Adhyaya 3: The Dharmapakshis’ Past-Life Curse and Indra’s Test of Truthfulness

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे चटकॊत्पत्तिर्नाम द्वितीयोऽध्यायः । तृतीयोऽध्यायः । मार्कण्डेय उवाच । अहन्यहनि विप्रेन्द्र स तेषां मुनिसत्तमः । चकाराहारपयसाऽ तथा गुप्त्या च पोषणम् ॥

ດັ່ງນີ້ ຈົບບົດທີ 2 ຂອງ ສຣີ ມາຣກັນເດຍະ ປຸຣານະ ທີ່ເອີ້ນວ່າ «ກຳເນີດແຫ່ງນົກຈອກ (Caṭaka)». ບັດນີ້ ເລີ່ມບົດທີ 3. ມາຣກັນເດຍະ ກ່າວວ່າ: «ວັນແລ້ວວັນເລົ່າ, ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ພຣາຫມະນ, ລະສີຜູ້ເລີດທີ່ສຸດໃນພວກເຂົາໄດ້ຫຼ້ຽງດູ—ໃຫ້ອາຫານ ແລະ ເຂົ້ານົມຫວານ (pāyasa)—ແລະຍັງຄ້ຳຈຸນພວກເຂົາດ້ວຍການປົກປ້ອງ ແລະ ການເຝົ້າລະວັງຢ່າງຮອບຄອບ»។

Verse 2

मासमात्रेण जग्मुस्ते भानोः स्यन्दनवर्त्मनि । कौतूहलविलोलाक्षैर्दृष्टा मुनिकुमारकैः ॥

ໃນເວລາພຽງແຕ່ໜຶ່ງເດືອນ ພວກເຂົາໄດ້ເດີນທາງຕາມເສັ້ນທາງແຫ່ງລົດສຸລິຍະ; ແລະພວກເຂົາຖືກເຫັນໂດຍລະສີໜຸ່ມ ຜູ້ມີດວງຕາສັ່ນໄຫວດ້ວຍຄວາມຢາກຮູ້.

Verse 3

दृष्ट्वा महीं सनगरां साम्भोनिधिसरिद्वराम् । रथचक्रप्रमाणां ते पुनराश्रममागताः ॥

ເມື່ອໄດ້ເຫັນແຜ່ນດິນພ້ອມດ້ວຍນະຄອນທັງຫຼາຍ ແລະປະດັບດ້ວຍມະຫາສະໝຸດ ແລະ ແມ່ນ້ຳອັນດີເລີດ, ພວກເຂົາ—ປານດັ່ງໄດ້ວັດມັນດ້ວຍຊ່ວງຂອງລໍ້ລົດ—ກໍໄດ້ກັບຄືນສູ່ອາສຣົມອີກຄັ້ງ.

Verse 4

श्रमक्लान्तान्तरात्मानो महात्मानो वियोनिजाः । ज्ञानञ्च प्रकटिभूतं तत्र तेषां प्रभावतः ॥

ແມ່ນແທ້ວ່າພາຍໃນເຂົາເຈົ້າເມື່ອຍລ້າຈາກການພາກພຽນ ແຕ່ບຸກຄົນມະຫາຈິດໃຈເຫຼົ່ານັ້ນ—ຜູ້ບໍ່ໄດ້ເກີດຈາກຄັນໃດ—ໄດ້ໃຫ້ປັນຍາປາກົດແຈ້ງຢູ່ທີ່ນັ້ນ ໂດຍອໍານາດແຫ່ງຕະປະພະລັງວິນຍານຂອງພວກເຂົາ।

Verse 5

ऋषेः शिष्यानुकम्पार्थं वदतो धर्मनिश्चयम् । कृत्वा प्रदक्षिणं सर्वे चरणावभ्यवावदयन् ॥

ເມື່ອລະສີຜູ້ມີເມດຕາກະລຸນາຕໍ່ສາວົກ ກໍາລັງອະທິບາຍການຕັ້ງໃຈອັນໝັ້ນຄົງໃນເລື່ອງທຳມະ ພວກເຂົາທັງໝົດໄດ້ເດີນວຽນຮອບທ່ານດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ແລະກໍ່ກົ້ມກາບບູຊາຢູ່ທີ່ພະບາດຂອງທ່ານ।

Verse 6

ऊचुश्च मरणाद्घोरान्मोक्षिताः स्मस्त्वया मुने । आवास-भक्ष्य-पयसां त्वं नो दाता पिता गुरुः ॥

ພວກເຂົາກ່າວວ່າ: “ໂອ ລະສີເຈົ້າ, ທ່ານໄດ້ຊ່ວຍພວກເຮົາໃຫ້ພົ້ນຈາກຄວາມຕາຍອັນນ່າຢ້ານ. ທ່ານແມ່ນຜູ້ໃຫ້ແກ່ພວກເຮົາ—ທີ່ພຶ່ງ, ອາຫານ ແລະນ້ຳນົມ—ແລະສໍາລັບພວກເຮົາ ທ່ານແມ່ນພໍ່ ແລະຄູ (ຄຸຣຸ).”

Verse 7

गर्भस्थानां मृता माता पित्रा नैवापि पालिताः । त्वया नो जीवितं दत्तं शिशवो येन रक्षिताः ॥

ສໍາລັບພວກເຮົາຜູ້ຢູ່ໃນຄັນ ແມ່ຂອງພວກເຮົາໄດ້ເສຍຊີວິດ ແລະພໍ່ກໍບໍ່ໄດ້ດູແລພວກເຮົາເຊັ່ນກັນ. ຊີວິດໄດ້ຖືກປະທານແກ່ພວກເຮົາໂດຍທ່ານ—ຜູ້ທີ່ປົກປ້ອງພວກເຮົາເມື່ອເປັນທາຣົກ।

Verse 8

क्षितावक्षततेजास्त्वं कृमीणामिव शुष्यताम् । गजघण्टां समुत्पाट्य कृतवान् दुःखरेचनम् ॥

ພະລັງຕະເຈະຂອງທ່ານກໍາລັງຫຼຸດລົງ ແລະເສື່ອມສະລາຍ ເຫມືອນແມງນ້ອຍທີ່ແຫ້ງຫຼອຍ. ໂດຍການສຶກຖອນກະດິ່ງຊ້າງອອກ ທ່ານໄດ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດການຂັບຖ່າຍອັນເຈັບປວດ (ຜົນອັນທຸກທໍລະມານແລະເສົ້າໝອງ).

Verse 9

कथं वर्धेयुरबलाः खस्थान् द्रक्ष्याम्यहं कदा । कदा भूमेर् द्रुमं प्राप्तान् द्रक्ष्ये वृक्षान्तरं गतान् ॥

«ຜູ້ອ່ອນແອ ແລະ ບໍ່ມີທີ່ພຶ່ງ ຈະເຕີບໃຫຍ່ໄດ້ແນວໃດ? ເມື່ອໃດຂ້ອຍຈຶ່ງຈະເຫັນຜູ້ຢູ່ໃນຟ້າ? ເມື່ອໃດຂ້ອຍຈຶ່ງຈະເຫັນຜູ້ທີ່ຈາກດິນຂຶ້ນເຖິງຕົ້ນໄມ້—ຜູ້ທີ່ໄປຫາຕົ້ນໄມ້ອື່ນ?»

Verse 10

कदा मे सहजा कान्तिः पांशुना नाशमेष्यति । एषां पक्षानिलोत्थेन मत्समीपविचारिणाम् ॥

ເມື່ອໃດ ຄວາມສະຫວ່າງຕາມທໍາມະຊາດຂອງຂ້ອຍ ຈະບໍ່ຖືກທໍາລາຍໂດຍຝຸ່ນ—ຝຸ່ນທີ່ລົມພັດຍົກຂຶ້ນຈາກປີກຂອງນົກເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ເຄື່ອນໄຫວໃກ້ຂ້ອຍ?

Verse 11

इति चिन्तयता तात भवता प्रतिपालिताः । ते साम्प्रतं प्रवृद्धाः स्मः प्रबुद्धाः करवाम किम् ॥

«ທ່ານຜູ້ນ່າເຄົາລົບ, ໃນຂະນະທີ່ທ່ານກໍາລັງຄິດພິຈາລະນາຢູ່ນັ້ນ, ພວກເຮົາໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງຈາກທ່ານ. ບັດນີ້ພວກເຮົາເຕີບໃຫຍ່ ແລະ ຕື່ນຮູ້ແລ້ວ; ພວກເຮົາຄວນເຮັດຫຍັງ (ເພື່ອຕອບແທນ/ບັດນີ້ຄວນເຮັດຫຍັງ)?»

Verse 12

इत्यृषिर्वचनं तेषां श्रुत्वा संस्कारवत् स्फुटम् । शिष्यैः परिवृतः सर्वैः सह पुत्रेण शृङ्गिणा ॥

ເມື່ອໄດ້ຟັງຄໍາຂອງລະສີດັ່ງນັ້ນ—ທີ່ເວົ້າຢ່າງແຈ້ງຊັດ ແລະ ດ້ວຍຖ້ອຍຄໍາປະນີດ ຮູບປະໂຫຍກສົມບູນ—(ເຂົາ)ຈຶ່ງເດີນທາງຕໍ່ໄປ ໂດຍມີສາວົກທັງຫມົດລ້ອມຮອບ ພ້ອມກັບບຸດຂອງເຂົາ ຊື່ Śṛṅgin.

Verse 13

कौतूहलपरो भूत्वा रोमाञ्चपटसंवृतः । उवाच तत्त्वतो ब्रूत प्रवृत्तेः कारणं गिरः ॥

ເຂົາເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມສົນໃຈຢາກຮູ້, ຮ່າງກາຍຖືກປົກຄຸມດ້ວຍອາການຂົນລຸກເຫມືອນສວມຜ້າຄຸມ, ແລ້ວເຂົາເວົ້າວ່າ: «ຈົ່ງບອກຂ້ອຍຕາມຄວາມຈິງ ແລະ ຕາມຄວາມເປັນຈິງ—ສາເຫດຂອງການເຂົ້າສູ່ການກະທໍາ (pravṛtti) ນີ້ແມ່ນຫຍັງ?»

Verse 14

कस्य शापादियं प्राप्ता भवद्भिर्विक्रिया परा । रूपस्य वचसश्चैव तन्मे वक्तुमिहार्हथ ॥

ໂດຍຄຳສາບແຊ່ງຂອງໃຜ ເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາຮັບການປ່ຽນແປງອັນພິເສດນີ້—ທັງຮູບຮ່າງແລະຄຳເວົ້າ? ຂໍໃຫ້ເຈົ້າບອກຂ້ອຍໃນທີ່ນີ້ເຖິງເຫດນັ້ນເຖິງແທ້.

Verse 15

पक्षिण ऊचुः विपुलस्वानिति ख्यातः प्रागासीन्मुनिसत्तमः । तस्य पुत्रद्वयं जज्ञे सुकृषस्तुम्बुरुस्तथा ॥

ນົກທັງຫຼາຍເວົ້າວ່າ: ໃນອະດີດມີລະສີຜູ້ປະເສີດຜູ້ໜຶ່ງ ຊື່ ວິປຸລະສະວານ (Vipulasvāna). ທ່ານມີບຸດສອງຄົນ—ສຸກຣິສະ (Sukṛṣa) ແລະ ທຸມບຸຣຸ (Tumburu).

Verse 16

सुकृषस्य वयं पुत्राश्चत्वारः संयतात्मनः । तस्यर्षेर्विनयाचारभक्तिनम्राः सदैव हि ॥

ພວກເຮົາແມ່ນບຸດທັງສີ່ຂອງ ສຸກຣິສະ (Sukṛṣa) ຜູ້ເປັນລະສີມີການສຳລວມຕົນ. ແທ້ຈິງແລ້ວ ພວກເຮົາຍ່ອມຕົນເສມອ—ກົ້ມກາບດ້ວຍພັກຕິ—ແລະຕັ້ງຢູ່ໃນຈັນຍາວິໄນທີ່ລະສີນັ້ນສອນໄວ້.

Verse 17

तपश्चरणसक्तस्य शास्यमानेन्द्रियस्य च । यथाभिमतमस्माभिस्तदा तस्योपपादितम् ॥

ສຳລັບທ່ານຜູ້ອຸທິດຕົນໃນຕະປະ (tapas) ແລະກຳລັງສຳລວມອິນທຣີຍະ ພວກເຮົາໄດ້ເຮັດໃຫ້ສຳເລັດຕາມທີ່ທ່ານປາດຖະໜາຢ່າງແທ້ຈິງ.

Verse 18

समित्पुष्पादिकं सर्वं यच्चैवाभ्यवहारिकम् । एवं तत्राथ वसतां तस्यास्माकञ्च कानने ॥

«ໄມ້ຟືນສຳລັບໄຟບູຊາ, ດອກໄມ້ ແລະອື່ນໆ—ພ້ອມທັງສິ່ງໃດກໍຕາມທີ່ຈຳເປັນສຳລັບການບໍລິໂພກປະຈຳວັນ—(ລ້ວນໄດ້ມາ). ດັ່ງນັ້ນ ໃນປ່ານັ້ນ ສຳລັບທ່ານ ແລະສຳລັບພວກເຮົາຜູ້ອາໄສຢູ່ທີ່ນັ້ນ…»

Verse 19

आजगाम महावर्ष्मा भग्नपक्षो जरान्वितः । आताम्रनेत्रः स्रस्तात्मा पक्षी भूत्वा सुरेश्वरः ॥

ແລ້ວພຣະອິນທຣາ ຈອມເທວະທັງປວງ ໄດ້ມາຮອດທີ່ນັ້ນ ໂດຍແປງກາຍເປັນນົກ ມີຮ່າງກາຍໃຫຍ່ ປີກຫັກ ຖືກທຸກທ້ອນໂດຍຄວາມເຖົ້າ; ດວງຕາແດງດັ່ງທອງແດງ ແລະໃຈຫົວໃຈຫມອງເສົ້າ ອ່ອນແຮງລົງ.

Verse 20

सत्यशौचक्षमाचारमतीवोदारमानसम् । जिज्ञासुस्तं ऋषिश्रेष्ठमस्मच्छापभवाय च ॥

ທ່ານນັ້ນເປັນຜູ້ສັດຈິງ ບໍລິສຸດ ແລະອົດທົນໃນຈະລິຍາ; ມີໃຈກວ້າງ ສູງສົ່ງ ແລະໃຈບຸນຢ່າງຍິ່ງ. ດ້ວຍຄວາມປາຖະໜາຈະຮູ້ ພວກເຂົາໄດ້ເຂົ້າໄປໃກ້ພຣະລິສີຜູ້ປະເສີດນັ້ນ—ພ້ອມທັງເພື່ອໃຫ້ພົ້ນຈາກຄຳສາບຂອງພວກເຮົາ.

Verse 21

पक्ष्युवाच द्विजेन्द्र मां क्षुधाविष्टं परित्रातुमिहार्हसि । भक्षणार्थो महाभाग गतिर्भव ममातुला ॥

ນົກນັ້ນກ່າວວ່າ: “ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນບັນດາທະວິຊະ, ທ່ານຄວນຊ່ວຍຂ້າພະເຈົ້າໃນທີ່ນີ້, ເພາະຂ້າພະເຈົ້າຖືກທຸກທ້ອນໂດຍຄວາມຫິວໂຫຍ. ໂອ ຜູ້ມີສິຣິ, ຂໍໃຫ້ທ່ານເປັນທີ່ພຶ່ງອັນຫາທຽບບໍ່ໄດ້ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ—ແມ່ນແຕ່ເພື່ອໄດ້ອາຫານກໍຕາມ.”

Verse 22

विन्ध्यस्य शिखरे तिष्ठन् पत्रिपत्रेरितेन वै । पतितोऽस्मि महाभाग श्वसनेनातिरंहसा ॥

ໃນຂະນະທີ່ຂ້າພະເຈົ້າຢືນຢູ່ເທິງຍອດພູວິນທະຍາ, ຂ້າພະເຈົ້າຖືກກະແທກ (ຫຼືຖືກຂັບ) ໂດຍກະແສປີກທີ່ພັດພາ, ແລະຂ້າພະເຈົ້າຕົກລົງ, ໂອ ຜູ້ມີສິຣິ, ເນື່ອງຈາກລົມກະໂຊກທີ່ພັດດ້ວຍກຳລັງອັນແຮງກ້າ.

Verse 23

सोऽहं मोहसमाविष्टो भूमौ सप्ताहमस्मृतिः । स्थितस्तत्राष्टमेनाह्ना चेतनां प्राप्तवानहम् ॥

ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າ—ຖືກມົວໝອງຄອບງຳ—ໄດ້ນອນຢູ່ເທິງພື້ນ ບໍ່ມີສະຕິ ເປັນເວລາເຈັດມື້. ຢູ່ທີ່ນັ້ນ ໃນມື້ທີ່ແປດ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຟື້ນຄືນສະຕິ.

Verse 24

प्राप्तचेताḥ क्षुधाविष्टो भवन्तं शरणं गतः । भक्ष्यार्थो विगतानन्दो दूयमानेन चेतसा ॥

ເມື່ອຂ້ອຍຟື້ນສະຕິຄືນ ແລະຖືກທຸກຂ໌ໂດຍຄວາມຫິວໂຫຍ ຂ້ອຍຈຶ່ງມາຂໍພຶ່ງພາທ່ານ—ສະແຫວງຫາອາຫານ ປາສຈາກຄວາມຍິນດີ ແລະໃຈຖືກເຜົາໄໝ້ດ້ວຍຄວາມທຸກທ້ອນ.

Verse 25

तत् कुरुष्वामलमते मत्त्राणायाचलां मतिम् । प्रयच्छ भक्ष्यं विप्रर्षे प्राणयात्राक्षमं मम ॥

ດັ່ງນັ້ນ ຂໍແດ່ທ່ານຜູ້ມີປັນຍາບໍ່ດ່າງພ້ອຍ ຈົ່ງຕັ້ງໃຈແນ່ນອນເພື່ອປົກປ້ອງຂ້ອຍ. ຂໍອາຫານເຖິງພຽງພໍສໍາລັບການດໍາລົງຊີວິດ ໂອ ພຣາຫມະນ-ລະສີ.

Verse 26

स एवमुक्तः प्रोवाच तमिन्द्रं पक्षिरूपिणम् । प्राणसन्धारणार्थाय दास्ये भक्ष्यं तवेप्सितम् ॥

ເມື່ອຖືກກ່າວດັ່ງນັ້ນ ທ່ານໄດ້ກ່າວກັບພຣະອິນທຣາຜູ້ປາງເປັນນົກວ່າ: “ເພື່ອຄ້ຳຈຸນຊີວິດ ຂ້ອຍຈະໃຫ້ອາຫານຕາມທີ່ທ່ານປາດຖະໜາ.”

Verse 27

इत्युक्त्वा पुनरप्येनमपृच्छत् स द्विजोत्तमः । आहारः कस्तवार्थाय उपकल्प्यो भवेन्मया । स चाऽह नरमांसॆन तृप्तिर्भवति मे परा ॥

ເມື່ອກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ພຣາຫມະນຜູ້ປະເສີດນັ້ນກໍຖາມອີກວ່າ: “ອາຫານຊະນິດໃດຂ້ອຍຄວນຈັດເຮັດເພື່ອທ່ານ?” ແລະລາວຕອບວ່າ: “ດ້ວຍເນື້ອມະນຸດ ຄວາມພໍໃຈຂອງຂ້ອຍຈຶ່ງສູງສຸດ.”

Verse 28

ऋषिरुवाच कौमारं ते व्यतिक्रान्तमतितं यौवनञ्च ते । वयसः परिणामस्ते वर्तते नूनमण्डज ॥

ລະສີກ່າວວ່າ: “ວັຍເດັກຂອງທ່ານຜ່ານໄປແລ້ວ ແລະວັຍໜຸ່ມກໍລ່ວງໄປແລ້ວ. ແນ່ນອນແທ້ ໂອ ຜູ້ເກີດຈາກໄຂ່ (ນົກ) ການຜັນແປຂອງວັຍຊະລາກໍກໍາລັງມາເຖິງທ່ານແລ້ວ.”

Verse 29

यस्मिन्नराणां सर्वेषामशेषेच्छा निवर्तते । स कस्माद्वृद्धभावेऽपि सुनृशंसात्मको भवान् ॥

ໃນຜູ້ນັ້ນ ຄວາມປາຖະໜາທີ່ເຫຼືອຢູ່ຂອງມະນຸດທັງປວງ ດັບສິ້ນໂດຍສົມບູນ—ເປັນຫຍັງເຈົ້າ ແມ່ນແຕ່ໃນວັຍເຖົ້າ ຍັງມີນິສັຍໂຫດຮ້າຍຢ່າງເຕັມທີ່?

Verse 30

क्व मानुषस्य पिशितं क्व वयश्चरमं तव । सर्वथा दुष्टभावानां प्रशमो नोपपद्यते ॥

“ເນື້ອຂອງມະນຸດຢູ່ໃສ ແລະ ຂັ້ນສຸດທ້າຍແຫ່ງຊີວິດຂອງເຈົ້າຢູ່ໃສ? ໂດຍທຸກປະການ ສໍາລັບຜູ້ມີນິສັຍຊົ່ວ ການປະນີປະນອມ (ຫຼື ການແກ້ໄຂ) ບໍ່ເກີດຂຶ້ນຢ່າງແທ້ຈິງ.”

Verse 31

अथवा किं मयैतॆन प्रोक्तेनास्ति प्रयोजनम् । प्रतिश्रुत्य सदा देयमिति नो भावितं मनः ॥

“ຫຼືບໍ່ຢ່າງນັ້ນ ຂ້ອຍເວົ້າໄປນີ້ຈະມີປະໂຫຍດຫຍັງ? ຈິດໃຈຂອງພວກເຮົາບໍ່ໄດ້ຝຶກໃຫ້ຮູ້ວ່າ ເມື່ອສັນຍາແລ້ວ ຕ້ອງໃຫ້ເສມອ.”

Verse 32

इत्युक्त्वा तं स विप्रेन्द्रस्तथेति कृतनिश्चयः । शीघ्रमस्मान् समाहूय गुणतोऽनुप्रशस्य च ॥

ເມື່ອໄດ້ເວົ້າດັ່ງນັ້ນແກ່ເຂົາ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດ ຜູ້ມີໃຈແນ່ວແນ່ ຕອບວ່າ “ໃຫ້ເປັນໄປຕາມນັ້ນ.” ແລ້ວຈຶ່ງເອີ້ນພວກເຮົາມາຢ່າງວ່ອງໄວ ແລະຍົກຍ້ອງຕາມຄຸນຄ່າຂອງເຂົາ ກ່ອນຈະດໍາເນີນຕໍ່ໄປ.

Verse 33

उवाच क्षुब्धहृदयो मुनिर्वाक्यं सुनिष्ठुरम् । विनयावनतान् सर्वान् भक्तियुक्तान् कृताञ्जलीन् ॥

ນັກບວດ຤ິສີນັ້ນ ໃຈຖືກກະທົບຫວັ່ນໄຫວ ໄດ້ເວົ້າຖ້ອຍຄໍາທີ່ຮຸນແຮງຢ່າງຍິ່ງ—ແຕ່ພວກເຂົາທັງໝົດຍືນກົ້ມຫົວດ້ວຍຄວາມຖ່ອມຕົນ ມີຄວາມເຄົາລົບສັດທາ ແລະປະນົມມືບູຊາ.

Verse 34

कृतात्मानो द्विजश्रेष्ठा ऋणैर्युक्ता मया सह । जातं श्रेष्ठमपत्यं वो यूयं मम यथा द्विजाः ॥

ໂອ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງຜູ້ປະເສີດ, ເຈົ້າເປັນຜູ້ຄວບຄຸມຕົນ; ແລະພ້ອມກັບຂ້ອຍ ເຈົ້າຖືກຜູກມັດດ້ວຍໜີ້ສິນອັນສັກສິດ. ບຸດຫຼານຜູ້ສູງສົ່ງໄດ້ເກີດແກ່ເຈົ້າ—ໂອ ພຣາຫມະນທັງຫຼາຍ, ສໍາລັບຂ້ອຍ ເຈົ້າເປັນດັ່ງບຸດຂອງຂ້ອຍເອງ.

Verse 35

गुरुः पूज्यो यदि मतो भवतां परमोऽथ पिता । ततः कुरुत मे वाक्यं निर्व्यलीकेन चेतसा ॥

ຖ້າເຈົ້າເຫັນວ່າ ຄູອາຈານ (ກຸຣຸ) ຄວນໄດ້ຮັບການນັບຖື ແລະວ່າ ພໍ່ແມ່ນຜູ້ສູງສຸດໃນການບູຊາ, ກໍຈົ່ງປະຕິບັດຄໍາຂອງຂ້ອຍ ດ້ວຍໃຈທີ່ປາສຈາກການຫລອກລວງ.

Verse 36

तद्वाक्यसमकालञ्च प्रोक्तमस्माभिरादृतैः । यद्वक्ष्यति भवान्स्तद्वै कृतमेवावधार्यताम् ॥

ແລະໃນຂະນະທີ່ຄໍາເຫຼົ່ານັ້ນຖືກເວົ້າອອກ, ພວກເຮົາກໍ—ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ—ໄດ້ປະກາດຢ່າງນັ້ນ. ບໍ່ວ່າເຈົ້າຈະເວົ້າຫຍັງ, ຈົ່ງຮູ້ໃຫ້ແນ່ນອນວ່າ ມັນສໍາເລັດແລ້ວ.

Verse 37

ऋषिरुवाच मामेष शरणं प्राप्तो विहगः क्षुत्तृषान्वितः । युष्मन्मांसॆन येनास्य क्षणं तृप्तिर्भवेत् वै ॥

ຣິສີກ່າວວ່າ: “ນົກນີ້ໄດ້ມາຫາຂ້ອຍເພື່ອຂໍພຶ່ງພາ, ຖືກທຸກທໍລະມານໂດຍຄວາມຫິວແລະຄວາມກະຫາຍ. ດ້ວຍເນື້ອຂອງເຈົ້າ, ມັນຈະໄດ້ຮັບຄວາມອິ່ມໃນຊົ່ວຄາວແທ້.”

Verse 38

तृष्णाक्षयञ्च रक्तेन तथा शीघ्नं विधीयताम् । ततो वयं प्रव्यथिताः प्रकम्पोद्भूतसाध्वसाः । कष्टं कष्टमिति प्रोच्य नैतत् कुर्मेति चाब्रुवन् ॥

“‘ໃຫ້ດັບຄວາມກະຫາຍໃຫ້ໄວ ດ້ວຍເລືອດດ້ວຍ’.” ເມື່ອໄດ້ຍິນດັ່ງນັ້ນ, ພວກເຮົາຖືກສັ່ນສະເທືອນຢ່າງແຮງ—ຕົວສັ່ນ ເພາະຄວາມຢ້ານກົວທີ່ປະທຸ. ຮ້ອງວ່າ “ອະນິຈາ, ອະນິຈາ!” ພວກເຂົາກ່າວວ່າ “ພວກເຮົາຈະບໍ່ເຮັດສິ່ງນີ້.”

Verse 39

कथं परशरीरस्य हेतोर्देहं स्वकं बुधः । विनाशयेद् घातयेद्वा यथा ह्यात्मा तथा सुतः ॥

ຜູ້ມີປັນຍາຈະທໍາລາຍ ຫຼືໃຫ້ຜູ້ອື່ນຂ້າຮ່າງກາຍຂອງຕົນ ເພື່ອຮ່າງກາຍຂອງຄົນອື່ນໄດ້ແນວໃດ? ເພາະລູກຊາຍເປັນເຫມືອນຕົນເອງ.

Verse 40

पितृदेवमनुष्याणां यान्युक्तानि ऋणानि वै । तान्यपाकुरुते पुत्रो न शरीरप्रदः सुतः ॥

ໃນບັນດາໜີ້ທີ່ຖືກກໍານົດໃຫ້ຕ້ອງຊໍາລະຕໍ່ບັນພະບຸລຸດ, ຕໍ່ເທວະ, ແລະຕໍ່ມະນຸດ—ຜູ້ໃດຊໍາລະໜີ້ເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ ຜູ້ນັ້ນແມ່ນ “ລູກ” ຢ່າງແທ້ຈິງ; ບໍ່ແມ່ນແຕ່ຜູ້ທີ່ໃຫ້ຮ່າງກາຍເທົ່ານັ້ນ.

Verse 41

तस्मान्नैतत् करिष्यामो नीचीर्‍णं यत् पुरातनैः । जीवन् भद्राण्यवाप्नोति जीवन् पुण्यं करोति च ॥

“ດັ່ງນັ້ນ ພວກເຮົາຈະບໍ່ເຮັດສິ່ງນີ້—ສິ່ງທີ່ຕໍ່າຊ້າ ແລະບໍ່ເຄີຍຖືກປະຕິບັດໂດຍບັນພະບຸລຸດ. ໃນຂະນະທີ່ຍັງມີຊີວິດ ຄົນຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນອັນມົງຄຸນ; ໃນຂະນະທີ່ຍັງມີຊີວິດ ກໍຍັງກະທໍາບຸນໄດ້.”

Verse 42

मृतस्य देहनाशश्च धर्माद्युपरतिस्तथा । आत्मानं सर्वतो रक्ष्यमाहुर्धर्मविदो जनाः ॥

ເມື່ອຄົນຕາຍ ຮ່າງກາຍຖືກທໍາລາຍ ແລະດັ່ງນັ້ນ ທໍາມະ ແລະສິ່ງອື່ນໆ (ເປົ້າໝາຍແລະການປະຕິບັດໃນຊີວິດ) ກໍຢຸດລົງ. ດັ່ງນັ້ນ ຜູ້ຮູ້ທໍາມະຈຶ່ງກ່າວວ່າ ຄວນປົກປ້ອງຕົນເອງທຸກວິທີທາງ.

Verse 43

इत्त्थं श्रुत्वा वचोऽस्माकं मुनिः क्रोधादिव ज्वलन् । प्रोवाच पुनरप्यस्मान् निर्दहन्निव लोचनैः ॥

ເມື່ອໄດ້ຍິນຄໍາຂອງພວກເຮົາແລ້ວ ລະສີນັ້ນ—ລຸກໂຊດດັ່ງຖືກໄຟແຫ່ງຄວາມໂກດ—ໄດ້ກ່າວກັບພວກເຮົາອີກຄັ້ງ ດຸດດັ່ງຈະເຜົາພວກເຮົາດ້ວຍສາຍຕາ.

Verse 44

प्रतिज्ञातं वचो मह्यं यस्मान्नैतत् करिष्यथ । तस्मान्मच्छापनिर्दग्धास्तिर्यग्योनौ प्रयास्यथ ॥

ເນື່ອງຈາກເຈົ້າຈະບໍ່ປະຕິບັດຕາມຄຳສັນຍາທີ່ໃຫ້ໄວ້ກັບຂ້າພະເຈົ້າ, ດັ່ງນັ້ນ—ຖືກເຜົາໄໝ້ດ້ວຍຄຳສາບແຊ່ງຂອງຂ້າພະເຈົ້າ—ເຈົ້າຈະໄປເກີດໃນທ້ອງທີ່ບໍ່ແມ່ນມະນຸດ (ເກີດເປັນສັດ).

Verse 45

एवमुक्त्वा तदा सोऽस्मास्तं विहङ्गमथाब्रवीत् । अन्त्येष्टिमात्मनः कृत्वा शास्त्रतश्चोर्ध्वदेहिकम् ॥

ຫຼັງຈາກເວົ້າແນວນັ້ນແລ້ວ, ລາວກໍເວົ້າກັບນົກໂຕນັ້ນວ່າ: "ຫຼັງຈາກປະຕິບັດພິທີ antyeṣṭi (ພິທີສົບ) ຂອງຕົນເອງ ແລະ ຕາມພຣະຄຳພີ śāstras, ພິທີ ūrdhva-dehika (ພິທີຫຼັງການເສຍຊີວິດ)..."

Verse 46

भक्षयस्व सुविश्रब्धौ मामत्र द्विजसत्तम । आहारीकृतमेतत्ते मया देहमिहात्मनः ॥

"ຈົ່ງກິນຂ້າພະເຈົ້າຢູ່ນີ້ໂດຍບໍ່ຕ້ອງລັງເລໃຈ, ໂອ້ ຜູ້ປະເສີດໃນບັນດາຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ (ທວິຊະ). ເພື່ອປະໂຫຍດຂອງເຈົ້າ, ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດໃຫ້ຮ່າງກາຍຂອງຂ້າພະເຈົ້າເປັນອາຫານ."

Verse 47

एतावदेव विप्रस्य ब्राह्मणत्वं प्रचक्ष्यते । यावत् पतगजात्यग्र्य स्वसत्यपरिपालनम् ॥

ສິ່ງນີ້ພຽງຢ່າງດຽວທີ່ຖືກປະກາດວ່າເປັນຄວາມເປັນພຣາມຂອງ vipra (ຜູ້ຮູ້ແຈ້ງ), ໂອ້ ນົກທີ່ປະເສີດທີ່ສຸດ: ການປົກປ້ອງ ແລະ ຮັກສາຄວາມສັດຈິງ (satya) ຂອງຕົນເອງຢ່າງຊື່ສັດ.

Verse 48

न यज्ञैर्दक्षिणावद्भिस्तत् पुण्यं प्राप्यते महत् । कर्मणान्येन वा विप्रैर्यत् सत्यपरिपालनात् ॥

ບຸນກຸສົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ນັ້ນ ບໍ່ສາມາດບັນລຸໄດ້ດ້ວຍການບູຊາທີ່ມາພ້ອມກັບຄ່າຈ້າງນັກບວດ, ຫຼື ດ້ວຍການກະທຳອື່ນໆທີ່ພຣາມກະທຳ, ໃນລະດັບດຽວກັນກັບທີ່ບັນລຸໄດ້ຜ່ານການຮັກສາຄວາມສັດຈິງຢ່າງໝັ້ນຄົງ.

Verse 49

इत्यृषेर्वचनं श्रुत्वा सोऽन्तर्विस्मयनिर्भरः । प्रत्युवाच मुनिं शक्रः पक्षिरूपधरस्तदा ॥

ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍາຂອງ຤ິສີ ຜູ້ນັ້ນ—ມີຄວາມພິສົດປະຫລາດໃນໃຈ—ຈຶ່ງຕອບຕໍ່ມຸນິວ່າ: ໃນເວລານັ້ນ ສັກຣະ (ອິນທຣາ) ໄດ້ປ່ຽນຮູບເປັນນົກ.

Verse 50

योगमास्थाय विप्रेन्द्र त्यजेदं स्वं कलेवरम् । जीवज्जन्तुं हि विप्रेन्द्र न भक्षामि कदाचन ॥

ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ, ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເຂົ້າສູ່ວິໄນໂຍຄະ ຂ້າພະເຈົ້າຈະລະທິ້ງກາຍນີ້ເອງ; ເພາະໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ, ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ເຄີຍກິນສັດທີ່ຍັງມີຊີວິດເລີຍ.

Verse 51

तस्मैतद्वचनं श्रुत्वा योगयुक्तोऽभवन्मुनिः । तं तस्य निश्चयं ज्ञात्वा शक्रोऽप्याह स्वदेहभृत् ॥

ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄໍານັ້ນທີ່ກ່າວແກ່ຕົນ ຤ິສີກໍ່ຕັ້ງມັ່ນໃນໂຍຄະ. ແລະ ສັກຣະ (ອິນທຣາ) ດ້ວຍ—ເມື່ອເຂົ້າໃຈຄວາມໝັ້ນຄົງແຫ່ງປະຕິຍານຂອງທ່ານ—ກໍ່ໄດ້ກ່າວກັບທ່ານ ໃນຂະນະທີ່ຍັງມີກາຍຢູ່.

Verse 52

भो भो विप्रेन्द्र बुध्यस्व बुद्ध्या बोध्यं बुधात्मक । जिज्ञासार्थं मयायं ते अपराधः कृतोऽनघ ॥

“ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ, ຈົ່ງຕື່ນ (ເພື່ອຄວາມເຂົ້າໃຈ); ສິ່ງທີ່ຄວນຮູ້ ພຶງຮູ້ດ້ວຍປັນຍາ, ໂອ ຜູ້ມີທໍາມະຊາດເປັນປັນຍາ. ເພື່ອການສອບຖາມສືບຄົ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ກໍ່ການຜິດນີ້ຕໍ່ທ່ານ, ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ.”

Verse 53

तत् क्षमस्वामलमते का चेच्छा क्रियतां तव । पालनात् सत्यवाक्यस्य प्रीतिर्मे परमा त्वयि ॥

ດັ່ງນັ້ນ ໂອ ຜູ້ມີປັນຍາບໍ່ມີມົນທິນ, ຂໍໃຫ້ທ່ານອະໄພ (ໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າ). ສິ່ງໃດທີ່ທ່ານປາດຖະໜາ—ຂໍໃຫ້ສໍາເລັດ. ເນື່ອງຈາກທ່ານຮັກສາຖ້ອຍຄໍາສັດຈິງ ຄວາມຮັກແລະຄວາມນັບຖືສູງສຸດຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີແກ່ທ່ານ.

Verse 54

अद्यप्रभृति ते ज्ञानमैन्द्रं प्रादुर्भविष्यति । तपस्यथ तथा धर्मे न ते विघ्नो भविष्यति ॥

ນັບແຕ່ມື້ນີ້ໄປ ປັນຍາອັນເປັນທິບ ດັ່ງພຣະອິນທຣາ ຈະປາກົດໃນເຈົ້າ. ຈົ່ງປະພຶດຕະປະສະຍາ ແລະຕັ້ງຢູ່ໃນທຳ; ບໍ່ມີອຸປະສັກໃດຈະເກີດແກ່ເຈົ້າ.

Verse 55

इत्युक्त्वा तु गते शक्रे पिता कोपसमन्वितः । प्रणम्य शिरसास्माभिरिदमुक्तो महामुनिः ॥

ເມື່ອພຣະສັກກະ (ພຣະອິນທຣາ) ໄດ້ກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ແລະໄດ້ຈາກໄປ, ບິດາຂອງພວກເຮົາ—ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມໂກດ—ໄດ້ກົ້ມສີສະດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ, ແລະພວກເຮົາໄດ້ກ່າວຕໍ່ມະຫາລິສີດັ່ງນີ້.

Verse 56

बिभ्यतां मरणात् तात त्वमस्माकं महामते । क्षन्तुमर्हसि दीनानां जीवितप्रियता हि नः ॥

“ໂອ ຜູ້ເປັນທີ່ຮັກ, ພວກເຮົາຢ້ານຄວາມຕາຍ. ໂອ ຜູ້ມີໃຈຍິ່ງໃຫຍ່, ຈົ່ງໃຫ້ອະໄພແກ່ພວກເຮົາຜູ້ທຸກຍາກ, ເພາະຊີວິດນັ້ນແທ້ຈິງເປັນທີ່ຮັກຂອງພວກເຮົາ.”

Verse 57

त्वगस्थिमांससङ्घाते पूयशोणितपूरिते । कर्तव्या न रति॒र्यत्र तत्रास्माकमियं रतिः ॥

ໃນກອງປະກອບຂອງຜິວ ກະດູກ ແລະເນື້ອນີ້—ເຕັມໄປດ້ວຍໜອງ ແລະເລືອດ—ບ່ອນທີ່ບໍ່ຄວນເອົາເປັນຄວາມພໍໃຈ, ແຕ່ພວກເຮົາກັບເອົາຄວາມພໍໃຈຢູ່ທີ່ນັ້ນແທ້ໆ.

Verse 58

श्रूयतां च महाभाग यथा लोको विमुह्यति । कामक्रोधादिभिर्दोषैरवशः प्रबलारिभिः ॥

“ໂອ ຜູ້ສູງສົ່ງ, ຈົ່ງຟັງວ່າ ໂລກນີ້ຖືກຫຼອກລວງແນວໃດ—ຖືກຄວາມຜິດອັນແຮງກ້າ ດັ່ງສັດຕູ ເຊັ່ນ ຕັນຫາ ແລະຄວາມໂກດ ຄອບງຳ ຈົນອ່ອນແຮງ ແລະຊ່ວຍຕົນບໍ່ໄດ້.”

Verse 59

प्रज्ञाप्राकारसंयुक्तमस्थिस्थूणं परं महत् । चर्मभित्तिमहारोधं मांसशोणितलेपनम् ॥

(ກາຍນີ້) ໃຫຍ່ຫຼາຍຍິ່ງ: ມີປ້ອມປະການແຫ່ງປັນຍາ, ມີກະດູກເປັນເສົາຫຼັກ; ມີຜິວໜັງເປັນກຳແພງ ແລະມີຂອບລ້ອມກວ້າງໃຫຍ່ ທີ່ຖືກສາດທາດ້ວຍເນື້ອແລະເລືອດ.

Verse 60

नवद्वारं महायामं सर्वतः स्नायु वेष्टितम् । नृपश्च पुरुषस्तत्र चेतनावानवस्थितः ॥

(ກາຍນີ້) ເປັນ “ນະຄອນ” ໃຫຍ່ຍາວ ມີປະຕູເກົ້າປະຕູ, ຖືກມັດຮັດທຸກດ້ານດ້ວຍເສັ້ນເນື້ອ; ແລະພາຍໃນນັ້ນ ບຸລຸດຜູ້ເປັນກະສັດ (puruṣa) ຜູ້ມີສະຕິຮູ້ ສະຖິດຢູ່.

Verse 61

मन्त्रिणौ तस्य बुद्धिश्च मनश्चैव विरोधिनौ । यतेते वैरनाशाय तावुभावितरेतरम् ॥

ລັດຖະມົນຕີສອງຄົນຂອງກະສັດນັ້ນ—ປັນຍາ (buddhi) ແລະ ຈິດໃຈ (manas)—ຂັດແຍ້ງກັນ. ພະຍາຍາມຈະທຳລາຍຄວາມອາຄາດ ແຕ່ກັບເຮັດໃຫ້ມັນແຮງຂຶ້ນໃນກັນແລະກັນ.

Verse 62

नृपस्य तस्य चत्वारो नाशमिच्छन्ति विद्विषः । कामः क्रोधस्तथा लोभो मोहश्चान्यस्तथा रिपुः ॥

ສຳລັບກະສັດນັ້ນ ມີກຳລັງສັດຕູສີ່ຢ່າງປາຖະໜາໃຫ້ພຣະອົງພິນາດ: ຄວາມປາຖະໜາ, ຄວາມໂກດ, ຄວາມໂລບ, ແລະ ຄວາມຫຼົງ—ແຕ່ລະຢ່າງເປັນສັດຕູອີກຢ່າງໜຶ່ງ.

Verse 63

यदा तु स नृपस्तानि द्वाराण्यावृत्य तिष्ठति । सदा सुस्थबलश्चैव निरातङ्कश्च जायते ॥

ແຕ່ເມື່ອກະສັດນັ້ນຕັ້ງຕົນຢ່າງໝັ້ນຄົງ ຫຼັງຈາກໄດ້ຮັບປະກັນ (ປິດ/ຄຸ້ມຄອງ) ປະຕູເຫຼົ່ານັ້ນແລ້ວ ພຣະອົງຈະມີສຸຂະພາບແຂງແຮງຢູ່ເສມອ ແລະພົ້ນຈາກອັນຕະລາຍ ແລະຄວາມລົບກວນ.

Verse 64

जातानुरागो भवति शत्रुभिर्नाभिभूयते ।

ຄວາມເມດຕາແລະຄວາມຜູກພັນເກີດຂຶ້ນ ແລະຜູ້ນັ້ນບໍ່ຖືກສັດຕູຄອບງຳໄດ້।

Verse 65

यदा तु सर्वद्वाराणि विवृतानि स मुञ्चति । रागो नाम तदा शत्रुर्नेत्रादिद्वारमृच्छति ॥

ແຕ່ເມື່ອລາວປ່ອຍໃຫ້ປະຕູອາຍະຕະນະທັງໝົດເປີດຄ້າງ ສັດຕູຊື່ «ຄວາມຕິດພັນ» ຈະເຂົ້າທາງປະຕູຕາ ແລະປະຕູອາຍະຕະນະອື່ນໆ।

Verse 66

सर्वव्यापी महायामः पञ्चद्वारप्रवेशनः । तस्यानुमार्गं विशति तद्वै घोरं रिपुत्रयम् ॥

ຫຼັກການອັນແຜ່ຊາຍທົ່ວໄປ ແລະກະແສໃຫຍ່ (ແຫ່ງຊີວິດ/ເວລາ) ເຂົ້າທາງປະຕູທັງຫ້າ (ຄືອາຍະຕະນະ). ຕາມຮອຍທາງນັ້ນ ສາມສັດຕູອັນນ່າຢ້ານກໍເຂົ້າມາແທ້ໆ।

Verse 67

प्रविश्याथ स वै तत्र द्वारैरिन्द्रियसंज्ञकैः । रागः शंश्लेषमायाति मनसा च सहैतरैः ॥

ແລ້ວຕໍ່ມາ ຕົນຜູ້ມີກາຍ (ຊີວະຕົນ) ເຂົ້າໄປທີ່ນັ້ນຜ່ານປະຕູທີ່ເອີ້ນວ່າອາຍະຕະນະ; ແລະ rāga (ຄວາມຕິດໃຈ) ສຳຜັດກັບອາລົມວັດຖຸຜ່ານໃຈ ພ້ອມກັບຄວາມສາມາດອື່ນໆ।

Verse 68

इन्द्रियाणि मनश्चैव वशे कृत्वा दुरासदः । द्वाराणि च वशे कृत्वा प्राकारं नाशयत्यथ ॥

ເມື່ອໄດ້ນຳອາຍະຕະນະແລະໃຈໃຫ້ຢູ່ໃນອຳນາດການຄວບຄຸມ—ແມ່ນແມ່ນວ່າ (ສັດຕູ) ຈະໂຈມຕີຍາກ—ລາວຈຶ່ງຄວບຄຸມປະຕູທັງຫມົດ ແລະຕໍ່ຈາກນັ້ນທຳລາຍກຳແພງປ້ອງກັນ।

Verse 69

मनस्तस्याश्रितं दृष्ट्वा बुद्धिर्नश्यति तत्क्षणात् । अमात्यरहितस्तत्र पौरवर्गोज्झितस्तथा ॥

ເມື່ອເຫັນວ່າໃຈຂອງເຂົາຕິດແນ່ຢ່າງນັ້ນ ປັນຍາແຍກແຍະຂອງເຂົາກໍພິນາດໃນຂະນະນັ້ນເທົ່ານັ້ນ; ທີ່ນັ້ນເຂົາກໍຂາດອຳມາດມົນຕີ ແລະຖືກຊາວເມືອງລະທິ້ງເຊັ່ນກັນ।

Verse 70

रिपुभिर्लब्धविवरः स नृपो नाशमृच्छति । एवं रागस्तथा मोहः लोभः क्रोधस्तथैव च ॥

ກະສັດຜູ້ທີ່ສັດຕູໄດ້ພົບຊ່ອງທາງເຂົ້າຈະຕົກສູ່ຄວາມພິນາດ. ໃນທຳນອງດຽວກັນ ຣາກະ (ຄວາມຍຶດຕິດ), ໂມຫະ, ໂລພະ ແລະ ໂກທະ ກໍນຳຄວາມພິນາດເມື່ອໄດ້ຊ່ອງໃນໃຈ.

Verse 71

प्रवर्तन्ते दुरात्मानो मनुष्यस्मृतिनाशकाः । रागात्तु क्रोधः प्रभवति क्रोधाल्लोभोऽभिजायते ॥

ຄົນທີ່ມີໃຈຊົ່ວຮ້າຍເກີດຂຶ້ນ—ເປັນຜູ້ທຳລາຍຄວາມຈື່ຈຳທາງທຳມະຂອງມະນຸດ. ຈາກຣາກະ (ຄວາມຍຶດຕິດ) ເກີດໂກທະ; ແລະຈາກໂກທະ ເກີດໂລພະ.

Verse 72

लोभाद्भवति संमोहः संमोहात् स्मृतिविभ्रमः । स्मृतिभ्रंशाद् बुद्धिनाशो बुद्धिनाशात् प्रणश्यति ॥

ຈາກໂລພະ ເກີດໂມຫະ; ຈາກໂມຫະ ເກີດຄວາມສັບສົນໃນຄວາມຈື່ຈຳ. ຈາກການເສຍຄວາມຈື່ຈຳ ເກີດຄວາມພິນາດຂອງປັນຍາແຍກແຍະ; ແລະຈາກຄວາມພິນາດນັ້ນ ບຸກຄົນຖືກທຳລາຍ.

Verse 73

एवं प्रणष्टबुद्धीनां रागलोभानुवर्तिनाम् । जीविते च सलोभानां प्रसादं कुरु सत्तम ॥

ດັ່ງນັ້ນ ສຳລັບຜູ້ທີ່ສູນເສຍຄວາມເຂົ້າໃຈ—ຜູ້ທີ່ຕາມຫຼັງຣາກະ ແລະ ໂລພະ ແລະຍຶດຊີວິດໄວ້ດ້ວຍຕັນຫາ—ໂອ ຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດໃນບັນດາສັດທັງປວງ ຂໍຈົ່ງປະທານພຣະກະລຸນາແກ່ເຂົາເຈົ້າ.

Verse 74

योऽयं शापो भगवता दत्तः स न भवेत् तथा । न तामसीं गतिं कष्टां व्रजेम मुनिसत्तम ॥

ຂໍໃຫ້ຄໍາສາບທີ່ພຣະເຈົ້າຜູ້ນ່າເຄົາລົບປະທານ ຢ່າໃຫ້ມີຜົນຕາມນັ້ນ; ແລະຂໍໃຫ້ພວກເຮົາຢ່າໄປສູ່ເສັ້ນທາງຊະຕາກໍາອັນເຈັບປວດ ແລະມືດມົນ (ຕະມັສ)—ໂອ ນັກບໍລິສຸດຜູ້ປະເສີດສຸດໃນບັນດາລະສີ.

Verse 75

यन्मयोक्तं न तन्मिथ्या भविष्यति कदाचन । न मे वागनृतं प्राह यावदद्येति पुत्रकाः ॥

ສິ່ງທີ່ຂ້ອຍໄດ້ກ່າວ ຈະບໍ່ເຄີຍກາຍເປັນຄໍາເທັດໃນເວລາໃດໆ. ຄໍາເວົ້າຂອງຂ້ອຍບໍ່ໄດ້ກ່າວອະສັດ—ຈົນເຖິງມື້ນີ້, ໂອ ລູກໆ.

Verse 76

दैवमात्रं परं मन्ये धिक् पौरुषमनर्थकम् । अकार्यं कारितो येन बलादहमचिन्तितम् ॥

ຂ້ອຍນັບຖືຊະຕາກໍາແຕ່ຜູ້ດຽວວ່າເປັນສູງສຸດ; ຂໍໃຫ້ຄວາມພະຍາຍາມຂອງມະນຸດອັນໄຮ້ຜົນເປັນທີ່ອັບອາຍ. ເພາະໂດຍຊະຕາກໍານັ້ນ ຂ້ອຍຖືກບັງຄັບໃຫ້ເຮັດການກະທໍາອັນບໍ່ຄວນເຮັດ ແລະຍາກຈະນຶກເຖິງ.

Verse 77

यस्माच्च युष्माभिरहं प्रणिपत्य प्रसादितः । तस्मात् तिर्यक्त्वमापन्नाः परं ज्ञानमवाप्स्यथ ॥

ເນື່ອງຈາກເຈົ້າໄດ້ກົ້ມກາບຂ້ອຍ ແລະເຮັດໃຫ້ຂ້ອຍພໍໃຈ (ບູຊາປະນີປະນອມ) ດັ່ງນັ້ນ—ແມ່ນແຕ່ເຈົ້າຕົກຢູ່ໃນສະພາບເປັນສັດ—ເຈົ້າຈະໄດ້ຮັບປັນຍາອັນສູງສຸດ.

Verse 78

ज्ञानदर्शितमार्गाश्च निर्धूतक्लेशकॢमषाः । मत्प्रसादादसन्दिग्धाः परां सिद्धिमवाप्स्यथ ॥

ແລະເຈົ້າ—ໄດ້ຮັບການຊີ້ນໍາທາງໂດຍປັນຍາອັນແທ້, ຄວາມທຸກທໍລະມານ ແລະມົນທິນຖືກສັ່ນອອກ—ໂດຍພຣະກະລຸນາຂອງຂ້ອຍ, ປາສະຈາກຄວາມສົງໄສ, ຈະບັນລຸຄວາມສໍາເລັດສູງສຸດ.

Verse 79

एवं शप्ताः स्म भगवन् पित्रा दैववशात् पुरा । ततः कालेन महता योन्यन्तरमुपागताः ॥

«ດັ່ງນັ້ນແຫຼະ ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ປະເສີດ, ໃນອະດີດພວກເຮົາຖືກບິດາສາບແຊ່ງ ໂດຍອຳນາດແຫ່ງວາສະນາ. ເມື່ອເວລາຜ່ານໄປດົນຫຼາຍ ພວກເຮົາໄດ້ເຂົ້າສູ່ຄັນອື່ນ (ຄື ຮັບກຳເນີດ/ຮູບກາຍໃໝ່)»।

Verse 80

जाताश्च रणमध्ये वै भवता परिपालिताः । वयमित्थं द्विजश्रेष्ठ खगत्वं समुपागताः । नास्त्यसाविह संसारे यो न दिष्टेन बाध्यते ॥

«ເກີດຂຶ້ນກາງສົງຄາມ ພວກເຮົາແທ້ໆໄດ້ຮັບການປົກປ້ອງຈາກທ່ານ. ດັ່ງນັ້ນ, ໂອ ຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດໃນບັນດາທະວິຊະ, ພວກເຮົາໄດ້ບັນລຸສະພາບເປັນນົກ. ໃນໂລກແຫ່ງສຳສານ ບໍ່ມີໃຜທີ່ບໍ່ຖືກທຸກຂ໌ໂດຍວາສະນາ (ສິ່ງທີ່ກຳນົດໄວ້)»។

Verse 81

मार्कण्डेय उवाच इति तेषां वचः श्रुत्वा शमीको भगवान् मुनिः । प्रत्युवाच महाभागः समीपस्थायिनो द्विजान् ॥

ມາຣະກັນເດຍະ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຟັງຖ້ອຍຄຳຂອງພວກເຂົາແລ້ວ, ພຣະລິສີ ຊາມີກະ ຜູ້ນ່າເຄົາລົບ—ຜູ້ມີໃຈໃຫຍ່—ໄດ້ຕອບກັບແກ່ທະວິຊະ (ພຣາຫມັນ) ທີ່ຢືນຢູ່ໃກ້ໆ.

Verse 82

पूर्वमेव मया प्रोक्तं भवतां सन्निधाविदम् । सामान्यपक्षिणो नैते केऽप्येते द्विजसत्तमाः । ये युद्धेऽपि न सम्प्राप्ताः पञ्चत्वमतिमानुषे ॥

«ຂ້ອຍໄດ້ກ່າວແລ້ວຕໍ່ໜ້າພວກເຈົ້າເອງວ່າ: ພວກນີ້ບໍ່ແມ່ນນົກທົ່ວໄປ, ໂອ ຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດໃນບັນດາທະວິຊະ. ພວກນີ້ແມ່ນສັດຜູ້ມີຄວາມພິເສດບາງພວກ, ຜູ້ທີ່ແມ່ນແຕ່ໃນສົງຄາມກໍບໍ່ໄດ້ປະສົບ ‘ສະພາບຫ້າ’ (ຄວາມຕາຍ) ດ້ວຍວິທີເກີນມະນຸດ»។

Verse 83

ततः प्रीतिमता तेन तेऽनुज्ञाता महात्मना । जग्मुः शिखरिणां श्रेष्ठं विन्ध्यं द्रुमलतायुतम् ॥

ຕໍ່ມາ, ເມື່ອໄດ້ຮັບອະນຸຍາດດ້ວຍຄວາມເມດຕາຈາກຜູ້ມີໃຈໃຫຍ່ນັ້ນຜູ້ພໍໃຈ, ພວກເຂົາກໍອອກເດີນທາງ ແລະໄປຍັງພູວິນທະຍະ—ຜູ້ເປັນເລີດໃນບັນດາພູເຂົາ, ເຕັມໄປດ້ວຍຕົ້ນໄມ້ ແລະເຄືອໄມ້.

Verse 84

यावदद्य स्थितास्तस्मिन्नचले धर्मपक्षिणः । तपः स्वाध्यायनिरताः समाधौ कृतनिश्चयाः ॥

ຈົນຮອດທຸກມື້ນີ້ ນົກທັມມະປັກຊິນ ຍັງຄົງຢູ່ເທິງພູນັ້ນ ປະພຶດຕະປະສະຍາ ແລະ ສະວາດະຍາຍວິເທດ ພ້ອມທັງຕັ້ງໃຈໝັ້ນໃນສະມາທິ (ການດຳດິ່ງຈິດອັນເລິກ).

Verse 85

इति मुनिवरलब्धसत्क्रियास्ते मुनितनया विहगत्‍वमभ्युपेताः । गिरिवरगहनेऽतिपुण्यतोये यतमनसो निवसन्ति विन्ध्यपृष्ठे ॥

ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອໄດ້ຮັບກຽດຕິຍົດ ແລະ ການຕ້ອນຮັບຕາມຄວນຈາກບັນດາລິສີຜູ້ປະເສີດ ບຸດຂອງລິສີເຫຼົ່ານັ້ນກໍຍອມຮັບສະພາບເປັນນົກ. ດ້ວຍຈິດທີ່ຖືກຄວບຄຸມ ພວກເຂົາອາໄສຢູ່ຕາມໄຫຼ່ພູວິນທະຍາ ໃນປ່າພູອັນງາມສະຫງ່າ ທີ່ນ້ຳທັງຫຼາຍບໍລິສຸດຢ່າງຍິ່ງ.