Adhyaya 22
Virāṭa-parva Adhyāya 22 — Draupadī’s Abduction Attempt and Bhīma’s Suppression of the Kīcakas
Upa-parva: Kīcaka-vadha Upaparva (Episode of Kīcaka’s death and its aftermath)
Vaiśaṃpāyana describes Kīcaka’s relatives gathering around his slain body, preparing funerary handling and expressing agitation. They notice Draupadī (Kṛṣṇā), standing nearby, and—led by Upakīcaka—propose immediate retaliation: either killing her or burning her with the deceased, framing it as service to Kīcaka’s memory. They approach King Virāṭa and obtain consent for her forced participation in the cremation. Draupadī is seized, bound, and carried toward the cremation ground while she calls out in coded address to the ‘Gandharvas,’ signaling her protectors without disclosing identities. Hearing her lament, Bhīma responds instantly, changes outward presentation to preserve concealment, exits covertly, and advances to the śmaśāna. He uproots and wields a large tree as an improvised weapon, creating panic among the attackers. The Kīcakas release Draupadī and flee; Bhīma pursues and neutralizes a large number of them, described as a decisive rout. He then reassures Draupadī, instructs her to return to the city without fear, and himself returns by a separate route to avoid exposure. The chapter closes with public astonishment and silence at the magnitude of the event.
Chapter Arc: द्रौपदी के अपमान का विष अब सहा नहीं जाता—भीमसेन प्रतिज्ञा करते हैं कि आज ही कीचक को उसके बन्धु-बान्धवों सहित यमलोक भेजेंगे। → द्रौपदी योजना रचती है: प्रदोष-रात्रि में कीचक को नर्तनशाला/एकान्त भवन में मिलने का संकेत देती है, जहाँ दिन में कन्याएँ नृत्य करती हैं और रात में सब अपने-अपने गृह लौट जाती हैं—अर्थात् अँधेरा, सन्नाटा, और छल का अनुकूल अवसर। कीचक लोभ में अन्धा होकर उपहारों और दास-दासियों का प्रलोभन देता है और उसी संकेत-स्थान को सत्य मानकर तमसा से ढँके विशाल भवन में प्रवेश करता है। → अँधेरे में भीम और कीचक का भीषण मल्लयुद्ध छिड़ता है—नख-दन्त ही आयुध, उन्मत्त व्याघ्रों-सा संघर्ष। क्रोध से भरे भीम कीचक को कुचल देते हैं, अंग-भंग कर देते हैं, और उसे निर्जीव कर धराशायी कर देते हैं। → प्रातः कीचक के भाई-बन्धु भीतर जाकर रक्तरंजित भूमि पर उसका विकृत शव देखते हैं—ग्रीवा, चरण, पाणि, शिर का ठिकाना न पाकर ‘यह अमानुष कर्म है; गन्धर्व ने मारा’ कहकर विस्मय और भय में डूब जाते हैं। द्रौपदी की रक्षा का मार्ग खुलता है और पाण्डवों का गुप्तवास सुरक्षित रहने की ओर बढ़ता है। → कीचक-वध का दोष किस पर आएगा—द्रौपदी पर, ‘गन्धर्व’ पर, या विराट-सभा में किसी और पर? कीचक के बन्धु अब प्रतिशोध के लिए क्या करेंगे?
Shlokas
Verse 1
भीमसेन बोले--भद्रे! तू जैसा कह रही है, वैसा ही करूँगा। भीरु! मैं आज कीचकको उसके भाई-बन्धुओंसहित मार डालूँगा
ဘီမစေနာက ပြောသည်။ “အရှင်မ၊ သင်ပြောသကဲ့သို့ပင် ငါလုပ်မည်။ ကြောက်တတ်သူမ၊ ယနေ့ ငါသည် ကီစကာကို သူ၏ ညီအစ်ကိုများနှင့် ဆွေမျိုးသားချင်းများနှင့်အတူ သတ်မည်။”
Verse 2
अस्या: प्रदोषे शर्वर्या: कुरुष्वानेन संगतम् | दुःखं शोकं च निर्धूय याज्ञसेनि शुचिस्मिते,पवित्र मुसकानवाली द्रौपदी! तुम दुःख-शोक भुलाकर आगामी रात्रिके प्रदोषकालमें कीचकसे मिलो और उसे नृत्यशालामें आनेके लिये कह दो
ဘီမစေနာက ပြောသည်။ “လာမည့်ည၏ ဆည်းဆာအချိန်တွင် သူနှင့် တွေ့ဆုံရန် စီစဉ်လော့။ ဝမ်းနည်းခြင်းနှင့် ပူဆွေးခြင်းကို ပယ်ဖျောက်လော့၊ ယာဉ္ဉစေနီ—သန့်ရှင်းသော အပြုံးပိုင်ရှင်—ကီစကာကို ကပြခန်းသို့ လာရန် သွားပြောလော့။”
Verse 3
यैषा नर्तनशालेह मत्स्यराजेन कारिता । दिवात्र कन्या नृत्यन्ति रात्रौ यान्ति यथागृहम्,मत्स्यराज विराटने जो यहाँ नृत्यशाला बनवायी है, उसमें दिनके समय तो कन्याएँ नाचती हैं तथा रातको अपने-अपने घर चली जाती हैं
ဘီမစေနာက ပြောသည်။ “ဤနေရာသည် မတ္စျားဘုရင်က ဆောက်လုပ်စေသော ကပြခန်းဖြစ်သည်။ နေ့ခင်းတွင် မိန်းကလေးများ ဤနေရာ၌ ကကြပြီး၊ ညတွင် တစ်ဦးချင်းစီ မိမိအိမ်သို့ ပြန်ကြသည်။”
Verse 4
तत्रास्ति शयन दिव्यं दृढाड़ं सुप्रतिक्तितम् । तत्रास्य दर्शयिष्यामि पूर्वप्रेतानू पितामहान्,उस नृत्यशालामें एक बहुत सुन्दर मजबूत पलंग बिछा हुआ है। वहीं आनेपर उस कीचकको मैं उसके मरे हुए बाप-दादोंका दर्शन कराऊँगा
ဘီမစေနာက ပြောသည်– «အဲဒီမှာ ခိုင်မာပြီး သေချာစွာ ခင်းထားသော အလွန်လှပသည့် အိပ်ရာတစ်လုံး ရှိသည်။ သူ အဲဒီကို ရောက်လာသောအခါ ကီစကာကို သေပြီးသား သူ့ဘိုးဘွားများကို မြင်တွေ့စေမည်»။
Verse 5
यथा च त्वां न पश्येयु: कुर्वाणां तेन संविदम् । कुर्यास्तथा त्वं कल्याणि यथा संनिहितो भवेत्,तुम ऐसी चेष्टा करना, जिससे उसके साथ गुप्त वार्तालाप करते समय कोई तुम्हें देख न ले। कल्याणी! तुम ऐसी बात करना, जिससे वहाँ दिये हुए संकेतके अनुसार वह अवश्य मेरे पास आ जाय
«ကောင်းမြတ်သူမ၊ သူနဲ့ လျှို့ဝှက်စကားပြောနေချိန်မှာ မင်းကို ဘယ်သူမှ မမြင်အောင် အဲ့ဒီလို စီမံလုပ်ဆောင်ပါ။ ထို့ပြင် ငါပေးထားတဲ့ အမှတ်အသားအတိုင်း သူက မဖြစ်မနေ ငါ့ဆီကို ရောက်လာအောင် စကားပြောပြီး စီစဉ်ပါ»။
Verse 6
वैशम्पायन उवाच तथा तौ कथयित्वा तु बाष्पमुत्सूज्य दु:खितौ । रात्रिशेषं तमत्युग्रं धारयामासतुर्ह्ददि,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन्! इस प्रकार बातचीत करके वे दोनों दुःखी दम्पति आँसू बहाकर अलग हुए तथा रात्रिके शेषभागको उन्होंने बड़ी व्याकुल॒तासे बिताया और आपसकी बातचीतको मनमें ही गुप्त रखा
ဝိုင်ရှမ္ပာယနာက ပြောသည်– «ထိုသို့ နှစ်ဦးစကားပြောပြီးနောက် ဝမ်းနည်းကြေကွဲကာ မျက်ရည်ကျ၍ ခွဲခွာသွားကြသည်။ အလွန်စိတ်လှုပ်ရှားပူပန်စွာ ည၏ ကျန်အချိန်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိစွာ ဖြတ်သန်းပြီး၊ အချင်းချင်းပြောဆိုခဲ့သမျှကို နှလုံးသားထဲတွင်သာ လျှို့ဝှက်ထားကြသည်»။
Verse 7
तस्यां रात्र्यां व्यतीतायां प्रातरुत्थाय कीचक: । गत्वा राजकुलायैव द्रौपदीमिदमब्रवीत्,वह रात बीत जानेपर कीचक सबेरे उठा और राजमहलमें जाकर द्रौपदीसे इस प्रकार बोला--
အဲဒီည ကုန်လွန်သွားပြီးနောက် မနက်ခင်းမှာ ကီစကာ ထလာကာ နန်းတော်ဘက်သို့ တန်းတန်းမတ်မတ် သွားပြီး ဒရౌပဒီကို ဤသို့ ပြောလေသည်–
Verse 8
सभायां पश्यतो राज्ञ: पातयित्वा पदाहनम् । न चैवालभसे त्राणमभिपन्ना बलीयसा,'सैरन्ध्री! मैंने राजसभामें तुम्हारे महाराजके देखते-देखते तुम्हें पृथ्वीपर गिराकर लातोंसे मारा था। तुम मुझ-जैसे महाबलवान् पुरुषके पाले पड़ी हो; तुम्हें कोई बचा नहीं सकता
ဝိုင်ရှမ္ပာယနာက ပြောသည်– «နန်းတော်အမတ်ခန်းမထဲမှာ ဘုရင်ကြည့်နေသည့်အခါတောင် မင်းကို မြေပြင်ပေါ် လဲကျအောင် ပစ်ချပြီး ခြေထောက်နဲ့ ကန်ခဲ့တယ်။ အခုတော့ မင်းထက် အင်အားကြီးသူရဲ့ လက်ထဲကို ကျသွားပြီ; မင်းအတွက် ကာကွယ်ပေးမယ့်သူ မရှိတော့ဘူး»။
Verse 9
प्रवादेनेह मत्स्यानां राजा नाम्नायमुच्यते । अहमेव हि मत्स्यानां राजा वै वाहिनीपति:,“राजा विराट तो कहनेके लिये ही मत्स्यदेशका नाममात्रका राजा है। वास्तवमें मैं ही यहाँका राजा हूँ; क्योंकि सेनाका मालिक मैं हूँ
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «ဤနေရာ၌ လူအများပြောဆိုသည့်အတိုင်း မత్సယတို့၏ ဘုရင်ဟု ဗီရာဋကို အမည်သာဖြင့် ခေါ်ကြသည်။ အမှန်တကယ်တော့ ဤနေရာ၏ ဘုရင်မှာ ငါပင်—စစ်တပ်၏ အမိန့်ပေးသူ၊ ပိုင်ရှင်မှာ ငါဖြစ်သောကြောင့်»။
Verse 10
मां सुखं प्रतिपद्यस्व दासो भीरु भवामि ते । अद्वाय तव सुश्रोणि शतं निष्कान् ददाम्यहम्,'भीरु! सुखपूर्वक मुझे स्वीकार कर लो, फिर तो मैं तुम्हारा दास बन जाऊँगा। सुश्रोणि! मैं तुम्हारे दैनिक खर्चके लिये प्रतिदिन सौ मोहरें देता रहूँगा
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «ကြောက်တတ်သူမ၊ သက်သာချမ်းသာစွာ ငါ့ကို လက်ခံပါလော့။ ငါသည် သင်၏ ကျွန်ဖြစ်မည်။ ခါးလှမ၊ သင်၏ နေ့စဉ်အသုံးစရိတ်အတွက် နေ့တိုင်း နိෂ္က တစ်ရာကို ငါပေးမည်»။
Verse 11
दासीशतं च ते दद्यां दासानामपि चापरम् | रथं चाश्व॒तरीयुक्तमस्तु नौ भीरु संगम:,“तुम्हारी सेवाके लिये सौ दासियाँ और उतने ही दास दूँगा। तुम्हारी सवारीके लिये खच्चरियोंसे जुता हुआ रथ प्रस्तुत रहेगा। भीरु! अब हम दोनोंका परस्पर समागम होना चाहिये
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «သင့်အမှုတော်အတွက် ကျွန်မိန်းမ တစ်ရာကို ငါပေးမည်၊ ထို့အပြင် ကျွန်ယောက်ျား တစ်ရာကိုလည်း ပေးမည်။ သင်စီးနင်းရန် မြင်းမလားများ ချိတ်ဆက်ထားသော ရထားတစ်စီးကိုလည်း အဆင်သင့်ထားမည်။ ကြောက်တတ်သူမ၊ ယခုတော့ ငါတို့နှစ်ဦး တွေ့ဆုံပေါင်းစည်းသင့်ပြီ»။
Verse 12
द्रौपहुुवाच एवं मे समयं त्वद्य प्रतिपद्यस्व कीचक । न त्वां सखा वा भ्राता वा जानीयात् संगतं मया,द्रौोपदीने कहा--कीचक! यदि ऐसी बात है, तो आज मेरी एक शर्त स्वीकार करो। तुम मुझसे मिलने आते हो--यह बात तुम्हारा मित्र अथवा भाई कोई भी न जाने
ဒြော်ပဒီက ပြောသည်– «အကယ်၍ ထိုသို့ဆိုလျှင်၊ ကီစကာ၊ ယနေ့ ငါ့အခြေအနေတစ်ခုကို လက်ခံပါလော့။ သင်သည် ငါနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သည်ကို သင်၏ မိတ်ဆွေဖြစ်စေ၊ အစ်ကိုဖြစ်စေ မည်သူမျှ မသိစေရ»။
Verse 13
अनुप्रवादाद् भीतास्मि गन्धर्वाणां यशस्विनाम् | एवं मे प्रतिजानीहि ततो5हं वशगा तव,क्योंकि मैं यशस्वी गन्धरवोके अपवादसे डरती हूँ। यदि इस बातके लिये मुझसे प्रतिज्ञा करो, तो मैं तुम्हारे अधीन हो सकती हूँ
«ကျော်ကြားသော ဂန္ဓဗ္ဗတို့နှင့် ပတ်သက်၍ ထွက်ပေါ်လာမည့် အပြစ်တင်ပြောဆိုမှုနှင့် အရှက်ခွဲစကားများကို ငါကြောက်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤကတိကို ငါ့အား ပေးပါလော့။ ထိုအခါမှ ငါသည် သင်၏ ကာကွယ်မှုနှင့် အာဏာအောက်၌ နေနိုင်မည်»။
Verse 14
कीचक उवाच एवमेतत् करिष्यामि यथा सुश्रोणि भाषसे । एको भद्रे गमिष्यामि शून्यमावसथं तव,कीचक बोला--ठीक है। सुश्रोणि! तुम जैसा कहती हो, वैसा ही करूँगा। भद्रे! तुम्हारे सूने घरमें मैं अकेला ही जाऊँगा
ကီစကက ပြောသည်– «အဲဒီလိုပဲ ဖြစ်စေ။ အို သုရှ္ရောဏီ၊ သင်ပြောသလိုပဲ ငါ အတိအကျ လုပ်မည်။ အို နူးညံ့သိမ်မွေ့သော မိန်းမ၊ သင်၏ အိမ်အလွတ်ဖြစ်သောအခါ ငါ တစ်ယောက်တည်း သွားမည်»။
Verse 15
समागमार्थ रम्भोरु त्वया मदनमोहित: । यथा त्वां नैव पश्येयुर्गन्धर्वा: सूर्यवर्चस:,रम्भोरु! मैं कामसे मोहित होकर तुम्हारे साथ समागमके लिये इस प्रकार आऊँगा, जिससे सूर्यके समान तेजस्वी गन्धर्व तुम्हें उस समय मेरे साथ न देख सकें
ကီစကက ပြောသည်– «အို လှပသောပေါင်တံရှိသူ၊ သင့်အပေါ် ဆန္ဒကာမကြောင့် မူးယစ်လှည့်စားခံနေရသော ငါသည် ပေါင်းစည်းရန် တွေ့ဆုံဖို့ လာမည်။ နေရောင်ကဲ့သို့ တောက်ပသော ဂန္ဓဗ္ဗများက အဲဒီအချိန် သင်ကို ငါနှင့်အတူ မမြင်နိုင်အောင် ငါ လာမည်»။
Verse 16
द्रौपहुुवाच यदेतन्नर्तनागारं मत्स्यराजेन कारितम् | दिवात्र कन्या नृत्यन्ति रात्रौ यान्ति यथागृहम्
ဒြော်ပဒီက ပြောသည်– «မత్సျရာဇာက ဆောက်လုပ်ထားသော ဒီအကခန်းမမှာ နေ့ခင်းဘက် မိန်းကလေးတွေ ကကြပြီး ညဘက်တော့ ကိုယ့်အိမ်ကို ကိုယ်ပြန်ကြတယ်»။
Verse 17
द्रौोपदीने कहा--कीचक! मत्स्यराजने यह जो नृत्यशाला बनवायी है, उसमें दिनके समय कन्याएँ नृत्य करती हैं तथा रातमें अपने-अपने घर चली जाती हैं ।। तमिस्तरे तत्र गच्छेथा गन्धर्वास्तन्न जानते । तत्र दोष: परिहृतो भविष्यति न संशय:,वहाँ अँधेरा रहता है, अतः मुझसे मिलनेके लिये वहीं जाना। उस स्थानको गन्धर्व नहीं जानते। वहाँ मिलनेसे सब दोष दूर हो जायगा; इसमें संशय नहीं है
ဒြော်ပဒီက ပြောသည်– «ကီစက၊ မత్సျရာဇာက ဆောက်လုပ်ထားတဲ့ ဒီအကခန်းမမှာ နေ့ခင်းဘက် မိန်းကလေးတွေ ကကြပြီး ညဘက်တော့ ကိုယ့်အိမ်ကို ကိုယ်ပြန်ကြတယ်။ အမှောင်အတိဆုံးအချိန်မှာ အဲဒီကို သွားပါ။ ဂန္ဓဗ္ဗတွေက အဲဒီနေရာကို မသိကြဘူး။ အဲဒီမှာ တွေ့ဆုံရင် အပြစ်တင်စကားအားလုံး ကင်းရှင်းသွားမယ်—သံသယမရှိဘူး»။
Verse 18
(कीचक उवाच तथा भद्रे करिष्यामि यथा त्वं भीरु मन्यसे । एक: सन् नर्तनागारमागमिष्यामि शो भने ।। समागमार्थ सुश्रोणि शपे च सुकृतेन मे । कीचक बोला--भद्रे! भीरु! तुम जैसा ठीक समझती हो, वैसा ही करूँगा। शोभने! मैं तुमसे मिलनेके लिये अकेला ही नृत्यशालामें आऊँगा। सुश्रोणि! यह बात मैं अपने पुण्यकी शपथ खाकर कहता हूँ। यथा त्वां नावबुध्यन्ते गन्धर्वा वरवर्णिनि ।। सत्य॑ ते प्रतिजानामि गन्धर्वेभ्यो न ते भयम् ।) वरवर्णिनी! मैं ऐसा प्रयत्न करूँगा, जिससे गन्धर्वोंको तुम्हारे विषयमें कुछ भी पता न लगे। मैं सच्ची प्रतिज्ञा करके कहता हूँ कि तुम्हें गन्धवोसे कोई भय नहीं है। वैशम्पायन उवाच तमर्थमपि जल्पन्त्या: कृष्णाया: कीचकेन ह । दिवसार्ध समभवन्मासेनैव समं नृप,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन! इस प्रकार कीचकके साथ बात करनेके बाद द्रोपदीको अवशिष्ट आधा दिन (भीमसेनसे यह बात निवेदन करनेकी प्रतीक्षामें) एक महीनेके समान भारी मालूम हुआ
ကီစကက ပြောသည်– «အဲဒီလိုပဲ ဖြစ်စေ၊ အို မိန်းမမြတ်၊ ကြောက်ရွံ့သိမ်မွေ့သူ၊ သင်က အကောင်းဆုံးဟု ထင်သလို ငါ လုပ်မည်။ အို လှပသူ၊ သင့်ကို တွေ့ဖို့ အကခန်းမကို ငါ တစ်ယောက်တည်း လာမည်။ အို သုရှ္ရောဏီ၊ ငါ့ကောင်းမှုကုသိုလ်ကို သက်သေပြု၍ ကျိန်ဆိုသည်။ အို အရောင်အဆင်းကောင်းမြတ်သူ၊ ဂန္ဓဗ္ဗတွေ သင့်အကြောင်း ဘာမှ မသိအောင် ငါ စီမံမည်။ အမှန်တကယ် ကတိပြုသည်—သင့်အတွက် ဂန္ဓဗ္ဗများထံမှ ကြောက်စရာ မရှိ»။ ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– «အို မင်းကြီး၊ ကృష్ణာ (ဒြော်ပဒီ) သည် ကီစကနှင့် ထိုသို့ စကားပြောပြီးနောက်၊ ကျန်ရှိသည့် နေ့တစ်ဝက်သည် သူမအတွက် တစ်လလုံးကဲ့သို့ လေးလံရှည်လျားသွား၏—အကြောင်းအရာကို (တုံ့ပြန်မှု ရယူရန်) တင်ပြရန် စောင့်ဆိုင်းနေစဉ်»။
Verse 19
कीचको<थ ग्हं गत्वा भृशं हर्षपरिप्लुत: । सैरन्ध्रीरूपिणं मूढो मृत्युं तं नावबुद्धवान्,इधर कीचक महान् हर्षमें भरा हुआ अपने घरको गया। उस मूर्खको यह पता नहीं था कि सैरन्ध्रीके रूपमें मेरी मृत्यु आ रही है
ထို့နောက် ကီစကသည် အလွန်အမင်း ဝမ်းမြောက်လှုပ်ရှားနေ၍ မိမိအိမ်သို့ ပြန်သွား하였다။ မိုက်မဲသော မောဟကြောင့် သူသည် မိန်းမစေ (ဆိုင်ရန္ဓရီ) အဖြစ်ဖြင့် မိမိထံသို့ ရောက်လာသော သေမင်းကို မသိမမြင်နိုင်ခဲ့။
Verse 20
गन्धाभरणमाल्येषु व्यासक्त: सविशेषत: । अलंचक्रे तदा55त्मानं सत्वर: काममोहितः,वह तो कामसे मोहित हो रहा था, अतः घर जाकर शीघ्र ही अपने-आपको (गहने- कपड़ोंसे) सजाने लगा। वह विशेषत: सुगन्धित पदार्थों, आभूषणों तथा मालाओंके सेवनमें संलग्न रहा
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်—ကာမတဏှာကြောင့် မူးမောသွားသော သူသည် အလျင်အမြန် မိမိကိုယ်ကို အလှဆင်တန်ဆာဆင်ကာ၊ အထူးသဖြင့် အနံ့သာ၊ အလှဆင်ပစ္စည်းများနှင့် ပန်းကုံးတို့၌ စွဲလမ်းလျက် ရမ္မက်ပြသမှုနှင့် အာရုံခံစားမှုအပေါ် နစ်မြုပ်နေ하였다။
Verse 21
तस्य तत् कुर्वतः कर्म कालो दीर्घ इवाभवत् । अनुचिन्तयतश्नचापि तामेवायतलोचनाम्,मन-ही-मन विशाल नेत्रोंवाली द्रौपदीका बारंबार चिन्तन करते हुए शृंगार धारण करते समय कीचकको वह थोड़ा-सा समय भी उत्कण्ठावश बहुत बड़ा-सा प्रतीत हुआ
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်—သူက ထိုအလုပ်ကို လုပ်နေစဉ် အချိန်သည် ရှည်လျားသကဲ့သို့ ထင်ရ하였다။ ထို့ပြင် မျက်လုံးရှည်သော မိန်းမ (ဒြောပဒီ) ကို ထပ်တလဲလဲ စဉ်းစားနေသဖြင့် အနည်းငယ်သော အချိန်တောင် မငြိမ်မသက်သော တောင့်တမှုကြောင့် အလွန်ရှည်လျားသည့် ကာလကြီးတစ်ခုလို ခံစားရ하였다။
Verse 22
आसीदभ्यधिका चापि श्री: श्रियं प्रमुमुक्षत: । निर्वाणकाले दीपस्य वर्तीमिव दिधक्षत:,वास्तवमें जो सदाके लिये राजलक्ष्मीसे वियुक्त होनेवाला है, उस कीचककी भी उस समय शुंगार आदि धारण करनेसे श्री (शोभा) बहुत बढ़ गयी थी। ठीक उसी तरह जैसे बुझनेके समय बत्तीको भी जला देनेकी इच्छावाले दीपककी प्रभा विशेष बढ़ जाती है इति श्रीमहाभारते विराटपर्वणि कीचकवधपर्वणि कीचकवचधे द्वाविंशोडध्याय: ।। २२ || इस प्रकार श्रीमहाभारत विराटपर्वके अन्तर्गत कीचकवधपर्वमें कीचकक्धविषयक बाईसवाँ अध्याय पूरा हुआ
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်—ထိုအချိန်၌ ကီစက၏ တင့်တယ်လှပမှုသည် အလွန်အမင်း တိုးပွားလာခဲ့သည်၊ သို့သော် သူသည် မင်းဘုရင်၏ ကံကောင်းခြင်းမှ အစဉ်အမြဲ ကွာရှင်းရမည့်သူ ဖြစ်နေ၏။ ထိုသည်ကား မီးခွက်၏ မီးတောက်သည် မငြိမ်းမီ ခဏတွင် ပိုမိုတောက်ပလာသကဲ့သို့၊ မီးတိုင်ကို တစ်ကြိမ်ထပ်မံ လောင်ကျွမ်းလိုသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။
Verse 23
कृतसम्प्रत्ययस्तस्या: कीचक: काममोहित: । नाजानाद दिवसं यान्तं चिन्तयान: समागमम्,काममोहित कीचकने द्रौपदीकी बातपर पूरा विश्वास कर लिया था; अतः उसके समागम-सुखका चिन्तन करते-करते उसे यह भी पता न चला कि दिन कब बीत गया
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်—ကာမတဏှာကြောင့် မျက်စိပိတ်သွားသော ကီစကသည် သူမ၏ စကားကို အပြည့်အဝ ယုံကြည်ခဲ့သည်။ သူမနှင့် တွေ့ဆုံပျော်ရွှင်မှုကို စိတ်ကူးယဉ်နေသဖြင့် နေ့ရက် ဘယ်လို ကုန်ဆုံးသွားသည်ကိုတောင် မသိလိုက်ခဲ့။
Verse 24
ततस्तु द्रौपदी गत्वा तदा भीम॑ महानसे । उपातिष्ठत कल्याणी कौरव्यं पतिमन्तिकम्,तदनन्तर कल्याणस्वरूपा द्रौपदी पाकशालामें अपने पति कुरुनन्दन भीमसेनके पास गयी
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– ထို့နောက် ကောင်းမြတ်မင်္ဂလာရှိသော ဒရော်ပဒီသည် မဟာမီးဖိုချောင်သို့ သွားကာ ကောရဝမျိုးရိုးမှ ထွန်းကားသော သူမ၏ခင်ပွန်း ဘီမ၏ အနီးတွင် ရပ်နေ하였다။ ဤမြင်ကွင်းသည် ဖုံးကွယ်နေရသည့် အန္တရာယ်ကာလ၌ ခင်ပွန်းအပေါ် အားကိုးရခြင်းနှင့် အခက်အခဲအတွင်း မိသားစုတာဝန်ကို တိတ်တဆိတ် တည်ကြည်စွာ ထမ်းဆောင်ခြင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Verse 25
तमुवाच सुकेशान्ता कीचकस्य मया कृत: । संगमो नर्तनागारे यथावोच: परंतप,वहाँ सुन्दर लटोंवाली कृष्णाने कहा--“शत्रुतापन! जैसा तुमने कहा था, उसके अनुसार मैंने कीचकको नृत्यशालामें मिलनेका संकेत कर दिया है
ထို့နောက် ဆံပင်လှပသော ဒရော်ပဒီက ပြောသည်– “ရန်သူတို့ကို လောင်ကျွမ်းစေသူရေ၊ သင်မိန့်သကဲ့သို့ ငါသည် ကီစကကို ကပြခန်း၌ တွေ့ဆုံရန် ချိန်းဆိုမှုကို စီစဉ်ပြီးပြီ။” ဤအပိုင်း၏ ဓမ္မဘောင်အတွင်း၌ သူမ၏စကားသည် ရည်ရွယ်ချက်ရှိသော မဟာဗျူဟာကို ဖော်ပြသည်—ထိန်းချုပ်နိုင်သော တွေ့ဆုံရာနေရာကို အသုံးပြု၍ ကီစက၏ မတရားမှုကို ဖော်ထုတ်ကာ တားဆီးပြီး၊ ဗီရာဋ္ဌ နန်းတော်အတွင်း ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် စည်းကမ်းတရားကို ကာကွယ်ရန် ဖြစ်သည်။
Verse 26
शून्यं स नर्तनागारमागमिष्यति कीचक: । एको निशि महाबाहो कीचकं त॑ निषूदय
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– “ကီစကသည် ကပြခန်းအလွတ်ဖြစ်ချိန်၌ လာမည်။ လက်တန်ခိုးကြီးသူရေ၊ ညအချိန်တွင် တစ်ယောက်တည်း သွား၍ ထိုကီစကကို သတ်လော့။”
Verse 27
“अतः महाबाहो! कीचक रातके समय उस सूनी नृत्यशालामें अकेला आवेगा। तुम वहीं उसे मार डालना ।। त॑ सूतपुत्रं कौन्तेय कीचकं मददर्पितम् । गत्वा त्वं नर्तनागारं निर्जीवं कुरु पाण्डव,“कुन्तीकुमार! पाण्डुनन्दन! तुम नृत्यगृहमें जाकर उस मदोन्मत्त सूतपुत्र कीचकको प्राणशून्य कर दो
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– “ကွန်တီ၏သား၊ ပாண்டဝရေ—ကပြခန်းသို့ သွား၍ မူးယစ်မှု၏ မာနကြီးခြင်းကြောင့် ဖောင်းပွနေသော ရထားမောင်းသား ကီစကကို အသက်မဲ့အောင် လုပ်လော့။” ဤအမိန့်သည် ဒရော်ပဒီ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ရန်နှင့် အာဏာကို အလွဲသုံးစားပြုကာ ဓမ္မ၏ အကန့်အသတ်ကို ကျော်လွန်သွားသော အင်အားကြီး မတရားသူကို တားဆီးရန် လိုအပ်သော လုပ်ရပ်အဖြစ် ကီစကသတ်ခြင်းကို သတ်မှတ်ထားသည်။
Verse 28
दर्पाच्च सूतपुत्रो$सौ गन्धर्वानवमन्यते । त॑ंत्वं प्रहरतां श्रेष्ठ हृदान्नागमिवोद्धर,“प्रहार करनेवालोंमें श्रेष्ठ वीर! वह सूतपुत्र अपनी वीरताके घमंडमें आकर गन्धर्वोंकी अवहेलना करता है; अतः: जलाशयसे सर्पकी भाँति उसे तुम इस जगत्से निकाल फेंकी
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– “မာနကြောင့် ထိုရထားမောင်းသားသည် ဂန္ဓဗ္ဗများကို မထီမဲ့မြင်ပြု၏။ ထို့ကြောင့် တိုက်ခိုက်သူတို့တွင် အကောင်းဆုံးသူရေ၊ ရေကန်ထဲမှ မြွေကို ဆွဲထုတ်သကဲ့သို့ သူ့ကို ဆွဲထုတ်၍ ဤလောကမှ ပစ်ချလိုက်လော့။”
Verse 29
अश्रु दुःखाभिभूताया मम मार्जस्व भारत । आत्मनश्वैव भद्रं ते कुरुमानं कुलस्य च,“भारत! तुम्हारा कल्याण हो। तुम कीचकको मारकर मुझ दुःखपीड़ित अबलाके आँसू पोंछो तथा अपना और अपने कुलका सम्मान बढ़ाओ'
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– «အို ဘာရတ၊ သင်၌ ကောင်းကျိုးမင်္ဂလာ ဖြစ်ပါစေ။ ကီစကကို သတ်ဖြတ်ခြင်းဖြင့် ဝမ်းနည်းမှုကြောင့် မျက်ရည်ကျနေသော ငါ၏ မျက်ရည်ကို သုတ်ပေးလော့။ ထိုသို့ပြုရာတွင် သင်၏ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် သင်၏ မျိုးရိုးအိမ်နွယ်၏ ဂုဏ်သိက္ခာကိုလည်း ထိန်းသိမ်းမြှင့်တင်လော့»။
Verse 30
भीमसेन उवाच स्वागतं ते वरारोहे यन्मां वेदयसे प्रियम् । न हान्यं कज्चिदिच्छामि सहायं वरवर्णिनि
ဘီမစေနက ပြောသည်– «အို မြင့်မြတ်သည့် မိန်းမ၊ သင်ကို ကြိုဆိုပါ၏။ သင်က ငါ့ထံသို့ ကိုယ်ကို ထင်ရှားစေခြင်းသည် ငါ့နှလုံးကို ပျော်ရွှင်စေ၏။ အို အရောင်အဆင်းလှပသူ၊ ဤကိစ္စ၌ ငါသည် အခြားမည်သူကိုမျှ အကူအညီအဖြစ် မလိုချင်»။
Verse 31
भीमसेन बोले--वरारोहे! तुम्हारा स्वागत है; क्योंकि तुमने मुझे प्रिय संवाद सुनाया है। सुन्दरी! मैं इस कार्यमें दूसरे किसीको सहायक बनाना नहीं चाहता ।। या मे प्रीतिस्त्वया55ख्याता कीचकस्य समागमे । हत्वा हिडिम्बं सा प्रीतिर्ममासीद् वरवर्णिनि,वरवर्णिनि! कीचकसे मिलनेके लिये तुमने जो शुभ संवाद दिया है और इसे सुनकर मुझे जितनी प्रसन्नता हुई है, ऐसी प्रसन्नता मुझे हिडिम्बासुरको मारकर प्राप्त हुई थी
ဘီမက ပြောသည်– «အို မြင့်မြတ်သည့် မိန်းမ၊ ကြိုဆိုပါ၏။ သင်က ငါ့နှလုံးကို ပျော်ရွှင်စေသော သတင်းကောင်းကို ယူဆောင်လာခဲ့သည်။ အို လှပသူ၊ ဤကိစ္စ၌ ငါသည် အခြားမည်သူကိုမျှ အကူအညီအဖြစ် မလိုချင်။ သင်က ကီစကနှင့် တွေ့ဆုံနိုင်မည့် အခွင့်အလမ်းအကြောင်း ပြောလာသည့်အခါ ငါခံစားရသော ပျော်ရွှင်မှုသည်၊ တစ်ခါက ဟိဍိမ္ဗ နတ်ဆိုးကို သတ်ပြီးနောက် ငါရခဲ့သော ပျော်ရွှင်မှုနှင့် တူညီသည်»။
Verse 32
सत्य भ्रातृश्व धर्म च पुरस्कृत्य ब्रवीमि ते । कीचकं निहनिष्यामि वृत्रं देवपतिर्यथा,मैं सत्य, धर्म और भाइयोंको आगे करके--उनकी शपथ खाकर तुमसे कहता हूँ, जैसे देवराज इन्द्रने वृत्रासुरको मारा था, उसी प्रकार मैं भी कीचकका वध कर डालूँगा
အမှန်တရား၊ ညီအစ်ကိုချစ်ခင်သစ္စာနှင့် ဓမ္မကို ရှေ့တန်းတင်၍ ငါသည် သင့်အား ဤသို့ ကြေညာသည်– ကီစကကို ငါ သတ်မည်။ နတ်ဘုရင် အိန္ဒြာက ဝြတ္တရကို ချေမှုန်းသကဲ့သို့ပင်။ ဤသည်မှာ ဒေါသသက်သက် မဟုတ်၊ ဓမ္မအပေါ် အခြေခံသော သစ္စာကတိနှင့် မိမိတို့ကို ကာကွယ်ရန် အဓိဋ္ဌာန်ဖြစ်သည်။
Verse 33
त॑ गद्दरे प्रकाशे वा पोथयिष्यामि कीचकम् | अथ चेदपि योत्स्यन्ति हिंसे मत्स्यानपि ध्रुवम्,एकान्तमें या जन-समुदायमें जहाँ भी वह मिलेगा, कीचकको मैं कुचल डालूँगा और यदि मत्स्यदेशके लोग उसकी ओरसे युद्ध करेंगे, तो उन्हें भी निश्चय ही मार डालूँगा
ဘီမက ကြေညာသည်– ကီစကကို တွေ့ရာနေရာတိုင်း၌ ချေမှုန်းမည်၊ တိတ်ဆိတ်သည့်နေရာဖြစ်စေ လူအများရှေ့ဖြစ်စေ မရွေး။ ထို့ပြင် မတ်စျာပြည်သားတို့က ကီစကဘက်ကနေ စစ်တိုက်လာပါက သူတို့ကိုလည်း မလွဲမသွေ သတ်မည်ဟု ဆို하였다။ ဤစကားသည် ဒရౌပဒီ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ရန်နှင့် အဓမ္မကို အပြစ်ပေးရန် ဘီမ၏ ပြင်းထန်သော ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဖော်ပြပြီး၊ ဗိရာဋ္ဌနိုင်ငံအတွင်း ပဋိပက္ခ ကျယ်ပြန့်လာနိုင်သည့် အန္တရာယ်ကိုပါ မကြောက်ကြောင်း ပြသသည်။
Verse 34
ततो दुर्योधन हत्वा प्रतिपत्स्ये वसुन्धराम् । काम मत्स्यमुपास्तां हि कुन्तीपुत्रो युधिषछ्ठिर:,तदनन्तर दुर्योधनको मारकर समूची पृथ्वीका राज्य ले लूँगा। भले ही कुन्तीपुत्र युधिष्ठिर यहाँ बैठकर मत्स्यराज विराटकी उपासना करते रहें
ထို့နောက် ဒုရ്യೋಧနကို သတ်ဖြတ်ပြီးလျှင် ငါသည် မြေကြီးတစ်လုံးလုံးကို ပိုင်ဆိုင်မည်။ ကုန္တီ၏သား ယုဓိဋ္ဌိရသည် မက်စျယမင်း ဝိရာဋ္ကို ဤနေရာတွင် သစ္စာတည်တံ့စွာ ဆက်ကပ်နေလိုလျှင်လည်း ဆက်ကပ်နေစေ—ဒုရ്യോധန ကျဆုံးပြီးနောက် အာဏာအုပ်စိုးမှုကို ငါပင် ရယူမည်။
Verse 35
द्रौपहयुवाच यथा न संत्यजेथास्त्वं सत्यं वै मत्कृते विभो । निगूढस्त्वं तथा पार्थ कीचकं तं निषूदय,द्रौोपदीने कहा--प्रभो! तुम वही करो, जिससे मेरे लिये तुम्हें सत्यका परित्याग न करना पड़े। कुन्तीनन्दन! तुम अपनेको गुप्त रखकर ही उस कीचकका संहार करो
ဒြောပဒီက ပြောသည်—“အို အင်အားကြီးသူ၊ ငါ့ကြောင့် သင်၏ သစ္စာတရားကို မစွန့်လွှတ်ရအောင် အကောင်းဆုံးနည်းဖြင့် လုပ်ဆောင်ပါ။ အို ကုန္တီ၏သား၊ သင်သည် ဖုံးကွယ်နေသကဲ့သို့ပင် ဖုံးကွယ်လျက် ကီစကကို သတ်ပါ။”
Verse 36
भीमसेन उवाच एवमेतत् करिष्यामि यथा त्वं भीरु भाषसे । अद्य तं॑ सूदयिष्यामि कीचकं सह बान्धवै:,भीमसेन बोले--ठीक है, भीरु! तुम जैसा कहती हो, वही करूँगा। आज मैं उस कीचकको उसके भाई-बन्धुओंसहित मार डालूँगा
ဘီမစေနက ပြောသည်—“အဲဒီလိုပဲ။ အို ကြောက်တတ်သူမ၊ သင်ပြောသလိုပဲ ငါလုပ်မည်။ ဒီနေ့ပဲ ကီစကကို သူ့ဆွေမျိုးသားချင်းများနှင့်တကွ ငါသတ်မည်။”
Verse 37
अदृश्यमानस्तस्याथ तमस्विन्यामनिन्दिते । नागो बिल्वमिवाक्रम्य पोथयिष्याम्यहं शिर: । अलभ्यामिच्छतस्तस्य कीचकस्य दुरात्मन:,अनिन्दिते! गजराज जैसे बेलके फलपर पैर रखकर उसे कुचल दे, उसी प्रकार मैं अँधेरी रातमें उससे अदृश्य रहकर तुझ-जैसी अलभ्य नारीको प्राप्त करनेकी इच्छावाले दुरात्मा कीचकके मस्तकको कुचल डालूँगा
ဘီမက ပြောသည်—“အပြစ်ကင်းသနားဖွယ် မိန်းမရေ၊ ဒီမှောင်မိုက်တဲ့ညမှာ ငါက သူ့မျက်စိမမြင်နိုင်အောင် မမြင်ရဘဲ နေပြီး၊ မရနိုင်သော်လည်း သင့်ကို လိုချင်တောင့်တနေတဲ့ အကျင့်ဆိုး ကီစကရဲ့ ခေါင်းကို—အင်အားကြီး ဆင်တစ်ကောင်က ဘီလွာသီးကို ခြေဖြင့်နင်းချေကာ ကြေမွသလို—ငါကြေမွအောင် ချေဖျက်မည်။”
Verse 38
वैशम्पायन उवाच भीमो<थ प्रथमं गत्वा रात्रौ छन्न उपाविशत् | मृगं हरिरिवादृश्य: प्रत्याकाडक्षत कीचकम्,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन्! तदनन्तर भीमसेन रातके समय पहले ही जाकर नृत्यशालामें छिपकर बैठ गये और कीचककी इस प्रकार प्रतीक्षा करने लगे, जैसे सिंह अदृश्य रहकर मृगकी घातमें बैठा रहता है
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်—ထို့နောက် ဘီမသည် အရင်ဆုံး သွားနှင့် ညအချိန်တွင် ဝှက်ကာ ဝင်ထိုင်하였다။ မမြင်ရသကဲ့သို့ လျှို့ဝှက်နေသော ခြင်္သေ့က သားကောင်ကို စောင့်ကာ ချောင်းမြောင်းနေသလို၊ သူသည် ကီစကကို စောင့်ကြည့်ကာ စောင့်ဆိုင်းနေ၏—ပဏ္ဍဝတို့၏ ဖုံးကွယ်ထားသော အဝတ်အစား/အယောင်ဆောင်မှု မပေါ်လွင်စေဘဲ ဒြောပဒီ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ရန် အကြမ်းဖက်သူကို အပြစ်ပေးမည့် ထောင်ချောက်ကို ချထားလေသည်။
Verse 39
कीचकश्चाप्यलंकृत्य यथाकाममुपागमत् | तां वेलां नर्तनागारं पाउ्चालीसंगमाशया,इधर कीचक भी इच्छानुसार वस्त्राभूषणोंसे सज-धजकर द्रौपदीके साथ समागमकी अभिलाषासे उसी समय नृत्यशालाके समीप आया
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– ကီစကသည်လည်း မိမိစိတ်ကြိုက် အဝတ်အစားနှင့် အလှဆင်ပစ္စည်းများကို တန်ဆာဆင်ကာ၊ ပာဉ္စာလီ (ဒြောပဒီ) နှင့် ဆုံစည်းလိုသော ဆန္ဒကြောင့် ထိုအချိန်၌ ကပြခန်းအနီးသို့ ရောက်လာ하였다။
Verse 40
मन्यमान: स संकेतमागारं प्राविशच्च तत् । प्रविश्य च स तद् वेश्म तमसा संवृतं महत्,उस गृहको संकेत-स्थान मानकर उसने भीतर प्रवेश किया। वह विशाल भवन सब ओरसे अन्धकारसे आच्छन्न हो रहा था
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– ထိုအိမ်ကို ချိန်းဆိုထားသောနေရာဟု ထင်မှတ်ကာ သူသည် ထိုအိမ်ထဲသို့ ဝင်သွား၏။ ဝင်ရောက်ပြီးနောက် အိမ်ကြီးတစ်လုံးလုံးသည် အရပ်လေးမျက်နှာမှ အမှောင်ထုဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေသည်ကို တွေ့ရ၏။
Verse 41
पूर्वांगतं ततस्तत्र भीममप्रतिमौजसम् । एकान्तावस्थितं चैनमाससाद स दुर्मति:,अतुलितपराक्रमी भीमसेन तो वहाँ पहलेसे ही आकर एकान्तमें एक शब्यापर लेटे हुए थे। खोटी बुद्धिवाला सूतपुत्र कीचक वहीं पहुँच गया और उन्हें हाथसे टटोलने लगा। उस समय भीमसेन कीचकढद्दारा द्रौपदीके अपमानके कारण क्रोधसे जल रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– ထိုနေရာ၌ မတူနိုင်သော အင်အားရှိသည့် ဘီမသည် အရင်ကတည်းက ရောက်နှင့်ပြီး တိတ်ဆိတ်သောနေရာတွင် လဲလျောင်းနေ၏။ စိတ်ဆိုးယုတ်သော ကီစကသည် ထိုသို့ရောက်လာကာ လက်ဖြင့် စမ်းသပ်ထိတွေ့လေ၏။ ထိုအခါ ဘီမစေနသည် ဒြောပဒီအား ကီစကက စော်ကားခဲ့သည့်အမှုကြောင့် ဒေါသမီးတောက်လောင်နေ하였다။
Verse 42
शयानं शयने तत्र सूतपुत्र: परामृशत् । जाज्वल्यमानं कोपेन कृष्णाधर्षणजेन ह,अतुलितपराक्रमी भीमसेन तो वहाँ पहलेसे ही आकर एकान्तमें एक शब्यापर लेटे हुए थे। खोटी बुद्धिवाला सूतपुत्र कीचक वहीं पहुँच गया और उन्हें हाथसे टटोलने लगा। उस समय भीमसेन कीचकढद्दारा द्रौपदीके अपमानके कारण क्रोधसे जल रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– ထိုနေရာ၌ ဘီမစေနသည် အိပ်ရာပေါ် လဲလျောင်းနေစဉ်၊ ရထားမောင်းသား၏သား ကီစကသည် လာရောက်ကာ လက်ဖြင့် စမ်းသပ်ထိတွေ့လေ၏။ မတိုင်းတာနိုင်သော အင်အားရှိသည့် ဘီမသည် ကృష్ణာ (ဒြောပဒီ) ကို စော်ကားခဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော ဒေါသဖြင့် တောက်လောင်နေ하였다။
Verse 43
उपसंगम्य चैवैनं कीचक: काममोहितः: । हर्षोन्मथितचित्तात्मा स्मयमानो5भ्यभाषत,उनके पास पहुँचते ही काममोहित कीचक हर्षसे उन्मत्तचित्त हो मुसकराते हुए बोला --
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– ကာမတဏှာကြောင့် မောဟဖြစ်နေသော ကီစကသည် သူ့အနီးသို့ ချဉ်းကပ်လာ၍၊ ပျော်ရွှင်မှုကြောင့် စိတ်နှလုံး မူးယစ်လှုပ်ရှားကာ အပြုံးဖြင့် ပြောလေ၏–
Verse 44
प्रापितं ते मया वित्त बहुरूपमनन्तकम् | यत् कृतं धनरत्नाब्यं दासीशतपरिच्छदम्,'सुभ्रु! मैंने अनेक प्रकारका जो अनन्त धन संचित किया है, वह सब तुम्हें भेंट कर दिया तथा मेरा जो धन-रत्नादिसे सम्पन्न, सैकड़ों दासी आदि उपकरणोंसे युक्त, रूप- लावण्यवती युवतियोंसे अलंकृत तथा क्रीडा-विलाससे सुशोभित गृह एवं अन्तःपुर है, वह सब तुम्हारे लिये ही निछावर करके मैं सहसा तुम्हारे पास चला आया हूँ
ဝိုင်ရှမ္ပာယန မိန့်တော်မူသည်– «ငါ စုဆောင်းထားသော ဥစ္စာဓနကို—အမျိုးမျိုးစုံလင်၍ အဆုံးမရှိသကဲ့သို့—သင်ထံသို့ ပေးအပ်ပြီးပြီ။ ထို့ပြင် ငါ ပြင်ဆင်ထားသမျှ—ရွှေ၊ ရတနာတို့ဖြင့် ပြည့်စုံ၍ ကျွန်မိန်းမ ရာချီနှင့် အိမ်ထောင်အသုံးအဆောင် အစုံအလင်ပါဝင်သော အရာအားလုံးကိုလည်း သင်အတွက်ပင် ဥပဒေသကဲ့သို့ ငါ ဥပဒေသအဖြစ် အပ်နှံ၏»။
Verse 45
रूपलावण्ययुक्ताभियुवतीभिरलंकृतम् । गृहं चान्त:पुरं सुभ्रु क्रीडारतिविराजितम् । तत् सर्व त्वां समुद्दिश्य सहसाहमुपागत:,'सुभ्रु! मैंने अनेक प्रकारका जो अनन्त धन संचित किया है, वह सब तुम्हें भेंट कर दिया तथा मेरा जो धन-रत्नादिसे सम्पन्न, सैकड़ों दासी आदि उपकरणोंसे युक्त, रूप- लावण्यवती युवतियोंसे अलंकृत तथा क्रीडा-विलाससे सुशोभित गृह एवं अन्तःपुर है, वह सब तुम्हारे लिये ही निछावर करके मैं सहसा तुम्हारे पास चला आया हूँ
ဝိုင်ရှမ္ပာယန မိန့်တော်မူသည်– «အို မျက်ခုံးလှသော မိန်းမရေ၊ ငါသည် သင်ကို ရည်ညွှန်း၍ အရာအားလုံးကို အပ်နှံကာ ချက်ချင်း လာရောက်ခဲ့၏—ငါ၏ အိမ်နှင့် အတွင်းနန်းဆောင်တို့ကိုပင်၊ အလှအပနှင့် ဆွဲဆောင်မှုရှိသော ယုဝတီများဖြင့် အလှဆင်ထားပြီး ကစားပျော်ရွှင်မှုနှင့် ရမဏီယာဖြင့် တောက်ပလျက်ရှိသော အရာတို့ကိုလည်း»။
Verse 46
अकस्मान्मां प्रशंसन्ति सदा गृहगता: स्त्रिय: । सुवासा दर्शनीयश्व नान्यो<5स्ति त्वादृश: पुमान्,मेरे घरकी स्त्रियाँ अकस्मात् मेरी प्रशंसा करने लगती हैं और कहती हैं--“आपके समान सुन्दर वस्त्रधारी और दर्शनीय दूसरा कोई पुरुष नहीं है”
ဝိုင်ရှမ္ပာယန မိန့်တော်မူသည်– «ရုတ်တရက်ပင် ငါ့အိမ်ရှိ မိန်းမတို့သည် အမြဲတမ်း ငါ့ကို ချီးမွမ်းလာကြ၍ ‘သင်သည် အဝတ်အစားကောင်းကောင်း ဝတ်ဆင်ထားပြီး မြင်ရလှပ၏။ သင်ကဲ့သို့သော ယောက်ျားသည် အခြားမရှိ’ ဟု ဆိုကြ၏»။
Verse 47
भीमसेन उवाच दिष्ट्या त्वं दर्शनीयो5थ दिष्ट्या55त्मानं प्रशंससि । ईदृशस्तु त्वया स्पर्श: स्पृष्टपूर्वो न कहिचित्
ဘီမစေန မိန့်သည်– «ကံကောင်းလှ၏—သင်သည် မြင်ရလှပသူ ဖြစ်၏။ ထို့ပြင် ကံကောင်းလှ၏—သင်သည် ကိုယ့်ကိုယ်ကို ချီးမွမ်းတတ်၏။ သို့သော် သင်ပေးသော ထိတွေ့မှုကဲ့သို့သော ထိတွေ့မှုကို မည်သူမျှ ယခင်က မခံစားဖူးသေး»။
Verse 48
भीमसेन बोले--सौभाग्यकी बात है कि तुम ऐसे दर्शनीय हो और यह भी भाग्यकी ही बात है कि तुम स्वयं ही अपनी प्रशंसा कर रहे हो। परंतु ऐसा कोमल स्पर्श भी तुम्हें पहले कभी नहीं प्राप्त हुआ होगा ।। स्पर्श वेत्सि विदग्धस्त्वं कामधर्मविचक्षण: । सत्रीणां प्रीतिकरो नान्यस्त्वत्सम: पुरुषस्त्विह,स्पर्शको तो तुम खूब पहचानते हो। इस कलामें बड़े चतुर हो। कामधर्मके विलक्षण ज्ञाता जान पड़ते हो। इस संसारमें स्त्रियोंको प्रसन्न करनेवाला तुम्हारे सिवा दूसरा कोई पुरुष नहीं है
ဘီမစေန မိန့်သည်– «သင်သည် ထိတွေ့ခြင်း၏ အနုပညာကို အလွန်ကောင်းစွာ သိကျွမ်းသူပင်—ကျွမ်းကျင်၍ ခွဲခြားသိမြင်တတ်ကာ၊ ချစ်ခြင်းကာမ၏ လမ်းစဉ်နှင့် စည်းကမ်းတို့ကို နားလည်သူကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ ဤလောကတွင် မိန်းမတို့ကို ပျော်ရွှင်စေရာ၌ သင်နှင့်တူသော ယောက်ျား မရှိ။ သို့သော် ဤသို့ နူးညံ့သော ထိတွေ့မှုကိုတော့ သင် ယခင်က မရရှိဖူးလောက်ပေ»။
Verse 49
वैशम्पायन उवाच इत्युक्त्वा तं महाबाहुर्भीमो भीमपराक्रम: । सहसोत्पत्य कौन्तेय: प्रहस्येदमुवाच ह,वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन! कीचकसे ऐसा कहकर भयंकरपराक्रमी कुन्तीपुत्र महाबाहु भीमसेन सहसा उछलकर खड़े हो गये और हँसते हुए इस प्रकार बोले --
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်တော်မူသည်—ထိုသို့ သူ့အား ပြောပြီးနောက်၊ လက်မောင်းကြီး၍ ကြောက်မက်ဖွယ် အင်အားရှိသော ကုန္တီ၏သား ဘီမသည် ချက်ချင်း ခုန်ထ၍ ရယ်သံတစ်ချက်နှင့် ဤသို့ ဆိုလေ၏။
Verse 50
अद्य त्वां भगिनी पाप॑ कृष्यमाणं मया भुवि | द्रक्ष्यतेडद्रिप्रतिकाशं सिंहेनेव महागजम्,“अरे! तू पर्वतके समान विशालकाय है, तो भी जैसे सिंह महान् गजराजको घसीटता है, उसी प्रकार आज मैं तुझ पापीको पृथ्वीपर पटककर घसीटूँगा और तेरी बहिन यह सब देखेगी
«ယနေ့၊ အပြစ်သားရေ၊ မင်းအစ်မ/နှမက ငါက မင်းကို မြေပေါ်သို့ ပစ်ချပြီး ဆွဲလှန်သွားမည်ကို မြင်ရလိမ့်မည်—မင်းက တောင်တန်းလို ကြီးမားသော်လည်း၊ ခြင်္သေ့က ဆင်ကြီးကို ဆွဲသကဲ့သို့ပင်»။
Verse 51
निराबाधा त्वयि हते सैरन्ध्री विचरिष्यति । सुखमेव चरिष्यन्ति सैरन्ध्य्रा: पतय: सदा,“इस प्रकार तेरे मारे जानेपर सैरन्ध्री बेखटके विचरेगी और उसके पति भी सदा सुखसे ही रहेंगे”
«မင်းကို သတ်ပြီးသွားလျှင် စိုင်ရန်ဒရီသည် အနှောင့်အယှက်မရှိ၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်းမရှိဘဲ သွားလာနိုင်လိမ့်မည်။ ထို့ပြင် သူမ၏ ခင်ပွန်းတို့လည်း အစဉ်အမြဲ သက်သာချမ်းသာစွာ နေထိုင်ကြလိမ့်မည်»။
Verse 52
ततो जग्राह केशेषु माल्यवत्सु महाबल: । स केशेषु परामृष्टो बलेन बलिनां वर:
ထို့နောက် အင်အားကြီးသူသည် ပန်းကုံးများဖြင့် အလှဆင်ထားသော ဆံပင်ကို ဆုပ်ကိုင်လေ၏။ ထိုသို့ အင်အားရှင်တို့အနက် အထူးထက်မြက်သူသည် ဆံပင်မှ အတင်းအကျပ် ဆွဲဖမ်းခံရလေ၏။
Verse 53
आशक्षिप्य केशान् वेगेन बाद्ोर्जग्राह पाण्डवम् | बाहुयुद्ध तयोरासीत् क्रुद्धयोर्नरसिंहयो:
ဆံပင်ကို အရှိန်ပြင်းပြင်းဖြင့် ဆွဲဖမ်းကာ၊ ထို့နောက် ပाण्डဝကို လက်မောင်းများမှ ဆုပ်ကိုင်လေ၏။ ထိုအခါ ခြင်္သေ့ကဲ့သို့သော လူသူရဲနှစ်ဦး အမျက်ထွက်နေကြသဖြင့် လက်မောင်းချင်း တိုက်ခိုက်ကာ အနီးကပ် ဖက်လှန်ပွဲ ဖြစ်ပွားလေ၏။
Verse 54
वसन्ते वासिताहेतोर्बलवद्गजयोरिव । ऐसा कहकर महाबली भीमसेनने उसके पुष्पहार-विभूषित केश पकड़ लिये। कीचक भी बलवानोंमें श्रेष्ठ था। सिरके बाल पकड़ लिये जानेपर उसने बलपूर्वक झटका देकर उन्हें छुड़ा लिया और बड़ी फुर्तीसे पाण्डुनन्दन भीमको दोनों भुजाओंमें भर लिया। तदनन्तर क्रोधमें भरे हुए उन दोनों पुरुषसिंहोंमें बाहुयुद्ध होने लगा, मानो वसन्त-ऋतुमें हथिनीके लिये दो बलवान् गजराज एक-दूसरेसे जूझ रहे हों || ५२-५३ $ ।। कीचकानां तु मुख्यस्य नराणामुत्तमस्य च,एक ओर कीचकोंका प्रधान कीचक था, तो दूसरी ओर मनुष्योंमें श्रेष्ठ भीमसेन। जैसे पूर्वकालमें कपिश्रेष्ठ वाली और सुग्रीव दोनों भाइयोंमें घोर युद्ध हुआ था, वैसा ही इन दोनोंमें भी होने लगा। दोनों एक-दूसरेपर कुपित थे और परस्पर विजय पानेकी इच्छासे लड़ रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– နွေဦးရာသီ၌ အနံ့သင်းသည့် မက်မောသော မိတ်ဖက်အတွက် အင်အားကြီးသော ဆင်မင်းနှစ်ကောင် တိုက်ခိုက်ကြသကဲ့သို့၊ စင်္ကြံသတ္တဝါကဲ့သို့သော ယောကျာ်းနှစ်ဦးလည်း ဒေါသပြင်းထန်စွာ လက်ချင်းကပ်တိုက်ပွဲဝင်ကြ၏။ လူတို့အနက် အထူးမြတ်သော ဘီမစေနသည် ပန်းကုံးဖြင့် အလှဆင်ထားသော ကီစက၏ ဆံပင်ကို ဆုပ်ကိုင်လိုက်သည်။ ကီစကသည် မိမိအဖွဲ့၏ အဓိကခေါင်းဆောင်ဖြစ်ပြီး အင်အားကြီးသူလည်းဖြစ်သဖြင့် ပြင်းထန်စွာ လှုပ်ခါ၍ လွတ်မြောက်ကာ လျင်မြန်စွာ လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် ဘီမကို ချိုးဖျက်မတတ် ဖက်တွယ်လိုက်၏။ ဒေါသဖြင့် မီးလောင်သကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ အနိုင်ရလိုစိတ်ဖြင့် မောင်းနှင်ခံရသဖြင့် သူတို့သည် လက်ချင်းတိုက်ပွဲကို ဆက်လက်ပြင်းထန်စွာ ဆင်နွှဲကြပြီး—ဘီမသည် ဒြောပဒီ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်၍ ဓမ္မကို ထောက်ပံ့ရန်၊ ကီစက၏ လောဘကြမ်းတမ်းမှုကို တားဆီးရန် လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု ထင်ရှား၏။
Verse 55
वालिसुग्रीवयो र्भ्रात्रो: पुरेव कपिसिंहयो: । अन्योन्यमपि संरब्धौ परस्परजयैषिणौ,एक ओर कीचकोंका प्रधान कीचक था, तो दूसरी ओर मनुष्योंमें श्रेष्ठ भीमसेन। जैसे पूर्वकालमें कपिश्रेष्ठ वाली और सुग्रीव दोनों भाइयोंमें घोर युद्ध हुआ था, वैसा ही इन दोनोंमें भी होने लगा। दोनों एक-दूसरेपर कुपित थे और परस्पर विजय पानेकी इच्छासे लड़ रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– ယခင်က စင်္ကြံမျောက်ညီအစ်ကိုများဖြစ်သော ဝါလီနှင့် စုဂရီဝ တို့ ပြင်းထန်စွာ တိုက်ခိုက်ခဲ့သကဲ့သို့၊ ယခုလည်း ဤနှစ်ဦးသည် ထိုနည်းတူ ပဋိပက္ခကို စတင်ကြ၏။ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးအပေါ် ဒေါသထွက်လျက်၊ အနိုင်ရလိုစိတ်ဖြင့် တိုက်ခိုက်ကြရာ—တစ်ဖက်မှာ ကီစကတို့အနက် အဓိကဖြစ်သော ကီစက၊ တစ်ဖက်မှာ လူတို့အနက် အကောင်းဆုံး ဘီမစေန ဖြစ်သည်။
Verse 56
तत: समुद्यम्य भुजी पञ्चशीर्षाविवोरगौ । नखदंष्टाभिरन्योन्यं घ्नत: क्रोधविषोद्धतौ,फिर दोनों क्रोधरूपी विषसे उद्धृत हुए पाँच मस्तकोंवाले सर्पोकी भाँति अपनी-अपनी (पाँच अंगुलियोंसे युक्त) भुजाओंको ऊपर उठाकर एक-दूसरेपर नखों और दाँतोंसे प्रहार करने लगे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– ထို့နောက် သူတို့သည် လက်များကို မြှောက်တင်ကာ ဒေါသအဆိပ်ကြောင့် ထကြွလာသော ခေါင်းငါးလုံးမြွေများကဲ့သို့၊ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးကို လက်သည်းနှင့် သွားဖြင့် ထိုးနှက်ကြ၏။
Verse 57
वेगेनाभिहतो भीम: कीचकेन बलीयसा । स्थिरप्रतिज्ञ: स रणे पदान्न चलित: पदम्,बलिष्ठ कीचकने बड़े वेगसे आघात किया, तो भी दृढ़प्रतिज्ञ भीम उस युद्धमें स्थिर रहे; एक पग भी पीछे नहीं हटे
အင်အားပိုကြီးသော ကီစကက အရှိန်ပြင်းပြင်းဖြင့် ဘီမကို ထိုးနှက်သော်လည်း၊ ကတိတည်မြဲသော ဘီမသည် ထိုစစ်ပွဲတွင် မလှုပ်မယှက် ရပ်တည်ကာ ခြေတစ်လှမ်းတောင် မဆုတ်ခဲ့။
Verse 58
तावन्योन्यं समा श्लिष्य प्रकर्षन्तौ परस्परम् | उभावपि प्रकाशेते प्रवृद्धो वृषभाविव,फिर दोनों आपसमें गुँथ गये और एक-दूसरेको खींचने लगे। उस समय वे दो हृष्ट-पुष्ट साँड़ोंकी भाँति सुशोभित होते थे
ထို့နောက် သူတို့နှစ်ဦးသည် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး တင်းကျပ်စွာ ဖက်တွယ်ကာ အပြန်အလှန် ဆွဲငင်လှုပ်ရှားကြ၏။ ထိုနေရာပွင့်လင်းရာတွင် သူတို့နှစ်ဦးလုံးသည် အရွယ်ရောက်ပြီး အင်အားပြည့်သော နွားထီးနှစ်ကောင်ကဲ့သို့ ထင်ရှားတောက်ပကာ၊ အားမာန်နှင့် စိတ်ဓာတ်ကို ပြသလျက် ပြိုင်ပွဲသည် ပိုမိုပြင်းထန်လာ၏။
Verse 59
तयोहासीत् सुतुमुल:ः सम्प्रहार: सुदारुण: । नखदन्तायुधवतोर्व्याच्रयोरिव दृप्तयो:,नख और दाँत ही उनके आयुध थे। जैसे दो मतवाले व्याप्र परस्पर लड़ रहे हों, उसी प्रकार उनमें अत्यन्त भयंकर तुमुल युद्ध होने लगा
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်။ ထိုနှစ်ဦးကြားတွင် အလွန်အမင်း ရုန်းကန်တုန်လှုပ်စေသော၊ ကြမ်းတမ်းစွာ ကြောက်မက်ဖွယ် တိုက်ခိုက်မှုတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်လာ၏။ လက်သည်းနှင့် သွားတို့ကိုသာ လက်နက်အဖြစ်ယူကာ၊ မူးယစ်သလို မာန်တက်နေသော ကျားနှစ်ကောင် တိုက်ခိုက်နေသကဲ့သို့ အပြင်းအထန် ရင်ဆိုင်ကြ၏—မာန်နှင့် အင်အားက ထိန်းချုပ်မှုကို ကျော်လွန်သွားသည့်အခါ ပေါက်ကွဲတတ်သော အကြမ်းဖက်မှုကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Verse 60
अभिपत्याथ बाहु्यां प्रत्यगृह्नादमर्षित: । मातज़ इव मातडुं प्रभिन्नकरटामुखम्,जैसे क्रोधमें भरा हुआ एक हाथी गण्डस्थलसे मद टपकाते हुए दूसरे हाथीको सूँड़से पकड़ ले, उसी प्रकार रोषयुक्त कीचकने सहसा झपटकर दोनों हाथोंसे भीमसेनको पकड़ लिया
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်။ ဒေါသထွက်နေသော ကီစကာသည် ချက်ချင်း ခုန်ဝင်လာပြီး လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် ဘီမစေနကို ဖမ်းဆုပ်လိုက်၏—နဖူးဘက်မှ မဒရည်ယိုစီးနေသော ရတ်မူးဆင်တစ်ကောင်က အခြားဆင်တစ်ကောင်ကို နှာမောင်းဖြင့် ဆုပ်ကိုင်သကဲ့သို့ပင်။ ဤဥပမာသည် ထိန်းမနိုင်သော ဒေါသနှင့် မာန်တက်မှုက လူကို အကြမ်းဖက်လွန်ကဲစေပြီး၊ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ကာ ဓမ္မကို ထောက်ပံ့ရန် တရားမျှတသော တုံ့ပြန်မှုအတွက် အခင်းအကျင်းကို ခင်းပေးကြောင်း ဖော်ပြသည်။
Verse 61
स चाप्येनं तदा भीम: प्रतिजग्राह वीर्यवान् । तमाक्षिपत् कीचको5थ बलेन बलिनां वर:,तब पराक्रमी भीमने भी झपटकर उसे पकड़ा, किंतु बलवानोंमें श्रेष्ठ कीचकने बलपूर्वक उन्हें झटक दिया
ထို့နောက် အင်အားကြီးသော ဘီမလည်း သူ့ကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ဖမ်းဆုပ်လိုက်၏။ သို့သော် အင်အားရှင်တို့အနက် အထက်မြတ်ဟု ဆိုရသော ကီစကာသည် သန့်ရှင်းသော အင်အားဖြင့်ပင် ကိုယ်ကို လွတ်မြောက်စေကာ ဘီမကို လှန်ပစ်လိုက်၏။ ဤမြင်ကွင်းသည် မာန်နှင့် အင်အားအကြမ်းတမ်းက လူအများရှေ့တွင် ခဏတာ အနိုင်ရနိုင်ကြောင်း—တရားမျှတသော ထိန်းချုပ်မှုကိုတောင် ကျော်လွန်နိုင်ကြောင်း—နှင့် နောက်တစ်ခါ ဓမ္မနှင့်ညီသော စီရင်ချက်အတွက် အခြေခံကို ခင်းပေးကြောင်း ပြသသည်။
Verse 62
तयोर्भुजविनिष्येषादुभयोबलिनोस्तदा । शब्द: समभवद् घोरो वेणुस्फोटसमो युधि,उस समय उस युद्धमें उन दोनों बलवानोंकी भुजाओंकी रगड़से बाँस फटनेका-सा भयानक शब्द होने लगा
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်။ ထိုတိုက်ပွဲအတွင်း၊ အင်အားကြီးသူနှစ်ဦး လက်မောင်းချင်း တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ဖိနှိပ်ကာ ပွတ်တိုက်နေစဉ်၊ စစ်မြေပြင်တွင် ကြောက်မက်ဖွယ် အသံတစ်ခု ထွက်ပေါ်လာ၏—ဝါးကွဲသံကဲ့သို့။ ထိုအသံသည် သူတို့၏ အင်အားနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်၏ ပြင်းထန်မှုကို ကြေညာသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
Verse 63
अथैनमाक्षिप्य बलाद् गृहमध्ये वृकोदर: । धूनयामास वेगेन वायुश्नण्ड इव द्रुमम्,फिर जिस प्रकार प्रचण्ड आँधी वृक्षको झकझोर डालती है, उसी प्रकार भीमसेन कीचकको बलपूर्वक धक्के दे-देकर उसे नृत्यशालामें वेगसे घुमाने लगे
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်။ ထို့နောက် ဝೃကိုဒရ (ဘီမ) သည် သူ့ကို ဖမ်းဆုပ်ကာ ခန်းမအတွင်း၌ အင်အားဖြင့် ပစ်လှန်လှုပ်ရှားစေပြီး၊ လျင်မြန်စွာ ပြင်းပြင်းထန်ထန် လှုပ်ခါလိုက်၏—ပြင်းထန်သော လေမုန်တိုင်းက သစ်ပင်တစ်ပင်ကို တုန်ခါလှည့်ပတ်စေသကဲ့သို့ပင်။ ဤမြင်ကွင်းသည် ကီစကာ၏ အာဏာအလွဲသုံးစားမှုအပေါ် တရားမျှတမှုကို လျင်မြန်စွာ ဆောင်ရွက်ခြင်းနှင့် ဒရౌပဒီ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ခြင်းကို ထင်ဟပ်စေပြီး၊ ရက်စက်စွာ ကြာရှည်ညှဉ်းပန်းခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဆုံးဖြတ်ချက်ပြတ်သားသော အင်အားဖြင့် ပြီးမြောက်စေသည်။
Verse 64
भीमेन च परामृष्टो दुर्बलो बलिना रणे । प्रास्पन्दत यथाप्राणं विचकर्ष च पाण्डवम्,उस युद्धमें बलवान् भीमकी पकड़में आकर यद्यपि कीचक अपना बल खो रहा था, तथापि वह यथाशक्ति उन्हें परास्त करनेकी चेष्टा करता रहा और भीमसेनको अपनी ओर खींचने लगा
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်။ ထိုတိုက်ပွဲ၌ အင်အားကြီးသော ဘီမ၏ လက်ခတ်အောက်တွင် ဖမ်းဆီးခံရသော ကီစကသည် အင်အားပိုကြီးသူ၏ ဖိအားကြောင့် အားနည်းလာသော်လည်း ကျန်ရှိသမျှ အသက်ရှူအားဖြင့် ဆက်လက်ရုန်းကန်ကာ ရန်သူကို အနိုင်ယူရန် ကြိုးစားပြီး ပဏ္ဍဝကို မိမိဘက်သို့ ဆွဲယူလေ၏။
Verse 65
ईषदाकलितं चापि क्रोधाद् द्रुतपदं स्थितम् । कीचको बलवान भीम॑ जानुभ्यामाक्षिपद् भुवि,जब वे कुछ-कुछ वशमें आ गये और उनका पैर कुछ लड़खड़ाने लगा, तब उस दशामें खड़े हुए भीमसेनको बलवान् कीचकने क्रोधपूर्वक दोनों घुटनोंसे मारकर पृथ्वीपर गिरा दिया
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်။ ဘီမသည် ခြေရာအနည်းငယ် မတည်မငြိမ်ဖြစ်ကာ လှုပ်ရှားမှုတချို့ တားဆီးခံရပြီး ဒေါသကြောင့် ခြေလှမ်းများ မြန်လာသည့်အခါ၊ အင်အားကြီးသော ကီစကသည် အမျက်တက်ကာ ဒူးနှစ်ဖက်ဖြင့် ထိုးရိုက်၍ သူ့ကို မြေပေါ်သို့ ပစ်ချလေ၏။
Verse 66
पातितो भुवि भीमस्तु कीचकेन बलीयसा । उत्पपाताथ वेगेन दण्डपाणिरिवान्तक:,अत्यन्त बलशाली कीचकद्दारा इस प्रकार भूमिपर गिराये हुए भीमसेन हाथमें दण्ड धारण करनेवाले यमराजकी भाँति बड़े वेगसे उछलकर खड़े हो गये
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်။ အင်အားကြီးသော ကီစကက ဘီမကို မြေပေါ်သို့ ပစ်ချခဲ့သော်လည်း ဘီမသည် ချက်ချင်း အလွန်မြန်သော အရှိန်ဖြင့် ထပြန်လေ၏—တုတ်ကိုင်ထားသော ယမမင်းကဲ့သို့ပင်။
Verse 67
स्पर्थया च बलोन्मत्ता तावुभौ सूतपाण्डवौ । निशीथे पर्यकर्षेतां बलिनौ निर्जने स्थले,सूतपुत्र और पाण्डुनन्दन दोनों बलसे उन्मत्त हो रहे थे। वे दोनों बलवान वीर स्पर्धाके कारण उस निर्जन स्थानमें आधी रातके समय एक-दूसरेको खींचते और धक्के देते रहे
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်။ အင်အားအပေါ် ယှဉ်ပြိုင်လိုစိတ်နှင့် မာနကြောင့် စူးတသားနှင့် ပဏ္ဍုသား ဟီးရိုးနှစ်ဦးသည် အင်အားမူးယစ်သကဲ့သို့ ဖြစ်လာကြသည်။ သန်းခေါင်ယံအချိန် လူမရှိသောနေရာ၌ အင်အားကြီးသူနှစ်ဦးသည် တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက် ဆွဲငင်တွန်းထိုးကာ လက်ဝှေ့ချုပ်ကာ ဆက်လက်တိုက်ခိုက်နေကြ၏။
Verse 68
ततस्तदू भवन श्रेष्ठ प्राकम्पत मुहुर्मुहुः । बलवच्चापि संक्रुद्धावन्योन्यं प्रति गर्जत:,इससे वह विशाल भवन बार-बार हिल उठता था। दोनों योद्धा बड़े क्रोधमें भरकर एक- दूसरेके सामने जोर-जोरसे गरज रहे थे
ထို့နောက် ထိုကျယ်ဝန်းလှသော ခန်းမကြီးသည် မကြာခဏ လှုပ်ခတ်တုန်ယင်လာ၏။ အမျက်ပြင်းထန်နေသော အင်အားကြီး စစ်သည်နှစ်ဦးသည် တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက် အော်ဟစ်ဟုန်းဟုန်းမြည်ကာ နေရာတစ်ခုလုံးကိုတောင် တုန်ခါစေ၏။
Verse 69
तलाभ्यां स तु भीमेन वक्षस्यभिहतो बली । कीचको रोषसंतप्त: पदान्न चलित: पदम्,इतनेमें ही भीमने दोनों हथेलियोंसे कीचककी छातीपर प्रहार किया। चोट खाकर बलवान् कीचक क्रोधसे जल उठा, किंतु अपने स्थानसे एक पग भी विचलित नहीं हुआ
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– ထို့နောက် အင်အားကြီးသော ကီစကသည် ဘီမ၏ လက်ဖဝါးနှစ်ဖက်ဖြင့် ရင်ဘတ်ကို ထိုးနှက်ခံရ၏။ ထိုးနှက်မှုသည် ထိခိုက်သော်လည်း ကီစကသည် ဒေါသဖြင့် လောင်ကျွမ်းလာကာ မိမိရပ်နေရာမှ ခြေလှမ်းတစ်လှမ်းတောင် မရွှေ့မလှုပ်—ကိုယ်ခန္ဓာအင်အားအပေါ် မာန်မာနနှင့် တဖြည်းဖြည်းတက်လာသော အဟင်္ကာရကို ထင်ရှားစေပြီး မကြာမီ ပြန်လည်ဒဏ်ခတ်ခြင်းကို ဖိတ်ခေါ်နေသည်။
Verse 70
मुहूर्त तु स तं वेगं सहित्वा भुवि दुःसहम् । बलादहीयत तदा सूतो भीमबलार्दित:,भूमिपर खड़े रहकर दो घड़ीतक उस दुःसह वेगको सह लेनेके पश्चात् भीमसेनके बलसे पीड़ित हो सूतपुत्र कीचक अपनी शक्ति खो बैठा
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– သူသည် မြေပြင်ပေါ်တွင် ရပ်လျက် မခံနိုင်လောက်သော ထိုးနှက်အားကို ခဏတာ သည်းခံနိုင်ခဲ့၏။ သို့သော် နောက်တစ်ခါတွင် ဘီမစೇန၏ အင်အားကြောင့် ဖိနှိပ်ခံရ၍ ရထားမောင်း၏သား ကီစကသည် မိမိအင်အားကို ဆုံးရှုံးသွား၏။ ဤမြင်ကွင်းသည် မာန်မာနနှင့် အာဏာအလွဲသုံးစားမှုတို့သည် တရားသော အင်အားနှင့် ရင်ဆိုင်ရာတွင် အဆုံးသတ်ရှိကြောင်း၊ ထိန်းမနိုင်သော မကောင်းမှုသည် မိမိ၏ အကြမ်းဖက်မှုအလေးချိန်အောက်တွင်ပင် ပြိုလဲသွားကြောင်းကို ထင်ရှားစေသည်။
Verse 71
त॑ हीयमानं विज्ञाय भीमसेनो महाबल: । वक्षस्यानीय वेगेन ममर्देनं विचेतसम्,महाबली भीमसेन उसे निर्बल एवं अचेत होते देख उसकी छातीपर चढ़ बैठे और बड़े वेगसे उसे रौंदने लगे
သူ၏ အင်အား လျော့နည်းလာသည်ကို မြင်သော် မဟာဗလ ဘီမစೇနသည် သူ၏ အားကျဆင်းမှုကို သိမြင်၏။ ချက်ချင်း အရှိန်ဖြင့် ရင်ဘတ်ပေါ်သို့ တက်နင်းကာ အပြင်းအထန် ဖိကြိတ်၍ သူ့ကို သတိလစ်စေ하였다—ဤသည်မှာ စစ်ပွဲအပူအရှိန်အတွင်း ရုပ်ခန္ဓာအင်အားဖြင့် အနိုင်ယူခြင်းဖြစ်ပြီး စဉ်းစားတုံ့ဆိုင်းသည့် သည်းခံမှုမဟုတ်။
Verse 72
क्रोधाविष्टो विनि:श्वस्य पुनश्चैनं वृकोदर: । जग्राह जयतां श्रेष्ठ: केशेष्वेव तदा भूशम्,विजयी वीरोंमें श्रेष्ठ भीमसेनका क्रोधावेश अभी उतरा नहीं था। उन्होंने पुनः बारंबार उच्छवास लेकर कीचकके केश पकड़ लिये
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– ဒေါသအတွင်း ကျရောက်နေသေး၍ အသက်ရှူသံပြင်းပြင်းကို ထပ်ခါထပ်ခါ ထုတ်လျက်ရှိသော ဝೃကိုဒရ ဘီမစೇန—အောင်မြင်သူတို့အနက် အထူးမြတ်ဆုံး—သည် ကီစကကို ထပ်မံ၍ ဆံပင်မှ အပြင်းအထန် ဆုပ်ကိုင်လိုက်၏။ ဤမြင်ကွင်းသည် ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် တရားမျှတမှုကို ကာကွယ်ရန် ထွက်ပေါ်လာသော တရားသော ဒေါသသည် မကောင်းသူကို အပြည့်အဝ ချုပ်နှိမ်မချင်း ပြင်းထန်စွာ ဆက်လက်တည်ရှိနိုင်ကြောင်းကို ထင်ရှားစေသည်။
Verse 73
गृहीत्वा कीचकं॑ भीमो विरराज महाबल: । शार्दटूल: पिशिताकाड्क्षी गृहीत्वेव महामृगम्,जैसे कच्चे मांसकी अभिलाषा रखनेवाला सिंह महान् मृगको पकड़ ले, उसी प्रकार महाबली भीम कीचकको पकड़कर बड़ी शोभा पा रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်– ကီစကကို ဖမ်းဆုပ်ထားသော မဟာဗလ ဘီမသည် ကြောက်မက်ဖွယ် တောက်ပသည့် ဂုဏ်ရောင်ဖြင့် ထင်ရှားလာ၏—အသားစိမ်းကို တောင့်တသော ကျားက ကြီးမားသည့် တိရစ္ဆာန်ကို ဖမ်းမိသကဲ့သို့။ ဤပုံရိပ်သည် ဘီမ၏ ထိန်းချုပ်ထားသော ရက်စက်မှုကို ဖော်ပြသည်– အင်အားကို လုယက်သတ်ဖြတ်သည့် မကောင်းသူကို ဒဏ်ခတ်ရန်နှင့် အားနည်းသူကို ကာကွယ်ရန် တရားသော ရည်ရွယ်ချက်အတွင်း အသုံးချခြင်းဖြစ်သည်။
Verse 74
तत एन॑ परिश्रान्तमुपलभ्य वृकोदर: । योक््त्रयामास बाहुभ्यां पशुं रशनया यथा,तदनन्तर उसे अत्यन्त थका जानकर भीमने अपनी भुजाओंमें इस प्रकार कस लिया, जैसे पशुको रस्सीसे बाँध दिया गया हो
ထို့နောက် ဝೃကောဒရ (ဘီမ) သည် သူ့ကို အလွန်ပင် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်နေသည်ဟု သိမြင်ကာ မိမိလက်နှစ်ဖက်ဖြင့် တင်းကျပ်စွာ ဖမ်းချုပ်၍—ကြိုးဖြင့် တိရစ္ဆာန်ကို ချည်သကဲ့သို့—မလွတ်နိုင်အောင် ချုပ်နှောင်လိုက်သည်။
Verse 75
नदन्तं च महानादं भिन्नभेरीसमस्वनम् | भ्रामयामास सुचिरं विस्फुरन्तमचेतसम्,अब वह फूटे नगारेके समान विकृत स्वरमें जोर-जोरसे सिंहनाद करने तथा बन्धनसे छूटनेके लिये छटपटाने लगा। उसकी चेतना लुप्त हो रही थी। उसी दशामें भीमसेनने बहुत देरतक उसे घुमाया
သူသည် ကွဲပျက်သွားသော နဂါးတီးသံကဲ့သို့ မညီမညာသော အသံဖြင့် အလွန်ကြီးစွာ ဟိန်းဟောက်ကာ ချုပ်နှောင်မှုမှ လွတ်ရန် တုန်လှုပ်ရုန်းကန်နေပြီး အာရုံခံစားမှုလည်း မျက်နှာမူပျောက်ကွယ်လာသည်။ ထိုအခြေအနေတွင် ဘီမစေနက သူ့ကို အချိန်ကြာကြာ လှည့်ပတ်ပစ်လိုက်သည်။
Verse 76
प्रगृह् तरसा दोर्भ्या कण्ठं तस्य वृकोदर: । अपीडयत कृष्णायास्तदा कोपोपशान्तये
ဝိုင်သမ္ပာယနက ဆိုသည်—ဝೃကောဒရ (ဘီမ) သည် လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် လျင်မြန်စွာ ဖမ်းဆုပ်ကာ ထိုသူ၏ လည်ချောင်းကို ဖိနှိပ်လိုက်သည်။ ထိုသို့ပြုခြင်းမှာ ကృష్ణာ (ဒြൗပဒီ) ၏ တက်လာသော ဒေါသကို သက်သာစေရန် ဖြစ်သည်။
Verse 77
फिर द्रौपदीका क्रोध शान्त करनेके लिये उन्होंने दोनों हाथोंसे उसका गला पकड़कर बड़े वेगसे दबाया ।। अथ तं भग्नसर्वड़िं व्याविद्धनयनाम्बरम् । आक्रम्य च कटीदेशे जानुना कीचकाधमम् । अपीडयत बाहुभ्यां पशुमारममारयत्,इस प्रकार जब उसके सब अंग भग्न हो गये, आँखकी पुतलियाँ बाहर निकल आयीं और वस्त्र फट गये, तब उन्होंने उस कीचकाधमकी कमरको अपने घुटनोंसे दबाकर दोनों भुजाओंद्वारा उसका गला घोंट दिया और उसे पशुकी तरह मारने लगे
ဝိုင်သမ္ပာယနက ဆိုသည်—တိုက်ခိုက်ရုန်းကန်မှုအတွင်း ကီစက၏ ကိုယ်အင်္ဂါများ ပျက်စီးကွဲကြေသွား၍ မျက်လုံးများ လှိမ့်ထွက်လာကာ အဝတ်အစားများလည်း စုတ်ပြဲသွားသောအခါ ဘီမသည် ထိုကီစကအယုတ်တမာကို ဖမ်းဆုပ်၍ ဒူးဖြင့် ခါးပိုင်းကို ဖိနှိပ်ကာ လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် လည်ချောင်းကို ကြိတ်နှိပ်သတ်လိုက်သည်။ ထိုသို့ သူ့ကို တိရစ္ဆာန်တစ်ကောင်ကဲ့သို့ ချေမှုန်းသတ်ဖြတ်လိုက်၏။
Verse 78
त॑ विषीदन्तमाज्ञाय कीचकं पाण्डुनन्दन: । भूतले भ्रामयामास वाक्यं चेदमुवाच ह,मृत्युके समय कीचकको विषाद करते देख पाण्डुनन्दन भीमने उसे धरतीपर घसीटा और इस प्रकार कहा--
ကီစကသည် စိတ်ပျက်အားလျော့သွားသည်ကို မြင်သော် ပाण्डု၏သား ဘီမက သူ့ကို ဖမ်းဆုပ်ကာ မြေပြင်ပေါ်တွင် ဆွဲလှန်လှန် လှည့်ပတ်စေပြီးနောက် ထိုသို့သော စကားကို တင်းကြပ်စွာ ပြောလိုက်သည်။
Verse 79
अद्याहमनृणो भूत्वा भ्रातुर्भार्यापहारिणम् । शान्तिं लब्धास्मि परमां हत्वा सैरन्ध्रिकण्टकम्,'जो सैरन्ध्रीके लिये कण्टक था, जिसने मेरे भाईकी पत्नीका अपहरण करनेकी चेष्टा की थी, उस दुष्ट कीचकको मारकर आज मैं उऋण हो जाऊँगा और मुझे बड़ी शान्ति मिलेगी”
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «ယနေ့ ငါသည် ငါ့အကို၏ ဇနီးကို ဖမ်းယူရန် ကြံစည်ခဲ့သော အပဟာရသူကို သတ်ဖြတ်ခြင်းဖြင့် တာဝန်၏ အကြွေးမှ လွတ်မြောက်မည်။ စိုင်ရန္ဓရီအတွက် ဆူးတံကဲ့သို့ နာကျင်စေသော ကီစကကို သတ်ပြီးနောက် ငါသည် အမြင့်ဆုံးသော ငြိမ်းချမ်းမှုကို ရရှိမည်»။
Verse 80
इत्येवमुक्त्वा पुरुषप्रवीर- स्तं कीचकं क्रोधसरागनेत्र: । आस्त्रस्तवस्त्रा भरणं स्फुरन्त- मुद्भ्रान्तनेत्रं व्यसुमुत्ससर्ज,पुरुषोंमें उत्कृष्ट वीर भीमसेनके नेत्र क्रोधसे लाल हो रहे थे। उन्होंने उपर्युक्त बातें कहकर कीचकको नीचे डाल दिया। उस समय उसके गहने-कपड़े इधर-उधर बिखर गये थे। वह छटपटा रहा था। उसकी आँखें ऊपरको चढ़ गयी थीं और उसके प्राणपखेरू निकल रहे थे
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– ထိုသို့ဆိုပြီးနောက် လူတို့အနက် အထူးမြတ်သော သူရဲကောင်း ဘီမစေန၏ မျက်လုံးများသည် ဒေါသကြောင့် နီရဲလျက် ကီစကကို မြေပြင်သို့ ပစ်ချလိုက်သည်။ သူ၏ အဝတ်အစားနှင့် အလှဆင်ပစ္စည်းများ ပြန့်ကျဲသွားပြီး၊ နာကျင်မှုကြောင့် လူးလိမ့်ကာ မျက်လုံးများ အပေါ်သို့ လှန်တက်သွား၍ အသက်ရှူသံလည်း ပျောက်ကွယ်သွားသည်။
Verse 81
निष्पिष्य पाणिना पार्णिं संदष्टौष्ठपुर्ट बली । समाक्रम्य च संक्रुद्धो बलेन बलिनां वर:,बलवानोंमें श्रेष्ठ भीम अब भी क्रोधमें भरे थे। वे हाथसे हाथ मलते हुए दाँतोंसे ओठ दबाकर पुन: बलपूर्वक कीचकके ऊपर चढ़ गये
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– အင်အားကြီးသူတို့အနက် အထူးမြတ်သော ဘီမသည် လက်ဖဝါးကို လက်ဖဝါးနှင့် ကြိတ်သလို ပွတ်ကာ၊ သွားကြားထဲတွင် နှုတ်ခမ်းကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ဖိထားပြီး၊ တရားသဖြင့် ထွက်ပေါ်သော ဒေါသမီး မငြိမ်းသေးသဖြင့် ကီစကပေါ်သို့ ထပ်မံ အင်အားကြီးစွာ ခုန်တက်သွားသည်။
Verse 82
तस्य पादौ च पाणी च शिरो ग्रीवां च सर्वश: । काये प्रवेशयामास पशोरिव पिनाकधूक्,तदनन्तर जैसे महादेवजीने गयासुरके सब अंगोंको उसके शरीरके भीतर घुसेड़ दिया था, उसी प्रकार उन्होंने भी कीचकके हाथ, पैर, सिर और गर्दन आदि सब अंगोंको उसके धड़में ही घुसा दिया
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– သူသည် ကီစက၏ ခြေထောက်များ၊ လက်များ၊ ခေါင်းနှင့် လည်ပင်းတို့ကို—အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်း အားလုံးကို—သူ့ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်းသို့ ပြန်လည် ထိုးသွင်းကာ ဖိနှိပ်လိုက်သည်။ ထိုသည်မှာ ပိနာကဓရ (ပိနာက လေးကိုင်ရှင် ရှီဝ) က ယဇ်ပူဇော်သတ္တဝါတစ်ကောင်အပေါ် ပြုခဲ့သကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။
Verse 83
त॑ सम्मथितसर्वाजू मांसपिण्डोपमं कृतम् | कृष्णाया दर्शयामास भीमसेनो महाबल:,महाबली भीमने उसका सारा शरीर मथ डाला और उसे मांसका लोंदा-सा बना दिया। इसके बाद उन्होंने द्रौपदीको दिखाया
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– အင်အားကြီးမားသော ဘီမစေနသည် သူ၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်း အားလုံးကို ကြိတ်ချေကာ အသားတုံးတစ်တုံးကဲ့သို့ ဖြစ်အောင် ပြုလုပ်လိုက်သည်။ ထို့နောက် ထိုပျက်စီးသွားသော ကိုယ်ခန္ဓာကို ကృష్ణာ (ဒြောပဒီ) ထံ ပြသ하였다။
Verse 84
उवाच च महातेजा द्रौपदीं योषितां वराम् । पश्यैनमेहि पाञज्चालि कामुको5यं यथा कृत:,उस समय महातेजस्वी भीमने युवतियोंमें श्रेष्ठ द्रोपीसे कहा--'पांचाली! यहाँ आओ और इसे देखो। इस कामीकी शक्ल कैसी बना दी है!”
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်။ ထို့နောက် တန်ခိုးကြီးသော ဘီမသည် မိန်းမတို့အနက် အမြတ်ဆုံး ဒြောပဒီအား—«ပာဉ္စာလီ၊ ဒီကိုလာ။ သူ့ကိုကြည့်လော့—ကာမတဏှာက မောင်းနှင်သော ဤလူ၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ဘယ်လိုအဖြစ်သို့ ကျဆင်းသွားစေခဲ့သနည်း» ဟု ဆို၏။
Verse 85
एवमुक््त्वा महाराज भीमो भीमपराक्रम: । पादेन पीडयामास तस्य कायं दुरात्मन:,महाराज! भयंकर पराक्रमी भीमने ऐसा कहकर उस दुरात्माकी लाशको पैरसे दबाया
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်။ ထိုသို့ဆိုပြီးနောက်၊ အို မဟာဘုရင်၊ ကြောက်မက်ဖွယ် အင်အားရှိသော ဘီမသည် ထိုမကောင်းသူ၏ ကိုယ်ခန္ဓာကို ခြေဖြင့် ဖိနှိပ်လေ၏။
Verse 86
ततोडग्निं तत्र प्रज्वाल्य दर्शयित्वा तु कीचकम् | पाज्चालीं स तदा वीर इदं वचनमत्रवीत्,फिर वहाँ आग जलाकर उन्होंने कीचकका शव दिखाया। उस समय वीरवर भीमने पांचालीसे यह बात कही--
ထို့နောက် ထိုနေရာတွင် မီးကို လောင်ကျွမ်းစေကာ ကီစက၏ အလောင်းကို ပြသပြီး၊ ထိုအခါ သူရဲကောင်း ဘီမသည် ပာဉ္စာလီအား ဤသို့ ပြော၏။
Verse 87
प्रार्थयन्ति सुकेशान्ते ये त्वां शीलगुणान्विताम् । एवं ते भीरु वध्यन्ते कीचक: शोभते यथा,'सुन्दर केशोंवाली भीरु पांचाली! तुम सुशील और सदगुणोंसे सम्पन्न हो। जो दुष्ट तुमसे समागमकी याचना करेंगे, वे इसी प्रकार मारे जायँगे। जैसे आज कीचक शोभा पाता है, वही दशा उनकी भी होगी”
«ဆံပင်လှသော၊ ကြောက်တတ်သည့် ပာဉ္စာလီ၊ သီလနှင့် ဂုဏ်ရည်ပြည့်စုံသော သင်အား မတရားသော ဆက်ဆံမှုကို တောင်းဆိုလာသော မကောင်းသူတို့သည် ဤသို့ပင် သတ်ဖြတ်ခံရလိမ့်မည်။ ယနေ့ ကီစကသည် သေခြင်းဖြင့် ‘အလှဆင်’ နေသကဲ့သို့၊ သူတို့၏ အဆုံးအဖြတ်လည်း ထိုနည်းတူ ဖြစ်လိမ့်မည်» ဟု ဆို၏။
Verse 88
तत् कृत्वा दुष्करं कर्म कृष्णाया: प्रियमुत्तमम् । तथा स कीचकं हत्वा गत्वा रोषस्य वै शमम्,द्रौपदीको प्रिय लगनेवाले इस उत्तम एवं दुष्कर कर्मको करके ऊपर बताये अनुसार कीचकको मारकर अपना रोष शान्त करनेके पश्चात् द्रौपदीसे पूछकर भीमसेन पुनः पाकशालामें चले गये। युवतियोंमें श्रेष्ठ द्रौपदी इस प्रकार कीचकको मरवाकर बड़ी प्रसन्न हुई। उसके सब संताप दूर हो गये। फिर वह सभाभवनके रक्षकोंके पास जाकर बोली --
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်။ ကೃෂ္ဏာ (ဒြောပဒီ) အတွက် ချစ်မြတ်နိုးဖွယ်ကောင်းပြီး လုပ်ဆောင်ရန် အလွန်ခက်ခဲသော ထိုအကောင်းဆုံး အမှုကို ပြီးမြောက်စေကာ၊ ကီစကကို သတ်ပြီးနောက် ဘီမစေနသည် မိမိ၏ ဒေါသကို သက်သာစေ၏။ ထို့နောက် ဒြောပဒီနှင့် တိုင်ပင်ပြီးလျှင် ဘီမစေနသည် နန်းတော် မီးဖိုချောင်သို့ ပြန်သွားလေ၏။ မိန်းမငယ်တို့အနက် အမြတ်ဆုံး ဒြောပဒီသည် ကီစကကို သေစေခဲ့ခြင်းကြောင့် အလွန်ပျော်ရွှင်ကာ သူမ၏ စိတ်ပူပန်မှုအားလုံး ပျောက်ကွယ်သွား၏။ ထို့နောက် သူမသည် အစည်းအဝေးခန်း၏ အစောင့်များထံ သွား၍ ပြောဆိုလေ၏—
Verse 89
आमन्त्र्य द्रौपदी कृष्णां क्षिप्रमायान्न्महानसम् । कीचकं घातयित्वा तु द्रौपदी योषितां वरा । प्रह्दषश गतसंतापा सभापालानुवाच ह,द्रौपदीको प्रिय लगनेवाले इस उत्तम एवं दुष्कर कर्मको करके ऊपर बताये अनुसार कीचकको मारकर अपना रोष शान्त करनेके पश्चात् द्रौपदीसे पूछकर भीमसेन पुनः पाकशालामें चले गये। युवतियोंमें श्रेष्ठ द्रौपदी इस प्रकार कीचकको मरवाकर बड़ी प्रसन्न हुई। उसके सब संताप दूर हो गये। फिर वह सभाभवनके रक्षकोंके पास जाकर बोली --
Verse 90
कीचको<यं हत: शेते गन्धर्वै: पतिभि्मम । परस्त्रीकामसम्मत्तस्तत्रागच्छत पश्यत,“आओ, देखो, “परायी स्त्रीके प्रति कामोन्मत्त रहनेवाला यह कीचक मेरे पति गन्धर्वोद्वारा मारा जाकर वहाँ नृत्यशालामें पड़ा है”
Vaiśampāyana said: “Here lies Kīcaka, slain by the Gandharvas—her husbands. Driven mad by desire for another man’s wife, he has fallen there in the hall of dance. Come, look!” The statement underscores the ethical censure of violating another’s marital protection and frames the killing as the consequence of predatory lust and adharma.
Verse 91
तच्छुत्वा भाषितं तस्या नर्तनागाररक्षिण: । सहसैव समाजग्मुरादायोल्का: सहस्रश:,उसका यह कथन सुनकर नृत्यशालाके रक्षक सहस्रोंकी संख्यामें हाथोंमें मसाल लिये सहसा वहाँ आये
Hearing her words, the guards of the dancing-hall at once rushed there in great numbers, carrying torches in their hands—an immediate, forceful response meant to secure the place and confront the perceived disturbance.
Verse 92
ततो गत्वाथ तद् वेश्म कीचकं विनिपातितम् । गतासुं ददृशुर्भूमी रुधिरेण समुक्षितम्,और उस घरके भीतर जाकर उन्होंने देखा; कीचकको गन्धर्वने मार गिराया है, उसके प्राण निकल गये हैं और उसकी लाश खूनसे लथपथ होकर धरतीपर पड़ी है
Then they went into that residence and saw Kīcaka struck down. His life had departed, and his body lay on the ground, drenched in blood. The scene confirms the swift, decisive punishment that follows his wrongdoing, underscoring how adharma—especially coercion and abuse of power—invites immediate retribution even within the seeming safety of royal quarters.
Verse 93
पाणिपाददिदीन तु दृष्टवा च व्यथिता5भवन् । निरीक्षन्ति तत: सर्वे परं विस्स्मयमागता:,उसे हाथ-पैरसे हीन देख उन सबको बड़ी व्यथा हुई। फिर वे सभी बड़े आश्षर्यमें पड़कर उसे ध्यानसे देखने लगे
Vaiśampāyana said: Seeing him bereft of hands and feet, they were deeply distressed. Then, all of them, overcome with great astonishment, began to look at him closely—caught between compassion for suffering and wonder at what they beheld.
Verse 94
अमानुषं कृतं कर्म तं दृष्टवा विनिपातितम् । क्वास्य ग्रीवा क्व चरणौ क्व पाणी क््व शिरस्तथा । इति सम त॑ परीक्षन्ते गन्धर्वेण हतं तदा,कीचकको इस तरह मारा गया देख वे आपसमें बोले--“यह कर्म तो किसी मनुष्यका किया हुआ नहीं हो सकता। देखो न, इसकी गर्दन, हाथ, पैर और सिर आदि अंग कहाँ चले गये?' यों कहकर जब परीक्षा की, तो वे इसी निश्चयपर पहुँचे कि हो-न-हो, इसे गन्धर्वने ही मारा है
ဝိုင်ရှမ္ပာယန မိန့်တော်မူသည်—သူကို ထိုးကျသတ်ဖြတ်ထားသည်ကို မြင်ကြသော်၊ သူတို့က «ဤအမှုသည် လူသားတစ်ယောက်၏ လက်ရာ မဟုတ်နိုင်။ ကြည့်စမ်း—သူ၏ လည်ပင်း ဘယ်သို့ပျောက်သနည်း၊ ခြေထောက် ဘယ်သို့ပျောက်သနည်း၊ လက်များ ဘယ်သို့ပျောက်သနည်း၊ ခေါင်းသည်လည်း ဘယ်သို့ပျောက်သနည်း» ဟု အော်ဟစ်ကြ၏။ ထိုသို့ဆိုကာ ကိုယ်ခန္ဓာကို စိစစ်ကြပြီးနောက်၊ ထိုအခါ သူသည် ဂန္ဓဗ္ဗ (Gandharva) တစ်ပါးက သတ်ခဲ့သည်ဟု သတ်မှတ်ကြ၏။
Frequently Asked Questions
The dilemma is how to prevent imminent coercion and collective violence against Draupadī while maintaining the vow of anonymity—requiring intervention that is effective yet strategically non-disclosive.
The chapter implies that restraint is not passivity: when harm escalates toward irreversible injustice, protective action becomes a duty, but should be executed with situational intelligence to preserve higher obligations (such as vows and public stability).
No explicit phalaśruti is presented here; the meta-function is narrative and ethical—demonstrating concealed agency, safeguarding of dharma, and the epic’s causal preparation for public re-emergence after exile.