विजसत्तमाः

ဤသို့ပင် အို နှစ်ကြိမ်မွေးမြတ်သူတို့၊ ငါ့အတွက် သမီးကညာတစ်ဦး မွေးဖွားလာခဲ့ပြီး၊ ဂုဏ်သိက္ခာမြင့်မားသော အာဏာတော်ရှိသည့် လမ်းညွှန်အဖြစ် ဖြစ်လာမည့် ကံပါလာ하였다။

Verse 92

एतद्वः सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि गुरोः कृते । न युष्माकं पुरो मिथ्या कीर्तयामि कथंचन

ဂုရုအတွက် မေးမြန်းခံရသဖြင့် ဤအရာအားလုံးကို သင်တို့အား ငါပြောကြားပြီးပြီ။ သင်တို့ရှေ့တွင် ငါသည် မည်သို့မျှ မုသာကို မကြေညာပါ။

Verse 93

एवं मे ज्ञानमुत्पन्नं प्रकारैः षड्भिरेव च । एभिर्लोकोत्तरं ज्ञानं युष्मत्प्रत्ययकारकम्

ဤသို့ပင် နည်းလမ်းခြောက်မျိုးတိတိဖြင့် ငါ့အတွင်း ဉာဏ်ပညာ ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ထိုနည်းလမ်းတို့ကြောင့် သာမန်လောကကိုလွန်သော ဉာဏ်—သင်တို့၌ ယုံကြည်မှုကို ဖြစ်ပေါ်စေသော ဉာဏ်—တည်ထောင်လာ၏။

Verse 94

सूत उवाच । ततस्ते ब्राह्मणाः सर्वे पप्रच्छुस्तं द्विजोत्तमाः । वानप्रस्थाश्रमं त्यक्त्वा भार्यां शिशुसमन्विताम् । क्व गतस्त्वं तदाचक्ष्व कियत्कालं च संस्थितः

စူတာက ပြော၏။ ထို့နောက် နှစ်ကြိမ်မွေးဖွားသူတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသော ဗြာဟ္မဏအားလုံးက သူ့ကို မေးမြန်းကြ၏။ “ဝါနပရස්ထ အာရှရမကို စွန့်၍ ကလေးပါသော ဇနီးကိုလည်း ထားခဲ့ပြီး သင် ဘယ်သို့ သွားခဲ့သနည်း။ ထိုအကြောင်းကို ပြောပြပါ၊ ထိုနေရာ၌ မည်မျှကြာ နေထိုင်ခဲ့သနည်း။”

Verse 95

अतिथिरुवाच । अहं भीतः सहस्राणि ग्रामाणां च शतानि च । यत्रास्तमितशायी सन्ननेकानि द्विजोत्तमाः । संख्यया रहितान्येव वर्षाणां च शतानि च

အတိသီက ပြော၏။ “ကြောက်ရွံ့ခြင်းကြောင့် ငါသည် ရွာပေါင်းထောင်ချီနှင့် ရာချီကို လှည့်လည်ခဲ့၏—နေဝင်ချိန်၌ ဗြာဟ္မဏအမြတ်များစွာ အနားယူအိပ်စက်ရာ အရပ်များပင်။ အမှန်တကယ် ငါသည် ရေတွက်မရအောင် ရာနှစ်ပေါင်းများစွာကို ဖြတ်သန်းခဲ့၏။”

Verse 96

दृष्टानि मुख्यतीर्थानि तथैवायतनानि च । दृष्टाश्च पर्वताः श्रेष्ठा नद्यश्च विमलोदकाः

“အဓိက တီရ္ထများကိုလည်း မြင်ခဲ့ပြီး သန့်ရှင်းသော အာယတနများကိုလည်း မြင်ခဲ့၏။ ထို့ပြင် အမြတ်ဆုံးသော တောင်တန်းများနှင့် ရေကြည်သန့်သော မြစ်များကိုလည်း မြင်ခဲ့၏။”

Verse 97

स्वयमेव मया ज्ञातो वाराणस्यां स्थितेन च । यज्ञः पैतामहो भावी स्थानेऽस्मिन्मामके यतः

“ဝါရာဏသီ၌ နေထိုင်စဉ် ငါသည် ကိုယ်တိုင်ပင် သိမြင်လာ၏။ ငါ့၏ ဤနေရာတော်၌ ‘ပိုင်တာမဟ’ ယဇ္ဉ—ဘိုးဘွားနှင့် ဆက်နွယ်သော ရှေးဟောင်း ယဇ္ဉ—ကျင်းပမည် ဖြစ်၏။”

Verse 98

ततोऽहं सत्वरं प्राप्तः कौतुकेन द्विजोत्तमाः । कीदृशः स मखो भावी यत्र यज्वा पितामहः

ထို့ကြောင့် ငါသည် အမြန်ဆုံး ရောက်လာခဲ့၏၊ အမြတ်ဆုံး ဒွိဇတို့အို၊ စိတ်ဝင်စားသိလိုခြင်းကြောင့်—ဘိုးဘွားကြီး (ဗြဟ္မာ) ကိုယ်တိုင် ယဇ္ဝာ (ပူဇော်သူ) ဖြစ်သော ယဇ္ဉပွဲသည် မည်သို့သော ယဇ္ဉဖြစ်မည်နည်း။

Verse 99

सूत उवाच । एतस्मिन्नंतरे प्राप्ताः सर्वे देवाः सवासवाः । वासुदेवं पुरस्कृत्य तथा चैव महेश्वरम्

စူတက ပြောသည်—ထိုအချိန်အတွင်း၌ ဒေဝတားအားလုံးသည် အင်ဒြာနှင့်အတူ ရောက်လာကြ၏။ ဝါစုဒေဝ (Vāsudeva) ကို ရှေ့တန်းတင်၍၊ ထို့အတူ မဟေရှ္ဝရ (Śiva) ကိုလည်း ထားကြ၏။

Verse 100

कमान्तरं समासाद्य पुलस्त्याद्यास्तथर्त्विजः । ब्रह्मापि स्वयमायातो मृगचर्मधरस्तथा

သတ်မှတ်ထားသော အချိန်ကာလသို့ ရောက်သော် ပုလတ်စျာ စသည့် အဓိက ဥတ္ဝိဇ် (ပူဇော်ပွဲ ယဇ္ဉပုရောဟိတ်) တို့လည်း ရောက်လာကြ၏။ ဗြဟ္မာ ကိုယ်တိုင်လည်း မုရဂချမ်း (သမင်အရေ) ဝတ်ဆင်လျက် ရောက်လာ၏။

Verse 101

ततस्ते तुष्टिमापन्नास्तस्य ज्ञानेन तेन च । प्रोचुश्च वरदास्तुभ्यं सर्व एव दिवौकसः

ထို့နောက် သူ၏ ဉာဏ်ပညာကြောင့် ထိုဒေဝလောကနေထိုင်သူအားလုံးသည် ပျော်ရွှင်ကျေနပ်လာကြပြီး၊ အားလုံးသော ကောင်းချီးပေးသူများအဖြစ် သင့်အား မိန့်ကြားကြ၏။

Verse 102

तस्माद्वरय भद्रं ते प्रार्थयस्व यथेप्सितम् । अवश्यं तव दास्यामो यद्यपि स्यात्सुदुर्लभम्

ထို့ကြောင့် ကောင်းချီးကို ရွေးချယ်ပါ—သင့်အတွက် မင်္ဂလာရှိပါစေ။ သင်လိုချင်သမျှကို တောင်းပါ; အလွန်ရှားပါးခက်ခဲသော်လည်း ငါတို့သည် မလွဲမသွေ ပေးအပ်မည်။

Verse 103

अतिथिरुवाच । यदि तुष्टाः सुरा मह्यं प्रयच्छंति वरं मम । अनेनैव शरीरेण देवत्वं प्रार्थयाम्यहम्

အတိသီက ပြောသည်။ «နတ်တို့ ပျော်ရွှင်၍ ငါ့အား ဆုတောင်းပြည့်စုံစေမည်ဆိုလျှင် ဤကိုယ်ခန္ဓာတည်းဟူသော အတူတကွဖြင့်ပင် နတ်ဘဝကို ငါတောင်းလျှောက်၏»။

Verse 105

देवा ऊचुः । नूनं त्वं विबुधो भूत्वा देवलोके निवत्स्यसि । अनेनेव शरीरेण यज्ञभागविवर्जितः

နတ်တို့က ပြောသည်။ «အမှန်တကယ် သင်သည် ဝိဘုဓဖြစ်ကာ နတ်လောက၌ နေထိုင်မည်။ သို့သော် ဤကိုယ်ခန္ဓာတည်းဟူသော အတူတကွဖြင့်ပင် ယဇ်ပူဇော်မှု၏ အပိုင်းအခွဲမှ ကင်းလွတ်ရမည်»။

Verse 106

यच्छामो यदि ते विप्र यज्ञांशं मानुषस्य भोः । अप्रामाण्यं श्रुतेर्भावि तव दत्तेन तेन च

«အို ဗြာဟ္မဏ၊ သင့်အား လူသား၏ ယဇ်အပိုင်းကို ပေးမည်ဆိုလျှင် သင်ပေးအပ်ခဲ့သည့် အရာကြောင့် အကျိုးဆက်ဆိုးတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်မည်။ ထို့ကြောင့် ဝေဒသြတိ၏ အာဏာတရားသည် လျော့နည်း၍ မမှန်ကန်သကဲ့သို့ ဖြစ်လာမည်»။

Verse 107

अतिथिरुवाच । देवत्वेन न मे कार्यं यज्ञांशरहितेन च । तदहं साधयिष्यामि यथा मुक्तिर्भविष्यति

အတိသီက ပြောသည်။ «ယဇ်အပိုင်းမရှိသော နတ်ဘဝကို ငါမလိုအပ်။ ထို့ကြောင့် လွတ်မြောက်ခြင်း (မုတ်ခ) ဖြစ်ပေါ်စေမည့် အရာကို ငါကိုယ်တိုင် ဆောင်ရွက်အောင်မြင်စေမည်»။

Verse 109

यज्ञभागसमोपेतं तथान्येषां दिवौकसाम् । विशेषेण सुरश्रेष्ठाः स्थानं चोपरि संस्थितम्

«ယဇ်အပိုင်းကို သင့်တင့်စွာ ရရှိခြင်းသည် ကောင်းကင်နေထိုင်သူ အခြားသူတို့အတွက်လည်း ထိုနည်းတူပင် ဖြစ်၏။ သို့ရာတွင် အို နတ်တို့အထက်မြတ်ဆုံးတို့၊ အထူးသဖြင့် သင့်လျော်စွာ ဂုဏ်ပြုခံရသူတို့အတွက် ပိုမြင့်သော အဆင့်အတန်းတစ်ရပ်ကို တည်ထောင်ထားသည်»။

Verse 110

प्रतिज्ञातस्तथा सर्वैर्वरोऽस्य विबुधैर्यतः । तस्मात्प्रदीयतामस्मै यदभीष्टं सुरोत्तमाः

နတ်တို့အားလုံးက သူ့အား ကောင်းချီးတစ်ပါးကို ကတိပြုထားပြီးဖြစ်သဖြင့်၊ အို ကောင်းကင်နတ်တို့အထွတ်အမြတ်တို့၊ သူလိုအင်ဆန္ဒရှိသမျှကို သူ့အား ပေးအပ်ကြပါ။

Verse 111

महेश्वर उवाच । यथाऽस्य जायते तृप्तिर्यज्ञभागाधिका सदा । तथाहं कथयिष्यामि शृण्वंतु विबुधोत्तमाः

မဟေရှ్వరက မိန့်တော်မူသည်– “သူ၏ကျေနပ်မှုသည် ယဇ်ပူဇော်မှု၏ အပိုင်းအခွဲများထက် အမြဲတမ်း ပိုမိုမြင့်မားလာစေရန် မည်သို့ဖြစ်ရမည်ကို ငါရှင်းပြမည်။ အထွတ်အမြတ်နတ်တို့ နားထောင်ကြပါစေ။”

Verse 112

य एष क्रियते यज्ञस्तस्य नाथो हरिः स्मृतः । एतस्मात्कारणात्प्रोक्तः स देवो यज्ञपूरुषः

ဤပြုလုပ်နေသော ယဇ်ပူဇော်မှု၏ အရှင်ဟု ဟရီကို မှတ်ယူကြသည်။ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ထိုဘုရားကို “ယဇ္ဉပုရုෂ” ဟူ၍၊ ယဇ်၏ ပုဂ္ဂိုလ်တော်ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။

Verse 113

अद्यप्रभृति यत्किंचिच्छ्राद्धं मर्त्ये भविष्यति । दैवं वा पैतृकं वाऽपि तस्य चांते व्यवस्थितः

ယနေ့မှစ၍ လူလောက၌ ပြုလုပ်မည့် မည်သည့် ရှရဒ္ဓမဆို—နတ်တို့အတွက်ဖြစ်စေ၊ ဘိုးဘွားပိတೃတို့အတွက်ဖြစ်စေ—အဆုံးတွင် သူသည် တည်ရှိနေမည်။

Verse 114

एतस्य नाम संकीर्त्य पश्चाच्च यज्ञपूरुषम् । संकीर्त्य भोजनं देयं ब्राह्मणस्य द्विजोत्तमाः

သူ၏နာမကို သီဆိုကာ၊ ထို့နောက် “ယဇ္ဉပုရုෂ” ကို ဖိတ်ခေါ်သီဆိုပြီးနောက်၊ အထွတ်အမြတ် ဒွိဇတို့၊ ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးအား ထိုသီဆိုမှုနှင့်တကွ အစာကို ပေးလှူရမည်။

Verse 115

तेनास्य भविता तृप्तिर्यज्ञांताऽभ्यधिका सदा । अदत्त्वास्य कृतं श्राद्धं यत्किंचित्प्रभविष्यति

ထိုကြောင့် သူ၏ကျေနပ်မှုသည် ယဇ္ဉာ၏အဆုံးတွင်သာရသောအကျိုးထက် အမြဲတမ်းပို၍မြင့်မားလာမည်။ သို့သော် ထိုသင့်တော်သောပူဇော်ပေးကမ်းခြင်း/ဖိတ်ခေါ်ခြင်းမရှိဘဲ ပြုလုပ်သော śrāddha သည် အမှန်တကယ်အကျိုးမရှိဘဲ ပျက်သွားမည်။

Verse 116

तद्यास्यत्यखिलं व्यर्थं तथा भस्महुतं यथा । वैश्वदेवांतमासाद्य यश्चैनं पूजयिष्यति

ထိုအရာအားလုံးသည် အပြည့်အဝအလဟသဖြစ်သွားမည်၊ ပြာထဲသို့ဟုတပူဇော်သကဲ့သို့ပင်။ သို့သော် Vaiśvadeva ရိတု၏အဆုံးသို့ရောက်ပြီး သူ့ကို သင့်တော်စွာပူဇော်သူသည်… ထိုပူဇော်ခြင်းသည် အကျိုးရှိသောပြီးစီးမှုဖြစ်သည်။

Verse 117

विष्णुनामसमोपेतं भविष्यति तदक्षयम् । दत्तं स्वल्पमपि प्रायः श्रद्धापूतेन चेतसा

ဗိဿဏု၏နာမတော်နှင့်အတူ ပေးကမ်းသော အလှူတစ်စုံတစ်ရာသည် မပျက်မယွင်း အခိုင်အမာဖြစ်လာမည်။ ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် စိတ်သန့်စင်ကာ ပေးသော အနည်းငယ်သောအလှူတောင် များသောအားဖြင့် မလွဲမသွေ ကုသိုလ်အကျိုးကို ပေးတတ်သည်။

Verse 118

श्राद्धे वा वैश्वदेवे वा यश्चैनं नार्चयिष्यति । संप्राप्तं व्यर्थतां तस्य तच्च सर्वं भविष्यति

śrāddha တွင်ဖြစ်စေ Vaiśvadeva ပူဇော်ပွဲတွင်ဖြစ်စေ သူ့ကို မပူဇော်သူအတွက် မိမိရရှိထားသမျှနှင့် ပြုလုပ်ထားသမျှ အရာအားလုံးသည် အလဟသဖြစ်လာမည်။

Verse 119

अस्मिंस्तुष्टिं गते सर्वे सुरा यास्यंति संमुदम् । पितरश्च तमायांति विमुखे संमुखे तथा

သူ ကျေနပ်သွားသောအခါ နတ်တော်အားလုံးသည် ဝမ်းမြောက်လျက် ပြန်သွားကြသည်။ ပိတೃများလည်း သူ့ထံသို့ လာကြပြီး မျက်နှာလွှဲနေခြင်းမှ မျက်နှာမူကာ ကောင်းချီးပေးသကဲ့သို့ ဖြစ်လာကြသည်။

Verse 120

तच्छ्रुत्वा विबुधाः सर्वे महेश्वरवचस्तदा । तथेति मुदिताः प्रोचुर्ब्रह्मविष्णुपुरस्सराः

မဟေရှ్వర၏ ဝစနကို ကြားသော် ထိုအခါ နတ်တော်အပေါင်းတို့သည် ဝမ်းမြောက်စွာ «အဲဒီအတိုင်း ဖြစ်ပါစေ» ဟု ပြန်ကြားကြ၏၊ ဗြဟ္မာနှင့် ဗိဿဏုတို့က ဦးဆောင်လျက်။

Verse 121

ततःप्रभृति संजाता पूजा चातिथिसंभवा । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पूजा कार्याऽतिथेः सदा । यज्ञे पूरुषयज्ञस्य न चैकस्य कथंचन

ထိုအချိန်မှစ၍ ဧည့်သည် (Atithi) ကိုဂုဏ်ပြုခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော ပူဇာ (pūjā) ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ထို့ကြောင့် အားလုံးသောကြိုးပမ်းမှုဖြင့် ဧည့်သည်ကို အမြဲပူဇာပြုရမည်—ယဇ္ဉအတွင်း၌ ‘ပူရုෂ-ယဇ္ဉ’ အဖြစ်ပါဝင်စေ၍ မည်သည့်အခါမျှ မလျစ်လျူရှုရ။

Verse 122

अतिथिरुवाच । अत्रास्ति मामकं तीर्थं मया यत्र तपः कृतम् । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे पुरुकाले द्विजोत्तमाः

အတိသီက ပြောသည်— «ဤနေရာ၌ ငါ၏ တီရ္ထ (tīrtha) ရှိ၏၊ ငါသည် ထိုနေရာ၌ တပဿ (austerities) ကို ပြုခဲ့၏။ ဟာဋကေရှ్వర (Hāṭakeśvara) ၏ သန့်ရှင်းသော နယ်မြေ၌၊ ရှေးကာလ၌ပင်၊ အို နှစ်ကြိမ်မွေးမြတ်သူတို့»။

Verse 123

अंगारकेण संयुक्ता चतुर्थी स्याद्यदा तिथिः । सांनिध्यं तत्र कार्यं च सर्वैर्देवैश्च तद्दिने

စန္ဒြနေ့ ၄ ရက်မြောက် (Caturthī) သည် အင်္ဂါရက (Aṅgāraka—အင်္ဂါနေ့) နှင့် တိုက်ဆိုင်သောအခါ၊ ထိုနေ့တွင် နတ်တော်အပေါင်းတို့သည် ထိုတီရ္ထ၌ ကိုယ်တိုင်တည်ရှိ၍ သာနိဓ္ဓိ (presence) ကို တည်ထောင်ရမည်။

Verse 124

कुर्यात्तत्रैव यः स्नानं तस्मिन्नहनि संस्थिते । सर्वतीर्थफलं तस्य जायतां वः प्रसादतः

ထိုနေ့၌ ထိုနေရာတွင်ပင် ရေချိုးသန့်စင် (snāna) ပြုသူ မည်သူမဆို၊ တီရ္ထအားလုံး၏ အကျိုးဖလကို ရရှိစေမည်။ သင်တို့၏ ကရုဏာတော် (prasāda) ဖြင့် ထိုအကျိုးသည် သူ့ထံသို့ ဖြစ်ပါစေ။

Verse 125

तथास्त्विति ततः सर्वेऽतिथिं प्रोचुः सुरोत्तमाः । एतस्मिन्नंतरे प्राह पुलस्त्यर्षिः पितामहम्

ထို့နောက် အမြင့်မြတ်သော ဒေဝတားတို့အားလုံးက အတိသီအား «ထိုသို့ဖြစ်ပါစေ» ဟု ဆိုကြ၏။ ထိုအချိန်အတွင်း ရှင်ပုလတ္စျ ရှင်ရသီက ပိတామဟ (ဗြဟ္မာ) ထံ မိန့်ကြား၏။

Verse 126

पुलस्त्य उवाच । ऋत्विजः सकला देवाः संस्थिताः कौतुकान्विताः । उत्तिष्ठंतु च ते शीघ्रं यज्ञकर्मप्रसिद्धये

ပုလတ္စျက မိန့်ဆိုသည်– «ရိတ்வိဇ် (ယဇ္ဉပူဇာဆောင်ရွက်သူ) များနှင့် ဒေဝတားအားလုံးသည် စိတ်လှုပ်ရှားစွာ စုဝေးနေကြ၏။ ယဇ္ဉကမ္မ အောင်မြင်ပြီးစီးစေရန် သူတို့ကို မြန်မြန် ထတက်စေကြပါစေ»။

Verse 127

एतस्मिन्नंतरे सर्वे तस्य वाक्यप्रणोदिताः । उत्थिता ऋत्विजो ये च स्वानि स्थानानि भेजिरे । ततः प्रववृते यज्ञः सपुनर्द्विजसत्तमाः । कुर्वता यज्ञकर्माणि होमपूर्वाणि यानि च

ထိုအချိန်အတွင်း သူ၏စကားကြောင့် အားပေးခံရသဖြင့် အားလုံး ထတက်ကြ၏။ ရိတ்வိဇ်များလည်း မိမိတို့၏ နေရာအသီးသီးသို့ ထိုင်ရာယူကြ၏။ ထို့နောက် ယဇ္ဉသည် ပြန်လည်စတင်ကာ၊ ဒွိဇသတ္တမ (နှစ်ကြိမ်မွေးမြတ်သူ) တို့က ဟိုးမ (homa) မှစ၍ ဆက်လက်သော ယဇ္ဉကမ္မများကို ပြန်လည် ဆောင်ရွက်ကြ၏။

Verse 129

कोशकारमिवात्मानं वेष्टयन्नावबुध्यते

ပိုးကောင်က မိမိကိုယ်ကို အိမ်အုံဖြင့် ပတ်လည်ဖုံးအုပ်သကဲ့သို့၊ သူသည် မိမိကိုယ်ကို ပတ်လည်ချုပ်နှောင်ကာ မိမိ၏ အတ္တ (အတ္မာ) ကို မသိမြင်နိုင်တော့။