Adhyaya 158
Chapter Arc: भीष्म युधिष्ठिर से कहते हैं कि इस विषय पर एक प्राचीन आख्यान सुनाया जाता है—पवन और कार्तवीर्य अर्जुन का संवाद, जिसमें ब्राह्मण-माहात्म्य प्रकट होता है। → माहिष्मती का सहस्रबाहु, महाबली कार्तवीर्य अर्जुन क्षत्रधर्म, विनय और श्रुति-आज्ञा के साथ दत्तात्रेय मुनि की आराधना करता है और वरदान पाता है; पर उसी वैभव के साथ उसके भीतर ‘श्रेष्ठता’ का गर्व भी उभरता है, जिससे वर्ण-श्रेष्ठता का विवाद तीखा होने लगता है। → आकाशवाणी/अशरीरिणी वाणी और दिव्य ‘गायत्री’ कन्या का प्रकट कथन—‘मूर्ख! तू नहीं जानता कि ब्राह्मण क्षत्रिय से श्रेष्ठ है’—और यह उद्घोष कि तीनों लोकों में कोई देव या मनुष्य ब्राह्मण-श्रेष्ठता को डिगा नहीं सकता; यही क्षत्र-तेज बनाम ब्रह्म-तेज का निर्णायक क्षण बनता है। → कथा का निष्कर्ष ब्राह्मणों की महिमा, ब्रह्मतेज की अजेयता, और क्षत्रिय के लिए विनय-युक्त धर्मपालन की अनिवार्यता पर टिकता है—राजा का पराक्रम भी ब्राह्मण-आश्रय और मर्यादा के अधीन है।
Shlokas
Verse 1
अत्-#-र- द्विपज्चाशर्दाधिकशततमो< ध्याय: कार्तवीर्य ० अब प2 ९ दत्तात्रेयजीसे चार वरदान प्राप्त होनेका एवं उनमें उत्पत्तिका वर्णन तथा ब्राह्मणोंकी महिमाके विषयमें कार्तवीर्य अर्जुन और वायुदेवताके संवादका उल्लेख युधिछिर उवाच कां तु ब्राह्मणपूजायां व्युष्टिं दृष्टवा जनाधिप । क॑ वा कर्मोदयं मत्वा तानर्चसि महामते
ຢຸທິສຖິຣະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຈອມເຈົ້າແຫ່ງມະນຸດ! ທ່ານເຫັນຜົນປະໂຫຍດອັນໃດ ຈຶ່ງຍັງຄົງພາກພຽນໃນການນະມັດສະການພຣາຫມະນະ? ໂອ ຜູ້ຮອບຮູ້ຍິ່ງ! ຫຼືໂດຍຄິດເຖິງການເກີດຂຶ້ນ ແລະ ຜົນຂອງກຳປະເພດໃດ ທ່ານຈຶ່ງບູຊາ ແລະ ເຄົາລົບພວກເຂົາ?»
Verse 2
भीष्म उवाच अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् । पवनस्य च संवादमर्जुनस्य च भारत
ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພວກພຣະພັນທຸ໌ແຫ່ງພາຣະຕະ, ໃນເລື່ອງນີ້ດ້ວຍ ບັນດາຜູ້ຮູ້ທັນມັກຍົກຕົວຢ່າງຈາກປະຫວັດເກົ່າແກ່—ເລື່ອງບູຮານທີ່ເປັນບົດສົນທະນາລະຫວ່າງ ພຣະວາຍຸ (ປະວະນະ) ແລະ ອາຣຈຸນະ».
Verse 3
सहस्रभुजभच्छीमान् कार्तवीर्यो5भवत् प्रभु: । अस्य लोकस्य सर्वस्य माहिष्मत्यां महाबल:
ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໃນການກ່ອນການ ມີຈອມກະສັດນາມ ກາຣຕະວີຣະຍະ ຜູ້ສະຫວ່າງໄສ ແລະ ມີຊື່ສຽງວ່າ ‘ຜູ້ມີແຂນພັນ’ ເກີດຂຶ້ນ. ພຣະອົງມີພະລັງອັນຍິ່ງ ປົກຄອງຈາກ ມາຫິສະມະຕີ ແລະ ຄອບຄອງອໍານາດເໜືອໂລກນີ້ທັງປວງ».
Verse 4
स तु रत्नाकरवतीं सद्दीपां सागराम्बराम् । शशास पृथिवीं सर्वा हैहय: सत्यविक्रम:
ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ກະສັດໄຫຫະຍະ ຜູ້ມີວິລະກຳສັດຊື່ຕາມຄໍາ ໄດ້ປົກຄອງແຜ່ນດິນທັງປວງ ອັນອຸດົມດ້ວຍມະຫາສະໝຸດ ແລະ ເກາະນ້ອຍໃຫຍ່ ໂດຍມີທະເລເປັນດັ່ງອາພອນຂອງນາງ»। ນີ້ໝາຍເຖິງ ກາຣຕະວີຣະຍະ ອາຣຈຸນະ ແຫ່ງ ມາຫິສະມະຕີ ຜູ້ໂດ່ງດັງດ້ວຍອໍານາດແລະຄວາມສະຫວ່າງໄສ ຊຶ່ງອານາຈັກຂອງພຣະອົງແຜ່ໄປທົ່ວໂລກ.
Verse 5
स्ववित्तं तेन दत्तं तु दत्तात्रेयाय कारणे । क्षत्रधर्म पुरस्कृत्य विनयं श्रुतमेव च
ພີສະມະກ່າວວ່າ: ແລ້ວພຣະອົງໄດ້ມອບຊັບສິນຂອງຕົນໃຫ້ແກ່ ດັດຕາເຕຣຍ ເພື່ອເຫດຜົນນັ້ນໂດຍສະເຫນີຄະຊັດຕະທັມ (ທຳຂອງນັກຮົບ) ເປັນຫົວໜ້າ ແລະປະພຶດຕາມຄວາມຖ່ອມຕົນ ພ້ອມທັງຕາມຄຳສອນອັນສັກສິດທີ່ໄດ້ຍິນມາ.
Verse 6
न्यमन्त्रयत संतुष्टो द्विजश्नैनं वरैस्त्रिभि:
ພີສະມະກ່າວວ່າ: ພຣາຫມັນນັ້ນພໍໃຈໃນຕົວເຂົາ ແລະເຊີນໃຫ້ເລືອກພອນ 3 ປະການ. ດັດຕາເຕຣຍ ຜູ້ເປັນພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ ພໍໃຈຢ່າງຍິ່ງ ແລະອະນຸຍາດໃຫ້ຂໍ. ເມື່ອກະສັດຖືກບອກໃຫ້ເລືອກ ພຣະອົງຈຶ່ງທູນວ່າ: “ຂ້າແຕ່ພຣະອົງ, ໃນຍາມຮົບຂໍໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າມີແຂນພັນ, ແຕ່ໃນເຮືອນຂໍໃຫ້ມີພຽງສອງແຂນ. ໃນສະໜາມຮົບ ຂໍໃຫ້ທະຫານທັງປວງເຫັນແຂນພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ. ໂອ ອາຈານຜູ້ຮັກສາວຣະຕະອັນເຂັ້ມງວດ, ດ້ວຍວິລະກຳຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຂໍໃຫ້ຊະນະແຜ່ນດິນທັງປວງ. ໄດ້ແຜ່ນດິນຕາມທຳແລ້ວ ຂໍໃຫ້ປົກຄອງດ້ວຍຄວາມພາກພຽນ ບໍ່ມີຄວາມເກີດຄວາມຂີ້ຄ້ານ. ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດ, ນອກເໜືອຈາກພອນ 3 ປະການນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍພອນທີ 4 ອີກ. ໂອ ມະຫາຣິສີຜູ້ບໍ່ດ່າງພ້ອງ, ດ້ວຍຄວາມເມດຕາ ຂໍຈົ່ງປະທານພອນນັ້ນດ້ວຍ. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ພຶ່ງພາດ້ວຍຄວາມພັກດີ: ຖ້າເມື່ອໃດຂ້າພະເຈົ້າລະທິ້ງທາງຖືກ ແລະໄປຍຶດທາງຜິດ ຂໍໃຫ້ບຸລຸດຜູ້ດີສອນແນະ ແລະນຳຂ້າພະເຈົ້າກັບຄືນສູ່ທາງທີ່ຖືກ.”
Verse 7
स वरैश्छन्दितस्तेन नूपो वचनमत्रवीत् । सहस्रबाहुर्भूयां वै चमूमध्ये गृहेडन्यथा
ພີສະມະກ່າວວ່າ: ເມື່ອລະສີນັ້ນເຊີນໃຫ້ເລືອກພອນ ກະສັດຈຶ່ງທູນວ່າ: “ໃນຍາມຮົບ ໃນກາງກອງທັບ ຂໍໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ມີແຂນພັນ; ແຕ່ໃນເຮືອນຂໍໃຫ້ເປັນອີກຢ່າງ (ມີພຽງສອງແຂນ). ໃນສະໜາມຮົບ ຂໍໃຫ້ທະຫານທັງປວງເຫັນແຂນພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ.”
Verse 8
मम बाहुसहसं तु पश्यतां सैनिका रणे । विक्रमेण महीं कृत्स्नां जयेयं संशितव्रत
ພີສະມະກ່າວວ່າ: “ຂໍໃຫ້ທະຫານທັງປວງໃນສະໜາມຮົບເຫັນແຂນພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ. ໂອ ຜູ້ຮັກສາວຣະຕະອັນໝັ້ນຄົງ, ດ້ວຍວິລະກຳຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຂໍໃຫ້ຊະນະແຜ່ນດິນທັງປວງ.”
Verse 9
तां च धर्मेण सम्प्राप्प पालयेयमतन्द्रित: । चतुर्थ तु वरं याचे त्वामहं द्विजसत्तम
ພີສະມະກ່າວວ່າ: “ໄດ້ສິ່ງນັ້ນ (ແຜ່ນດິນ/ອຳນາດ) ຕາມທຳແລ້ວ ຂ້າພະເຈົ້າຈະປົກປ້ອງຮັກສາມັນໂດຍບໍ່ປະມາດ. ແຕ່ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍພອນທີ 4 ຈາກທ່ານອີກ.”
Verse 10
त॑ ममानुग्रहकृते दातुमर्हस्यनिन्दित । अनुशासन्तु मां सनन््तो मिथ्योद्वृत्तं त्वदाश्रयम्
ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ! ທ່ານຄວນປະທານພອນນີ້ເພື່ອສະແດງຄວາມເມດຕາຕໍ່ຂ້າ. ຖ້າເມື່ອໃດຂ້າຜູ້ອາໄສພຶ່ງພາທ່ານ ກັບຫຼົ່ນໄປສູ່ຄວາມປອມແປງ ແລະຄວາມປະພຶດບິດເບືອນ ຂໍໃຫ້ຜູ້ມີຄຸນທຳທັງຫຼາຍ ຕັກເຕືອນ ແລະແກ້ໄຂຂ້າ»។
Verse 11
भगवान् दत्तात्रेयकी कार्तवीर्यपर कृपा इत्युक्त: स द्विज: प्राह तथास्त्विति नराधिपम् | एवं समभवंस्तस्य वरास्ते दीप्ततेजस:
ເມື່ອພະດັດຕາເຕຣຍະ ໄດ້ຟັງຄຳອ້ອນວອນນັ້ນ ພຣາຫມະນະຜູ້ນັ້ນກ່າວຕໍ່ພະຣາຊາວ່າ: «ຕະຖາສະຕຸ—ໃຫ້ເປັນດັ່ງນັ້ນ»। ດັ່ງນັ້ນ ພອນທັງຫຼາຍທີ່ມອບໃຫ້ແກ່ກະສັດຜູ້ມີລັດສະໝີສະຫວ່າງໄສ ກໍສຳເລັດຜົນຕາມນັ້ນ.
Verse 12
ततः स रथमास्थाय ज्वलनार्कसमद्युतिम् । अब्रवीद् वीर्यसम्मोहात् को वास्ति सदृशो मम
ຕໍ່ມາ ລາວຂຶ້ນສູ່ລົດຮົບ ສະຫວ່າງໄສດັ່ງໄຟລຸກ ແລະດັ່ງດວງອາທິດ. ຖືກຄວາມເມົາໃນພະລັງກ້າຫານຂອງຕົນຄອບງຳ ລາວຮ້ອງປະກາດວ່າ: «ຜູ້ໃດຈະເທົ່າທຽມຂ້າ?»
Verse 13
तद्वाक्यान्ते चान्तरिक्षे वागुवाचाशरीरिणी
ເມື່ອຄຳຂອງລາວຈົບລົງ ກໍມີສຽງບໍ່ມີຮ່າງກາຍດັງມາຈາກຟ້າ: «ຄົນໂງ່! ເຈົ້າບໍ່ຮູ້ບໍວ່າ ພຣາຫມະນະສູງກວ່າ ກະສັດນັກຮົບ (ກະສັດຕຣິຍະ)? ດ້ວຍການໜູນຊ່ວຍຂອງພຣາຫມະນະເທົ່ານັ້ນ ກະສັດນັກຮົບຈຶ່ງປົກປ້ອງປະຊາໃນໂລກນີ້ໄດ້!»
Verse 14
न त्वं मूढ विजानीषिे ब्राह्मण क्षत्रियाद् वरम् । सहितो ब्राह्माणेनेह क्षत्रिय: शास्ति वै प्रजा:
ພີສະມະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ຫຼົງຜິດ! ເຈົ້າບໍ່ເຂົ້າໃຈວ່າ ພຣາຫມະນະສູງກວ່າ ກະສັດນັກຮົບ (ກະສັດຕຣິຍະ). ໃນໂລກນີ້ ມີແຕ່ດ້ວຍການໜູນຊ່ວຍຂອງພຣາຫມະນະເທົ່ານັ້ນ ກະສັດນັກຮົບຈຶ່ງປົກຄອງ ແລະປົກປ້ອງປະຊາໄດ້ຢ່າງແທ້ຈິງ»។
Verse 15
अजुन उवाच कुर्या भूतानि तुष्टो5हं क्रुद्धो नाशं तथानये । कर्मणा मनसा वाचा न मत्तो5स्ति वरो द्विज:
ອາຣະຈຸນ ກ່າວວ່າ: «ເມື່ອຂ້ອຍພໍໃຈ ຂ້ອຍສາມາດໃຫ້ສັດມີຊີວິດເກີດຂຶ້ນ; ເມື່ອໂກດ ຂ້ອຍກໍສາມາດນໍາໃຫ້ພວກເຂົາພິນາດໄດ້. ດ້ວຍການກະທໍາ ດ້ວຍໃຈ ແລະດ້ວຍວາຈາ ບໍ່ມີພຣາຫມັນໃດເຫນືອຂ້ອຍ»។
Verse 16
पूर्वो ब्रह्मोत्तरो वादो द्वितीय: क्षत्रियोत्तर: | त्वयोक्तौ हेतुयुक्तौ तौ विशेषस्तत्र दृश्यते
ອາຣະຈຸນ ກ່າວວ່າ: «ທັດສະນະທຳອິດ ຍົກຍ້ອງຄວາມເປັນໃຫຍ່ຂອງພຣາຫມັນ; ທັດສະນະທີສອງ—ເປັນຂໍ້ສະຫຼຸບ—ຍົກຍ້ອງຄວາມເຫນືອກວ່າຂອງກະສັດຕະຣິຍ. ທ່ານໄດ້ອະທິບາຍວ່າ ທັງສອງຕັ້ງຢູ່ເທິງເຫດຜົນຮ່ວມກັນ ຄືການປົກປ້ອງແລະປົກຄອງປະຊາ; ແຕ່ໃນໂລກນີ້ ຍັງເຫັນຄວາມແຕກຕ່າງລະຫວ່າງພວກເຂົາ»។
Verse 17
ब्राह्मणा: संश्रिता: क्षत्र न क्षत्रं ब्राह्मणाश्रितम् । ख्रिता ब्रह्मोपधा विप्रा: खादन्ति क्षत्रियान् भुवि
ອາຣະຈຸນ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ກະສັດຕະຣິຍ, ພຣາຫມັນດໍາລົງຊີວິດໂດຍອາໄສຊົນຊັ້ນກະສັດຕະຣິຍ; ແຕ່ກະສັດຕະຣິຍບໍ່ໄດ້ຢູ່ໃຕ້ຮົ່ມເງົາຂອງພຣາຫມັນ. ພຣາຫມັນຜູ້ອ້າງການຮຽນແລະສອນພຣະເວດເພື່ອຫາລ້ຽງຊີບ ໃນແຜ່ນດິນນີ້ ແທ້ຈິງແລ້ວດໍາລົງຢູ່ໂດຍກິນຢູ່ອາໄສສິ່ງທີ່ມາຈາກກະສັດຕະຣິຍ»។
Verse 18
क्षत्रियेष्वाश्रितो धर्म: प्रजानां परिपालनम् । क्षत्राद् वृत्तित्राह्मिणानां तै: कथं ब्राह्मणो वर:
ອາຣະຈຸນ ກ່າວວ່າ: «ທຳມະແຫ່ງການປົກປ້ອງແລະປົກຄອງປະຊາ ຕັ້ງຢູ່ເທິງກະສັດຕະຣິຍ. ການດໍາລົງຊີວິດຂອງພຣາຫມັນກໍມາຈາກຊົນຊັ້ນກະສັດຕະຣິຍ. ຖ້າເປັນເຊັ່ນນັ້ນ ດ້ວຍເຫດຜົນໃດພຣາຫມັນຈຶ່ງຈະຖືກນັບວ່າເຫນືອກວ່າ?»
Verse 19
सर्वभूतप्रधानांस्तान् भैक्षवृत्तीनहं सदा । आत्मसम्भावितान् विप्रान् स्थापयाम्यात्मनो वशे
ອາຣະຈຸນ ກ່າວວ່າ: «ນັບແຕ່ມື້ນີ້ໄປ ຂ້ອຍຈະວາງໄວ້ໃນອໍານາດຂອງຂ້ອຍຢ່າງສະເໝີ ພຣາຫມັນທີ່ຖືກປະກາດວ່າ ‘ເປັນຜູ້ສູງສຸດໃນບັນດາສັດທັງປວງ’ ຜູ້ດໍາລົງຊີວິດດ້ວຍການຂໍທານ ແລະຜູ້ຫຼົງຕົນວ່າດີເລີດ—ເພື່ອກົດກັ້ນຄວາມຈອງຫອງບໍ່ໃຫ້ກາຍເປັນຄວາມວຸ້ນວາຍ»។
Verse 20
कथितं त्वनयासत्यं गायत्रया कन्यया दिवि । विजेष्याम्यवशानू् सर्व ब्राद्मणांश्वर्मवासस:
ອາຣຈຸນກ່າວວ່າ: «ສິ່ງທີ່ນາງສາວນາມ ກາຍະຕຣີ ໄດ້ປະກາດໃນສະຫວັນວ່າ ພຣາຫມັນສູງກວ່າກະສັດຕຣິຍະ ນັ້ນບໍ່ແມ່ນຄວາມຈິງ. ພຣາຫມັນຜູ້ນຸ່ງໜັງສັດ ສ່ວນໃຫຍ່ຕ້ອງພຶ່ງພາ ແລະຖືກບີບຄັ້ນ; ຂ້າຈະຊະນະພວກເຂົາທັງໝົດ. ໃນສາມໂລກ ບໍ່ມີເທວະ ຫຼືມະນຸດໃດຈະຂັບໄລ່ຂ້າອອກຈາກອຳນາດການປົກຄອງໄດ້; ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າສູງກວ່າພຣາຫມັນ».
Verse 21
नच मां च्यावयेद् राष्ट्रात् त्रिषु लोकेषु कश्नन । देवो वा मानुषो वापि तस्माज्ज्येष्ठो द्विजादहम्
ອາຣຈຸນກ່າວວ່າ: «ໃນສາມໂລກ ບໍ່ມີໃຜ—ຈະເປັນເທວະຫຼືມະນຸດ—ທີ່ຈະຂັບໄລ່ຂ້າອອກຈາກອານາຈັກຂອງຂ້າໄດ້. ດັ່ງນັ້ນ ຂ້າສູງກວ່າຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ (ທະວິຈະ) ດ້ວຍ».
Verse 22
अद्य ब्रहद्योत्तरं लोक॑ करिष्ये क्षत्रियोत्तरम् । न हि मे संयुगे कश्चित् सोढुमुत्सहते बलम्
ອາຣຈຸນກ່າວວ່າ: «ມື້ນີ້ ຂ້າຈະເຮັດໃຫ້ໂລກປະກາດຄວາມເປັນເອກຂອງກະສັດຕຣິຍະ. ເພາະໃນສົງຄາມ ບໍ່ມີໃຜກ້າທົນພະລັງຂອງຂ້າໄດ້».
Verse 23
अर्जुनस्य वच: श्रुत्वा वित्रस्ताभून्निशाचरी । अथैनमन्तरिक्षस्थस्ततो वायुरभाषत,अर्जुनकी यह बात सुनकर निशाचरी भी भयभीत हो गयी। तदनन्तर अन्तरिक्षमें स्थित हुए वायु देवताने कहा--
ເມື່ອໄດ້ຍິນຄຳຂອງອາຣຈຸນ ນາງຜູ້ທ່ອງທ່ຽວຍາມຄ່ຳ (ນິຊາຈະຣີ) ກໍຕົກໃຈຫວາດກົວ. ແລ້ວພຣະວາຍຸ ຜູ້ສະຖິດຢູ່ໃນອາກາດ ໄດ້ກ່າວກັບເຂົາ—
Verse 24
त्यजैनं कलुषं भावं ब्राह्मणेभ्यो नमस्कुरु । एतेषां कुर्वतः पापं राष्ट्रक्षो भो भविष्यति
ພຣະວາຍຸກ່າວວ່າ: «ກາດຕະວີຣຍະ! ຈົ່ງລະທິ້ງຈິດໃຈທີ່ມົນທິນນີ້ ແລະກ້ອມນົບຕໍ່ພຣາຫມັນທັງຫຼາຍ. ຖ້າເຈົ້າຍັງກະທຳຜິດຕໍ່ພວກເຂົາ ຄວາມວຸ້ນວາຍແລະຄວາມບໍ່ສົງົບຈະເກີດຂຶ້ນໃນອານາຈັກຂອງເຈົ້າ».
Verse 25
अथवा त्वां महीपाल शमयिष्यन्ति वै द्विजा: । निरसिष्यन्ति ते राष्ट्रद्धतोत्साहा महाबला:
ອາຣະຈຸນກ່າວວ່າ: «ຫາກບໍ່ແມ່ນຢ່າງນັ້ນ ໂອ້ ພະຣາຊາ, ພວກພຣາຫມັນຈະແນ່ນອນວ່າຈະຫ້າມປາມ ແລະເຮັດໃຫ້ພະອົງສະຫງົບ. ຖ້າພະອົງຂັດຂວາງຄວາມຮຸ່ງເຮືອງແຫ່ງໃຈ ແລະເຈດຈໍານົງອັນຊອບທໍາຂອງເຂົາ, ບັນດາຜູ້ກ້າແຂງນັ້ນຈະຂັບໄລ່ພະອົງອອກຈາກອານາຈັກ».
Verse 26
त॑ राजा कस्त्वमित्याह ततस्तं प्राह मारुत: । वायुर्वे देवदूतो5स्मि हित॑ त्वां प्रत्रवीम्पहम्
ເມື່ອພະຣາຊາໄດ້ຍິນຄໍານັ້ນ ຈຶ່ງຖາມວ່າ: «ທ່ານຜູ້ສູງສົ່ງ, ທ່ານແມ່ນໃຜ?» ແລ້ວມາຣຸຕະຕອບວ່າ: «ໂອ້ ພະຣາຊາ, ຂ້າແມ່ນ ວາຍຸ ທູດຂອງເທວະດາ ແລະກໍາລັງກ່າວຄໍາທີ່ເປັນປະໂຫຍດແກ່ພະອົງ».
Verse 27
अजुन उवाच अहो त्वयायं विप्रेषु भक्तिराग: प्रदर्शित: । यादृशं पृथिवीभूतं तादृशं ब्रूहि मे द्विजम्
ອາຣະຈຸນກ່າວວ່າ: «ໂອ! ດ້ວຍຖ້ອຍຄໍາເຫຼົ່ານີ້ ທ່ານໄດ້ສະແດງຄວາມເຄົາລົບ ແລະຄວາມຮັກໃຄ່ຕໍ່ພວກພຣາຫມັນຢ່າງແຈ້ງຊັດ. ບັດນີ້ ຖ້າໃນຄວາມຮູ້ຂອງທ່ານ ມີພຣາຫມັນຜູ້ໃດທີ່ເຫມືອນແຜ່ນດິນ—ອົດທົນ ແລະອະດທົນ—ຂໍໃຫ້ທ່ານບອກຂ້ອຍເຖິງທະວິຊະນັ້ນ».
Verse 28
वायोर्वा सदृशं किंचिद् ब्रूहि त्वं ब्राह्मणोत्तमम् । अपां वै सदृशं वद्लेः सूर्यस्य नभसो5पि वा,अथवा यदि कोई जल, अग्नि, सूर्य, वायु एवं आकाशके समान श्रेष्ठ ब्राह्मण हो तो उसको भी बताइये
ອາຣະຈຸນກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດ, ຂໍໃຫ້ທ່ານບອກຂ້ອຍເຖິງຜູ້ໃດທີ່ມີນິໄສເຫມືອນລົມ. ຫຼືຈະເວົ້າເຖິງຜູ້ທີ່ທຽບໄດ້ກັບນໍ້າ; ຫຼືກັບພະອາທິດ; ຫຼືແມ່ນກັບຟ້າອາກາດ. ແທ້ຈິງ ຖ້າມີພຣາຫມັນຜູ້ດີເລີດຜູ້ໃດ ທີ່ປະເສີດໃນຄຸນທໍາ ແລະຈິດໃຈ ເຫມືອນນໍ້າ ໄຟ ພະອາທິດ ລົມ ແລະອາກາດ, ຂໍໃຫ້ທ່ານຊີ້ໃຫ້ຂ້ອຍຮູ້ດ້ວຍ».
Verse 56
आराधयामास च तं कृतवीर्यात्मजो मुनिम् | एक समय कृतवीर्यकुमार अर्जुनने क्षत्रिय-धर्मको सामने रखते हुए विनय और शास्त्रज्ञाकेक अनुसार बहुत दिनोंतक मुनिवर दत्तात्रेयकी आराधना की तथा किसी कारणवश अपना सारा धन उनकी सेवामें समर्पित कर दिया
ພີດສະມະກ່າວວ່າ: «ອາຣະຈຸນ ບຸດຂອງກຣິຕະວີຣະຍະ ໄດ້ບູຊາ ແລະນົບນ້ອມຕໍ່ມຸນີຜູ້ນັ້ນ. ໃນຄັ້ງໜຶ່ງ ອາຣະຈຸນ ເຈົ້າຊາຍແຫ່ງກຣິຕະວີຣະຍະ ໄດ້ຖືຄອງທໍາຂອງກະສັດນັກຮົບເປັນຫຼັກ ແລະປະພຶດດ້ວຍຄວາມຖ່ອມຕົນຕາມຄໍາສອນໃນຄຳພີ, ໄດ້ຮັບໃຊ້ ແລະເຄົາລົບມະຫາມຸນີ ດັດຕາຕຣະເຢຍ ຢູ່ຫຼາຍມື້; ແລະດ້ວຍເຫດບາງປະການ ລາວຍັງໄດ້ມອບຊັບສິນທັງໝົດເຂົ້າໃນການຮັບໃຊ້ຂອງມຸນີ. ເຫດການນີ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນຄວາມເລື່ອມໃສທີ່ມີວິໄນ ນໍາໂດຍທໍາ, ທີ່ໃຫ້ອໍານາດ ແລະຊັບສົມບັດ ຢູ່ໃຕ້ການເຄົາລົບຕໍ່ອໍານາດທາງຈິດວິນຍານ»។
Verse 126
धर्यवीर्यर्यश:शौर्यर्विक्रमेणीौजसापि वा । तदनन्तर राजा कार्तवीर्य अर्जुन सूर्य और अग्निके समान तेजस्वी रथपर बैठकर (सम्पूर्ण पृथ्वीपर विजय पानेके पश्चात्) बलके अभिमानसे मोहित हो कहने लगा--'बैर्य
ພີດສະມະ ກ່າວວ່າ: ຕໍ່ມາ ພະຣາຊາ ກາຣຕະວີຣຍະ ອາຣຈຸນ ຜູ້ສ່ອງສະຫວ່າງດັ່ງດວງອາທິດ ແລະ ໄຟ ໄດ້ນັ່ງຢູ່ເທິງລົດສົງຄາມ; ຫຼັງຈາກຊະນະພິຊິດແຜ່ນດິນທັ້ງປວງ ກໍຖືກມານະໃນພະລັງຂອງຕົນເອງຫຼອກລວງ ແລະ ປະກາດວ່າ: «ໃນຄວາມໝັ້ນຄົງ, ພະລັງ, ຊື່ສຽງ, ຄວາມເປັນວີລະຊົນ, ຄວາມກ້າຫານ, ແລະ ພະລັງຊີວິດ—ໃຜຈະເທົ່າຂ້າ?»
Verse 152
इति श्रीमहाभारते अनुशासनपर्वणि दानधर्मपर्वणि पवनार्जुनसंवादे ब्राह्मणमाहात्म्ये द्विपज्चाशदधिकशततमोड<्ध्याय:
ດັ່ງນີ້ ໃນ «ມະຫາພາຣະຕະ» ອັນສັກສິດ, ພາຍໃນ ອະນຸສາສະນະປະຣະວະ—ໂດຍສະເພາະໃນພາກວ່າດ້ວຍທຳແຫ່ງການໃຫ້—ໃນບົດສົນທະນາລະຫວ່າງ ພະວະນະ (ເທວະແຫ່ງລົມ) ແລະ ອາຣຈຸນ, ໃນຕອນສັນລະເສີນຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງ ພຣາຫມະນະ: ນີ້ແມ່ນການສິ້ນສຸດບົດທີ 158.