Adhyaya 7
Nine Creations (Sarga), Guṇa-Streams of Beings, and Brahmā’s Progeny in Cyclic Time
ယခင်အধ্যာယ၏ ကမ္ဘာဖွဲ့စည်းမှုသို့ ဝင်ပေါက်ကို ပိတ်သိမ်းကာ သီရိကူရ္မက ကလ္ပအစတွင် ဖန်ဆင်းခြင်းသည် တမသ်အောက်၌ ဖုံးကွယ်သည့် မျိုးစေ့သဏ္ဍာန်အဖြစ် ပထမဦးစွာ ပေါ်ထွန်းကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် သတ္တဝါများကို “စရိုတ” (srotas) ဟူသော စီးကြောင်းများဖြင့် ခွဲခြားကာ မလှုပ်မရှား အဓိကဖန်ဆင်းခြင်း (mukhya-sarga)၊ တိရစ္ဆာန်လောက အလျားလိုက်စီး (tiryak-srotas)၊ ဒေဝတား အထက်သို့စီး (ūrdhva-strotas)၊ လူသား အောက်သို့စီး (arvāk-srotas) နှင့် ပရာကృత အစောပိုင်းအဆင့်များ (mahat, tanmātra, aindriya/vaikārika) ကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဗြဟ္မာ၏ စိတ်မွေး ဥရှီများသည် ဝိရာဂျာကြောင့် ဖန်ဆင်းမှု ရပ်တန့်စေ၍ မာယာကြောင့် ဗြဟ္မာ မောဟဖြစ်သော်လည်း နာရာယဏက ဝင်ရောက်ကူညီသည်။ ဗြဟ္မာ၏ ဝမ်းနည်းမှုနှင့် ဒေါသမှ နီလာလိုဟိတ ရုဒ္ရ ပေါ်ထွန်းလာပြီး၊ ရှင်ကရာသည် မရဏပုဂ္ဂိုလ်မျိုးဆက် ဖန်ဆင်းရန် ငြင်းဆိုသည်။ ထို့နောက် ဗြဟ္မာသည် ကာလခွဲခြားမှုများ၊ အုပ်စိုးအင်အားများ၊ ပရာဇာပတိများနှင့် အတန်းလေးမျိုး (ဒေဝ၊ အဆုရ၊ ပိတೃ၊ လူ) ကို တမသ်၊ သတ္တဝ၊ ရဇသ် အလွန်အကျွံဖြစ်သော ကိုယ်ခန္ဓာများမှ ထုတ်ဖော်သည်။ နိဂုံးတွင် စက်ဝိုင်းတိုင်း သတ္တဝါများသည် ယခင်သဘောထားကို ပြန်လည်ထပ်တလဲလဲ ဆောင်ရွက်ကြပြီး၊ ဓာတೃနှင့် မဟေရှဝရက ဝေဒသံကို အခြေခံ၍ လုပ်ငန်းတာဝန်၊ အမည်နှင့် ရိတုအခမ်းအနားများကို သတ်မှတ်ကြောင်း ဖော်ပြကာ နောက်အধ্যာယသို့ ဆက်လက်တည်ဆောက်သည်။
Shlokas
Verse 1
इति श्रीकूर्मपुराणे षटसाहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे षष्ठो ऽध्यायः श्रीकूर्म उवाच सृष्टिं चिन्तयतस्तस्य कल्पादिषु यथा पुरा / अबुद्धिपूर्वकः सर्गः प्रादुर्भूतस्तमोमयः
ဤသို့ «သရီ ကူර්မပုရာဏ» ၏ «ဆတ်စာဟသရီ သံဟိတာ» ပူရ္ဝ-ဘဂၤ၌ အခန်းခြောက် ပြီးဆုံး၏။ သရီ ကူර්မ မိန့်တော်မူသည်—ကလ္ပအစများ၌ ယခင်ကဲ့သို့ ဖန်ဆင်းခြင်းကို စိတ်တော်ဖြင့် ဆင်ခြင်ရာတွင် ဉာဏ်ခွဲခြားမှု မထွန်းလင်းသေးသော တမစ် (အမှောင်/ဖုံးကွယ်မှု) ပြည့်ဝသည့် ဖန်ဆင်းမှုတစ်ရပ် ပထမဦးစွာ ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 2
तमो मोहो महामोहस्तामिस्त्रश्चान्धसंज्ञितः / अविद्या पञ्चपर्वैषा प्रादुर्भूता महात्मनः
တမစ် (အမှောင်)၊ မောဟ (လှည့်စားမှု)၊ မဟာမောဟ (အလွန်ကြီးမားသော လှည့်စားမှု)၊ တာမိစ္ရ (Tāmisra) ဟုခေါ်သော မျက်စိကွယ်စေသည့် မှောင်မိုက်မှု၊ နှင့် အန္ဓသ (Andhasa) ဟုခေါ်သော အခြေအနေ—ဤသည်တို့သည် အဝိဒ္ယာ၏ အဆစ်ငါးပါး (အဖုငါးခု) ဖြစ်၍၊ အို မဟာသတ္တဝါ၊ ကိုယ်ခန္ဓာရှိသတ္တဝါ၌ ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 3
पञ्चधावस्थितः सर्गो ध्यायतः सो ऽभिमानिनः / संवृतस्तमसा चैव बीजकम्भुवनावृतः
ဖန်ဆင်းမှုသည် အခြေအနေငါးမျိုးဖြင့် တည်နေရာယူကာ၊ “ငါ” ဟုအယူအဆကပ်နေသော အဘိမာနိန် သဘောတရားက ဆင်ခြင်ရာတွင် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ သို့သော် တမစ်ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေပြီး၊ မျိုးစေ့ကဲ့သို့ ပိတ်ကာထားသဖြင့် လောကများလည်း မဖွင့်လှစ်သေးဘဲ ဖုံးကွယ်နေ၏။
Verse 4
वर्हिरन्तश्चाप्रकाशः स्तब्धो निः संज्ञ एव च / मुक्या नगा इति प्रोक्ता मुख्यसर्गस्तु स स्मृतः
၎င်းတို့ကို “မြက်ကဲ့သို့ ကြီးထွားမှု အတွင်းသို့လှည့်နေသော” အလင်းမရှိ၊ တောင့်တင်းငြိမ်သက်၊ လှုပ်ရှားမှုမရှိ၊ သတိမဲ့သကဲ့သို့ ဟူ၍ ဖော်ပြကြသည်။ ၎င်းတို့ကို «မုခ္ယာ နဂါဟ်» (အဓိက မလှုပ်ရှားသတ္တဝါများ) ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ ထိုဖန်ဆင်းမှုကို «မုခ္ယ-သရ္ဂ» (အဓိက ဖန်ဆင်းခြင်း) ဟု မှတ်ယူကြသည်။
Verse 5
तं दृष्ट्वासाधकं सर्गममन्यदपरं प्रभुः / तस्याभिध्यायतः सर्गस्तिर्यक्स्त्रोतो ऽभ्यवर्तत
ထိုဖန်ဆင်းမှုသည် ရည်ရွယ်ချက်အတွက် မသင့်တော်ကြောင်း မြင်တော်မူသဖြင့်၊ प्रभု (အရှင်) သည် အခြားဖန်ဆင်းမှုတစ်ရပ်ကို စိတ်ကူးတော်မူ၏။ ထိုသို့ ဆင်ခြင်တော်မူရာတွင် «တိရျယက်-စရောတသ» (tiryak-srotas) ဟုခေါ်သော ဖန်ဆင်းမှု ပေါ်ထွန်းလာပြီး—အသက်စီးကြောင်းသည် အလျားလိုက် လှုပ်ရှားသည့် သတ္တဝါလောက (တိရစ္ဆာန်) ဖြစ်၏။
Verse 6
यस्मात् तिर्यक् प्रवृत्तः स तिर्यक्स्त्रोतस्ततः स्मृतः / पश्वादयस्ते विख्याता उत्पथग्राहिणो द्विजाः
သူတို့၏ လမ်းကြောင်းသည် တိမ်းစောင်းစွာ စီးဆင်းသဖြင့် ထို့ကြောင့် «တိရျက်-စရောတစ်» ဟု မှတ်ယူကြသည်—စီးကြောင်းသည် ဘေးဘက်သို့ စီးသော သတ္တဝါများ။ ထိုသူတို့သည် တိရစ္ဆာန်တို့နှင့် အလားတူဟု ထင်ရှားကြပြီး၊ အို ဒွိဇာတို့၊ လမ်းလွဲကို လိုက်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 7
तमप्यसाधकं ज्ञात्वा सर्गमन्यं ससर्ज ह / ऊर्ध्वस्त्रोत इति प्रोक्तो देवसर्गस्तु सात्त्विकः
ထိုဖန်တီးမှုသည်လည်း ရည်ရွယ်ချက်အတွက် မသင့်တော်ကြောင်း သိမြင်ပြီးနောက်၊ သူသည် အခြားဖန်တီးမှုတစ်ရပ်ကို ထပ်မံဖန်တီး하였다။ ထိုသည်ကို «ဦර්ဓ္ဝ-စရောတ» ဟု ခေါ်ကြပြီး—အထက်သို့ စီးသော ဖန်တီးမှု၊ အမှန်တကယ်တော့ ဒေဝတို့၏ ဖန်တီးမှု (ဒေဝ-စရ္ဂ) ဖြစ်၍ စတ္တဝါ သဘော အလွန်ပြင်းထန်သည်။
Verse 8
ते सुखप्रतिबहुला बहिरन्तश्च नावृताः / प्रकाशा बहिरन्तश्च स्वभावाद् देवसंज्ञिताः
သူတို့သည် ပျော်ရွှင်မှုအလွန်များပြား၍ အပြင်အတွင်း နှစ်ဖက်လုံးတွင် အတားအဆီးမရှိကြ။ သဘာဝအရ အပြင်အတွင်း တောက်ပလင်းလက်သဖြင့် ထို့ကြောင့် «ဒေဝ» ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 9
ततो ऽबिधायायतस्तस्य सत्याभिध्यायिनस्तदा / प्रादुरासीत् तदाव्यक्तादर्वाक्स्त्रोतस्तु साधकः
ထို့နောက် သူသည် သစ္စာတရားကို အာရုံပြု၍ ဆက်လက်တိုးတက်သွားစဉ်၊ ထိုအချိန်တွင် အဗျက်တ (မထင်ရှားသော အရင်း) မှ «အရ္ဝာက်-စရောတ» ဟု ခေါ်သော အောက်သို့ စီးသော စီးကြောင်း—သာဓက—ပေါ်ထွန်းလာ하였다။
Verse 10
ते च प्रकाशबहुलास्तमोद्रिक्ता रजोधिकाः / दुः खोत्कटाः सत्त्वयुता मनुष्याः परिकीर्तिता
ထိုသူတို့သည် အလင်းရောင်နှင့် ထင်ရှားမှု များပြားသော်လည်း တမော (အမှောင်) ထိတွေ့နေဆဲဖြစ်ကြသည်။ ရဇော (လှုပ်ရှားမှု) သဘောက အလွန်ထင်ရှား၍ ပြင်းထန်သော ဒုက္ခကို ခံစားလွယ်ကြသော်လည်း စတ္တဝါ အနည်းငယ်ကို မပျောက်မသွား ထိန်းထားကြသည်ဟု လူသားတို့ကို ဆိုကြသည်။
Verse 11
तं दृष्ट्वा चापरं सर्गममन्यद् भगवानजः / तस्याभिध्यायतः सर्गं सर्गो भूतादिको ऽभवत्
အရင်ဖန်ဆင်းခြင်းကို မြင်တော်မူသော မမွေးဖွားသည့် အရှင်အဇာသည် ထပ်မံသော ထွက်ပေါ်မှုတစ်မျိုးကို စိတ်ကူးတော်မူ၏။ ထိုဖန်ဆင်းခြင်းကို သမาธိဖြင့် စဉ်းစားတော်မူစဉ် ‘ဘူတာဒီ’ ဖန်ဆင်းခြင်း ပေါ်ထွန်းလာ၍ မူလဓာတ်များနှင့် ၎င်းတို့၏ သေးငယ်သဘောတရားများ ထွက်ပေါ်လာသည်။
Verse 12
ते ऽपरिग्राहिणः सर्वे संविभागरताः पुनः / खादनाश्चाप्यशीलाश्च भूताद्याः परिकीर्तिताः / इत्येते पञ्च कथिताः सर्गा वै द्विजपुङ्गवाः
ထိုသူတို့အားလုံးသည် ပိုင်ဆိုင်မှုမယူသူများဖြစ်၍ အပြန်အလှန် မျှဝေခြင်းကို နှစ်သက်ကြ၏။ သို့ရာတွင် စားသောက်ဖျက်ဆီးခြင်းကို လိုလားပြီး စည်းကမ်းမရှိသူများလည်း ဖြစ်ကြသဖြင့် ‘ဘူတာဒီ’ ဟူ၍ ခေါ်ဆိုဖော်ပြကြသည်။ ထို့ကြောင့် အို ဒွိဇပုင်္ဂဝ၊ ဖန်ဆင်းခြင်း (စර්ဂ) ငါးမျိုးကို ဤသို့ ကြေညာခဲ့သည်။
Verse 13
प्रथमो महतः सर्गो विज्ञेयो ब्रह्मणस्तु सः / तन्मात्राणां द्वितीयस्तु भूतसर्गो हि स स्मृतः
ပထမဖန်ဆင်းခြင်းသည် မဟတ် (ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဉာဏ်) ပေါ်ထွန်းခြင်းဖြစ်၍ ဗြဟ္မန် (Brahman) နှင့် ဆက်နွယ်သည်ဟု သိမှတ်ရမည်။ ဒုတိယဖန်ဆင်းခြင်းမှာ တန်မာထရ (သေးငယ်ဓာတ်) များ၏ ဖန်ဆင်းခြင်းဖြစ်ပြီး ထုံးတမ်းအရ ‘ဘူတာ-စර්ဂ’—သတ္တဝါ/ဓာတ်တို့၏ ဖန်ဆင်းခြင်းဟု မှတ်ယူကြသည်။
Verse 14
वैकारिकस्तृतीयस्तु सर्ग ऐन्द्रियकः स्मृतः / इत्येष प्राकृतः सर्गः संभूतो ऽबुद्धिपूर्वकः
တတိယထွက်ပေါ်မှုကို ‘ဝိုင်ကာရိက’ (ပြောင်းလဲဖန်ဆင်းခြင်း) ဟု ခေါ်၍ ‘အိုင်န္ဒြိယက’—အင်္ဒြိယ (အာရုံ) များ၏ မွေးဖွားခြင်းဟု မှတ်ယူကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဤသည်မှာ ပရကൃတိမှ ပေါ်ထွန်းသော ပရကൃത (prākṛta) ဖန်ဆင်းခြင်းဖြစ်၍ အကြံဉာဏ်ဖြင့် မတိုင်ပင်ဘဲ မူလသဘာဝမှ သဘာဝကျ ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။
Verse 15
मुख्यसर्गश्चतुर्थस्तु मुख्या वै स्थावराः स्मृताः / तिर्यक्स्त्रोतस्तु यः प्रोक्तस्तिर्यग्योन्यः स पञ्चमः
စတုတ္ထဖန်ဆင်းခြင်းကို ‘မုခ္ယ-စර්ဂ’ (အဓိကဖန်ဆင်းခြင်း) ဟု ခေါ်ကြပြီး ထိုတွင် အဓိကသတ္တဝါများမှာ စ္ထာဝရ (မရွေ့လျားသော) များ—အပင်တို့ကဲ့သို့—ဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူကြသည်။ ပဉ္စမဖန်ဆင်းခြင်းကို ‘တိရျက်-စရောတစ်’ (အလျားလိုက်စီးကြောင်း) ဟု ဆိုကြပြီး ၎င်းသည် တိရျက်-ယောနိ—တိရစ္ဆာန်အဖြစ် မွေးဖွားသူများ၏ ဖန်ဆင်းခြင်းဖြစ်သည်။
Verse 16
तथोर्ध्वस्त्रोतसां षष्ठो देवसर्गस्तु स स्मृतः / ततोर्ऽवाक्स्त्रोतसां सर्गः सप्तमः स तु मानुषः
ထို့ကြောင့် အထက်သို့ စီးဆင်းသော သတ္တဝါတို့အနက် ဆဋ္ဌမသော စೃಷ್ಟိသည် ဒေဝတို့၏ စೃಷ್ಟိဟု မှတ်ယူကြ၏။ ထို့နောက် အောက်သို့ စီးဆင်းသောတို့အနက် သတ္တမသော စೃಷ್ಟိသည် လူသားတို့၏ စೃಷ್ಟိ ဖြစ်၏။
Verse 17
अष्टमो भौतिकः सर्गो भूतादीनां प्रकीर्तितः / नवमश्चैव कौमारः प्राकृता वैकृतास्त्विमे
အဋ္ဌမသော စೃಷ್ಟိသည် ‘ဘောတိက’ ဟူသော ဓာတုဆိုင်ရာ စೃಷ್ಟိဖြစ်၍ ကြမ်းဓာတုတို့မှ စ၍ သတ္တဝါတို့ ပေါ်ထွန်းခြင်းဟု ကြေညာ၏။ နဝမသော စೃಷ್ಟိသည် ‘ကೌမာရ’ စೃಷ್ಟိ ဖြစ်၏။ ဤစೃಷ್ಟိတို့ကို ပရကృత (ပရကృతိမှ) နှင့် ဝိုင်ကೃತ (ပြောင်းလဲခြင်းမှ) ဟူ၍ နှစ်မျိုးလုံးဟု ဆိုကြ၏။
Verse 18
प्राकृतास्तु त्रयः पूर्वे सर्गास्ते ऽबुद्धिपूर्वकाः / बुद्धिपूर्वं प्रवर्तन्ते मुख्याद्या मुनिपुङ्गवाः
အို မုနိတို့အထဲ၌ အမြတ်ဆုံးရေ၊ အစောပိုင်း စೃಷ್ಟိ သုံးပါးသည် ပရကృత စೃಷ್ಟိဖြစ်၍ ဉာဏ်မတိုင်မီ အလိုအလျောက် ဖြစ်ပေါ်၏။ သို့ရာတွင် ‘မုಖ್ಯ’ တို့မှ စသော စೃಷ್ಟိများသည် ဉာဏ်ကို ရှေ့တန်းထား၍ ဖြစ်ပေါ်ကြ၏။
Verse 19
अग्रे ससर्ज वै ब्रह्मा मानसानात्मनः समान् / सनकं सनातनं चैव तथैव च सनन्दनम् / ऋभुं सनात्कुमारं च पूर्वमेव प्रजापतिः
အစဦး၌ ပရဇာပတိ ဘြဟ္မာသည် မိမိ၏ စိတ်မှ—မိမိနှင့် ဆင်တူသော သတ္တဝါများကို—စိတ်မွေး မုနိများအဖြစ် အရင်ဆုံး ဖန်ဆင်း၏။ ထိုသူတို့မှာ စနက၊ စနာတန၊ စနန္ဒန၊ ဣဘု (Ṛbhu) နှင့် စနတ်ကူမာရ တို့ ဖြစ်ကြ၏။
Verse 20
पञ्चैते योगिनो विप्राः परं वैराग्यमास्थिताः / ईश्वरासक्तमनसो न सृष्टौ दधिरे मतिम्
ဤဗြာဟ္မဏ ယောဂီ ငါးပါးသည် အမြင့်ဆုံး ဝိုင်ရာဂျျ (vairāgya) တွင် တည်ကြပြီး စိတ်သည် အီශ්ဝရ (Īśvara) သို့သာ ကပ်လျက်ရှိသဖြင့် စೃಷ್ಟိ (လောကဖြစ်ပေါ်ခြင်း) အပေါ် မိမိတို့၏ အတွေးကို မတင်ကြ။
Verse 21
तेष्वेवं निरपेक्षेषु लोकसृष्टौ प्रजापतिः / मुमोह मायया सद्यो मायिनः परमेष्ठिनः
ဤလောကများသည် ကိုယ်တိုင်ဖြစ်ပေါ်သကဲ့သို့ ဖန်ဆင်းနေစဉ် ပရဇာပတိသည် ချက်ချင်း မာယာကြောင့် မောဟဖြစ်သွား၏။ ထိုမာယာသည် အမြင့်မြတ်သခင် ပရမေဋ္ဌင် မဟာမန်တရားရှင်၏ မောဟစွမ်းအား ဖြစ်၏။
Verse 22
तं बोधयामास सुतं जगन्मायो महामुनिः / नारायणो महायोगी योगिचित्तानुरञ्जनः
ထို့နောက် နာရာယဏ—မဟာမုနိ၊ မဟာယောဂီ၊ စကြဝဠာ၏ မာယာအင်အားတော်—သည် မိမိ၏ သားကို နိုးကြားစေ၍ သင်ကြားညွှန်ပြကာ ယောဂီတို့၏ စိတ်ကို ပျော်ရွှင်စေ၏။
Verse 23
बोधितस्तेन विश्वात्मा तताप परमं तपः / स तप्यमानो भगवान् न किञ्चित् प्रतिपद्यत
ထိုသူက နိုးကြားစေသဖြင့် ဗိဿဝာတ္မာ (အတွင်းနေသခင်) သည် အမြင့်ဆုံး တပဿကို ကျင့်၏။ သို့ရာတွင် ဘဂဝန်သည် ထိုတပဿကို ဆောင်ရွက်နေစဉ်ပင် မည်သည့် အကျိုးသက်ရောက်မှုမျှ မပေါ်ထွန်းခဲ့။
Verse 24
ततो दीर्घेण कालेन दुखात् क्रोधो व्यजायत / क्रोधाविष्टस्य नेत्राभ्यां प्रापतन्नश्रु बिन्दवः
ထို့နောက် အချိန်ကြာမြင့်ပြီးနောက် ဝမ်းနည်းမှုမှ ဒေါသ ပေါက်ဖွားလာ၏။ ဒေါသလွှမ်းမိုးသူ၏ မျက်စိနှစ်ဖက်မှ မျက်ရည်စက်များ ကျဆင်းလာ၏။
Verse 25
भ्रुकुटीकुटिलात् तस्य ललाटात् परमेश्वरः / समुत्पन्नो महादेवः शरण्यो नीललोहितः
သူ၏ မျက်ခုံးချုပ်၍ ချိုင့်ဝင်နေသော နဖူးမှ ပရမေဣශ්ဝရ—မဟာဒေဝ၊ အားကိုးရာပေးသူ၊ နီလလောဟိတ (အပြာနှင့် အနီရောင် ရုဒြ) သည် ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 26
स एव भगवानीशस्तेजोराशिः सनातनः / यं प्रपश्यन्ति विद्वांसः स्वात्मस्थं परमेश्वरम्
ထိုဘုရားသခင် အီရှ္ဝရသည်သာ မင်္ဂလာရှိသော အရှင်၊ အနန္တတောက်ပသည့် တေဇောရాశိ အမြဲတမ်းတည်မြဲသူ ဖြစ်၏။ ပညာရှိတို့သည် မိမိအတ္တမ၌ တည်နေသော ပရမေရှ္ဝရကို တိုက်ရိုက်မြင်ကြ၏။
Verse 27
ओङ्कारं समनुस्मृत्य प्रणम्य च कृताञ्जलिः / ताम भगवान् ब्रह्मा सृजेमा विविधाः प्रजाः
ပဝိသုဒ္ဓသော အက္ခရာ “အိုမ်” ကို သေချာစွာ သတိပြုအောက်မေ့ပြီး လက်အုပ်ချီ၍ ဦးညွတ်ကန်တော့သဖြင့်၊ ဘဂဝန် ဘြဟ္မာသည် သတ္တဝါအမျိုးမျိုး များစွာကို ဖန်ဆင်းရန် စတင်လေ၏။
Verse 28
निशम्य भगवान् वाक्यं शङ्करो धर्मवाहनः / स्वात्मना सद्शान् रुद्रान् ससर्ज मनसा शिवः / कपर्दिनो निरातङ्कांस्त्रिनेत्रान् नीललोहितान्
ထိုစကားကို ကြားသိပြီးနောက်၊ ဓမ္မကို ယာဉ်တင်သူ ဘဂဝန် သင်္ကရ—ရှီဝသည် မိမိအတ္တ၏ အာနုဘော်ဖြင့် စိတ်ဖြင့်ပင် မိမိနှင့်တူသော ရုဒ္ဒရများကို ဖန်ဆင်းလေ၏—ဆံပင်ကပ်ပဒိန်၊ ကြောက်ရွံ့ခြင်းကင်း၊ သုံးမျက်စိ၊ အပြာနီရောင်ဖြစ်ကြ၏။
Verse 29
तं प्राह भगवान् ब्रह्मा जन्ममृत्युयुताः प्रजाः / सृजेति सो ऽब्रवीदीशो नाहं मृत्युजरान्विताः / प्रजाः स्त्रक्ष्ये जगन्नाथ सृज त्वमशुभाः प्रजाः
ဘဂဝန် ဘြဟ္မာက သူ့အား “မွေးဖွားခြင်းနှင့် သေခြင်းတို့နှင့် ချည်နှောင်ထားသော သတ္တဝါများကို ဖန်ဆင်းပါ” ဟု ဆို၏။ သို့ရာတွင် အရှင်က “အို ဇဂန္နာထ၊ သေခြင်းနှင့် အိုမင်းခြင်းတို့ဖြင့် ဒုက္ခရောက်သော မျိုးဆက်ကို ငါမဖန်ဆင်းမည်။ မင်္ဂလာမရှိသော (မော်တယ်) သတ္တဝါတို့ကို သင်ပင် ဖန်ဆင်းပါ” ဟု ပြန်ဆို၏။
Verse 30
निवार्य च तदा रुद्रं ससर्ज कमलोद्भवः / स्थानाभिमानिनः सर्वान् गदतस्तान् निबोधत
ထို့နောက် ရုဒ္ဒရကို တားဆီးပြီး၊ ကြာပန်းမှ ပေါ်ထွန်းသူ (ဘြဟ္မာ) သည် မိမိမိမိ တာဝန်ရာထူးတို့ကို အဟံကာရဖြင့် ကိုင်စွဲသော အုပ်စိုးအင်အားများအားလုံးကို ဖန်ဆင်းလေ၏။ သူကြေညာသောအရာကို နားထောင်ကြလော့။
Verse 31
अपो ऽग्निरन्तरिक्षं च द्यौर्वायुः पृथिवी तथा / नद्यः समुद्राः शैलाश्च वृक्षा वीरुध एव च
ရေ၊ မီး၊ အာကာသအလယ်ပိုင်း၊ ကောင်းကင်၊ လေ နှင့် မြေကြီးတို့; မြစ်များ၊ သမုဒ္ဒရာများ၊ တောင်တန်းများ၊ သစ်ပင်များနှင့် လျှောပင်၊ ဆေးပင်တို့—ဤအရာအားလုံးသည် ပေါ်ထွန်းလာသော ဖန်ဆင်းမှု၏ အစီအစဉ်အတွင်း ပါဝင်သည်။
Verse 32
लवाः काष्ठाः कलाश्चैव मुहूर्ता दिवसाः क्षपाः / अर्धमासाश्च मासाश्च अयनाब्दयुगादयः
လဝါ၊ ကာဋ္ဌာ၊ ကလာ နှင့် မုဟူရ္တ; နေ့များနှင့် ညများ; လဝက်များနှင့် လများ; ထို့ပြင် အယန (နှစ်ဝက်)၊ နှစ်၊ ယုဂ နှင့် အခြားတို့—ဤအရာများသည် ကာလ၏ အဆက်ဆက် ခွဲခြားမှုများ ဖြစ်သည်။
Verse 33
स्थानाबिमानिनः सृष्ट्वा साधकानसृजत् पुनः / मरीचिभृग्वङ्गिरसं पुलस्त्यं पुलहं क्रतुम् / दक्षमत्रिं वसिष्ठं च धर्मं संकल्पमेव च
မိမိတို့၏ အနေအထားကို အထင်ကြီးသော အာဏာပိုင်သတ္တဝါများကို အရင်ဖန်ဆင်းပြီးနောက်၊ ထပ်မံ၍ စာဓကပရဇာပတိတို့ကို ပေါ်ထွန်းစေတော်မူ၏—မရီချိ၊ ဘೃဂု၊ အင်္ဂိရသ၊ ပုလஸ္တျ၊ ပုလဟ၊ ကရတု၊ ဒက္ခ၊ အတြိ၊ ဝသိဋ္ဌ နှင့် ဓမ္မ၊ သင်္ကల్ప တို့ဖြစ်သည်။
Verse 34
प्राणाद् ब्रह्मासृजद् दक्षं चक्षुषश्च मरीचिनम् / शिरसो ऽङ्गिरसं देवो हृदयाद् भृगुमेव च
အသက်ရှုသက်ကာ (ပရాణ) မှ ဘြဟ္မာသည် ဒက္ခကို ဖန်ဆင်း၏; မျက်စိမှ မရီချိကို ပေါ်ထွန်းစေ၏။ ဦးခေါင်းမှ ဘုရားသည် အင်္ဂိရသကို ထုတ်ဖော်၍၊ နှလုံးမှလည်း ဘೃဂုကို ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။
Verse 35
श्रोत्राभ्यामत्रिनामानं धर्मं च व्यवसायतः / संकल्पं चैव संकल्पात् सर्वलोकपितामहः
လောကအားလုံး၏ ပိတামဟ (ဘြဟ္မာ) သည် နားနှစ်ဖက်မှ အတြိဟု အမည်ရ ရှင်ရသေ့ကို ပေါ်ထွန်းစေ၏; ခိုင်မာသော ဆုံးဖြတ်ချက်မှ ဓမ္မကို ထင်ရှားစေ၏; ထို့ပြင် သင်္ကల్ప (ဖန်တီးလိုသော အလိုတော်) မှ သင်္ကల్పကိုပင် ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။
Verse 36
पुलस्त्यं च तथोदानाद् व्यनाच्च पुलहं मुनिम् / अपानात् क्रतुमव्यग्रं समानाच्च वसिष्ठकम्
ဥဒါနမှ ပုလတ္စျာ ပေါ်ထွန်း၍၊ ဗျာနမှ မုနိ ပုလဟ ပေါ်ထွန်း၏။ အပာနမှ မပင်ပန်း မလှုပ်ရှားသော ကရတု ပေါ်ထွန်း၍၊ သမာနမှ ဝသိဋ္ဌ ပေါ်ထွန်း၏။
Verse 37
इत्येते ब्रह्मणा सृष्टाः साधका गृहमेधिनः / आस्थाय मानवं रूपं धर्मस्तैः संप्रवर्तितः
ဤသို့ပင် ဗြဟ္မာက ဖန်ဆင်းတော်မူသော အိမ်ထောင်ရှင် စာဓကတို့ ဖြစ်ကြ၏။ ထို့နောက် ဓမ္မသည် လူ့ရုပ်ကို ခံယူကာ သူတို့အားဖြင့် လှုပ်ရှား၍ အလုပ်လုပ်စေတော်မူ၏။
Verse 38
ततो देवासुरपितृन् मनुष्यांश्च चतुष्टयम् / सिसृक्षुरम्भांस्येतानि स्वमात्मानमयूयुजत्
ထို့နောက် ဒေဝ၊ အသူရ၊ ပိတೃ၊ လူသား ဟူသော လေးမျိုးကို ဖန်ဆင်းလိုသဖြင့်၊ ဖန်ဆင်းခြင်း၏ အခြေခံအဖြစ် မူလရေများထဲသို့ မိမိအတ္တကို ယိုက်ချ၍ ထည့်သွင်းတော်မူ၏။
Verse 39
युक्तात्मनस्तमोमात्रा उद्रिक्ताभूत् प्रजापतेः / ततो ऽस्य जघनात् पूर्वमसुरा जज्ञिरे सुताः
ပရဇာပတိသည် စိတ်အာရုံ တည်ငြိမ်ပေါင်းစည်းနေသော်လည်း တမောဂုဏ် (တမသ) သာလွန်လာ၏။ ထို့ကြောင့် သူ၏ တင်ပါးအရှေ့ဘက်မှ အသူရတို့သည် သားများအဖြစ် မွေးဖွားလာကြ၏။
Verse 40
उत्ससर्जासुरान् सृष्ट्वा तां तनुं पुरुषोत्तमः / सा चोत्सृष्टा तनुस्तेन सद्यो रात्रिरजायत / सा तमोबहुला यस्मात् प्रजास्तस्यांस्वपन्त्यतः
အသူရတို့ကို ဖန်ဆင်းပြီးနောက် ပုရုရှောတ္တမသည် ထိုကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်ပစ်တော်မူ၏။ ထိုကိုယ်ခန္ဓာ စွန့်ပစ်သည့် ခဏချင်းပင် ညသည် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ညသည် အမှောင်အလွန်များသဖြင့် သတ္တဝါတို့သည် ထိုအတွင်း အိပ်ပျော်ကြ၏။
Verse 41
सत्त्वमात्रत्मिकां देवस्तनुमन्यामगृह्णत / ततो ऽस्य मुखतो देवा दीव्यतः संप्रजज्ञिरे
သခင်ဘုရားသည် သတ္တဝါသတ္တဝ (sattva) သာဖြစ်သော သနုတစ်ပါးကို ထပ်မံခံယူတော်မူ၏။ ထိုအခါ ဘုရား၏ ပါးစပ်မှ တေဇောဓာတ်တော်ဖြင့် တောက်ပလျက်ရှိစဉ် တေဝတားတို့သည် ထင်ရှားပေါ်ပေါက်လာကြ၏။
Verse 42
त्यक्ता सापि तनुस्तेन सत्त्वप्रायमभूद् दिनम् / तस्मादहो धर्मयुक्ता देवताः समुपासते
ထိုကိုယ်တော်ကိုပင် သူက စွန့်လွှတ်ပြီးနောက်၊ နေ့ခင်းသည် သတ္တဝါသတ္တဝ (sattva) အလွန်များ၍ သန့်ရှင်းတောက်ပလာ၏။ ထို့ကြောင့်—အံ့ဩဖွယ်တည်း—ဓမ္မနှင့်ညီသော တေဝတားတို့သည် ထိုနေ့/ထိုအခြေအနေကို ရိုသေစွာ ပူဇော်ကြ၏။
Verse 43
सत्त्वमात्रात्मिकामेव ततो ऽन्यां जगृहे तनुम् / पितृवन्मन्यमानस्य पितरः संप्रजज्ञिरे
ထို့နောက် သခင်ဘုရားသည် သတ္တဝါသတ္တဝ (sattva) သာဖြစ်သော ကိုယ်တော်တစ်ပါးကို ထပ်မံခံယူတော်မူ၏။ သူသည် မိမိကို ဖခင်ကဲ့သို့ ထင်မြင်သည့်အခါ ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) တို့သည် သင့်လျော်စွာ ပေါ်ပေါက်လာကြ၏။
Verse 44
उत्ससर्ज पितृन् सृष्ट्वा ततस्तामपि विश्वसृक् / सापविद्धा तनुस्तेन सद्यः सन्ध्या व्यजायत
ပိတೃတို့ကို ဖန်ဆင်းပြီးနောက် စကြဝဠာဖန်ဆင်းရှင် သခင်ဘုရားသည် ထိုကိုယ်တော်ကိုလည်း စွန့်လွှတ်တော်မူ၏။ ထိုစွန့်ပစ်ထားသော သနုမှ စန္ဓျာ—သန့်ရှင်းသော မိုးချုပ်မိုးလင်းအချိန်—သည် ချက်ချင်း ပေါ်ပေါက်လာ၏။
Verse 45
तस्मादहर्देवतानां रात्रिः स्याद् देवविद्विषाम् / तयोर्मध्ये पितॄणां तु मूर्तिः सन्ध्या गरीयसी
ထို့ကြောင့် တေဝတားတို့အတွက် ‘နေ့’ ဖြစ်သောအရာသည် တေဝတားကို မုန်းတီးသူတို့အတွက် ‘ည’ ဖြစ်၏။ ထိုနေ့နှင့်ည အကြားတွင်မူ ပိတೃတို့၏ အလွန်မြတ်သော မূর্তিမှာ စန္ဓျာ—သန့်ရှင်းသော မိုးချုပ်မိုးလင်းဆုံချက်—ဖြစ်၏။
Verse 46
तस्माद् देवासुराः सर्वे मनवो मानवास्तथा / उपासते तदा युक्ता रात्र्यह्नोर्मध्यमां तनुम्
ထို့ကြောင့် ဒေဝတားနှင့် အသူရတို့ အားလုံး၊ မနုတို့နှင့် လူသားတို့လည်း—စည်းကမ်းတကျ စိတ်ကိုထိန်းညှိထားသောအခါ—ညနှင့် နေ့ကြားရှိသော «အလယ်ရုပ်» (madhyamā tanu) ကို ထိုအချိန်၌ ပူဇော်ဝတ်ပြုကြသည်။
Verse 47
रजोमात्रात्मिकां ब्रह्मा तनुमन्यामगृह्णत / ततो ऽस्य जज्ञिरे पुत्रा मनुष्या रजसावृताः
ထို့နောက် ဘြဟ္မာသည် ရဇသ (rajas) သာဖြစ်သော ကိုယ်ခန္ဓာတစ်ပါးကို ထပ်မံခံယူ하였다။ ထိုရုပ်မှ သူ၏ သားစဉ်မြေးဆက်ဖြစ်သော လူသားတို့ မွေးဖွားလာပြီး ရဇသကြောင့် ဖုံးကွယ်ကာ လှုံ့ဆော်ခံရကြသည်။
Verse 48
तामप्याशु स तत्याज तनुं सद्यः प्रजापतिः / ज्योत्स्त्रा सा चाभवद्विप्राः प्राक्सन्ध्या याबिधीयते
ထို့နောက် ပရဇာပတိသည် ထိုကိုယ်ခန္ဓာကိုလည်း ချက်ချင်း စွန့်ပစ်လိုက်သည်။ ထိုသည် “ဂျျောစ်နာ” (Jyotsnā) ဟူသော ရောင်ခြည်တောက်ပမှု ဖြစ်လာ하였다။ အို ဗြာဟ္မဏတို့၊ ထိုသည်ပင် “မနက်ဆန်ဓျာ” (prāk-sandhyā) ဟု ခေါ်သော အရုဏ်တက်ချိန် ဖြစ်သည်။
Verse 49
ततः स भगवान् ब्रह्मा संप्राप्य द्विजपुङ्गवाः / मूर्ति तमोरजः प्रायां पुनरेवाभ्ययूयुजत्
ထို့နောက် အရှင်ဘုရား ဘြဟ္မာသည်—အို ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးတို့—သင်တို့ထံ ချဉ်းကပ်ပြီး၊ တမသနှင့် ရဇသ အလွန်များသော ရုပ်သဏ္ဍာန်တစ်ပါးနှင့် မိမိကိုယ်ကို ထပ်မံ ချိတ်ဆက် (ယုဂ) လိုက်သည်၊ ထင်ရှားပေါ်ထွန်းမှု၏ လုပ်ငန်း ဆက်လက်ဖြစ်စေရန်။
Verse 50
अन्धकारे क्षुधाविष्टा राक्षसास्तस्य जज्ञिरे / पुत्रास्तमोरजः प्राया बलिनस्ते निशाचराः
အမှောင်ထဲတွင် ဆာလောင်မှုက ဖိနှိပ်နေသော ရာක්ෂသတို့သည် သူထံမှ မွေးဖွားလာကြသည်။ ထိုညလှည့်သွားသော သတ္တဝါတို့သည် တမသ (tamas) ဂုဏ်အများစုမှ ပေါက်ဖွား၍ သူ၏ အင်အားကြီးသော သားစဉ်မြေးဆက် ဖြစ်လာကြသည်။
Verse 51
सर्पा यक्षास्तथा बूता गन्धर्वाः संप्रजज्ञिरे / रजस्तमोभ्यामाविष्टांस्ततो ऽन्यानसृजत् प्रभुः
ထို့နောက် မြွေများ၊ ယက္ခများ၊ ဘူတများနှင့် ဂန္ဓဗ္ဗများ ပေါ်ထွန်းလာကြ၏။ ထို့နောက် प्रभု (အရှင်) သည် ရဇစ်နှင့် တမစ်တို့၏ အာဏာအောက်၌ ရှိသော အခြားသတ္တဝါများကို လှုံ့ဆော်ကာ ထပ်မံဖန်ဆင်းတော်မူ၏။
Verse 52
वयांसि वयसः सृष्ट्वा अवयो वक्षसो ऽसृजत् / मुखतो ऽजान् ससर्जान्यान् उदराद्गाश्चनिर्ममे
ကာလ၏ စီးဆင်းမှု (နှစ်များ) မှ ငှက်များကို ဖန်ဆင်းပြီး၊ ရင်ဘတ်မှ သိုးများကို ထုတ်ပေါ်စေတော်မူ၏။ ပါးစပ်မှ ဆိတ်များနှင့် အခြားသတ္တဝါများကို ပေါ်ထွန်းစေပြီး၊ ဝမ်းဗိုက်မှ နွားများကိုလည်း ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။
Verse 53
पद्भ्याञ्चाश्वान् समातङ्गान् रासभान् गवयान् मृगान् / उष्ट्रानश्वतरांश्चैव न्यङ्कूनन्यांश्व जातयः / औपध्यः फलमूलिन्यो रोमभ्यस्तस्य जज्ञिरे
ခြေထောက်များမှ မြင်းများ၊ ဆင်များ၊ မြည်းများ၊ တောနွား (gavaya) နှင့် သမင်များ ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ထို့ပြင် ကုလားအုတ်များ၊ မြည်းမြင်း (mule) များ၊ nyaṅku ဟုခေါ်သော သမင်မျိုးနှင့် အခြားမျိုးစိတ်များလည်း ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ထို့အပြင် ကိုယ်ခန္ဓာရောမမှ အသီးနှင့် အမြစ်ပေးသော အပင်လောက ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 54
गायत्रं च ऋचं चैव त्रिवृत्साम रथन्तरम् / अग्निष्टोमं च यज्ञानां निर्ममे प्रथमान्मुखात्
ပထမမြောက် ပါးစပ်မှ ဂါယတ္ရီ ချန်ဒ်နှင့် Ṛk မန္တရားကို၊ ထို့ပြင် တ్రိဝૃત စာမန်နှင့် ရထန္တရ သံချိုင့်ကို ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။ ထို့အတူ ယဇ్ఞများအနက် အထွတ်အမြတ်ဖြစ်သော အဂ္နိष्टෝမ ကိုလည်း ပြုလုပ်တော်မူ၏။
Verse 55
यजूंषि त्रैष्टुभं छन्दः स्तोमं पञ्चदशं तथा / बृहत्साम तथोक्थं च दक्षिणादसृजन्मुखात्
တောင်ဘက် ပါးစပ်မှ ယဇုစ် မန္တရားများ၊ တြိଷ္ဌုဘ် ချန်ဒ်၊ ဆတိုးမ ပဉ္စဒသ (၁၅ ဆတိုးမ)၊ ဘృဟတ် စာမန်နှင့် ဥက္ထ (Uktha) ရွတ်ဆိုခြင်းကို ထုတ်ပေါ်စေတော်မူ၏။
Verse 56
सामानि जागतं छन्दस्तोमं सप्तदशं तथा / वैरूपमतिरात्रं च पश्चिमादसृजन्मुखात्
အမြင့်မြတ်သောအရှင်၏ အနောက်ဘက်ပါးစပ်မှ စာမန်သီချင်းများ၊ ဇဂတီမီတာ၊ စတုတ္ထရ ၁၇ ပါသော ခန္ဒစတိုးမ ရိတု၊ ထို့ပြင် ဝိုင်ရူပနှင့် အတိရာတြာ ဆိုမယဇ္ဉများကို ထုတ်ဖော်ပေါ်ထွန်းစေ하였다။
Verse 57
एकविशमथर्वाणमाप्तोर्यामाणमेव च / अनुष्टुभं सवैराजमुत्तरादसृजन्मुखात्
မြောက်ဘက်ပါးစပ်မှ အထရ္ဝဗေဒကို နှစ်ဆယ့်တစ်မြောက်အဖြစ် ထုတ်ဖော်ပေါ်ထွန်းစေပြီး၊ အာပတိုရျာမ ရိတုနှင့်အတူ၊ ထို့ပြင် အနုဋ္ဌုဗ မီတာကို ဝိုင်ရာဇ (ဟိမ်း/အတိုင်းအတာ) နှင့်တကွ ပေါ်ထွန်းစေ하였다။
Verse 58
उच्चावचानि भूतानि गात्रेभ्यस्तस्य जज्ञिरे / ब्रह्मणो हि प्रजासर्गं सृजतस्तु प्रजापतेः
ပရဇာပတိ ဘြဟ္မာသည် သတ္တဝါအမျိုးအနွယ်ကို ဖန်ဆင်းရန် စတင်သောအခါ၊ ထိုအင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများမှ အမြင့်အနိမ့် အဆင့်အတန်းမျိုးစုံသော သတ္တဝါများ ပေါ်ပေါက်လာ하였다။
Verse 59
सृष्ट्वा चतुष्टयं सर्गं देवर्षिपितृमानुषम् / ततो ऽसृजच्च भूतानि स्थावराणि चराणि च
ဒေဝ၊ ရှိ၊ ပိတೃ၊ မနုෂ္ယ ဟူသော စတုရ္ဗိဓ ဖန်ဆင်းမှုကို ဖန်ဆင်းပြီးနောက်၊ ထို့နောက် အရွေ့မရှိသော (သ္ထာဝရ) နှင့် အရွေ့ရှိသော (ချရ) သတ္တဝါများကိုလည်း ထုတ်ဖော်ဖန်ဆင်း하였다။
Verse 60
यक्षान् पिशाचान् गन्धर्वांस्तथैवाप्सरसः शुभाः / नरकिन्नररक्षांसि वयः पुशुमृगोरगान् / अव्ययं च व्ययं चैव द्वयं स्थावरजङ्गमम्
ယက္ခ၊ ပိသာချ၊ ဂန္ဓဗ္ဗ၊ ထို့အတူ မင်္ဂလာအပ္စရာများ; နရ၊ ကိန္နရ၊ ရက္ခသ; ငှက်များ၊ နွားတိရစ္ဆာန်များ၊ တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ၊ မြွေများ—ဤသို့ လောကသည် မဖျက်မပျက် (အဗျယ) နှင့် ဖျက်လွယ် (ဗျယ) ဟူသော နှစ်မျိုး၊ ထို့ပြင် သ္ထာဝရနှင့် ဇင်္ဂမ ဟူသော အငြိမ်နှင့် အလှုပ်အရွေ့ ဖန်ဆင်းမှုအဖြစ် ထင်ရှားသည်။
Verse 61
तेषां ये यानि कर्माणि प्राक्सृष्टौ प्रतिपेदिरे / तान्येव ते प्रपद्यन्ते सृज्यमानाः पुनः पुनः
အရင်ဖန်ဆင်းခြင်းကာလ၌ သတ္တဝါတို့ လက်ခံကျင့်သုံးခဲ့သော ကမ္မများကိုပင်—သူတို့သည် ပြန်လည်ဖန်ဆင်းခံရသည့်အခါတိုင်း ထပ်မံထပ်မံ အတူတူပင် ပြန်လည်ကျင့်သုံးကြသည်။
Verse 62
हिंस्त्राहिंस्त्रे मृदुक्रूरे धर्माधर्मावृतानृते / तद्भाविताः प्रपद्यन्ते तस्मात् तत् तस्य रोचते
အကြမ်းဖက်ခြင်းဖြစ်စေ မအကြမ်းဖက်ခြင်းဖြစ်စေ၊ နူးညံ့ခြင်းဖြစ်စေ ကြမ်းတမ်းခြင်းဖြစ်စေ၊ ဓမ္မဖြစ်စေ အဓမ္မဖြစ်စေ၊ အမှန်ဖြစ်စေ အလိမ်ဖြစ်စေ—အတွင်းစိတ်အလေ့အကျင့်က ပြုစုပျိုးထောင်ထားသည့် အရာသို့ သတ္တဝါတို့ လှည့်ဝင်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုအရာပင် သူတို့အတွက် နှစ်သက်ဖွယ် ဖြစ်လာသည်။
Verse 63
महाभूतेषु नानात्वमिन्द्रियार्थेषु मूर्तिषु / विनियोगं च भूतानां धातैव विदधात् स्वयम्
မဟာဘူတများအတွင်းရှိ မျိုးကွဲခြားမှု၊ အင်ဒြိယအာရုံအရာများနှင့် ကိုယ်ထည်ရုပ်ပုံများအတွင်းရှိ မျိုးစုံခြားနားမှု—ထို့ပြင် သတ္တဝါတို့၏ တာဝန်လုပ်ငန်း ခွဲဝေသတ်မှတ်မှုတိုင်အောင်—ဓာတೃ (စကြဝဠာစီမံသူ) တစ်ပါးတည်းက မိမိအလိုအလျောက် စီမံဖန်တီးထားသည်။
Verse 64
नामरूपं च भूतानां कृत्यानां च प्रपञ्चनम् / वेदशब्देभ्य एवादौ निर्ममे स महेश्वरः
အစအဦး၌ မဟေရှ్వరသည် ပရပဉ္စအဖြစ် ပေါ်လွင်လာသော အကျယ်အဝန်းကို—သတ္တဝါတို့၏ နာမနှင့် ရုပ်ပုံတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ကမ္မနှင့် ကရိယာ/ယဇ్ఞကိစ္စတို့၏ ခွဲခြားသတ်မှတ်မှုကိုလည်းကောင်း—ဝေဒ၏ သဒ္ဒများမှသာ တကယ်တမ်း ဖန်ဆင်းတော်မူ၏။
Verse 65
आर्षाणि चैव नामानि याश्च वेदेषु दृष्टयः / शर्वर्यन्ते प्रसूतानां तान्येवैभ्यो ददात्यजः
ထို့ပြင် ရှိသီတို့က အတည်ပြုထားသော နာမများ၊ ဝေဒများအတွင်း တွေ့မြင်ရသော နာမများကိုလည်း—ကလေးများ မွေးဖွားပြီးနောက် သင့်တော်သော အချိန်၌—အဇ (မမွေးဖွားသော) အရှင်သည် ထိုနာမများကိုပင် သူတို့အား ပေးသနားတော်မူသည်။
Verse 66
यथर्तावृतुलिङ्गानि नानारूपाणि पर्यये / दृश्यन्ते तानि तान्येव तथा भावा युगादिषु
ရာသီတို့၏ အမှတ်အသားများသည် လှည့်ပတ်သည့် အစဉ်အလာအတိုင်း ပုံသဏ္ဍာန်မျိုးစုံဖြင့် ထင်ရှားပေါ်လာသော်လည်း ထိုရာသီအမှတ်အသားများဟူသည် အတူတူပင် ဖြစ်သကဲ့သို့၊ ယုဂများနှင့် အချိန်ခွဲခြားမှုများအတွင်း၌လည်း ဘဝအခြေအနေများသည် ထပ်မံပြန်လည် ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
Frequently Asked Questions
It enumerates prākṛta stages (mahat; tanmātras/bhūta-sarga; aindriya/vaikārika senses) and subsequent intelligent/ordered creations: mukhya (immobile), tiryak-srotas (animals), ūrdhva-strotas (devas), arvāk-srotas (humans), bhūtādi/elemental manifestations, and the Kaumāra creation of mind-born sages—together described as prākṛta and vaikṛta in a graded cosmology.
Humans are portrayed as rajas-predominant yet mixed with sattva and touched by tamas, making them capable of clarity but prone to intense suffering; the chapter ties this to karmic recurrence—beings re-assume former dispositions—so guṇic composition and prior saṃskāras shape experience and ethical orientation.
It states that Maheśvara fashioned the manifest expanse—nāma-rūpa and the differentiated field of actions/rites—from the sounds of the Veda, and that Veda-sanctioned names are bestowed at proper times, grounding cosmic order and social-ritual dharma in śruti-derived language.