Adhyaya 14

Sutra 1

गृहीत्वा वेतनं कर्माकुर्वतो भृतकस्य द्वादशपणो दण्डः संरोधश्चाकरणात् ॥

Seorang pekerja upahan yang telah menerima upah tetapi tidak melakukan kerja hendaklah didenda dua belas paṇa; dan kerana tidak melaksanakan kerja, dia juga boleh ditahan (dipaksa).

Sutra 2

अशक्तः कुत्सिते कर्मणि व्याधौ व्यसने वानुशयं लभेत परेण वा कारयितुम् ॥

Jika tidak mampu (melaksanakan)—kerana kerja itu memalukan, atau disebabkan sakit atau musibah—dia hendaklah mendapat pelepasan/pengurangan (kemaafan) atau boleh menyuruh orang lain melaksanakannya.

Sutra 3

तस्यव्ययकर्मणा लभेत भर्ता वा कारयितुम् ॥

Dalam hal itu, kerja hendaklah disiapkan atas perbelanjaannya; atau majikan boleh menyuruh orang lain melakukannya (sebagai ganti).

Sutra 4

नान्यस्त्वया कारयितव्यो मया वा नान्यस्य कर्तव्यमित्यवरोधे भर्तुरकारयतो भृतकस्याकुर्वतो वा द्वादशपणो दण्डः ॥

Jika, melalui desakan yang menghalang—“Engkau tidak boleh menyuruh orang lain melakukannya,” atau “Aku tidak boleh melakukannya untuk orang lain”—majikan menghalang penggantian, atau pekerja tidak melaksanakan, maka denda dua belas paṇa dikenakan (kepada pihak yang bersalah).

Sutra 5

कर्मनिष्ठापने भर्तुरन्यत्र गृहीतवेतनो नासकामः कुर्यात् ॥

Sehingga kerja majikan disiapkan, seseorang yang telah menerima upah di tempat lain tidak boleh melakukan (kerja yang lain itu) jika ia akan menggagalkan penyempurnaan kerja di sini.

Sutra 6

उपस्थितमकारयतः कृतमेव विद्यादित्याचार्याः ॥

Para guru berkata: jika pekerja hadir dan sedia, tetapi majikan tidak menyebabkan kerja itu dijalankan, maka (bagi tuntutan pekerja) ia hendaklah dianggap telah dilakukan.

Sutra 14

कृतस्य वेतनं नाकृतस्यास्ति ॥

Upah hanya perlu dibayar bagi kerja yang telah dilakukan; bagi kerja yang tidak dilakukan, tiada upah yang perlu dibayar.

Sutra 15

स चेदल्पमपि कारयित्वा न कारयेत्कृतमेवास्य विद्यात् ॥

Jika setelah menyuruh melakukan walaupun hanya sebahagian kecil, dia kemudian tidak menyuruh baki kerja diselesaikan, maka bahagian itu sahaja hendaklah dianggap sebagai kerja yang telah dilakukan (bagi tujuan upah).

Sutra 16

देशकालातिपातनेन कर्मणामन्यथाकरणे वा नासकामः कृतमनुमन्येत ॥

Apabila, kerana melampaui tempat atau masa yang sepatutnya, atau kerana melakukan tugas dengan cara yang berbeza, pekerja tidak mampu menyiapkan seperti yang ditetapkan, dia tidak boleh dipersalahkan; kerja yang telah dibuat hendaklah diterima sebagai sah.

Sutra 17

सम्भाषितादधिकक्रियायां प्रयासं न मोघं कुर्यात् ॥

Jika kerja dilakukan melebihi apa yang dipersetujui, usaha tambahan itu tidak boleh dianggap sia-sia (ia wajar diiktiraf/diberi pampasan).

Sutra 18

तेन संघभृता व्याख्याताः ॥

Dengan peraturan yang sama, pekerja yang ditanggung oleh persatuan/kolektif (guild) juga hendaklah difahami tertakluk kepadanya.

Sutra 19

तेषामाधिः सप्तरात्रमासीत ॥

Tahanan/penahanan (ādhi) bagi mereka hendaklah selama tujuh malam (iaitu sehingga satu minggu).

Sutra 20

ततोऽन्यमुपस्थापयेत्कर्मनिष्पाकं च ॥

Selepas itu, seorang (pekerja) lain hendaklah disediakan, dan penyiapan/penyempurnaan kerja hendaklah dipastikan.

Sutra 21

न चानिवेद्य भर्तुः संघः कंचित्परिहरेदुपनयेद्वा ॥

Dan tanpa memaklumkan tuan/majikan, persatuan (gild) tidak boleh menyingkirkan sesiapa pun atau membekalkan/melantik orang lain.

Sutra 22

तस्यातिक्रमे चतुर्विंशतिपणो दण्डः ॥

Bagi pelanggaran peraturan itu, dendanya ialah dua puluh empat paṇa.

Sutra 23

संघेन परिहृतस्यार्धदण्डः । इति भृतकाधिकारः ॥

Bagi orang yang ditarik balik/dikeluarkan oleh persatuan, dendanya ialah separuh daripada denda. Demikian berakhir bahagian mengenai pekerja upahan.

Sutra 24

न च प्राकाम्यमपक्रमणे ॥

Dan tiada budi bicara/pilihan untuk menarik diri sesuka hati setelah kerja itu telah diusahakan.

Sutra 25

चोरं त्वभयपूर्वं कर्मणः प्रत्यंशेन ग्राहयेद्दद्यात्प्रत्यंशमभयं च ॥

Namun pencuri hendaklah dipujuk terlebih dahulu dengan jaminan keselamatan: dia hendaklah dipaksa memulangkan jumlah yang dicuri mengikut kadar (sepadan dengan kesalahan), dan diberikan keselamatan sewajarnya.

Sutra 26

पुनःस्तेये प्रवासनमन्यत्रगमने च ॥

Jika dia mencuri lagi, dia hendaklah dibuang negeri; dan demikian juga jika dia pergi ke tempat lain (melanggar syarat yang dikenakan).

Sutra 27

महापराधे तु दूष्यवदाचरेत् ॥

Namun bagi kesalahan besar, dia hendaklah diperlakukan seperti penjenayah besar (dūṣya).

Sutra 28

याजकाः स्वाप्रचारद्रव्यवर्जं यथासम्भाषितं वेतनं समं वा विभजेरन् ॥

Para imam yang memimpin upacara hendaklah membahagikan ganjaran atau upah di antara mereka, dengan mengecualikan perbelanjaan peribadi atau operasi mereka sendiri, sama ada mengikut perjanjian yang telah dibincangkan sebelumnya atau secara sama rata.

Sutra 29

अग्निष्टोमादिषु च क्रतुषु दीक्षणादूर्ध्वं तृतीयमंशं मध्यमोपसद ऊर्ध्वमर्धमंशं सुत्ये प्रातःसवनादूर्ध्वं पादोनमंशम् ॥

Dalam korban besar seperti Agniṣṭoma, selepas upacara pentahbisan (dīkṣā) seseorang berhak kepada satu pertiga bahagian; selepas upasad pertengahan berhak kepada separuh bahagian; dan dalam pemerasan soma (sutya), selepas pemerasan pagi (prātaḥ-savana) berhak kepada tiga perempat bahagian.

Sutra 30

माध्यन्दिनात्सवनादूर्ध्वं समग्रमंशं लभेत ॥

Selepas pemerasan tengah hari (mādhyandina-savana), seseorang hendaklah menerima bahagian penuh.

Sutra 31

नीता हि दक्षिणा भवन्ति ॥

Kerana pembayaran dakṣiṇā hendaklah dibuat menurut aturan/tertib yang telah ditetapkan (iaitu terkawal, bukan sewenang-wenangnya).

Sutra 32

बृहस्पतिसववर्जं प्रतिसवनं हि दक्षिणा दीयन्ते ॥

Kecuali bagi Bṛhaspati-sava, bayaran dakṣiṇā dibayar pada setiap pemerasan (setiap savana).

Sutra 33

तेनाहर्गणदक्षिणा व्याख्याताः ॥

Dengan prinsip ini, pembayaran dakṣiṇā yang dikira berdasarkan bilangan hari (ahargaṇa) juga diterangkan/tercakup.

Sutra 34

सनानामादशाहोरात्राच्छेषभृताः कर्म कुर्युः अन्ये वा स्वप्रत्ययाः ॥

Mulai hari kesepuluh dan seterusnya, mereka yang memikul baki tugas (cheṣa-bhṛt) hendaklah melaksanakan kerja itu; atau orang lain juga boleh melaksanakannya, asalkan mereka berkelayakan/dapat diterima berdasarkan kelayakan sendiri (svapratyaya).

Sutra 35

कर्मण्यसमाप्ते तु यजमानः सीदेदृत्विजः कर्म समापय्य दक्षिणां हरेयुः ॥

Jika kerja itu belum selesai dan penaung upacara (yajamāna) tidak mampu meneruskan, para pendeta pelaksana (ṛtvij) hendaklah menyiapkan kerja itu hingga selesai, kemudian barulah mengambil dakṣiṇā.

Sutra 36

असमाप्ते तु कर्मणि याज्यं याजकं वा त्यजतः पूर्वः साहसदण्डः ॥

Jika sebelum kerja selesai, sama ada penaung (yājya) meninggalkan pendeta (yājaka) atau pendeta meninggalkan penaung, maka dikenakan denda sāhasa peringkat pertama.

Sutra 37

अनाहिताग्निः शतगुरुयज्वा च सहस्रगुः ॥

Seseorang yang belum mendirikan api suci (anāhitāgni) dinilai pada “seratus ekor lembu”; dan seseorang yang telah melaksanakan seratus korban yang ditaja oleh guru (śataguruyajvā) dinilai pada “seribu ekor lembu”.

Sutra 38

अदोषस्त्यक्तुमन्योन्यं कर्मसंकरनिश्चयात् ॥

Mereka tidak bebas (untuk menafikan tanggungjawab) dengan meninggalkan satu sama lain, kerana telah diputuskan bahawa perbuatan mereka saling bercampur-aduk.