Adhyaya 6

Verse 1

व्यास उवाच । उपकाराय साधूनां गृहस्थाश्रमवासिनाम् । यथा च क्रियते धर्मो यथावत्कथयामि ते

ဗျာသ မိန့်တော်မူသည်—ဂೃಹಸ್ಥအာရှ్రమ၌ နေထိုင်သော သာဓုတို့၏ အကျိုးအတွက်၊ ဓမ္မကို မည်သို့ မှန်ကန်စွာ ကျင့်သုံးဆောင်ရွက်ရမည်ကို သင်အား ငါတိတိကျကျ ပြောကြားမည်။

Verse 2

वत्स गार्हस्थ्यमास्थाय नरः सर्वमिदं जगत् । पुष्णाति तेन लोकांश्च स जयत्यभिवांछितान्

အို ချစ်သား၊ ဂೃಹಸ್ಥမဂ်ကို အားကိုးလျှင် လူသည် ဤလောကတစ်ခုလုံးကို ပျိုးထောင်ပံ့ပိုးနိုင်၏။ ထိုပံ့ပိုးမှုကြောင့်ပင် မိမိလိုလားသော လောကများနှင့် အောင်မြင်မှုများကို ရရှိ၏။

Verse 3

पितरो मुनयो देवा भूतानि मनुजास्तथा । क्रिमिकीटपतंगाश्च वयांसि पितरोऽसुराः

ဘိုးဘွားပိတೃများ၊ မုနိများ၊ ဒေဝတားများ၊ သတ္တဝါအပေါင်းနှင့် လူသားတို့တူတူ—ပိုးကောင်၊ ပိုးမွှား၊ ပျံသန်းသတ္တဝါများ၊ ငှက်များ၊ ထို့ပြင် ပိတೃအစုနှင့် အသူရတို့ပါ—ဤသန့်ရှင်းသော ဓမ္မစည်းကမ်းကြောင့်ပင် ထောက်ပံ့တည်ရှိကြသည်။

Verse 4

गृहस्थमुपजीवंति ततस्तृप्तिं प्रयांति च । मुखं वास्य निरीक्षंते अपो नो दास्यतीति च

သူတို့သည် ဂೃಹಸ್ಥကို အားကိုး၍ အသက်မွေးကြပြီး၊ သူ့ထံမှပင် စိတ်ကျေနပ်မှုကို ရကြသည်။ ထို့ကြောင့် “ရေ ပေးမလား မပေးဘူးလား” ဟု စဉ်းစားကာ သူ၏မျက်နှာကို စောင့်ကြည့်နေကြသည်။

Verse 5

सर्वस्याधारभूता ये वत्स धेनुस्त्रयीमयी । अस्यां प्रतिष्ठितं विश्वं विश्वहेतुश्च या मता

အို သားငယ်ရေ၊ ဤနွားမ—ဝေဒသုံးပါး၏ သဘောတရားဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော—အရာအားလုံး၏ အခြေခံအထောက်အပံ့ ဖြစ်သည်။ စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးသည် သူမအပေါ်တွင် တည်မြဲပြီး၊ သူမကိုလည်း လောက၏ အကြောင်းရင်းဟု သတ်မှတ်ကြသည်။

Verse 6

ऋक्पृष्ठासौ यजुःसंध्या सामकुक्षिपयोधरा । इष्टापूर्तविषाणा च साधुसूक्ततनूरुहा

သူမ၏ကျောသည် ဠိဂ္ဝေဒ; သူမ၏ ဆန္ဓျာဆုံချက်များသည် ယဇုဝေဒ; သူမ၏ ဝမ်းနှင့် နို့အုံများသည် သာမဝေဒ ဖြစ်သည်။ သူမ၏ ချိုများသည် ‘အိဿ္ဋ’ နှင့် ‘ပူရ္တ’ (ယဇ္ဉနှင့် ဒါနမှ ရသော ပုဏ္ဏ) ဖြစ်ပြီး၊ ကိုယ်ခန္ဓာအမွှေးများသည် သဒ္ဓါရှိသူတို့၏ စတုတိ-သုက္တများဖြင့် ဖွဲ့ထားသည်။

Verse 7

शांति पुष्टिशकृन्मूत्रा वर्णपादप्रतिष्ठिता । उपजीव्यमाना जगतां पदक्रमजटाघनैः

သူမ၏ အညစ်အကြေးနှင့် ဆီးသည် ငြိမ်းချမ်းမှုနှင့် အာဟာရပြည့်ဝမှု ဖြစ်သည်။ သူမသည် ဝဏ္ဏ (လူမှုအလွှာ) များ၏ ခြေထောက်များပေါ်တွင် တည်မြဲနေသည်။ လောကအပေါင်းတို့သည် သူမကြောင့် အသက်ရှင်ကြသည်—သူမ၏ ခြေခွာအဆင့်အတန်းနှင့် ထူထဲသော ဇဋာကဲ့သို့ အမွှေးအစုများကြောင့်။

Verse 8

स्वाहाकारस्वधाकारौ वषट्कारश्च पुत्रक । हन्तकारस्तथै वान्यस्तस्याः स्तनचतुष्टयम्

ချစ်သားရေ၊ သူမ၏ နို့အုံလေးခုမှာ ‘svāhā’ ဟူသော ပူဇော်သံ၊ ‘svadhā’ ဟူသော ပူဇော်သံ၊ ‘vaṣaṭ’ ဟူသော ပူဇော်သံ၊ ထို့အတူ ‘hantā’ ဟူသော သံတို့ပင် ဖြစ်၍ ထိုလေးခုကို သူမ၏ နို့အုံလေးခုဟု ဆိုကြသည်။

Verse 9

स्वाहाकारस्तनं देवाः पितरश्च स्वधामयम् । मुनयश्च वषट्कारं देवभूतसुरेश्वराः

ဒေဝတားတို့သည် ‘svāhā’ နို့အုံမှ သောက်ကြ၏။ ပိတೃ (ဘိုးဘွား) တို့သည် ‘svadhā’ ဖြစ်သော နို့အုံမှ သောက်ကြ၏။ မုနိတို့သည် ‘vaṣaṭ’ နို့အုံမှ သောက်ကြ၍—ဤသို့ ဒေဝဘူတ၊ ဘူတတို့နှင့် အထက်မြတ်အာဏာရှင်တို့သည် သူမထံမှ အာဟာရကို ရယူကြသည်။

Verse 10

हन्तकारं मनुष्याश्च पिबंति सततं स्तनम् । एवमध्यापयेदेव वेदानां प्रत्यहं त्रयीम्

လူသားတို့သည် ‘hantā’ ဟုခေါ်သော နို့အုံမှ အမြဲသောက်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် အရှင်ဘုရား၊ ဝေဒသုံးပါး (တရိုင်) ကို နေ့စဉ် သင်ကြားပေးသင့်သည်။

Verse 11

तेषामुच्छेदकर्त्ता यः पुरुषोऽनंतपापकृत् । स तमस्यंधतामिस्रे नरके हि निमज्जति

သူတို့၏ အာဟာရပံ့ပိုးမှုကို ဖြတ်တောက်သူသည် အဆုံးမရှိသော အပြစ်ကို ပြုသူဖြစ်၏။ ထိုသူသည် ‘Andhatāmisra’ ဟုခေါ်သော နတ်ဆိုးနရက၌—အမှောင်ပေါ် အမှောင်—အမှန်တကယ် နစ်မြုပ်သွားသည်။

Verse 12

यस्त्वेनां मानवो धेनुं स्वर्वत्सैरमरादिभिः । पूजयत्युचिते काले स स्वर्गायोपपद्यते

သို့သော် သင့်လျော်သော အချိန်၌ ဤဓေနု (သန့်ရှင်းသော နွားမ) ကို—ကောင်းကင်ဗတ္စ (နွားကလေး) နှင့် အမရတို့၏ အစုအဝေးတို့နှင့်တကွ—ပူဇော်သူ လူသားသည် စွဝဂ္ဂ (ကောင်းကင်ဘုံ) သို့ ရောက်ရန် အရည်အချင်းပြည့်မီသည်။

Verse 13

तस्मात्पुत्र मनुष्येण देवर्षि पितृमानवाः । भूतानि चानुदिवसं पोष्याणि स्वतनुर्यथा

ထို့ကြောင့် သားရေ၊ လူသည် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ဒေဝတားနှင့် ရှိသီများ၊ ဘိုးဘွားပိတೃများ၊ လူသားအချင်းချင်းနှင့် သတ္တဝါအပေါင်းတို့ကို ကိုယ်ခန္ဓာကို ပြုစုသကဲ့သို့ ပြုစုကျွေးမွေးရမည်။

Verse 14

तस्मात्स्नातः शुचिर्भूत्वा देवर्षिपितृतर्पणम् । यज्ञस्यांते तथैवाद्भिः काले कुर्यात्समाहितः

ထို့ကြောင့် ရေချိုး၍ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်လာပြီး သင့်တော်သောအချိန်၌ စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ပူဇော်ပွဲနှင့် ယဇ္ဉ်အဆုံးတွင် အထူးသဖြင့် ရေနှင့် ဒေဝတား၊ ရှိသီများနှင့် ပိတೃများအား တർပဏ (ရေဖြင့်ပူဇော်ခြင်း) ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 15

सुमनोगन्धपुष्पैश्च देवानभ्यर्च्य मानवः । ततोग्नेस्तर्पणं कुर्याद्द्याच्चापि बलींस्तथा

စိတ်ကောင်းသန့်နှင့် မွှေးကြိုင်သောပန်းများဖြင့် ဒေဝတားတို့ကို ပူဇော်ပြီးနောက် အဂ္နိကို တർပဏ ပြုလုပ်ကာ သတ်မှတ်ထားသည့် ဘလီ (ပူဇော်အနုဓာတ်) များကိုလည်း ဆက်ကပ်ရမည်။

Verse 16

नक्तंचरेभ्यो भूतेभ्यो बलिमाकाशतो हरेत् । पितॄणां निर्वपेत्तद्वद्दक्षिणाभिमुखस्ततः

ညအချိန် လှည့်လည်သွားလာသော သတ္တဝါများအတွက် အမြင့်နေရာမှ ဘလီကို ချထားပေးရမည်။ ထို့အတူ တောင်ဘက်ကို မျက်နှာမူ၍ ပိတೃများအတွက် ပူဇော်အနုဓာတ်ကို ထားရမည်။

Verse 17

गृहस्थस्तत्परो भूत्वा समाहितमानसः । ततस्तोयमुपादाय तेष्वेवार्पण सत्क्रियाम्

အိမ်ထောင်ရှင်သည် ဤတာဝန်များကို အလေးထား၍ စိတ်ကို တည်ငြိမ်စေပြီးနောက် ရေကိုယူကာ သတ်မှတ်ထားသောနည်းလမ်းအတိုင်း သူတို့အား သင့်လျော်သော ပူဇော်အပ်နှံခြင်းကို ပြုလုပ်ရမည်။

Verse 18

स्थानेषु निक्षिपेत्प्राज्ञो नाम्ना तूदिश्य देवताः । एवं बलिं गृहे दत्त्वा गृहे गृहपतिः शुचिः

ပညာရှိသည် ပူဇော်သက္ကာကို သင့်တော်ရာနေရာများတွင် ထား၍ ဒေဝတားတို့ကို နာမည်ဖြင့် ခေါ်ဖိတ်ရမည်။ ဤသို့ အိမ်တွင်း၌ ဘလီပူဇော်ပြီးနောက် အိမ်ရှင်သည် မိမိအိမ်၌ပင် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်နေ၏။

Verse 19

आचम्य च ततः कुर्यात्प्राज्ञो द्वारावलोकनम् । मुहूर्तस्याष्टमं भागमुदीक्षेतातिथिं ततः

အာစမန် (ရေစုပ်သန့်စင်ခြင်း) ပြုလုပ်ပြီးနောက် ပညာရှိသည် တံခါးဘက်သို့ ကြည့်ရမည်။ မုဟူရတ၏ အဋ္ဌမပိုင်းခန့် စောင့်ဆိုင်းကာ ထို့နောက် ဧည့်သည်ရောက်လာခြင်းကို စောင့်ကြည့်ရမည်။

Verse 20

अतिथिं तत्र संप्राप्तमर्घ्यपाद्योदकेन च । बुभुक्षुमागतं श्रांतं याचमानमकिंचनम्

ထိုနေရာသို့ ဧည့်သည်ရောက်လာလျှင်—ဆာလောင်၍ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ကာ အကူအညီတောင်းဆိုပြီး အလုံးစုံမရှိသူဖြစ်လျှင်—အရဃျ (arghya) နှင့် ခြေသန့်ရေ (pādya) ဖြင့် ကြိုဆိုပူဇော်ရမည်။

Verse 21

ब्राह्मणं प्राहुरतिथिं संपूज्य शक्तितो बुधैः । न पृछेत्तत्राचरणं स्वाध्यायं चापि पंडितः

ပညာရှိတို့က ဗြာဟ္မဏကို ‘အတိသီ’ ဟု ခေါ်ကြသည်။ မိမိစွမ်းအားအတိုင်း ပူဇော်ဂုဏ်ပြုပြီးနောက် ပညာရှိအိမ်ရှင်သည် ထိုနေရာတွင် သူ၏အကျင့်အကြံ သို့မဟုတ် ဝေဒသွာဓျာယ (svādhyāya) အကြောင်း မမေးမြန်းရ။

Verse 22

शोभनाशोभनाकारं तं मन्येत प्रजापतिम् । अनित्यं हि स्थितो यस्मात्तस्मादतिथिरुच्यते

လှပသော်လည်းကောင်း မလှပသော်လည်းကောင်း ထိုဧည့်သည်ကို ပရဇာပတိ (Prajāpati) ကိုယ်တိုင်ဟု မှတ်ယူရမည်။ အကြောင်းမူကား သူသည် ခဏတာသာ တည်းခို၍ အမြဲမတည်မြဲသဖြင့် ‘အတိသီ’ ဟု ခေါ်ကြသည်။

Verse 23

तस्मै दत्त्वा तु यो भुंक्ते स तु भुंक्तेऽमृतं नरः । अतिथिर्यस्य भग्नाशो गृहात्प्रति निवर्तते

ဧည့်သည် (အတိသိ) ကို အရင်လှူဒါန်းပြီးမှ စားသောက်သူသည် အမှန်တကယ် အမရတ (အမృత) ကို သုံးဆောင်သူဖြစ်၏။ သို့ရာတွင် မည်သူ၏အိမ်မှ ဧည့်သည်သည် မျှော်လင့်ချက်ပျက်ကွက်၍ ပြန်လှည့်သွားလျှင်—

Verse 24

स दत्त्वा दुष्कृतं तस्मै पुण्यमादाय गच्छति । अपि वा शाकदानेन यद्वा तोयप्रदानतः । पूजयेत्तं नरः भक्त्या तेनैवातो विमुच्यते

သူသည် ထွက်ခွာသွားရာတွင် သင်၏ကုသိုလ်ကို ယူဆောင်သွားပြီး သင်၏ဒုက္ကရိယာ (အပြစ်) ကို သင်ထံတွင် ချန်ထားသွားသည်။ ထို့ကြောင့် လူသည် ဧည့်သည်ကို ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ရမည်—ဟင်းသီးဟင်းရွက်လှူဒါန်းခြင်းဖြစ်စေ ရေတစ်ခွက်ပေးခြင်းဖြစ်စေ—ထိုတစ်ခုတည်းဖြင့်ပင် ဤအပြစ်မှ လွတ်မြောက်သည်။

Verse 25

युधिष्ठिर उवाच । विवाहा ब्राह्मदैवार्षाः प्राजापत्यासुरौ तथा । गांधर्वो राक्षसश्चापि पैशाचोष्टम उच्यते

ယုဓိဋ္ဌိရက ဆိုသည်– “လက်ထပ်မင်္ဂလာပုံစံများကို ဘြာဟ္မ၊ ဒೈဝ၊ အာရ္ဩ၊ ထို့အပြင် ပရာဇာပတျယ နှင့် အာစုရ; ထို့နောက် ဂန္ဓဗ္ဗ နှင့် ရာက္ခသ; အဋ္ဌမကို ပိုင်ရှာစ ဟု ခေါ်ကြသည်”။

Verse 26

एतेषां च विधिं ब्रूहि तथा कार्यं च तत्त्वतः । गृहस्थानां तथा धर्मान्ब्रूहि मे त्वं विशेषतः

ဤပုံစံများ၏ စည်းကမ်းနည်းလမ်းကို ကျွန်ုပ်အား ပြောပြပါ၊ ထို့ပြင် သစ္စာတရားအတိုင်း ဘာကို လုပ်ဆောင်သင့်သည်ကိုလည်း ပြောပြပါ။ ထို့အပြင် ဂೃಹಸ್ಥတို့၏ ဓမ္မတာဝန်များကို အထူးသဖြင့် ကျွန်ုပ်အား ရှင်းလင်းပေးပါ။

Verse 27

पराशर उवाच । स ब्राह्मो वरमाहूय यत्र कन्या स्वलंकृता । दीयते तत्सुतः पूयात्पुरुषानेकविंशतिम्

ပရာရှရက ဆိုသည်– “မင်္ဂလာဆောင်မည့်သူ (ဝရ) ကို ဖိတ်ခေါ်ပြီး အလှဆင်ထားသော ကန్యာကို လက်ထပ်ပေးအပ်သည့် ပုံစံကို ‘ဘြာဟ္မ’ လက်ထပ်မင်္ဂလာ ဟု ခေါ်သည်။ ထိုပေါင်းစည်းမှုမှ မွေးဖွားသော သားသည် ယောက်ျား ၂၁ ဆက်ကို သန့်စင်ပေးသည်”။

Verse 28

यज्ञस्थायर्त्विजे दैवस्तज्जः पाति चतुर्दश । वरादादाय गोद्वन्द्वमार्षस्तज्जः पुनाति षट्

ယဇ္ဉာပူဇာ၌ တာဝန်ထမ်းဆောင်သော ရိတ்வိဇ် (ṛtvik) ပုရောဟိတ်အား သမီးကို ပေးအပ်ခြင်းကို «ဒೈဝ» (Daiva) မင်္ဂလာဟု ခေါ်ကြပြီး၊ ထိုမှ မွေးဖွားသော သားသမီးသည် မျိုးဆက် တစ်ဆယ်လေးဆက်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သည်။ သတို့သားထံမှ နွားတစ်စုံကို လက်ခံခြင်းဖြင့် ဖြစ်သော «အာရ္ရှ» (Ārṣa) မင်္ဂလာတွင် ထိုမှ မွေးဖွားသော သားသမီးသည် မျိုးဆက် ခြောက်ဆက်ကို သန့်စင်ပေးသည်။

Verse 29

सहोभौ चरतां धर्मं प्राजापत्यः स ईरितः । वरवध्वोः स्वेच्छय्रा च गांधर्वोऽन्योन्यमैत्रतः । प्रसह्य कन्याहरणाद्राक्षसो निन्दितः सताम्

သတို့သားနှင့် သတို့သမီး နှစ်ဦးစလုံး ဓမ္မကို အတူတကွ လိုက်နာကျင့်သုံးကြသည့် မင်္ဂလာကို «ပရာဇာပတျယ» (Prājāpatya) ဟု ဆိုကြသည်။ အပြန်အလှန် ချစ်ခင်မေတ္တာနှင့် ကိုယ်ပိုင်ဆန္ဒဖြင့် ရွေးချယ်ခြင်းမှ ဖြစ်သော မင်္ဂလာကို «ဂန္ဓဗ္ဗ» (Gāndharva) ဟု ခေါ်သည်။ ကန్యာကို အင်အားဖြင့် ဖမ်းဆီးခေါ်ယူသော «ရာက္ခသ» (Rākṣasa) မင်္ဂလာသည် သီလရှိသူတို့က ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချကြသည်။

Verse 30

छलेन कन्याहरणात्पैशाचो गर्हितोऽष्टमः । प्रायः क्षत्रविशोरुक्ता गांधर्वासुरराक्षसाः

အဋ္ဌမဟု ခေါ်သော «ပိုင်ရှာစ» (Paiśāca) မင်္ဂလာသည် ကန്യာကို လှည့်ဖြား၍ ခေါ်ယူခြင်းမှ ဖြစ်သဖြင့် ကဲ့ရဲ့ခံရသည်။ ထို့ပြင် «ဂန္ဓဗ္ဗ» (Gāndharva)၊ «အာသုရ» (Āsura) နှင့် «ရာက္ခသ» (Rākṣasa) ပုံစံများသည် အများအားဖြင့် က္ଷတ္တရိယနှင့် ဝိုင်ရှျယတို့နှင့် ဆက်နွယ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 31

अष्टमस्त्वेष पापिष्ठः पापिष्ठानां च संभवः । सवर्णया करो ग्राह्यो धार्यः क्षत्रियया शरः

ဤအဋ္ဌမ (ပိုင်ရှာစ) သည် အပြစ်အနာဂတ်အများဆုံးဖြစ်ပြီး အပြစ်များ ထပ်မံပေါက်ဖွားရာ အရင်းအမြစ်လည်း ဖြစ်သည်။ ကိုယ့်ဝဏ္ဏတူ မိန်းမအပေါ်တွင် ဒဏ်အဖြစ် “လက်ကို ဖမ်းယူခြင်း” (grāhya) ဟု ဆိုကြသည်။ က္ෂတ္တရိယ မိန်းမအပေါ်တွင်မူ ဒဏ်အဖြစ် “မြားကို ထမ်းဆောင်ခြင်း” ဟု ဆိုထားသည်။

Verse 32

प्रतोदो वैश्यया धार्यो वासोंतः शूद्रया तथा । असवर्णा स्वेष विधिः स्मृतौ दृष्टश्च वेदने

ဝိုင်ရှျယ မိန်းမအတွက် ဒဏ်အဖြစ် «ပရတိုဒ» (pratoda—နှင်တံ/နှိုးဆော်တံ) ကို ထမ်းဆောင်ရသည်ဟု ဆိုသည်။ ရှူဒြ မိန်းမအတွက်လည်း «ဝါဆိုံတ» (vāsoṃta) ဟု ခေါ်သော သတ်မှတ်ဒဏ်ကို ထမ်းဆောင်ရသည်။ ဝဏ္ဏမတူ (အဆဝဏ္ဏ) မိန်းမအတွက်မူ သီးခြားစည်းကမ်းရှိပြီး၊ ထိုသည်ကို စမృతိများတွင်လည်းကောင်း၊ ဝေဒ၏ ဥပဒေသဘောနားလည်မှုတွင်လည်းကောင်း တွေ့ရသည်။

Verse 33

सवर्णाभिस्तु सर्वाभिः पाणिर्ग्राह्यस्त्वयं विधिः । धर्म्ये विवाहे जायंते धर्म्याः पुत्राः शतायुषः

မင်္ဂလာပွဲ၌ သတို့သမီး၏ လက်ကို ကိုင်ယူသော «ပါဏိဂ္ရဟဏ» ဗိဓာန်သည် မိမိ၏ ဝဏ္ဏတူသော မိန်းမတို့နှင့်သာ ပြုလုပ်သင့်သည်။ ဓမ္မတရားနှင့်ညီသော အိမ်ထောင်မှ ဓမ္မရှိသော သားများ မွေးဖွား၍ အသက်တစ်ရာပြည့် အာယုသုခ ပေးသနားခံရသည်။

Verse 34

अधर्म्याद्धर्म्मरहिता मंदभाग्यधनायुषः । कृतकालाभिगमने धर्मोयं गृहिणः परः

အဓမ္မသော ပေါင်းသင်းမှုမှ ဓမ္မမရှိသော သားသမီးများ ပေါ်ထွန်း၍ ကံကောင်းခြင်း၊ ဥစ္စာနှင့် အသက်အာယုတို့၌ အားနည်းကြသည်။ ထို့ကြောင့် သင့်တော်သော အချိန်၌သာ မိမိဇနီးထံ ချဉ်းကပ်ခြင်းသည် ဂৃহಸ್ಥ၏ အမြင့်ဆုံး ဓမ္မဟု ဆိုထားသည်။

Verse 35

स्त्रीणां वरमनुस्मृत्य यथाकाम्यथवा भवेत् । दिवाभिगमनं पुंसामनायुष्यं परं मतम्

မိန်းမတို့အတွက် အကောင်းဆုံးကို သတိပြု၍—သင့်လျော်သော ဆန္ဒအတိုင်းဖြစ်စေ၊ သင့်တော်သလိုဖြစ်စေ—ယောက်ျားတို့အတွက် နေ့ခင်းအချိန်၌ ဆက်ဆံခြင်းသည် အာယုကို ထိခိုက်စေသော အလွန်အန္တရာယ်ဟု ယူဆထားသည်။

Verse 36

श्राद्धार्हः सर्वपर्वाणि न गंतव्यानि धीमता । तत्र गछन्स्त्रियं मोहार्द्धर्मात्प्रच्यवते परात्

သြဇာရှိသော ဉာဏ်ရှိသူသည် ရှရားဒ္ဓ (śrāddha) ပြုရန် တာဝန်ရှိပါက ပွဲတော်နေ့များနှင့် သန့်ရှင်းသော ပရဝ (parva) နေ့များတွင် မိန်းမထံ မသွားသင့်။ ထိုအချိန်၌ မောဟကြောင့် သွားလျှင် အမြင့်မြတ်သော ဓမ္မမှ လျော့ကျသွားသည်။

Verse 37

ऋतुकालाभिगामी यः स्वदारनिरतश्च यः । स सदा ब्रह्मचारी हि विज्ञेयः स गृहाश्रमी

သင့်တော်သော ရ္တုကာလ (ṛtukāla) တွင်သာ (ဇနီးထံ) ချဉ်းကပ်သူ၊ မိမိ၏ တရားဝင် ဇနီးတစ်ဦးတည်း၌သာ သစ္စာရှိ၍ နေသူ—ထိုဂೃಹာශ්ရမီကို အမြဲတမ်း ဘြဟ္မစာရီဟု သိမှတ်ရမည်။

Verse 38

आर्षे विवाहे गोद्वंद्वं यदुक्तं तत्र शस्यते । शुल्कमण्वपि कन्यायाः कन्याविक्रयपापकृत्

အာရ္ဩ (Ārṣa) မင်္ဂလာပုံစံတွင် ဖော်ပြထားသော နွားနှစ်ကောင်အတွဲကို ထိုနေရာ၌ သာသနာတော်အရ လက်ခံနိုင်သည်။ သို့သော် သမီးကညာအတွက် အနည်းငယ်မျှပင် အခကြေးယူလျှင် သမီးကို ရောင်းသကဲ့သို့ အပြစ်ဖြစ်၏။

Verse 39

अपत्यविक्रयात्कल्पं वसेद्विट्कृमिभोजने । अतो नाण्वपि कन्याया उपजीव्यं नरैर्धनम्

သားသမီးကို ရောင်းချသူသည် အညစ်အကြေးကို ပိုးကောင်များစားသည့် လောက၌ ကလ္ပတစ်လျှောက် နေရမည်။ ထို့ကြောင့် သမီး၏ ‘တန်ဖိုး’ မှ ရလာသော ငွေကြေးအနည်းငယ်မျှပင် လူတို့ မအသက်မွေးသင့်။

Verse 40

तत्र तुष्टा महालक्ष्मीर्निवसेद्दानवारिणा । वाणिज्यं नीचसेवा च वेदानध्ययनं तथा

ထိုနေရာ၌ အဓမ္မမှ ပေါက်ဖွားသော ‘အလှူ’ များကို ရှောင်ကြဉ်သူအပေါ် မဟာလက္ခမီသည် ပျော်ရွှင်၍ တည်နေ၏။ ကုန်သွယ်ရေး၊ နိမ့်ကျသူတို့၏ အလုပ်အကျွေး၊ နှင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအတွက် ဝေဒလေ့လာခြင်းပင်လျှင် ထိုစိတ်ဓာတ်ဖြင့် ရှောင်သင့်သည်။

Verse 41

कुविवाहः क्रियालोपः कुले पतनहेतवः । कुर्याद्वैवाहिके चाग्नौ गृह्यकर्म्मान्वहं गृही

မကောင်းသော မင်္ဂလာနှင့် သတ်မှတ်ထားသော ကိစ္စရပ်များကို လျစ်လျူရှုခြင်းသည် မိသားစုအဆက်အနွယ် ကျဆင်းရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဂೃಹಸ್ಥသည် မင်္ဂလာအဂ္နိ၌ အိမ်ထောင်ရေးဆိုင်ရာ ဂೃಹယကမ္မများကို အစဉ်ဆက်မပြတ် ဆောင်ရွက်သင့်သည်။

Verse 42

पञ्चयज्ञक्रियां चापि पक्तिं दैनंदिनीमपि । गृहस्थाश्रमिणः पञ्चसूनाकर्म दिनेदिने

ဂೃಹಸ್ಥသည် မဟာယဇ္ဉ်ငါးပါး၏ ကိစ္စများကိုလည်းကောင်း၊ နေ့စဉ်ချက်ပြုတ်ခြင်းကိုလည်းကောင်း ဆောင်ရွက်ရမည်။ နေ့စဉ်နေ့တိုင်း သာမန်ဘဝအတွင်း ဂೃಹಸ್ಥအပေါ် pañca-sūnā ဟူသော သတ်ဖြတ်ခြင်းနှင့်တူသည့် ဘာဒ္ဓကငါးပါးသည် မလွဲမသွေ ကျရောက်သည်။

Verse 43

कुण्डनी पेषणी चुल्ली ह्युदकुम्भी तु मार्जनी । तासां च पंचसूनानां निराकरणहेतवः । क्रतवः पंच निर्द्दिष्टा गृहिश्रेयोभिवर्द्धनाः

ထောင်းခွက်၊ ကြိတ်ကျောက်၊ မီးဖို၊ ရေအိုးနှင့် တံမြက်—ဤငါးပါးသည် အိမ်တွင်း၌ မသိမသာ အန္တရာယ်ဖြစ်စေတတ်သော ‘ပဉ္စသူနာ’ ဟူ၍ ကြေညာထားသည်။ ထိုငါးပါးကြောင့် ဖြစ်သော အပြစ်ကို ဖယ်ရှားရန် နေ့စဉ် ယဇ္ဍနာ ငါးပါးကို သတ်မှတ်ထားပြီး၊ ဂృဟသ္ထ၏ ကောင်းကျိုးနှင့် မင်္ဂလာကို တိုးပွားစေသည်။

Verse 44

पठनं ब्रह्मयज्ञः स्यात्तर्पणं च पितृक्रतुः । होमो दैवो बलिर्भौत आतिथ्यं नृक्रतुः क्रमात्

စာပေကို ဖတ်ရှုသင်ယူခြင်းသည် ဘြဟ္မယဇ္ဍနာ ဖြစ်၏။ တർပဏ (ရေဖြင့် ပူဇော်ခြင်း) သည် ပိတೃကရတု ဖြစ်၏။ မီးထဲသို့ ဟိုးမ ပြုခြင်းသည် ဒေဝယဇ္ဍနာ၊ အစာဘလိ ပူဇော်ခြင်းသည် ဘူတယဇ္ဍနာ၊ ဧည့်သည်ကို ဧည့်ခံကူညီခြင်းသည် နೃ/မနုဿယဇ္ဍနာ—ဤသို့ အစဉ်လိုက် ဖြစ်သည်။

Verse 45

वैश्वदेवांतरे प्राप्तः सूर्योढो वातिथिः स्मृतः । अतिथेरादितोप्येते भोज्या नात्र विचारणा

ဝိုင်ရှ္ဝဒေဝ ပူဇော်ချိန်အကြား၌ ရောက်လာသူ—နေမထွက်မီဖြစ်စေ နေထွက်ချိန်ဖြစ်စေ—ထိုသူကို ‘အတိသီ’ (ဧည့်သည်) ဟု မှတ်ယူကြသည်။ ဧည့်သည်မှ စ၍ ထိုသူတို့ကို အစာကျွေးရမည်၊ ဤအမှု၌ မစဉ်းစားမနှောင့်နှေးရ။

Verse 46

पितृदेवमनुष्येभ्यो दत्त्वाश्नात्यमृतं गृही । अदत्त्वान्नं च यो भुंक्ते केवलं स्वोदरंभरिः

ပိတೃ၊ ဒေဝနှင့် လူသားတို့အား ပေးလှူပြီးမှ ဂృဟသ္ထသည် အမృతတူသော အစာကို စားသုံး၏။ သို့ရာတွင် မပေးမလှူဘဲ အစာစားသူသည် ကိုယ့်ဝမ်းကိုသာ ဖြည့်သူတစ်ယောက်သာ ဖြစ်သည်။

Verse 47

वैश्वदेवेन ये हीना आतिथ्येन विवर्जिताः । सर्वे ते वृषला ज्ञेयाः प्राप्तवेदा अपि द्विजाः

ဝိုင်ရှ္ဝဒေဝ ကရမကင်းမဲ့၍ ဧည့်သည်ဧည့်ခံမှုကိုလည်း ပယ်ထားသူတို့ကို—သူတို့သည် ဒွိဇ ဖြစ်ပြီး ဝေဒကို လေ့လာပြီးသားဖြစ်စေကာမူ—အားလုံးကို ‘ဝೃෂလ’ (အကျင့်ပျက်ကျ) ဟု သိမှတ်ရမည်။

Verse 48

अकृत्वा वैश्वदेवं तु भुञ्जते ये द्विजाधमाः । इह लोकेन्नहीनाः स्युः काकयोनिं व्रजंत्यथो

ဝိုင်ရှဝဒေဝ ပူဇာကို မပြုဘဲ စားသောက်သော အနိမ့်တန်း ဒွိဇတို့သည် ဤလောက၌ အစာအဟာရ ချို့တဲ့လာပြီး နောက်တစ်ဖန် ကာငှက်၏ ယိုးနီသို့ ကျရောက်ကြသည်။

Verse 49

वेदोक्तं विदितं कर्म्म नित्यं कुर्यादतंद्रितः । यदि कुर्याद्यथाशक्ति प्राप्नुयात्सद्गतिं पराम्

ဝေဒတွင် ညွှန်ကြားထားပြီး သိရှိထားသော တာဝန်ကမ္မများကို နေ့စဉ် မပျင်းမနာ ပြုလုပ်သင့်သည်။ ကိုယ့်စွမ်းအားအတိုင်း ဆောင်ရွက်လျှင် အမြင့်ဆုံး သဒ္ဂတိကို ရရှိမည်။

Verse 50

षष्ठ्यष्टम्योर्वसेत्पापं तैले मांसे सदैव हि । चतुर्दश्यां पञ्चदश्यां तथैव च क्षुरे भगे

ခြောက်တိသီနှင့် ရှစ်တိသီတွင် အပြစ်သည် ဆီနှင့် အသားထဲ၌ တည်နေသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထိုနည်းတူ ဆယ့်လေးတိသီနှင့် ဆယ့်ငါးတိသီတွင် အပြစ်သည် မုတ်ဆိတ်ရိတ်ဓားနှင့် ကာမပျော်ပါးမှု၌ တည်နေသည်ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 51

उदयन्तं न वीक्षेत नास्तं यंतं न मस्तके । न राहुणोपस्पृष्टं च नांडस्थं वीक्षयेद्रविम्

နေထွက်ချိန်၌ နေကို မျက်စိစိုက်မကြည့်ရ၊ နေဝင်ချိန်၌လည်း မကြည့်ရ၊ ခေါင်းပေါ်တည့်တည့် ရှိချိန်၌လည်း မကြည့်ရ။ ရာဟုက ဖမ်းဆီးသကဲ့သို့ (နေကြတ်ချိန်) တွင်လည်း မကြည့်ရ၊ ရေထဲ၌ ထင်ဟပ်နေသော နေကိုလည်း မကြည့်ရ။

Verse 52

न वीक्षेतात्मनो रूपमप्सु धावेन्न कर्दमे । न नग्नां स्त्रियमीक्षेत न नग्नो जलमाविशेत्

ရေထဲတွင် ကိုယ့်ရုပ်ပုံရိပ်ကို မကြည့်ရ၊ ရွံ့ထဲတွင် မပြေးရ။ အဝတ်မဝတ်သော မိန်းမကို မစိုက်ကြည့်ရ၊ ကိုယ်တိုင်လည်း အဝတ်မဝတ်ဘဲ ရေထဲမဝင်ရ။

Verse 53

देवतायतनं विप्रं धेनुं मधु मृदं तथा । जातिवृद्धं वयोवृद्धं विद्यावृद्धं तथैव च

နတ်ဘုရားတို့၏ ဘုရားကျောင်း၊ ဗြာဟ္မဏ၊ နွား၊ ထို့အပြင် ပျားရည်နှင့် သန့်ရှင်းသော မြေကိုလည်း သင့်တော်သလို ရိုသေကန်တော့ရမည်။ ထို့ပြင် မျိုးရိုးဂုဏ်၊ အသက်အရွယ်၊ ပညာအရ ထင်ရှားသူတို့ကိုလည်း ဂုဏ်ပြုရမည်။

Verse 54

अश्वत्थं चैत्यवृक्षं च गुरुं जलभृतं घटम् । सिद्धान्नं दधिसिद्धार्थं गच्छन्कुर्यात्प्रदक्षिणम्

လမ်းလျှောက်သွားစဉ် အရှဝတ္ထ (ပိပယ်) ပင်၊ သန့်ရှင်းသော ချိုင်တျယပင်၊ ကိုယ့်ဂုရု၊ ရေပြည့်အိုး၊ ‘စိဒ္ဓာန်န’ ဟု ပူဇော်ထားသော ချက်ပြီးအစာ၊ နှင့် အဖြူမုန်ညင်းစေ့နှင့် ရောထားသော ဒဓိကို—ဓမ္မ၏ မင်္ဂလာအထောက်အကူများဟု ခံယူကာ ညာဘက်လှည့် ပရဒက္ခိဏာ ပြုရမည်။

Verse 55

रजस्वलां न सेवेत नाश्नीयात्सह भार्यया । एकवासा न भुञ्जीत न भुञ्जीतोत्कटासने

ရာသီလာနေသော မိန်းမနှင့် မပေါင်းသင်းမဆက်ဆံရ၊ မိမိဇနီးနှင့်လည်း အတူတကွ အစာမစားရ။ အဝတ်တစ်ထည်တည်းဝတ်၍ မစားရ၊ မြင့်မားသော်လည်းကောင်း မသင့်လျော်သော အာစနပေါ်ထိုင်၍လည်း မစားရ။

Verse 56

नाशुचिं स्त्रियमीक्षेत तेज स्कामो द्विजोत्तमः । असंतर्प्य पितॄन्देवान्नाद्यादन्नं च कुत्रचित्

အို ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးရေ၊ တေဇစ် (ဝိညာဉ်တောက်ပမှု) ကို ထိန်းသိမ်းလိုသူသည် မသန့်ရှင်းသော မိန်းမကို မကြည့်ရ။ ထို့ပြင် ပိတೃများနှင့် ဒေဝတားများကို အရင်ဆုံး ပူဇော်၍ တೃပ్తစေခြင်းမရှိလျှင် မည်သည့်နေရာတွင်မဆို အစာမစားရ။

Verse 57

पक्वान्नं चापि नो मांसं दीर्घकालं जिजीविषुः । न मूत्रणं व्रजे कुर्यान्न वल्मी के न भस्मनि

အသက်ရှည်လိုသူသည် ချက်ပြီးအစာကိုသာ စားသင့်ပြီး အသားမစားသင့်။ နွားခြံအတွင်း၊ ဝလ္မီက (ပုရွက်ဆိတ်တောင်) ပေါ်၊ သို့မဟုတ် ပြာပေါ်တွင် ဆီးမသွားရ။

Verse 58

न गत्तेंषु ससत्त्वेषु न तिष्ठन्न व्रजन्नपि । ब्राह्मणं सूर्यमग्निं च चंद्रऋक्षगुरूनपि

သတ္တဝါများအကြား လမ်းလျှောက်နေစဉ်၊ ရပ်နေစဉ် သို့မဟုတ် သွားလာလှုပ်ရှားနေစဉ်ပင်၊ ဗြာဟ္မဏ၊ နေမင်း၊ အဂ္နိ၊ လမင်း၊ ကြယ်စုများနှင့် ဆရာဂုရုတို့ကို မည်သို့မျှ မလေးစားမပြု မဖြစ်စေ; ဓမ္မာရဏျ၌ ဤသည်ကို ဓမ္မအကျင့်ဟု ကြေညာထားသည်။

Verse 59

अभिपश्यन्न कुर्वीत मलमूत्रविसर्ज नम् । मुखेनोपधमेन्नाग्निं नग्नां नेक्षेत योषितम्

လှည့်လည်ကြည့်ရှုရင်း မစင်နှင့် ဆီးကို မစွန့်ပစ်ရ။ မီးကို ပါးစပ်ဖြင့် မဖူးရ။ အဝတ်မဝတ်သော မိန်းမကို မကြည့်ရ။

Verse 60

नांघ्री प्रतापयेदग्नौ न वस्तु अशुचि क्षिपेत् । प्राणिहिंसां न कुर्वीत नाश्नीयात्संध्य योर्द्वयोः

သန့်ရှင်းသော မီးအနီးတွင် ခြေထောက်ကို မပူနွေးစေရာ၊ ထိုမီးထဲသို့ မသန့်သော အရာကို မပစ်ချရာ။ သတ္တဝါများကို ဟိṃသာ မပြုရာ၊ မနက်နှင့် ညနေ ဆန္ဓျာနှစ်ချိန်တွင် အစာမစားရာ။

Verse 61

न संविशेच्च संध्यायां प्रातः सायं क्वचिद्बुधः । नाचक्षीत धयंतीं गां नेंद्रचापं प्रदर्शयेत्

ပညာရှိသည် မနက်ဆန္ဓျာ သို့မဟုတ် ညနေဆန္ဓျာအချိန်တွင် မည်သည့်နေရာ၌မဆို မလဲလျောင်းရ။ နွားကလေးကို နို့တိုက်နေသော နွားမကို မကြည့်ရ၊ အိန္ဒြဓနု (အိန္ဒြ၏ လေး) ကိုလည်း လက်ညှိုးထိုးပြ မပြရ။

Verse 62

नैकः सुप्यात्क्वचिच्छून्ये न शयानं प्रबोधयेत् । पंथानं नैकलो यायान्न वार्य्यंजलिना पिबेत्

လူမရှိသောနေရာတွင် တစ်ယောက်တည်း မအိပ်ရ။ အိပ်နေသူကို မနှိုးရ။ လမ်းခရီးကို တစ်ယောက်တည်း မသွားရ။ လက်နှစ်ဖက်ကို အဉ္ဇလီကဲ့သို့ ချုပ်ကာ ရေမသောက်ရ။

Verse 63

न दिवोद्धृतसारं च भक्षयेद्दधि नो निशि । स्त्रीधर्मिणी नाभिवदेन्नाद्यादातृप्ति रात्रिषु

နေ့ခင်းတွင် အပေါ်ယံအဆီခွာထားသော ဒဟိ (နို့ချဉ်) ကို မစားသင့်၊ ညအခါတွင်လည်း ဒဟိ မစားသင့်။ ရာသီလာနေသော မိန်းမသည် နမസ്കာရ မပြုသင့်၊ ညအခါတွင်လည်း အလွန်အမင်း ပြည့်ဝအောင် မစားသင့်။

Verse 64

तौर्यत्रिकप्रियो न स्यात्कांस्ये पादौ न धावयेत् । श्राद्धं कृत्वा परश्राद्धे योऽश्नीयाज्ज्ञानवर्जितः

ဂီတ၊ အကနှင့် တူရိယာတီးခတ်ခြင်းဟူသော သုံးမျိုးသော အပျော်အပါးကို မလွန်ကဲစွဲလမ်းသင့်၊ ကြေးဝါအိုးတွင် ခြေမဆေးသင့်။ သြရာဒ္ဓ (śrāddha) ပြုလုပ်ပြီးနောက် အမြင်မရှိသူက အခြားသူ၏ သြရာဒ္ဓတွင် သွားစားလျှင် မသင့်တော်သော အပြုအမူ ဖြစ်သည်။

Verse 65

दातुः श्राद्धफलं नास्ति भोक्ता किल्बिषभुग्भवेत् । न धारयेदन्यभुक्तं वासश्चोपानहावपि

အလှူသြရာဒ္ဓကို မသင့်တော်သည့်နည်းဖြင့် စားသောက်လျှင် အလှူရှင်၏ သြရာဒ္ဓအကျိုး မရှိတော့ဘဲ စားသူသည် အပြစ်ကို ခံယူသူ ဖြစ်လာသည်။ အခြားသူဝတ်ပြီးသား အဝတ်အစားကိုလည်းကောင်း၊ ဖိနပ်ကိုပါ မဝတ်သင့်။

Verse 66

न भिन्नभाजनेऽश्नीयान्नासीताग्न्यादिदूषिते । आरोहणं गवां पृष्ठे प्रेतधूमं सरित्तटम्

ကွဲပဲ့သော အိုးခွက်တွင် မစားသင့်၊ မီးစသည်တို့ကြောင့် အညစ်အကြေးဖြစ်နေသော နေရာတွင် မထိုင်သင့်။ နွား၏ကျောပေါ် တက်စီးခြင်း၊ သေသူအခမ်းအနားမှ မီးခိုးနှင့် ထိတွေ့ခြင်း၊ နှင့် မကောင်းသဘောဖြင့် မြစ်ကမ်းနားတွင် နေထိုင်ခြင်းတို့ကို ရှောင်ကြဉ်သင့်။

Verse 67

बालातपं दिवास्वापं त्यजेद्दीर्घं जिजीविषुः । स्नात्वा न मार्जयेद्गात्रं विसृजेन्न शिखां पथि

အသက်ရှည်လိုသူသည် နေရောင်ပြင်းထန်ခြင်းနှင့် နေ့ခင်းအိပ်ခြင်းကို ရှောင်သင့်။ ရေချိုးပြီးနောက် ကိုယ်ခန္ဓာကို အလွန်အမင်း မပွတ်သင့်၊ လမ်းခရီးတွင်လည်း ရှိခါ (ဆံထုံး) ကို ဖြေလွှတ်မထားသင့်။

Verse 68

हस्तौ शिरो न धुनुयान्नाकर्षेदासनं पदा । करेण नो मृजेद्गात्रं स्नानवस्त्रेण वा पुनः

ခေါင်းပေါ်တွင် လက်ကို မလှုပ်ယမ်းရ၊ ခြေဖြင့် အာသနကို မဆွဲရွှေ့ရ။ လက်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရေချိုးအဝတ်ဖြင့်လည်းကောင်း မသင့်လျော်သကဲ့သို့ ကိုယ်ခန္ဓာကို မပွတ်သုတ်ရ။

Verse 69

शुनोच्छिष्टं भवेद्गात्रं पुनः स्नानेन शुध्यति । नोत्पाटयेल्लोमनखं दशनेन कदाचन

ခွေး၏ တံတွေး ကိုယ်ခန္ဓာကို ထိလျှင် ကိုယ်သည် မသန့်ဖြစ်ပြီး ထပ်မံရေချိုးခြင်းဖြင့် သန့်စင်သည်။ ဆံပင်ကို မဆွဲနုတ်ရ၊ သွားဖြင့် လက်သည်းကို မကိုက်ရ။

Verse 70

करजैः करजच्छेदं विवर्जयेच्छुभाय तु । यदायत्यां त्यजेत्तन्न कुर्यात्कर्म प्रयत्नतः

မင်္ဂလာအတွက် လက်သည်းဖြင့် လက်သည်းကို ခွဲဖြတ်ခြင်း(ချွတ်ခြင်း)ကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်။ နောက်မှ နောင်တရ၍ စွန့်ပစ်ရမည့် အလုပ်ကိုတော့ ကြိုးစားသော်လည်း မလုပ်သင့်။

Verse 71

अद्वारेण न गन्तव्यं स्ववेश्मापि कदाचन । क्रीडेन्नाज्ञैः सहासीत न धर्म्मघ्नैर्न रोगिभिः

တံခါးမဟုတ်သော လမ်းဖြင့်—ကိုယ့်အိမ်တောင်—မည်သည့်အခါမျှ မဝင်ရ။ မသိနားမလည်သူတို့နှင့် မကစားရ၊ ဓမ္မကို ဖျက်ဆီးသူတို့နှင့် မပေါင်းသင်းရ၊ သန့်ရှင်းမှုနှင့် စည်းကမ်းကို ထိခိုက်စေသကဲ့သို့ နာတာရှည်ရောဂါရှိသူတို့နှင့်လည်း မနီးကပ်ရ။

Verse 72

न शयीत क्वचिन्नग्नः पाणौ भुंजीत नैव च । आर्द्रपादकरास्योऽश्नन्दीर्घकालं न जीवति

ဘယ်နေရာမှာမဆို အဝတ်မဝတ်ဘဲ မအိပ်ရ၊ လက်ပေါ်တင်၍ (သင့်တော်သော ပန်းကန်မရှိဘဲ) မစားရ။ ခြေစို၊ လက်စို၊ ပါးစပ်စိုဖြင့် စားသူသည် အသက်ရှည်မနေတတ်။

Verse 73

संविशेन्नार्द्रचरणो नोच्छिष्टः क्वचिदाव्रजेत् । शयनस्थो न चाश्नीयान्न पिबेच्च जलं द्विजः

ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) သည် ခြေထောက်စိုစွတ်နေစဉ် အိပ်မနေသင့်၊ အစာကျန်မလင့် (ဥစ္ဆိဋ္ဌ) အခြေအနေရှိစဉ် မည်သည့်နေရာသို့မျှ မသွားသင့်။ အိပ်ရာပေါ်လဲ၍ မစားသင့်၊ ထိုအနေအထားဖြင့် ရေမသောက်သင့်။

Verse 74

सोपानत्को नोपविशेन्न जलं चोत्थितः पिबेत् । सर्व्वमम्लमयं नाद्यादारोग्यस्याभिलाषुकः

ဖိနပ်စီးထားပြီး မထိုင်သင့်၊ ရပ်နေစဉ် ရေမသောက်သင့်။ ကျန်းမာရေးကိုလိုလားသူသည် အချဉ်အရသာသာလွန်ကဲသော အစားအစာကို မစားသင့်။

Verse 75

न निरीक्षेत विण्मूत्रे नोच्छिष्टः संस्पृशेच्छिरः । नाधितिष्ठेत्तुषांगार भस्मकेशकपालिकाः

အညစ်အကြေး (ဝမ်း) နှင့် ဆီးကို မကြည့်သင့်၊ ဥစ္ဆိဋ္ဌ အခြေအနေရှိစဉ် ခေါင်းကို မထိသင့်။ စပါးခွံ၊ မီးခဲတောက်လောင်နေသော အင်္ဂါရ၊ ပြာ၊ ဆံပင်၊ သို့မဟုတ် အိုးခွက်ကွဲအပိုင်းအစများပေါ် မနင်းသင့်။

Verse 76

पतितैः सह संवासः पतनायैव जायते । दद्यादासनं मंचं न शूद्राय कदाचन

ပတိတ (ကျဆုံးသူ) များနှင့် နီးကပ်စွာ အတူနေထိုင်ခြင်းသည် ကိုယ်တိုင်ကျဆုံးခြင်းသို့သာ ဦးတည်စေသည်။ ရှူဒြာအား မည်သည့်အခါမျှ ထိုင်ခုံ သို့မဟုတ် အိပ်ခုံ (မဉ္စ) မပေးသင့်။

Verse 77

ब्राह्मण्याद्धीयते विप्रः शूद्रो धर्माच्च हीयते । धर्मोपदेशः शूद्राणां स्वश्रेयः प्रतिघातयेत्

ဗိပၸရ (ဗြာဟ္မဏ) သည် ဗြာဟ္မဏယ (ဗြာဟ္မဏအကျင့်) မှ လွဲချော်လျှင် ကျဆင်းသည်၊ ရှူဒြာသည်လည်း မိမိ၏ ဓမ္မမှ ထွက်ခွာလျှင် ကျဆင်းသည်။ ရှူဒြာတို့အား ဓမ္မကို သင်ကြားပေးခြင်းသည် မိမိ၏ အာත්မကောင်းကျိုးကို တားဆီးသည်ဟု ဆိုကြသည်။

Verse 78

द्विजशुश्रूषणं धर्म्मः शूद्राणां हि परो मतः । कण्डूयनं हि शिरसः पाणिभ्यां न शुभं मतम्

ရှုဒ္ဒရတို့အတွက် ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) များကို ဝတ်ပြုအမှုထမ်းခြင်းသည် အမြင့်ဆုံးဓမ္မဟု သတ်မှတ်ကြသည်။ လက်ဖြင့် ခေါင်းကို ချွတ်ယားခြင်းကိုလည်း မင်္ဂလာမကောင်းဟု ယူဆကြသည်။

Verse 79

आदिशेद्वैदिकं मंत्रं न शूद्राय कदाचन । ब्राह्मण्या दीयते विप्रः शूद्रो धर्म्माच्च हीयते

ရှုဒ္ဒရအား ဝေဒမန်တရကို မည်သည့်အခါမျှ မသင်ကြားပေးသင့်။ ဗြာဟ္မဏသည် ဗြာဟ္မဏယ (ဗြာဟ္မဏအကျင့်) ဖြင့် တည်မြဲသော်လည်း ရှုဒ္ဒရသည် ကိုယ့်ဓမ္မမှ လွဲသွားလျှင် ဆုတ်ယုတ်သည်။

Verse 80

आताडनं कराभ्यां च क्रोशनं केशलुंचनम् । अशास्त्रवर्तनं भूयो लुब्धात्कृत्वा प्रतिग्रहम्

လက်ဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်း၊ အော်ဟစ်ခြင်း၊ ဆံပင်ကို ဆွဲနုတ်ခြင်း၊ နှင့် ရှာස්တရ (ကျမ်း) ကို ဆန့်ကျင်၍ ထပ်ခါတလဲလဲ ပြုမူခြင်း—အထူးသဖြင့် လောဘကြီးသူထံမှ လှူဒါန်းကို လက်ခံပြီးနောက်—ဤအရာတို့သည် ရှုတ်ချရသော အကျင့်များဖြစ်သည်။

Verse 81

ब्राह्मणः स च वै याति नरकानेकविंशतिम् । अकालमेघस्तनिते वर्षर्तौ पांसुवर्षणे

ထိုသို့သော ဗြာဟ္မဏသည် အမှန်တကယ် နရကာ နှစ်ဆယ့်တစ်ခုသို့ သွားရသည်။ ထို့ပြင် ရာသီမဟုတ်သော မိုးတိမ်မှ မိုးကြိုးမြည်ခြင်း၊ မိုးရာသီ၌ ထူးဆန်းစွာ မြည်ဟိန်းခြင်း၊ နှင့် ဖုန်မိုးကျခြင်းတို့သည် အမင်္ဂလာလက္ခဏာများဖြစ်သည်။

Verse 82

महाबालध्वनौ रात्रावनध्यायाः प्रकीर्तिताः । उल्कापाते च भूकंपे दिग्दाहे मध्यरात्रिषु

ညအချိန်တွင် ကြောက်မက်ဖွယ် မဟာဟိန်းသံ ကြားရလျှင် အနဓျာယ (ရွတ်ဖတ်/လေ့လာမှု ရပ်နားခြင်း) ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့အတူ ဥလ္ကာကျခြင်း၊ မြေငလျင်လှုပ်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် အရပ်မျက်နှာများ မီးလောင်သကဲ့သို့ ဖြစ်ခြင်း—အထူးသဖြင့် သန်းခေါင်ယံတွင်—လည်း အနဓျာယ ဖြစ်သည်။

Verse 83

मध्ययोर्वृषलोपान्ते राज्यहारे च सूतके । दशाष्टकासु भूतायां श्राद्धाहे प्रतिपद्यपि

သန္ဓျာကာလ အလယ်အလတ်အချိန်များတွင်၊ ချဏ္ဍာလနှင့် ထိတွေ့မှုအဆုံး၌၊ နိုင်ငံတော်ဆုံးရှုံးချိန်၌၊ မွေးဖွားခြင်း သို့မဟုတ် သေဆုံးခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော စူတက မသန့်ရှင်းကာလ၌လည်းကောင်း; ဒသမီနှင့် အဋ္ဌမီနေ့များ၊ ဘူတာ (မင်္ဂလာမကောင်း) ဝတ်ပြုနေ့၊ ရှရဒ္ဓနေ့များ၊ ထို့ပြင် ပရတိပဒါ (လဆန်းပထမတိထိ) တွင်ပင်—ဤအခါများသည် အနဓျာယ ဖြစ်သဖြင့် သာသနာရေး သင်ယူဖတ်ရှုခြင်းကို ရပ်နားရမည်။

Verse 84

पूर्णिमायां तथाष्टम्यां विड्वरे राष्ट्रविप्लवे । उपाकर्मणि चोत्सर्गे कल्पादिषु युगादिषु

ပုဏ္ဏမီနေ့နှင့် အဋ္ဌမီနေ့တွင်၊ ဘေးအန္တရာယ်နှင့် နိုင်ငံတော်အနှောင့်အယှက်ကြီးမားသည့်အခါတွင်၊ ဥပာကမ္မန်နှင့် ဥတ္စရဂ အခမ်းအနားများတွင်၊ ထို့ပြင် ကလ္ပနှင့် ယုဂတို့၏ အစပြုချိန်များတွင်—ဤအခါအားလုံး၌ သာသနာရေး သင်ယူဖတ်ရှုခြင်းကို ခဏထားရမည်။

Verse 85

आरण्यकमधीत्यापि बाणसाम्नोरपि ध्वनौ । अनध्यायेषु चैतेषु चाधीयीत न वै क्वचित्

အာရဏ္ယက အပိုင်းများကို သင်ယူနေသော်လည်းကောင်း၊ မြားသံနှင့် စစ်ပွဲသံများ ကြားရသော်လည်းကောင်း—ဤအနဓျာယ အချိန်များတွင် မည်သည့်နေရာ၌မျှ လုံးဝ မသင်ယူမဖတ်ရှုရ။

Verse 86

भूताष्टम्योः पञ्चदश्योर्ब्रह्मचारी सदा भवेत् । अनायुष्यकरं चेह परदारोपसर्पणम् । तस्मात्तद्दूरतस्त्याज्य वैरिणां चोपसेवनम्

ဘူတာဋ္ဌမီနှင့် ပဉ္စဒသီနေ့များတွင် ဘြဟ္မစရိယာ၌ အမြဲတမ်း တည်ကြည်ရမည်။ ဤလောက၌ အခြားသူ၏ ဇနီးကို နီးကပ်ခြင်းသည် အသက်ရှည်မှုကို ဖျက်ဆီးစေသည်; ထို့ကြောင့် အဝေးမှပင် စွန့်ပစ်ရမည်—ရန်သူတို့၏ ပေါင်းသင်းမှုနှင့် ဝန်ဆောင်မှုကိုလည်း စွန့်ရမည်။

Verse 87

पूर्वर्द्धिभिः परित्यक्तमात्मानं नावमानयेत् । सदोद्यमवतां यस्माच्छ्रियो विद्या न दुर्लभाः

အတိတ်က စည်းစိမ်ချမ်းသာများက မိမိကို စွန့်ခွာသွားသော်လည်း မိမိကိုယ်ကို မထီမဲ့မြင် မလုပ်ရ။ အမြဲတမ်း ကြိုးပမ်းသူတို့အတွက် သရီ (စည်းစိမ်) နှင့် ဝိဒ္ယာ (ပညာ) သည် မရခက်သောအရာ မဟုတ်။

Verse 88

सत्यं ब्रूयात्प्रियं बूयान्न ब्रूयात्सत्यमप्रियम् । प्रियं च नानृतं ब्रूयादेष धर्मो विधीयते

အမှန်တရားကို ပြောပါ၊ နှစ်သက်ဖွယ်စကားကိုလည်း ပြောပါ။ စိတ်နာစေသော အမှန်တရားကို မပြောနှင့်၊ နှစ်သက်ဖွယ် မုသားကိုလည်း မပြောနှင့်—ဤသည်ပင် သတ်မှတ်ထားသော ဓမ္မဖြစ်သည်။

Verse 89

वाचोवेगं मनावेगं जिह्वावेगं च वर्ज येत् । गुह्यजान्यपि लोमानि तत्स्पर्शादशुचिर्भवेत

စကား၏ အလျင်အမြန်တုန်လှုပ်မှု၊ စိတ်၏ အလျင်အမြန်တုန်လှုပ်မှုနှင့် လျှာ၏ အလျင်အမြန်တုန်လှုပ်မှုကို ထိန်းချုပ်ရမည်။ လျှို့ဝှက်အင်္ဂါ၌ ပေါက်သော အမွှေးတောင်ကိုပင် ထိမိလျှင် မသန့်ရှင်းဖြစ်လာသည်။

Verse 90

पादधौतोदकं मूत्रमुच्छिष्टान्युदकानि च । निष्ठीवनं च श्लेष्माणं दूराद्दूरं विनिः क्षिपेत

ခြေသုတ်ရေ၊ ဆီး၊ စားပြီးကျန်သောရေ၊ တံတွေးနှင့် ချွဲ—ဤအရာအားလုံးကို အလွန်ဝေးဝေးသို့ ပစ်ချရမည်။

Verse 91

अहर्न्निशं श्रुतेर्जाप्याच्छौचाचारनिषेवणात । अद्रोहवत्या बुद्ध्या च पूर्वजन्म म्मरेद्द्विजः

နေ့ညမပြတ် သြရုတိကို ရွတ်ဖတ်၍ ဇပပြုခြင်း၊ သန့်ရှင်းမှုနှင့် မှန်ကန်သောအကျင့်ကို လိုက်နာခြင်း၊ မနာလိုမုန်းတီးမှုကင်းသော ဉာဏ်ဖြင့်—ဒွိဇသည် အတိတ်ဘဝ၏ အထင်အမြင်များကို မှတ်မိနိုင်သည်။

Verse 92

वृद्धान्प्रयत्नाद्वंदेत दद्यात्तेषां स्वमासनम । विनम्रकन्धरो भूयादनुयायात्ततश्च तान्

အိုမင်းသူများကို ကြိုးစား၍ ဦးညွှတ်ပူဇော်ရမည်၊ ထို့ပြင် မိမိ၏ ထိုင်ခုံကိုလည်း ပေးအပ်ရမည်။ လည်ပင်းကို ငုံ့ကာ နှိမ့်ချစွာနေပြီး၊ ထို့နောက် လေးစားစွာ လိုက်ပါရမည်။

Verse 93

श्रुतिभूदेवदेवानां नृपसाधुतपस्विनाम् । पतिव्रतानां नारीणां निन्दां कुर्यान्न कर्हि चित

ဝေဒက ချီးမြှောက်သော ဒေဝတားများ၊ မြေပြင်ဒေဝဖြစ်သော ဗြာဟ္မဏများ၊ ဓမ္မတရားရှိသော မင်းများ၊ သာဓုနှင့် တပသီများ၊ ပတိဝရတား သစ္စာသန့်ရှင်းသော မိန်းမများကို မည်သည့်အခါမျှ မနိန္ဒာမပြုရ။

Verse 94

उद्धृत्य पञ्चमृत्पिंडान्स्नायात्परजलाशये । श्रद्धया पात्रमासाद्य यत्किंचिद्दीयते वसु

သန့်စင်ရေးအတွက် မြေတုံးငါးတုံးကိုယူပြီး အခြားရေကန်၌ ရေချိုးရမည်။ ထို့နောက် သဒ္ဓါဖြင့် သင့်တော်သော လက်ခံသူထံ သွားကာ ပေးလှူသမျှ ဥစ္စာသည် အမှန်တကယ် ပုဏ္ဏိယဒါန ဖြစ်လာသည်။

Verse 95

देशे काले च विधिना तदानंत्याय कल्पते । भूप्रदो मण्डलाधीशः सर्वत्र सुखितोऽन्नदः

နေရာနှင့် အချိန်ကို ထိုက်တန်စွာ စဉ်းစားကာ ဗိဓိအတိုင်း လှူဒါန်းလျှင် ထိုအကျိုးသည် မကုန်ခန်းသော အကျိုးဖြစ်သည်။ မြေဒါနပေးသူသည် နယ်မြေများ၏ အရှင်ဖြစ်လာပြီး၊ အစာဒါနပေးသူသည် နေရာတိုင်းတွင် ချမ်းသာပျော်ရွှင်သည်။

Verse 96

तोयदाता सुरूपः स्यात्पुष्टश्चान्नप्रदो भवेत । प्रदीपदो निर्मलाक्षो गोदातार्यमलोक भाक्

ရေဒါနပေးသူသည် ရုပ်ရည်လှပလာပြီး၊ အစာဒါနပေးသူသည် အားကောင်းပွားပွား ဖြစ်လာသည်။ မီးအလင်း(ပြတီး)ဒါနပေးသူသည် မျက်စိကြည်လင်သန့်ရှင်းလာပြီး၊ နွားဒါနပေးသူသည် အရျမန်၏ လောကကို ရောက်သည်။

Verse 97

स्वर्णदाता च दीर्घायुस्तिलदः स्याच्च सुप्रजः । वेश्मदोऽत्युच्चसौधेशो वस्त्रदश्चन्द्रलोकभाक्

ရွှေဒါနပေးသူသည် အသက်ရှည်ရပြီး၊ နှမ်းဒါနပေးသူသည် သားသမီးကောင်းများ ရရှိသည်။ အိမ်ဒါနပေးသူသည် မြင့်မားသော မဟာအိမ်တော်များကို ရရှိပြီး၊ အဝတ်အစားဒါနပေးသူသည် စန္ဒြလောက(လ)ကို ရောက်သည်။

Verse 98

हयप्रदो दिव्यदेहो लक्ष्मीवान्वृषभ प्रदः । सुभार्यः शिबिकादाता सुपर्यंकप्रदोऽपि च

မြင်းကို ဒါနပြုသူသည် တောက်ပသော ဒိဗ္ဗကိုယ်ကို ရရှိ၏။ ဝೃಷဘ (နွားထီး) ကို ဒါနပြုသူသည် လက္ခမီပေးသော စည်းစိမ်ချမ်းသာနှင့် ပြည့်စုံ၏။ ရှိဘိကာ (ပလန်ကင်) ကို ဒါနပြုသူသည် ကောင်းမြတ်သော ဇနီးကို ရ၏။ ကောင်းမွန်သော အိပ်ရာကို ဒါနပြုသူလည်း ထိုတန်ဖိုးနှင့်ညီသော သက်သာချမ်းမြေ့မှုကို ရရှိ၏။

Verse 99

श्रद्धया प्रतिगृह्णाति श्रद्धया यः प्रयच्छति । स्वर्गिणौ तावुभौ स्यातां पततोऽश्रद्रया त्वधः

သဒ္ဓါဖြင့် လက်ခံသူနှင့် သဒ္ဓါဖြင့် ပေးကမ်းသူ—ထိုနှစ်ဦးစလုံးသည် သုဂတိ/ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်နိုင်၏။ သို့ရာတွင် သဒ္ဓါမရှိလျှင် အောက်သို့ကျ၍ အပျက်အဆီးသို့ ဆင်းသက်ရ၏။

Verse 100

अनृतेन क्षरेद्यज्ञस्तपो विस्मयतः क्षरेत् । क्षरेत्कीर्तिर्विनादानमायुर्विप्रापमानतः

မုသာဖြင့် ယဇ္ဉ၏ အကျိုးပျက်စီးသွား၏။ မာနနှင့် ကိုယ်ကိုအံ့သြလွန်ကဲခြင်းကြောင့် တပ (အာသကေသ) လည်း ချို့ယွင်းသွား၏။ ဒါနမရှိလျှင် ကီर्ति (ဂုဏ်သတင်း) လည်း လျော့ပါး၏။ ဗြာဟ္မဏတို့ကို အပမာန်ပြုလျှင် အသက်တမ်းလည်း လျော့နည်း၏။

Verse 101

गंधं पुष्पं कुशा गावः शाकं मांसं पयो दधि । मणिमत्स्यगहं धान्यं ग्राह्यमेतदुपस्थितम्

အနံ့သာ၊ ပန်း၊ ကုရှာမြက်၊ နွား၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ အသား၊ နို့၊ ဒဓိ (ယိုဂတ်/နို့ချဉ်)၊ ရတနာ၊ ငါးနှင့် စပါးသီးနှံ—ဤအရာတို့ကို ထုံးတမ်းအတိုင်း ဆက်ကပ်လာပါက သင့်လျော်သော နైవေဒ္ယအဖြစ် လက်ခံနိုင်၏။

Verse 102

मधूदकं फलं मूलमेधांस्यभयदक्षिणा । अभ्युद्यतानि ग्राह्याणि त्वेतान्यपि निकृष्टतः

မဓူဒက (ပျားရည်ရောရေ)၊ သစ်သီး၊ အမြစ်/ဥ၊ မီးဖိုသစ်သားနှင့် ‘အဘယ-ဒက္ခိဏာ’ (ကာကွယ်ပေးခြင်း/မကြောက်မရွံ့ဖြစ်စေခြင်းအတွက် ပေးသော ဒက္ခိဏာ)—ဤအရာတို့ကိုလည်း ရှေ့တင်ဆက်ကပ်လာပါက လက်ခံနိုင်သော်လည်း ဒါနအမျိုးအစားတွင် နိမ့်သည့်အဆင့်ဟု သတ်မှတ်ကြ၏။

Verse 103

दासनापितगोपालकुलमित्रार्द्धसीरिणः । भोज्यान्नाः शूद्रवर्गेमी तथात्मविनिवेदकः

ကျွန်၊ ဆံပင်ညှပ်သမား၊ နွားထိန်း၊ မိသားစုမိတ်ဆွေများနှင့် ထွန်တစ်ဝက်သာရှိသော နိမ့်ချလယ်သမားများ—ဧည့်ခံအဖြစ် ပူဇော်ထားသော အစာကို စားသုံးသူ ဖြစ်သော သုဒ္ဒရအမျိုးအစားတို့ပါ—ဤသူတို့လည်း ကိုယ်ကိုအပ်နှံခြင်းနှင့် ဘက္တိဖြင့် ဝန်ဆောင်မှုကြောင့် ဓမ္မာရဏ్య၏ ဓမ္မကိုလိုက်နာသော နေထိုင်သူများအဖြစ် ရေတွက်ခံရသည်။

Verse 104

इत्थमाचारधर्मोयं धर्मारण्यनिवासिनाम् । श्रुतिस्मृत्युक्तधर्मोऽयं युधिष्ठिर निवेदितः

ဤသို့ဖြင့် ဓမ္မာရဏ്യနေထိုင်သူတို့၏ အာစာရ-ဓမ္မကို ဖော်ပြပြီးပြီ။ အို ယုဓိဋ္ဌိရ၊ ရှရုတိနှင့် စမရိတိတွင် ဆိုထားသော ဤဓမ္မကို သင်အား တင်ပြကြေညာခဲ့သည်။