Adhyaya 59: Cosmic Geography and Yuga-Order: Bhadrashva, Ketumala, and the Northern Kuru Region

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे कूर्मनिवेशो नामाष्टपञ्चाशोऽध्यायः । ऊनषष्टितमोऽध्यायः- ५९ । मार्कण्डेय उवाच । एवंतु भारतं वर्षं यथावत् कथितं मुने । कृतं त्रेता द्वापरञ्च तथाथिष्यम् चतुष्टयम् ॥

ഇങ്ങനെ ശ്രീമാർക്കണ്ഡേയപുരാണത്തിലെ ‘കൂർമ-നിവേശ’ എന്ന അഷ്ടപഞ്ചാശത്തമ അധ്യായം സമാപ്തമായി. തുടർന്ന് ഒൻപത്തഞ്ചാശത്തമ അധ്യായം (ആരംഭം). മാർക്കണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—ഹേ മുനിവരാ! ഇപ്രകാരം ഭാരതവർഷം യഥാവിധി വിവരണപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; കൂടാതെ കൃത, ത്രേതാ, ദ്വാപര, കലി എന്നിങ്ങനെ നാലു യുഗങ്ങളും ജ്ഞേയമാണ്.

Verse 2

अत्रैवैतद्युगानान्तु चातुर्वर्ण्योऽत्र वै द्विज । चत्वारि त्रीणि द्वे चैव तथैकञ्च शरच्छतम् ॥

ഹേ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ! ഇവിടെ നിശ്ചയമായും ചാതുർവർണ്യക്രമം നിലനിൽക്കുന്നു. ഇവിടെ യുഗക്രമപ്രകാരം ആയുസ്സ് യഥാക്രമം നാലുനൂറ്, മൂന്നുനൂറ്, ഇരുനൂറ്, നൂറ് വർഷങ്ങൾ.

Verse 3

जीवन्त्यत्र नरा ब्रह्मन् ! कृतत्रेतादिके क्रमात् । देवकूटस्य पूर्वस्य शैलेन्द्रस्य महात्मनः ॥

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ! ഇവിടെ മനുഷ്യർ കൃത, ത്രേതാ മുതലായ യുഗക്രമപ്രകാരം ജീവിക്കുന്നു. ഈ പ്രദേശം മഹാപർവതരാജൻ ദേവകൂടത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്താണ്.

Verse 4

पूर्वेण यत् स्थितं वर्षं भद्राश्वं तन्निबोध मे । श्वेतपर्णश्च नीलश्च शैवालश्चाचलोत्तमः ॥

എന്നിൽ നിന്നു കിഴക്കുള്ള ‘ഭദ്രാശ്വ’ എന്ന വർഷത്തെ അറിയുക. അവിടെ ശ്വേതപർണ, നീല, ശൈവാല എന്നിങ്ങനെ ഉത്തമമായ പർവതങ്ങൾ ഉണ്ട്.

Verse 5

कौरञ्जः पर्णशालाग्रः पञ्चैते तु कुलाचलाः । तेषां प्रसूतिरन्ये ये बहवः क्षुद्रपर्वताः ॥

കൗരഞ്ജയും പർണശാലാഗ്രവും—ഇവ (മുമ്പ് പറഞ്ഞവയോടൊപ്പം) അഞ്ചു പ്രധാന കുലാചലങ്ങളാണ്. അവയിൽ നിന്നു അനേകം മറ്റു ചെറുകുന്നുകൾ ഉദ്ഭവിക്കുന്നു.

Verse 6

तैर्विशिष्टा जनपदा नानारूपाः सहस्रशः । ततः कुमुदसंकाशाः शुद्धसानुसुमङ्गलाः ॥

ആ പർവതങ്ങളാൽ വിശിഷ്ടമായ അനേകം തരത്തിലുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ദേശപ്രദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്. തുടർന്ന് വെളുത്ത താമരകളെപ്പോലെ, ശുദ്ധമായ ചരിവുകളും മംഗളശോഭയും ഉള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്.

Verse 7

इत्येवमादयोऽन्येऽपि शतशोऽथ सहस्रशः । सीता शङ्खावती भद्रा चक्रावर्तादिकास्तथा ॥

ഇങ്ങനെ നൂറുകളായും ആയിരങ്ങളായും മറ്റു പലരും ഉണ്ട്—സീത, ശങ്കാവതി, ഭദ്ര, അതുപോലെ ചക്രാവർത്താ മുതലായവർ.

Verse 8

नद्योऽथ बह्व्यो विस्तीर्णाः शीततोयौघवाहिकाः । अत्र वर्षे नराः शङ्खशुद्धहेमसमप्रभाः ॥

കൂടാതെ അനേകം വിശാല നദികൾ തണുത്ത ജലധാരകൾ വഹിച്ച് ഒഴുകുന്നു. ഈ വർഷത്തിൽ ജനങ്ങൾ ശംഖുപോലെ ശുദ്ധവെളുപ്പായും, നിർമല സ്വർണ്ണംപോലെ ദീപ്തമായും മുതലായ പ്രകാശത്തോടെ തിളങ്ങുന്നു.

Verse 9

दिव्यसङ्गमिनः पुण्या दशवर्षशतायुषः । मन्दोत्तमौ न तेषु स्तः सर्वे ते समदर्शनाः ॥

അവർ ദേവന്മാരോടു സഹവസിക്കുന്നു, പുണ്യവാന്മാരാണ്, ആയിരം വർഷം ജീവിക്കുന്നു. അവരിൽ ‘മന്ദൻ’ എന്നും ‘ഉത്കൃഷ്ടൻ’ എന്നും അതിരുകളില്ല; എല്ലാവരും സമദൃഷ്ടിയുള്ളവർ.

Verse 10

तितिक्षादिभिरष्टाभैः प्रकृत्या ते गुणैर्युताः । तत्राप्यश्वशिरा देवश्चतुर्बाहुर्जनार्दनः ॥

അവർ സ്വഭാവതഃ ക്ഷമ മുതലായ എട്ട് ഗുണങ്ങളാൽ സമ്പന്നരാണ്. അവിടെയുണ്ട് അശ്വശിരാ ദേവൻ—ചതുര്ഭുജനായ ജനാർദ്ദനൻ.

Verse 11

शिरोहृदयमेड्ह्राङ्घ्रिहस्तैश्चाक्षित्रयान्वितः । तस्याप्यथैवं विषयाः विज्ञेया जगतः प्रभोः ॥

ശിരസ്, ഹൃദയം, ഉപസ്ഥം, പാദങ്ങൾ, കൈകൾ എന്നിവയാൽ സമന്വിതനും ത്രിനേത്രനും ആയവനായി—അങ്ങനെ തന്നെയാണ് ആ ജഗദീശ്വരന്റെ മേഖലകൾ അവിടെ മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.

Verse 12

केतुमालमतो वर्षं निबोध मम पश्चिमम् । विशालः कम्बलः कृष्णो जयन्तो हरिपर्वतः ॥

എന്നിൽ നിന്നു പടിഞ്ഞാറുദിക്കിലെ ‘കേതുമാല-വർ‍ഷം’ എന്ന പ്രദേശത്തെക്കുറിച്ച് ശ്രവിക്ക. അവിടെ വിശാല, കംബല, കൃഷ്ണ, ജയന്ത, ഹരി-പർവതം എന്നീ പർവതങ്ങൾ ഉണ്ട്.

Verse 13

विशोको वर्धमानश्च सप्तैते कुलपर्वताः । अन्ये सहस्रशः शैला येषु लोकगणः स्थितः ॥

വിശോകയും വർധമാനയും—ഇവ ഏഴും കുലപർവതങ്ങളാണ്. ഇതുകൂടാതെ ആയിരക്കണക്കിന് മറ്റു പർവതങ്ങളും ഉണ്ട്; അവയിൽ അനവധി ജീവസമൂഹങ്ങൾ വസിക്കുന്നു.

Verse 14

मौलयस्ते महाकायाः शाकपोतकम्बकाः । अङ्गुलप्रमुखाश्चापि वसन्ति शतशो जनाः ॥

അവിടെ മഹാകായന്മാരായ മൗലയർ വസിക്കുന്നു; അതുപോലെ ശാക, പോടക, കംഭകരും. കൂടാതെ അങ്കുല-പ്രമുഖർ മുതലായ ജനങ്ങളും നൂറുകണക്കിന് അവിടെ പാർക്കുന്നു.

Verse 15

ये पिबन्ति महानद्यो वङ्क्षुं श्यामां सकम्बलाम् । अमोघां कामिनीं श्यामां तथैवान्याः सहस्रशः ॥

അവർ മഹാനദികളായ വങ്ക്ഷു, ശ്യാമാ, സകംബലാ, അമോഘാ, കാമിനീ, ശ്യാമാ എന്നിവയിൽ നിന്നു ജലം പാനം ചെയ്യുന്നു; അതുപോലെ ആയിരക്കണക്കിന് മറ്റു നദികളും ഉണ്ട്.

Verse 16

अत्राप्यायुḥ समं पूर्वैरत्रापि भगवान् हरिः । वराहरूपी पादास्यहृत्पृष्ठपार्श्वतस्तथा ॥

ഇവിടെയും ആയുസ്സ് കിഴക്കൻ പ്രദേശത്തേതുപോലെ തന്നെ സമമാണ്. ഇവിടെയും ഭഗവാൻ ഹരി വരാഹരൂപത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു—പാദം, മുഖം, ഹൃദയം, പൃഷ്ഠം, പാർശ്വം എന്നിങ്ങനെ രൂപമായി പ്രകാശിതൻ.

Verse 17

त्रिनक्षत्रयुते देशे नक्षत्राणि शुभानि च । इत्येतत् केतुमालान्ते कथितं मुनिसत्तम ॥

ത്രിനക്ഷത്രസമന്വിതമായ ആ ദേശത്തിൽ നക്ഷത്രങ്ങൾ മംഗളപ്രദമാണ്. ഹേ മുനിശ്രേഷ്ഠാ, ഇങ്ങനെ കേതുമാലയുടെ വൃത്താന്തം പറഞ്ഞു.

Verse 18

अतः परं कुरून् वक्ष्ये निबोधेह ममोत्तरान् । तत्र वृक्षाः मधुफलाः नित्यपुष्पफलोपगाः ॥

ഇനി ഞാൻ കുരുക്കളെ വിവരിക്കുന്നു; എന്റെ ഉത്തരപ്രദേശത്തെ അറിയുക. അവിടെ വൃക്ഷങ്ങൾ തേൻപോലെ മധുരമായ ഫലങ്ങൾ ധരിക്കുകയും എപ്പോഴും പുഷ്പഫലസമ്പന്നമായിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

Verse 19

वस्त्राणि च प्रसूयन्ते फलेष्वाभरणानि च । सर्वकामप्रदास्ते हि सर्वकामफलप्रदाः ॥

അവിടെ വസ്ത്രങ്ങളും ഉത്ഭവിക്കുന്നു; ഫലങ്ങളിലുതന്നെ ആഭരണങ്ങളും പ്രത്യക്ഷമാകുന്നു. അവ നിശ്ചയമായി എല്ലാ ഇഷ്ടവസ്തുക്കളും നല്കി, ഓരോ ആഗ്രഹത്തിനും ഫലം നൽകുന്നു.

Verse 20

भूमिर्मणिमयी वायुः सुगन्धः सर्वदा सुखः । जायन्ते मानवास्तत्र देवलोकपरिच्युताः ॥

അവിടെ ഭൂമി രത്നമയമാണ്; കാറ്റ് സുഗന്ധപൂർണ്ണവും എപ്പോഴും സുഖകരവുമാണ്. അവിടെ മനുഷ്യർ ജനിക്കുന്നു—ദേവലോകത്തിൽ നിന്ന് പതിതരായവർ.

Verse 21

मिथुनानि प्रसूयन्ते समकालस्थितानि वै । अन्योन्यमनुरक्तानि चक्रवाकोपमानि च ॥

അവിടെ ദമ്പതികൾ ഒരേ സമയത്ത് ഒരുമിച്ച് ജനിക്കുന്നു. അവർ പരസ്പരം അനുരക്തരായിരിക്കുന്നു, ചക്രവാക പക്ഷികളുടെ ദ്വയത്തെപ്പോലെ.

Verse 22

चतुर्दशसहस्राणि तेषां सार्धानि वै स्थितिः । चन्द्रकान्तश्च शैलेन्द्रः सूर्यकान्तस्तथापरः ॥

അവയുടെ വ്യാപ്തി പതിനാലായിരം യോജന; ഉയരവും അത്രതന്നെ, അതിന്റെ പകുതി കൂടി. അവിടെ പർവ്വതരാജൻ ചന്ദ്രകാന്തൻ, അതുപോലെ മറ്റൊന്ന് സൂര്യകാന്തൻ എന്നുമുണ്ട്.

Verse 23

तस्मिन् कुलाचलौ वर्षे तन्मध्ये च महानदी । भद्रसोमा प्रयात्युर्व्यां पुण्यामलजलौघिनी ॥

ആ വർഷത്തിൽ, ആ അതിരുപർവ്വതങ്ങളുടെ ഇടയിൽ, അതിന്റെ നടുവിൽ തന്നേ, ഭൂമിയിൽ ഒരു മഹാനദി ഒഴുകുന്നു—ഭദ്രസോമാ—പുണ്യവും ശുദ്ധവുമായ ജലധാരകൾ വഹിച്ചുകൊണ്ട്.

Verse 24

सहस्रशस्तथैवान्या नद्यो वर्षेऽपि चोत्तरे । तथान्याः क्षीरवाहिन्यो घृतवाहिन्य एव च ॥

അതുപോലെ ആ ഉത്തര വർഷത്തിൽ ആയിരക്കണക്കിന് മറ്റ് നദികൾ ഉണ്ട്; ചിലത് പാൽ ഒഴുക്കുന്നവയും, ചിലത് നെയ്യ് ഒഴുക്കുന്നവയും കൂടിയാണ്.

Verse 25

दध्नो ह्रदास्तथा तत्र तथान्ये चानुपर्वताः । अमृतास्वादकल्पानि फलानि विविधानि च ॥

അവിടെ തൈരിന്റെ തടാകങ്ങളും ഉണ്ട്; പർവ്വതങ്ങളുടെ സമീപത്ത് മറ്റു പല പ്രത്യേകതകളും ഉണ്ട്; കൂടാതെ പലവിധ ഫലങ്ങൾ ഉണ്ട്, അവയുടെ രുചി അമൃതത്തോട് സമമാണ്.

Verse 26

वनेषु तेषु वर्षेषु शतशोऽथ सहस्रशः । तत्रापि भगवान् विष्णुः प्राक्शिरा मत्स्यरूपवान् ॥

ആ പ്രദേശങ്ങളിലെ വനങ്ങളിൽ നൂറുകളായും ആയിരങ്ങളായും ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ, അവിടെയും ഭഗവാൻ വിഷ്ണു—പ്രാക്ശിരാ—മത്സ്യരൂപം ധരിച്ചു സന്നിഹിതനായി നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 27

विभक्तो नवधा विप्र ! नक्षत्राणां त्रयं त्रयम् । दिशस्तथापि नवधा विभक्ता मुनिसत्तम ॥

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ, ഈ സംവിധാനം ഒമ്പതായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു—നക്ഷത്രങ്ങൾ മൂന്ന് മൂന്ന് കൂട്ടങ്ങളായി; അതുപോലെ ദിക്കുകളും ഒമ്പതായി വിഭജിതമാണ്, ഹേ മുനിശ്രേഷ്ഠാ।

Verse 28

चन्द्रद्वीपः समुद्रे च भद्रद्वीपस्तथापरः । तत्रापि पुण्यो विख्यातः समुद्रान्तर्महामुने ॥

സമുദ്രത്തിൽ ചന്ദ്രദ്വീപം ഉണ്ട്; അതുപോലെ മറ്റൊരു ഭദ്രദ്വീപവും ഉണ്ട്. അവിടെയും സമുദ്രമദ്ധ്യേ ഒരു പുണ്യസ്ഥലം പ്രസിദ്ധമാണ്, ഹേ മഹർഷേ।

Verse 29

इत्येतत् कथितं ब्रह्मन् ! कुरुवर्षं मयोत्तरम् । शृणु किंपुरुषादीनि वर्षाणि गदतो मम ॥

ഇങ്ങനെ, ഹേ ബ്രാഹ്മണാ, ഉത്തര-കുരുവർഷത്തെ ഞാൻ നിനക്കു വിവരിച്ചു. ഇനി കേൾക്കുക—ഞാൻ പറയുന്നതുപോലെ—കിംപുരുഷം മുതലായ വർഷങ്ങളെക്കുറിച്ച്।