Adhyaya 271

Verse 1

सूत उवाच । अथान्यदपि तत्रास्ति सुपुण्यं लिंगसप्तकम् । येनार्चितेन दृष्टेन पूजितेन विशेषतः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಕೂಡ ಇದೆ: ಅತ್ಯಂತ ಪುಣ್ಯಪ್ರದವಾದ ಏಳು ಲಿಂಗಗಳ ಸಮೂಹ; ಅವುಗಳನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಿ, ದರ್ಶಿಸಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಮಹಾಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 2

दीर्घायुर्जायते मर्त्यः सर्वरोगविवर्जितः । मार्कण्डेश्वर इत्युक्तस्तत्र देवो महेश्वरः

ಮನುಷ್ಯನು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯನಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಹೇಶ್ವರ ದೇವರು ‘ಮಾರ್ಕಂಡೇಶ್ವರ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 3

इन्द्रद्युम्नेश्वरोऽन्यस्तु सर्वपापहरो हरः । पालेश्वरस्तथा चैव सर्वव्याधिविनाशनः

ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನೇಶ್ವರನು—ಹರನು, ಸರ್ವಪಾಪಗಳನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವವನು. ಹಾಗೆಯೇ ಪಾಲೇಶ್ವರನು ಸರ್ವವ್ಯಾಧಿಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು.

Verse 4

ततो घंटशिवः ख्यातो यो घंटेन प्रतिष्ठितः । कलशेश्वरसंज्ञस्तु वानरेश्वरसंयुतः

ಅನಂತರ ಘಂಟಾಶಿವನು ಪ್ರಸಿದ್ಧನು, ಘಂಟೆಯಿಂದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತನಾದವನು. ಮತ್ತು ಕಲಶೇಶ್ವರ ಎಂಬ (ಲಿಂಗ) ವಾನರೇಶ್ವರದೊಂದಿಗೆ ಸಂಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.

Verse 5

ईशान शिव इत्युक्तस्तत्र क्षेत्रेश्वरेश्वरः । पूजितो मानवैर्भक्त्या कामान्यच्छत्यमानुषान्

ಅಲ್ಲಿ ಕ್ಷೇತ್ರೇಶ್ವರರ ಈಶ್ವರನನ್ನು ‘ಈಶಾನ ಶಿವ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮಾನವರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದರೆ, ಮಾನವಮಿತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 6

वांछितान्मनसा सर्वान्कलिकालेऽपि संस्थिते

ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿಯೂ ಇದ್ದರೂ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬಯಸಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ (ಅವನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾನೆ).

Verse 7

ऋषय ऊचुः । कोऽयं मार्कंडसंज्ञस्तु येन लिंगं प्रतिष्ठितम् । इन्द्रद्युम्नो महीपालः कतमो वद सूतज

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—‘ಮಾರ್ಕಂಡ’ ಎಂಬ ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯಾರು, ಅವನಿಂದ ಲಿಂಗ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿದೆ? ಮತ್ತು ರಾಜ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಯಾರು? ಹೇ ಸೂತಪುತ್ರ, ಹೇಳು.

Verse 8

तथा पालकनामा च येनायं स्थापितो हरः । तथा यो घण्टसंज्ञस्तु कस्मिञ्जातः स चान्वये

ಹಾಗೆಯೇ ‘ಪಾಲಕ’ ಎಂಬ ನಾಮಧಾರಿಯು ಯಾರು, ಅವನಿಂದ ಈ ಹರ (ಶಿವ) ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿತರಾದರು? ಹಾಗೆಯೇ ‘ಘಂಟ’ ಎಂಬ ಸಂಜ್ಞೆಯವನು ಯಾವ ವಂಶಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು?

Verse 9

कलशाख्यस्तु यः ख्यातो वानरेण समन्वितः । ईशानोप्यखिलं ब्रूहि परं नःकौतुकं स्थितम्

‘ಕಲಶ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾದ, ವಾನರನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವನು—ಹೇ ಈಶಾನ, ಅದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿ ಹೇಳು; ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಕುತೂಹಲ ಉಂಟಾಗಿದೆ.

Verse 10

यतोऽत्र जायते श्रेयः पुनः पुंसां प्रकीर्तय । यैरेतैः स्थापिता देवाः क्षेत्रेऽस्मिन्मानवोत्तमैः

ಇಲ್ಲಿ ಪುರುಷರಿಗೆ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಹೇಗೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪ್ರಖ್ಯಾಪಿಸು; ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಯಾವ ಮಾನವೋತ್ತಮರಿಂದ ಈ ದೇವತೆಗಳು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿತರಾದರು?

Verse 11

तथा तेषां समाचारं प्रभावं चैव सूतज । दानं वापि यथाकालं मंत्रांश्च विस्तराद्वद

ಹಾಗೆಯೇ, ಹೇ ಸೂತಜ, ಅವರ ಸಮಾಚಾರವನ್ನೂ ಪ್ರಭಾವವನ್ನೂ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳು; ಯಥಾಕಾಲ ದಾನವಿಧಿಯನ್ನೂ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನೂ ಸಹ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ವಿವರಿಸು.

Verse 12

सूत उवाच । अहं वः कीर्तयिष्यामि कथामेतां पुरातनीम् । कथितां भर्तृयज्ञेन आनर्ताधिपतेः स्वयम्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ನಾನು ನಿಮಗೆ ಈ ಪುರಾತನ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೀರ್ತಿಸುತ್ತೇನೆ; ಇದನ್ನು ಸ್ವತಃ ಆನರ್ತಾಧಿಪತಿ ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.

Verse 13

श्रुतयापि यया मर्त्यो दीर्घायुर्जायतेनरः । नापमृत्युमवाप्नोति कथंचित्तत्प्रभावतः

ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ಕೇಳುವುದರಿಂದಲೇ ಮನುಷ್ಯನು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅದರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅವನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಅಕಾಲಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 14

यो मार्कंड इति ख्यातः प्रथमं परिकीर्तितः । संभूतिस्तस्य संप्रोक्ता युष्माकं पापनाशिनी

‘ಮಾರ್ಕಂಡ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾದವನು ಮೊದಲು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಈಗ ಅವನ ಉದ್ಭವವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ—ಇದು ನಿಮ್ಮ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಕಥೆ।

Verse 15

इंद्रद्युम्नं प्रवक्ष्यामि सांप्रतं मुनिसत्तमाः । यद्वंशो यत्प्रभावश्च सर्वभूपालमानितः

ಈಗ, ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ನಾನು ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನ ಕುರಿತು ಹೇಳುವೆನು—ಅವನ ವಂಶವೂ ಅವನ ಮಹಿಮೆಯೂ, ಎಲ್ಲ ರಾಜರಿಂದಲೂ ಮಾನಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 16

इंद्रद्युम्नो महीपाल आसीत्पूर्वं द्विजोत्तमाः । ब्राह्मण्यश्च शरण्यश्च साधुलोकप्रपालकः । यज्वा दानपतिर्दक्षः सर्वभूतहिते रतः

ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ರಾಜನಾಗಿದ್ದನು—ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭಕ್ತ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶರಣ್ಯ, ಸಜ್ಜನರ ರಕ್ಷಕ. ಅವನು ಯಜ್ಞಕರ್ತ, ದಾನದಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯ, ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷ, ಹಾಗೂ ಸರ್ವಭೂತಹಿತದಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 17

न दुर्भिक्षं न च व्याधिर्न च चौरकृतं भयम् । तस्मिञ्छासति धर्मज्ञे आसील्लोकस्य कस्यचित्

ಆ ಧರ್ಮಜ್ಞ ರಾಜನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಯಾರಿಗೂ ದುರ್ಭಿಕ್ಷವಿರಲಿಲ್ಲ, ವ್ಯಾಧಿಯಿರಲಿಲ್ಲ, ಕಳ್ಳರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಭಯವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ।

Verse 18

यथैव वर्षतो धारा यथा वा दिवि तारकाः । गंगायां सिकता यद्वत्संख्यया परिवर्जिताः

ಮಳೆಯ ಧಾರೆಗಳು, ಆಕಾಶದ ತಾರೆಗಳು, ಗಂಗೆಯ ಮರಳಿನ ಕಣಗಳು ಎಣಿಕೆಗೆ ಮೀರಿದಂತೆಯೇ—ಅವುಗಳೂ ಅಪಾರಸಂಖ್ಯೆಯವು.

Verse 19

तद्वत्तेन कृता यज्ञाः सर्वे संपूर्णदक्षिणाः । अग्निष्टोमोऽतिरात्रश्च उक्थः षोडशिकास्तथा

ಅವನು ಎಲ್ಲ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಂದಿಗೆ ನೆರವೇರಿಸಿದನು—ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮ, ಅತಿರಾತ್ರ, ಉಕ್ಥ್ಯ ಹಾಗೂ ಷೋಡಶೀ.

Verse 20

सौत्रामण्याऽथ पशवश्चातुर्मास्या द्विजोत्तमाः । वाजपेयाश्वमेधाश्च राजसूया विशेषतः

ಮತ್ತೂ ಸೌತ್ರಾಮಣೀ, ಪಶುಯಜ್ಞಗಳು, ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯ ಕರ್ಮಗಳು—ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ—ವಾಜಪೇಯ, ಅಶ್ವಮೇಧ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಾಜಸೂಯವನ್ನೂ ಅವನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

Verse 21

पौण्डरीकास्तथैवान्ये श्रद्धापूतेन चेतसा

ಅದೇ ರೀತಿ ಪೌಂಡರೀಕ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಅವನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾದ ಚಿತ್ತದಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

Verse 22

तेन दानानि दत्तानि तीर्थेषु च विशेषतः । मिष्टान्नानि द्विजेंद्राणां दक्षिणासहितानि च

ಅವನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಮತ್ತು ದ್ವಿಜೇಂದ್ರರಿಗೆ ಮಿಷ್ಟಾನ್ನಗಳನ್ನು ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಡನೆ ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.

Verse 23

न तदस्ति धरापृष्ठे नगरं पत्तनं तथा । तीर्थं वा यत्र नो तस्य विद्यते त्रिदशालयः

ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಅವನ ದೇವಾಲಯ—ದೇವತೆಗಳ ನಿವಾಸ—ಇಲ್ಲದ ನಗರವಾಗಲಿ, ಪಟ್ಟಣವಾಗಲಿ, ತೀರ್ಥವಾಗಲಿ ಯಾವುದೂ ಇರಲಿಲ್ಲ।

Verse 24

तेन कन्यासहस्राणि अच्युतान्यर्बुदानि च । ब्राहमणेभ्यः प्रदत्तानि ब्राह्मणानां धनार्थिनाम्

ಅವನು ಸಾವಿರಾರು ಕನ್ಯಾದಾನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದನು; ಹಾಗೆಯೇ ಅಪಾರ ಧನವನ್ನೂ—ಧನಾರ್ಥಿಗಳಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನೀಡಿದನು।

Verse 25

दशमीदिवसे तस्य रात्रौ च गजपृष्ठिगः । दुन्दुभिस्ताड्यमानस्तु बभ्राम सकलं पुरम्

ಅವನ ದಶಮೀ ದಿನದಲ್ಲೂ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲೂ, ಆನೆಯ ಬೆನ್ನೇರಿಕೊಂಡು, ದುಂದುಭಿಗಳು ಮೊಳಗುತ್ತಿರಲು, ಅವನು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಗರವನ್ನು ಪರ್ಯಟಿಸಿದನು।

Verse 26

प्रत्यूषे वैष्णवं भावि पापहारि च वासरम् । उपवासः प्रकर्त्तव्यो मुक्त्वा वृद्धं च बालकम् । अन्यथा निग्रहिष्यामि भोजनं यः करिष्यति

ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಅವನು ಘೋಷಿಸಿದನು—“ನಾಳೆ ವೈಷ್ಣವ ಪವಿತ್ರ ದಿನ, ಪಾಪಹಾರಿ ವಾಸರ. ವೃದ್ಧರು ಮತ್ತು ಬಾಲಕರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಎಲ್ಲರೂ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಯಾರು ಊಟಮಾಡುವರೋ ಅವರನ್ನು ನಾನು ಶಿಕ್ಷಿಸುವೆನು.”

Verse 27

इंद्रद्युम्नः स राजर्षिस्तदा विष्णोः प्रसादतः । तेनैव स्वशरीरेण ब्रह्मलोकं तदा गतः

ಆ ರಾಜರ್ಷಿ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಆಗ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ, ಅದೇ ತನ್ನ ದೇಹದೊಡನೆ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು।

Verse 28

तत्र कल्पसहस्रांते स प्रोक्तो ब्रह्मणा स्वयम् । इंद्रद्युम्न धरां गच्छ न स्थातव्यं त्वयाऽधुना

ಅಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರ ಕಲ್ಪಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು— “ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಭೂಮಿಗೆ ಹೋಗು; ಈಗ ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಬಾರದು।”

Verse 29

इंद्रद्युम्न उवाच । कस्माच्च्यावयसे ब्रह्मन्निजलोकाद्द्रुतं हि माम् । अपापमपि देवेश तथा मे वद कारणम्

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದನು— “ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಲೋಕದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಇಷ್ಟು ಬೇಗ ಏಕೆ ಕೆಳಗಿಳಿಸುತ್ತೀರಿ? ಹೇ ದೇವೇಶ, ನಾನು ಪಾಪರಹಿತನಾದರೂ ಇದರ ನಿಜ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳಿರಿ।”

Verse 30

श्रीब्रह्मोवाच । तव कीर्तिसमुच्छेदः संजातोऽद्य धरातले । यावत्कीर्तिर्धरापृष्ठे तावत्स्वर्गे वसेन्नरः

ಶ್ರೀಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು— “ಇಂದು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಕೀರ್ತಿಯ ನಿರಂತರತೆ ಕಡಿದುಹೋಗಿದೆ. ಭೂಮಿಪೃಷ್ಠದಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿ ಇರುವವರೆಗೆ ಮನುಷ್ಯನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ।”

Verse 31

एतस्मात्कारणाल्लोकाः स्वनामांकानि चक्रिरे । वापीकूपतडागानि देवतायतनानि च

ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಜನರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಅಂಕಿತವಾದ ಸ್ಮಾರಕ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು— ಬಾವಿ, ಕೂಪ, ಕೆರೆಗಳು ಹಾಗೂ ದೇವತಾಲಯಗಳನ್ನೂ।

Verse 32

तस्माद्गच्छ धरापृष्ठं स्वां कीर्तिं नूतनां कुरु । यदि वांछसि लोकेऽस्मिन्मामके वसतिं चिरम्

“ಆದ್ದರಿಂದ ಭೂಮಿಪೃಷ್ಠಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಹೊಸ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳಿಂದ ನಿನ್ನ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ನವೀಕರಿಸು. ನನ್ನ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ (ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ) ದೀರ್ಘಕಾಲ ವಾಸಿಸಬೇಕೆಂದರೆ, ಇದೇ ಮಾರ್ಗ।”

Verse 33

अथात्मानं स राजेंद्रो यावत्पश्यति तत्क्षणात् । तावत्प्राप्तं धरापृष्ठे कांपिल्य नगरं प्रति

ಅಂದು ರಾಜೇಂದ್ರನು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಅರಿತ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ, ಅದೇ ವೇಳೆಗೆ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಕಾಂಪಿಲ್ಯ ನಗರದ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದ್ದನು ಎಂದು ಕಂಡನು।

Verse 34

अथ पप्रच्छ लोकान्स किमेतन्नगरं स्मृतम् । कोऽयं देशः कोऽत्र राजा किं पुरं नगरं च किम्

ನಂತರ ಅವನು ಜನರನ್ನು ಕೇಳಿದನು—“ಈ ನಗರವನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ? ಇದು ಯಾವ ದೇಶ? ಇಲ್ಲಿ ರಾಜನು ಯಾರು? ‘ಪುರ’ ಎಂದರೆ ಏನು, ‘ನಗರ’ ಎಂದರೆ ಏನು?”

Verse 35

ते तमूचुः परं चैतत्कांपिल्यमिति विश्रुतम् । आनर्तनामा देशोऽयं राजात्र पृथिवीजयः

ಅವರು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು—“ಇದು ಬಹುಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ‘ಕಾಂಪಿಲ್ಯ’ ನಗರ. ಈ ದೇಶ ‘ಆನರ್ತ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ; ಇಲ್ಲಿ ರಾಜನು ‘ಪೃಥಿವೀಜಯ’.”

Verse 36

को भवान्किमिहायातः किंचित्कार्यं वदस्व नः

“ನೀವು ಯಾರು? ಇಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಬಂದಿರಿ? ನಿಮ್ಮ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಮಗೆ ಹೇಳಿರಿ.”

Verse 37

इंद्रद्युम्न उवाच इंद्रद्युम्नो महीपालः पुरासीद्रोचके पुरे । देशे वैजरुके पूर्वं स देशः क्व च तत्पुरम्

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದನು—“ನಾನು ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಭೂಪಾಲಕ ರಾಜನು. ಹಿಂದೆ ವೈಜರುಕ ದೇಶದ ರೋಚಕ ಪುರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದ್ದೆ. ಆ ದೇಶ ಈಗ ಎಲ್ಲಿದೆ, ಆ ಪುರವೇ ಎಲ್ಲಿದೆ?”

Verse 38

जना ऊचुः । न वयं तत्पुरं विद्मो न देशं न च भूपतिम् । इन्द्रद्युम्नाभिधानं च यं त्वं पृच्छसि भद्रक

ಜನರು ಹೇಳಿದರು—ನಮಗೆ ಆ ನಗರವೂ ತಿಳಿಯದು, ಆ ದೇಶವೂ ತಿಳಿಯದು, ಆ ರಾಜನೂ ತಿಳಿಯದು. ಹಾಗೆಯೇ, ಭದ್ರಪುರುಷಾ, ನೀನು ಕೇಳುವ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಎಂಬ ನಾಮಧಾರಿಯನ್ನೂ ನಾವು ಅರಿಯೆವು।

Verse 39

इंद्रद्युम्न उवाच । चिरायुरस्ति कोऽप्यत्र यस्तं वेत्ति महीपतिम् । देशं वा तत्पुरं वापि तन्मे वदथ मा चिरम्

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದರು—ಇಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯನಾದ ಯಾರಾದರೂ ಇದ್ದಾರೆಯೇ, ಆ ರಾಜನನ್ನು ತಿಳಿದವನು—ಅವನ ದೇಶವೋ ಅವನ ನಗರವೋ ತಿಳಿದವನು? ನನಗೆ ತಕ್ಷಣ ಹೇಳಿರಿ; ತಡಮಾಡಬೇಡಿ।

Verse 40

जना ऊचुः । सप्तकल्पस्मरो नाम मार्कंडेयो महामुनिः । श्रूयते नैमिषारण्ये तं गत्वा पृच्छ वेत्स्यसि

ಜನರು ಹೇಳಿದರು—‘ಸಪ್ತಕಲ್ಪಸ್ಮರ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಮಹಾಮುನಿ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯರು ನೈಮಿಷಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ। ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕೇಳು; ಆಗ ನೀನು ತಿಳಿಯುವೆ।

Verse 41

अथासौ सत्वरं गत्वा व्योममार्गेण तं मुनिम् । पप्रच्छ प्रणिपत्योच्चैर्नैमिषारण्यमाश्रितम्

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ವ್ಯೋಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಹೋಗಿ ನೈಮಿಷಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದ ಆ ಮುನಿಯ ಬಳಿಗೆ ತಲುಪಿದನು। ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಉಚ್ಚಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು।

Verse 42

इंद्रद्युम्नेति वै भूपस्त्वया दृष्टः श्रुतोऽथ वा । चिरायुस्त्वं श्रुतोऽस्माभिः पृच्छामस्तेन सन्मुने

‘ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ’ ಎಂಬ ನಾಮದ ಆ ರಾಜನನ್ನು ನೀವು ಕಂಡಿದ್ದೀರಾ, ಅಥವಾ ಕೇಳಿದ್ದೀರಾ? ನೀವು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯನಾಗಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಸನ್ಮುನಿಯೇ, ನಾವು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತೇವೆ।

Verse 43

श्रीमार्कंडेय उवाच सप्तकल्पांतरे भूपो न दृष्टो न मया श्रुतः । इंद्रद्युम्नाभिधानोऽत्र तत्र किं नु वदामि ते

ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಏಳು ಕಲ್ಪಾಂತರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಎಂಬ ರಾಜನನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿಲ್ಲ, ಕೇಳಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ನಾನು ಏನು ಹೇಳಲಿ?

Verse 44

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा निराशः स महीपतिः । वैराग्यं परमं गत्वा मरणे कृतनिश्चयः

ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ರಾಜನು ನಿರಾಶನಾದನು. ಪರಮ ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದು ಮರಣಕ್ಕೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿದನು.

Verse 45

तेन चानीय दारूणि प्रज्वाल्य च हुताशनम् । प्रवेष्टुकामः स प्रोक्त इन्द्रद्युम्नो महीपतिः

ನಂತರ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ರಾಜನು ಕಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ತಂದು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 46

त्वया चात्र न कर्तव्यमहं ते मित्रतां गतः । नाशयिष्यामि ते मृत्युं यद्यपि स्यान्महत्तरम्

“ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಮಾಡಬಾರದು. ನಾನು ನಿನ್ನ ಮಿತ್ರನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಅದು ಎಷ್ಟೇ ಭಯಾನಕ ಮರಣವಾಗಿದ್ದರೂ ನಿನ್ನ ಮರಣವನ್ನು ನಾನು ನಿವಾರಿಸುವೆನು.”

Verse 47

नीरोगोऽसि सुभव्योऽसि कस्मान्मृत्युं प्रवांछसि । वद मे कारणं मृत्योः प्रतीकारं करोमि ते

“ನೀನು ನಿರೋಗಿ, ಶುಭಲಕ್ಷಣಯುಕ್ತ; ಹಾಗಿದ್ದರೂ ಮರಣವನ್ನು ಏಕೆ ಬಯಸುತ್ತೀ? ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳು; ನಿನಗೆ ಪ್ರತಿಕಾರವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.”

Verse 48

इंद्रद्युम्न उवाच । चिरायुर्मे भवान्प्रोक्तः कांपिल्यपुरवासिभिः । तेनाहं तव पार्श्वेऽत्र समायातो महामुने

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದನು—ಕಾಂಪಿಲ್ಯಪುರದ ನಿವಾಸಿಗಳು ನೀವು ಚಿರಾಯು ಎಂದು ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.

Verse 49

इंद्रद्युम्नोद्भवां वार्तां त्वं वदिष्यसि सन्मुने । मत्कीर्तिर्न परिज्ञाता ततो मृत्युं व्रजाम्यहम्

ಹೇ ಸನ್ಮುನಿಯೇ, ನೀವು ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳುವಿರಿ. ಆದರೆ ನನ್ನ ಕೀರ್ತಿ ಪರಿಚಿತವಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಮರಣದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುವೆನು.

Verse 50

सूत उवाच । तस्य तं निश्चयं ज्ञात्वा दयावान्स मुनीश्वरः । वृथाश्रमं च तं ज्ञात्वा दाक्षिण्यादिदमब्रवीत्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಅವನ ದೃಢನಿಶ್ಚಯವನ್ನು ತಿಳಿದು, ದಯಾಮಯ ಮುನೀಶ್ವರನು—ಅವನ ಪ್ರಯತ್ನ ವ್ಯರ್ಥವಾಗದಿರಲಿ ಎಂದು ಅರಿತು—ಸೌಜನ್ಯದಿಂದ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 51

यद्येवं मा विशाग्निं त्वमहं ज्ञास्यामि तं नृपम् । नाडीजंघो बको नाम ममास्ति परमः सुहृत्

ಹಾಗಿದ್ದರೆ, ಹೇ ವಿಶಾಗ್ನಿಯೇ, ನಿರಾಶರಾಗಬೇಡ. ನಾನು ಆ ರಾಜನ ವಿಷಯವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವೆನು. ನನ್ನ ಪರಮ ಸ್ನೇಹಿತನೊಬ್ಬನಿದ್ದಾನೆ—ಬಕ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವನು, ನಾಡೀಜಂಘ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವನು.

Verse 52

चिरंतनश्च सोऽस्माकं नूनं ज्ञास्यति तं नृपम् । तस्मादागच्छ गच्छावस्तस्य पार्श्वे हिमाचले

ಅವನು ಪ್ರಾಚೀನನು, ನಮ್ಮೊಡನೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವವನು; ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಆ ರಾಜನನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಬಾ; ಹಿಮಾಚಲದಲ್ಲಿ ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗೋಣ.

Verse 53

साधूनां दर्शनं जातु न वृथा जायते क्वचित्

ಸಾಧುಗಳ ದರ್ಶನವು ಎಂದಿಗೂ ನಿಷ್ಫಲವಾಗದು; ಅದು ಯಾವ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 54

एवमुक्त्वा ततस्तौ तु प्रस्थितौ मुनिपार्थिवौ । व्योममार्गेण संतुष्टौ बकं प्रति हिमाचले

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಆ ಮುನಿ ಮತ್ತು ರಾಜನು ಸಂತೃಪ್ತರಾಗಿ ಆಕಾಶಮಾರ್ಗದಿಂದ ಹಿಮಾಚಲದಲ್ಲಿರುವ ಬಕನ ಬಳಿಗೆ ಹೊರಟರು.

Verse 55

बकोऽपि तं समालोक्य मार्कण्डेयं समागतम् । संमुखः प्रययौ तुष्टः स्वागतेनाभ्यपूजयत्

ಬಕನು ಕೂಡ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯರು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಎದುರಿಗೆ ಹೋಗಿ ಭೇಟಿಯಾಗಿ, ಸ್ವಾಗತವಚನಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಿದನು.

Verse 56

धन्योऽहं कृतपुण्योऽहं यस्य मे त्वत्समागमः । भो भो ब्रह्मविदां श्रेष्ठ आतिथ्यं ते करोमि किम्

ನಾನು ಧನ್ಯನು, ನಾನು ಪುಣ್ಯವಂತನು—ಯಾಕೆಂದರೆ ನನಗೆ ನಿಮ್ಮ ಸಮಾಗಮ ದೊರಕಿದೆ. ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮವಿದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಿಮಗೆ ಯಾವ ಆತಿಥ್ಯಸೇವೆ ಮಾಡಲಿ?

Verse 57

श्रीमार्कंडेय उवाच । मत्तोपि त्वं चिरायुश्च यतो मित्रं व्यवस्थितः । इन्द्रद्युम्नो महीपालस्त्वया दृष्टः श्रुतोऽथवा

ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯರು ಹೇಳಿದರು—ಮಿತ್ರತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರುವುದರಿಂದ ನೀನು ನನ್ನಿಗಿಂತಲೂ ದೀರ್ಘಾಯು. ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಮಹೀಪಾಲನನ್ನು ನೀನು ನೋಡಿದ್ದೀಯಾ, ಅಥವಾ ಕನಿಷ್ಠ ಅವನ ವಿಷಯ ಕೇಳಿದ್ದೀಯಾ?

Verse 58

एतस्य मम मित्रस्य तेन दृष्टेन कारणम् । अन्यथा जायते मृत्युस्ततोऽहं त्वां समागतः

ಈ ನನ್ನ ಮಿತ್ರನ ನಿಮಿತ್ತ—ಅವನು ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಡಲೆಂದು—ನಾನು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸುತಿತ್ತು; ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದೆನು.

Verse 59

बक उवाच सप्तद्विगुणितान्कल्पान्स्मराम्यहमसंशयम् । न स्मरामि कथामेव इंद्रद्युम्नसमुद्भवाम्

ಬಕನು ಹೇಳಿದನು—ನಾನು ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಕಲ್ಪಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಆದರೆ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನ ಉದ್ಭವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಥೆಯನ್ನು ನಾನು ಏನೂ ಸ್ಮರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 60

आस्तां हि दर्शनं तावत्सत्यमेतन्मयोदिम्

‘ದರ್ಶನ’ದ ವಿಷಯವನ್ನು ಈಗಕ್ಕೆ ಬಿಡಿರಿ; ನಾನು ಹೇಳಿದುದೇ ಸತ್ಯ.

Verse 61

इंद्रद्युम्न उवाच । तपसः किं प्रभावोऽयं दानस्य नियमस्य च । यदायुरीदृशं जातं बकत्वेऽपि वदस्व नः

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದನು—ತಪಸ್ಸು, ದಾನ ಮತ್ತು ನಿಯಮಾಚರಣೆಯ ಈ ಪ್ರಭಾವವೇನು? ಬಕತ್ವದಲ್ಲಿಯೂ ಇಂತಹ ಆಯುಷ್ಯ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸು.

Verse 62

बक उवाच घृतकंबलमाहात्म्याद्देवदेवस्य शूलिनः । ममायुरीदृशं जातं बकत्वं मुनिशापतः

ಬಕನು ಹೇಳಿದನು—ದೇವದೇವನಾದ ಶೂಲಧಾರಿಯ ಘೃತಕಂಬಲದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯದಿಂದ ನನಗೆ ಇಂತಹ ಆಯುಷ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು; ಆದರೆ ನನ್ನ ಬಕತ್ವವು ಮುನಿಯ ಶಾಪದಿಂದ ಸಂಭವಿಸಿತು.

Verse 64

अहमासं पुरा बालो ब्राह्मणस्य निवेशने । चमत्कारपुरे रम्ये पाराशर्यस्य धीमतः

ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಾನು ಒಬ್ಬ ಬಾಲಕನಾಗಿದ್ದೆ—ಪರಾಶರವಂಶೀಯ ಧೀಮಂತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಗೃಹದಲ್ಲಿ, ರಮ್ಯ ಚಮತ್ಕಾರಪುರ ನಗರದಲ್ಲಿ।

Verse 65

कस्यचित्त्वथ कालस्य संक्रांतौ मकरस्य भोः । संप्राप्यातीव चापल्याल्लिंगं जागेश्वरं मया । घृतकुम्भे परिक्षिप्तं पूजितं जनकेन यत्

ನಂತರ ಒಂದು ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮಕರಸಂಕ್ರಾಂತಿಯಂದು, ಬಾಲಚಾಪಲ್ಯದಿಂದ ನಾನು ತಂದೆ ಪೂಜಿಸಿದ್ದ ಜಾಗೇಶ್ವರ ಲಿಂಗವನ್ನು ತೆಗೆದು ತುಪ್ಪದ ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿದೆನು।

Verse 66

अथ रात्र्यां व्यतीतायां पृष्टोऽहं जनकेन च । त्वया पुत्र परिक्षिप्तं नूनं जागेश्वरं क्वचित् । तस्माद्वद प्रयच्छामि तेन ते भक्ष्यमुत्तमम्

ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದ ಬಳಿಕ ತಂದೆ ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳಿದನು—‘ಮಗನೇ, ನೀನು ಜಾಗೇಶ್ವರನನ್ನು ಎಲ್ಲೋ ಇಟ್ಟಿರುವೆ; ಹೇಳು, ಆಗ ನಿನಗೆ ಉತ್ತಮ ಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ನೀಡುವೆನು.’

Verse 67

ततो मयाज्यकुम्भाच्च तस्मादादाय सत्वरम् । भक्ष्यलौल्यात्पितुर्हस्ते विन्यस्तं घृतसंप्लुतम्

ಆಮೇಲೆ ಭಕ್ಷ್ಯದ ಲಾಲಸೆಯಿಂದ ನಾನು ಆ ತುಪ್ಪದ ಕುಂಭದಿಂದ ಅದನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ತೆಗೆದು, ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ತೋಯ್ದಂತೆ ತಂದೆಯ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟೆನು।

Verse 68

कस्यचित्त्वथ कालस्य पंचत्वं च समागतः । जातिस्मरस्ततो जातस्तत्प्रभावान्नृपालये

ಕೆಲವು ಕಾಲದ ನಂತರ ನನಗೆ ಮರಣವು ಬಂದಿತು; ನಂತರ ಅದೇ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನಾನು ರಾಜಮನೆತನದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಜನ್ಮಸ್ಮೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಜನಿಸಿದೆನು।

Verse 69

आनर्ताधिपतेर्हर्म्ये नाम्ना ख्यातस्त्वहं बकः । चमत्कारपुरे देवो हरः संस्थापितो मया

ಆನರ್ತಾಧಿಪತಿಯ ಅರಮನೆಯಲ್ಲೇ ನಾನು ‘ಬಕ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಖ್ಯಾತನಾದೆ. ಚಮತ್ಕಾರಪುರದಲ್ಲಿ ನಾನು ದೇವ ಹರ (ಶಿವ)ನನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದೆ.

Verse 70

तत्प्रभावेण विप्रेंद्र प्राप्तः पैतामहं पदम्

ಹೇ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರ! ಆ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅವನು ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನ ಪರಮ ಪದವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 71

ततो यानि धरापृष्ठे सुलिंगानि स्थितानि च । घृतेनच्छादयाम्येव मकरस्थे दिवाकरे । मया यत्स्थापितं लिंगं चमत्कारपुरे शुभम्

ನಂತರ ಭೂಮಿಪೃಷ್ಟದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದ್ದ ಯಾವ ಯಾವ ಶುಭ ಲಿಂಗಗಳಿದ್ದವೋ, ಸೂರ್ಯನು ಮಕರರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗ ನಾನು ಅವುಗಳನ್ನು ತುಪ್ಪದಿಂದ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಆವರಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಚಮತ್ಕಾರಪುರದಲ್ಲಿ ನಾನು ಸ್ವತಃ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದ ಶುಭ ಲಿಂಗವನ್ನೂ (ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಆರಾಧಿಸಿದೆ).

Verse 72

आराधितं दिवा नक्तं राज्ये संस्थाप्य पुत्रकम् । नियोज्य सर्वतो भृत्यान्धनवस्त्रसमन्वितान्

ನಾನು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ (ಶಿವನನ್ನು) ಆರಾಧಿಸಿದೆ. ಮಗನನ್ನು ರಾಜ್ಯಾಸನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಧನ-ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಸಮನ್ವಿತರಾದ ಸೇವಕರನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದೆ.

Verse 73

ततःकालेन महता तुष्टो मे भगवाञ्छिवः । मत्समीपं समासाद्य वाक्यमेतदुवाच सः

ನಂತರ ಬಹುಕಾಲದ ಬಳಿಕ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ತೃಪ್ತನಾದನು. ನನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದು ಅವನು ಈ ವಚನವನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 74

परितुष्टोऽस्मि भद्रं ते तव पार्थिवसत्तम । घृतकंबलदानेन संख्यया रहितेन च

ಹೇ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ. ನೀನು ಘೃತಕಂಬಳಗಳನ್ನು ಎಣಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಅಪಾರವಾಗಿ ದಾನ ಮಾಡಿದುದರಿಂದ ನಾನು ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ.

Verse 75

तस्माद्वरय भद्रं ते वरं यन्मनसि स्थितम् । अदेयमपि दास्यामि यद्यपि स्यात्सुदुर्लभम्

ಆದ್ದರಿಂದ—ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ—ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ವರವನ್ನು ಬೇಡು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೊಡಲಾಗದದ್ದಾದರೂ, ಅದು ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಲಭವಾದರೂ, ನಾನು ನಿನಗೆ ನೀಡುವೆನು.

Verse 76

ततो मया हरः प्रोक्तो यदि तुष्टोऽसि मे प्रभो । कुरुष्व मां गणं देव नान्यत्किंचिद्वृणोम्यहम्

ಆಮೇಲೆ ನಾನು ಹರನಿಗೆ ಹೇಳಿದೆ—ಹೇ ಪ್ರಭು, ನೀನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದರೆ, ಹೇ ದೇವಾ, ನನ್ನನ್ನು ನಿನ್ನ ಗಣನಾಗಿಸು; ನಾನು ಇನ್ನೇನನ್ನೂ ಬೇಡುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 77

श्रीभगवानुवाच । बकैहि त्वं महाभाग कैलासं पर्वतोत्तमम् । मया सार्धमनेनैव शरीरेण गणो भव

ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮಹಾಭಾಗನೇ, ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ ಪರ್ವತೋತ್ತಮ ಕೈಲಾಸಕ್ಕೆ ಬಾ. ನನ್ನೊಂದಿಗೆ, ಇದೇ ದೇಹದೊಡನೆ, ನೀನು ಗಣನಾಗು.

Verse 78

अन्योऽपि मर्त्यलोकेत्र यः करिष्यति मानवः । मकरस्थे रवौ मह्यं संक्रांतौ रजनीमुखे । स नूनं मद्गणो भावी सकृत्कृत्वाऽथ कंबलम्

ಮರ್ತ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬನಾದರೂ ಮಾನವನು ನನ್ನಿಗಾಗಿ ಈ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ—ಸೂರ್ಯನು ಮಕರದಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗ, ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರಾತ್ರಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ—ಅವನು ಕಂಬಳ (ಘೃತಕಂಬಳ)ವನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಮಾಡಿದರೂ/ಅರ್ಪಿಸಿದರೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನ್ನ ಗಣನಾಗುವನು.

Verse 79

त्वं पुनर्मामकं लिंगं समं कुर्वन्भविष्यसि । धर्मसेनेति विख्यातो विकृत्या परिवर्जितः

ನೀನು ಮತ್ತೆ ನನ್ನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸಮವಾಗಿ, ಸುಸಂಸ್ಕೃತವಾಗಿ ಮಾಡುವವನಾಗುವಿ; ‘ಧರ್ಮಸೇನ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾಗಿ, ವಿಕೃತಿ ಹಾಗೂ ಕಲ್ಮಷವಿಲ್ಲದವನಾಗುವಿ।

Verse 80

एवमुक्त्वा स भगवान्मामादाय ततः परम् । कैलासं पर्वतं गत्वा गणकोटीशतामदात्

ಹೀಗೆಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಭಗವಾನ್ ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹೋದನು; ನಂತರ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ನನಗೆ ಗಣಗಳ ನೂರು ಕೋಟಿಗಳನ್ನು ದತ್ತಿಯಾಗಿ ನೀಡಿದನು।

Verse 81

कस्यचित्त्वथ कालस्य भ्रममाणो यदृच्छया । गतोऽहं पर्वतश्रेष्ठं हिमवंतं महागिरिम्

ಕೆಲವು ಕಾಲದ ನಂತರ, ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಾಗಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾ, ನಾನು ಪರ್ವತಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಮಹಾಗಿರಿ ಹಿಮವಂತನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದೆನು।

Verse 82

यत्रास्ते गालवो नाम सदैव तपसि स्थितः । तस्य भार्या विशालाक्षी सर्वलक्षणलक्षिता

ಅಲ್ಲಿ ‘ಗಾಲವ’ ಎಂಬ ಮುನಿ ಸದಾ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದನು; ಅವನ ಪತ್ನಿ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ ಸರ್ವ ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಲಕ್ಷಿತಳಾಗಿದ್ದಳು।

Verse 83

सप्तरक्ता त्रिगंभीरा गूढगुल्फा कृशोदरी । तां दृष्ट्वा मन्मथाविष्टः संजातोऽहं मुनीश्वर

ಅವಳು ಸಪ್ತರಕ್ತವರ್ಣದ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನಳಾಗಿ, ತ್ರಿಭಂಗಿ ಲಾವಣ್ಯದಿಂದ ಮನೋಹರಳಾಗಿ, ಗೂಢಗುಲ್ಫಳಾಗಿ, ಕೃಶೋದರಳಾಗಿದ್ದಳು; ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರ, ನಾನು ಮನ್ಮಥಾವಿಷ್ಟನಾದೆನು।

Verse 84

चिंतितं च मया चित्ते कथमेतां हराम्यहम् । तस्माच्छिष्यत्वमासाद्य भक्तिमस्य करोम्यहम्

ನಾನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿದೆ—‘ಅವಳನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲಿ?’ ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನ ಶಿಷ್ಯತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದು ಅವನಿಗೆ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವೆನು।

Verse 85

शुश्रूषानिरतो भूत्वा येन प्राप्नोमि भामिनीम्

ಸೇವೆ-ಶುಶ್ರೂಷೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ಅದೇ ಉಪಾಯದಿಂದ ನಾನು ಆ ಕಾಮಿನಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವೆನು।

Verse 86

ततो बटुकरूपेण संप्राप्तो गालवो मया । संसारस्य विरक्तोऽहं करिष्यामि मह्त्तपः

ನಂತರ ಬಟುಕರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ನಾನು ಗಾಲವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ—‘ನಾನು ಸಂಸಾರವಿರಕ್ತನು; ಮಹಾತಪಸ್ಸನ್ನು ಮಾಡುವೆನು’ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆನು।

Verse 87

दीक्षां यच्छ विभो मह्यं येन शिष्यो भवामि ते

ಹೇ ವಿಭೋ, ನನಗೆ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು; ಅದರಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನ ಶಿಷ್ಯನಾಗುವೆನು।

Verse 88

आहरिष्याम्यहं दर्भांस्तथा सुमनसः सदा । समिधश्च सदैवाहं फलानि जलमेव च

ನಾನು ಸದಾ ದರ್ಭೆ ಮತ್ತು ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ತರುವೆನು; ಹಾಗೆಯೇ ನಿತ್ಯ ಸಮಿಧೆಗಳು, ಫಲಗಳು ಮತ್ತು ನೀರನ್ನೂ ತರುವೆನು।

Verse 89

स मां विनयसंपन्नं ज्ञात्वा ब्राह्मणरूपिणम् । ददौ दीक्षां ततो मह्यं शास्त्रदृष्टेन कर्मणा

ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ವಿನಯಸಂಪನ್ನನಾಗಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೂಪಧಾರಿಯಾಗಿ ತಿಳಿದು, ಶಾಸ್ತ್ರವಿಹಿತ ವಿಧಿಯಂತೆ ನನಗೆ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡಿದನು।

Verse 90

अथ दीक्षां समासाद्य तोषयामि दिनेदिने । तं चैव तस्य पत्नीं तां यथोक्तपरिचर्यया । अशुद्धेनापि चित्तेन छिद्रान्वेषणतत्परः

ನಂತರ ದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪಡೆದು ನಾನು ದಿನೇದಿನೇ ಅವನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಪತ್ನಿಯನ್ನೂ ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆದರೂ ಅಶುದ್ಧಚಿತ್ತದಿಂದ ದೋಷ ಹುಡುಕುವುದಲ್ಲೇ ತತ್ಪರನಾಗಿದ್ದೆ।

Verse 91

अन्यस्मिन्दिवसे प्राप्ते सा स्त्रीधर्मसमन्विता । उटजं दूरतस्त्यक्त्वा रात्रौ सुप्ता मनस्विनी

ಮತ್ತೊಂದು ದಿನ ಆ ಮನಸ್ವಿನಿ, ಸ್ತ್ರೀಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಳಾಗಿ, ಉಟಜವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರ ಬಿಟ್ಟು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನಿದ್ರಿಸಿದಳು।

Verse 92

सोऽहं रूपं महत्कृत्वा तामादाय तपस्विनीम् । सुखसुप्तां सुविश्रब्धां प्रस्थितो दक्षिणामुखः

ಆಗ ನಾನು ಭಯಂಕರ ಮಹಾರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಆ ತಪಸ್ವಿನಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡೆ; ಅವಳು ಸುಖವಾಗಿ ನಿಶ್ಚಿಂತವಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನಾನು ದಕ್ಷಿಣಮುಖವಾಗಿ ಹೊರಟೆ।

Verse 93

अथासौ संपरित्यक्ता संस्पर्शान्मम निद्रया । चौररूपं परिज्ञाय मां शिष्यं प्ररुरोद ह

ನಂತರ ನನ್ನ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಅವಳ ನಿದ್ರೆ ಕಳಚಿತು; ನನ್ನನ್ನು ಕಳ್ಳರೂಪದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿ ಅವಳು ಅತ್ತಳು—‘ಇವನು ನಿಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯ!’

Verse 94

साब्रवीच्च स्वभर्तारं गालवं मुनिसत्तमम् । एष शिष्यो दुराचारो हरते मामितः प्रभो

ಆಗ ಅವಳು ತನ್ನ ಪತಿ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಗಾಲವನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು— “ಪ್ರಭೋ! ಈ ದುರುಚಾರ ಶಿಷ್ಯನು ನನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿಂದ ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ।”

Verse 95

तस्माद्रक्ष महाभाग यावद्दूरं न गच्छति

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಮಹಾಭಾಗನೇ! ಅವನು ದೂರ ಹೋಗುವ ಮೊದಲು ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು।

Verse 96

तच्छ्रुत्वा गालवः प्राह तिष्ठतिष्ठेति चासकृत् । पापाचार सुदुष्टात्मन्गतिस्ते स्तंभिता मया

ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಗಾಲವನು ಮರುಮರು— “ನಿಲ್ಲು! ನಿಲ್ಲು!” ಎಂದು ಹೇಳಿ, “ಹೇ ಪಾಪಾಚಾರಿ, ಅತಿ ದುಷ್ಟಾತ್ಮನೇ! ನಿನ್ನ ಗತಿಯನ್ನು ನಾನು ಸ್ಥಂಭಿತಗೊಳಿಸಿದ್ದೇನೆ” ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದನು।

Verse 97

तस्य वाक्यात्ततो मह्यं गतिस्तंभो व्यजायत । यद्वल्लिखित एवाहं प्रतिष्ठामि सुनिश्चलः

ಅವನ ವಾಕ್ಯದಿಂದ ನನ್ನ ಗತಿ ತಕ್ಷಣವೇ ನಿಂತಿತು; ನಾನು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವನಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಶ್ಚಲನಾಗಿ ನಿಂತೆನು।

Verse 98

ततस्तेन च शप्तोऽहं गालवेन महात्मना । वंचितोऽहं त्वया यस्माद्बको भव सुदुर्मते

ನಂತರ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಗಾಲವನು ನನಗೆ ಶಾಪ ನೀಡಿದನು— “ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ವಂಚಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಸುದುರ್ಮತೇ! ನೀನು ಕೊಕ್ಕರೆಯಾಗು (ಬಕನಾಗು).”

Verse 99

ततः पश्यामि चात्मानं सहसा बकरूपिणम् । बकत्वेऽपि न मे नष्टा या स्मृतिः पूर्वसंभवा

ಆಮೇಲೆ ಅಚಾನಕವಾಗಿ ನಾನು ನನ್ನನ್ನೇ ಬಕದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡೆನು; ಬಕತ್ವದಲ್ಲಿಯೂ ಪೂರ್ವಜನ್ಮಸ್ಮೃತಿ ನನಗೆ ನಾಶವಾಗಲಿಲ್ಲ.

Verse 100

ततः साऽपि च तत्पत्नी सचैलं स्नानमाश्रिता । मत्स्पर्शादुःखितांगी च शापाय समुपस्थिता

ನಂತರ ಅವನ ಪತ್ನಿಯೂ ವಸ್ತ್ರಸಹಿತ ಶುದ್ಧಿಸ್ನಾನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದಳು; ನನ್ನ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ದುಃಖಿತ ದೇಹವಿಟ್ಟು ಶಾಪ ಹೇಳಲು ಮುಂದಾಯಿತು.

Verse 101

यस्मात्पाप त्वया स्पृष्टा प्रसुप्ताहं रजस्वला । बकधर्मं समाश्रित्य भर्त्ता मे वंचितस्त्वया । अन्यरूपं समास्थाय तस्मात्सत्यं बको भव

ಓ ಪಾಪಿ! ರಜಸ್ವಲೆಯಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ನನ್ನನ್ನು ನೀನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದೆ; ‘ಬಕಧರ್ಮ’ವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ನನ್ನ ಭರ್ತೆಯನ್ನು ಮೋಸಗೊಳಿಸಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಬೇರೆ ರೂಪ ಧರಿಸಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಬಕವಾಗು.

Verse 102

एवं शप्तस्ततो द्वाभ्यां ताभ्यां वै दुःखसंयुतः । चरणाभ्यां प्रलग्नस्तु गालवस्य महात्मनः

ಹೀಗೆ ಆ ಇಬ್ಬರ ಶಾಪದಿಂದ ಅವನು ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಗಾಲವ ಮುನಿಯ ಪಾದಯುಗ್ಮವನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡನು.

Verse 103

गणोऽहं देवदेवस्य त्रिनेत्रस्य महात्मनः । पालकेति च विख्यातो गणकोटिप्रभुः स्थितः

ನಾನು ದೇವದೇವನಾದ ಮಹಾತ್ಮ ತ್ರಿನೇತ್ರನ ಗಣನು; ‘ಪಾಲಕ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾಗಿ, ಕೋಟಿ ಗಣಗಳ ಪ್ರಭುವಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ.

Verse 104

सोऽहमत्र समायातः प्रभोः कार्येण केनचित् । तव भार्यां समालोक्य कामदेववशं गतः

ನಾನು ನನ್ನ ಪ್ರಭುವಿನ ಯಾವುದೋ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದೆನು; ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಕಾಮದೇವನ ವಶನಾದೆನು।

Verse 105

क्षमापराधं त्वं मह्यमेवं ज्ञात्वा मुनीश्वर । दुर्विनीतः श्रियं प्राप्य विद्यामैश्वर्यमेव च

ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರ, ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ನನ್ನ ಅಪರಾಧವನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿರಿ. ನಾನು ದುರ್ವಿನೀತನಾಗಿದ್ದರೂ ಶ್ರೀ, ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೆನು।

Verse 106

न तिष्ठति चिरं स्थाने यथाहं मदगर्वितः । शिष्यरूपं समास्थाय ततः प्राप्तस्तवांतिकम्

ನನ್ನಂತೆಯೇ ಮದಗರ್ವದಿಂದ ಉಬ್ಬಿದವನು ತನ್ನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಿಲ್ಲಲಾರನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಶಿಷ್ಯರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ನಿಮ್ಮ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬಂದೆನು।

Verse 107

अस्या हरणहेतोश्च महासत्या मुनीश्वर । तस्मात्कुरु प्रसादं मे दीनस्य प्रणतस्य च

ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರ, ಅವಳ ಹರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಾರಣದಿಂದ—ಮತ್ತು ಅವಳು ಮಹಾಸತ್ಯವತಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ—ದೀನನಾಗಿ ಪ್ರಣತനായ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸಾದ ಮಾಡಿರಿ।

Verse 108

अनुग्रहप्रदानेन क्षमा यस्मात्तपस्विनाम् । कोकिलानां स्वरो रूपं नारीरूपं पतिव्रता । विद्या रूपं कुरूपाणां क्षमा रूपं तपस्विनाम्

ತಪಸ್ವಿಗಳು ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ನೀಡುವದರಿಂದ ಕ್ಷಮೆಯೇ ಅವರ ಭೂಷಣ. ಕೋಕಿಲೆಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಅದರ ಸ್ವರ; ನಾರಿಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಪತಿವ್ರತಾಧರ್ಮ; ಕುರೂಪರ ಸೌಂದರ್ಯ ವಿದ್ಯೆ; ತಪಸ್ವಿಗಳ ಸೌಂದರ್ಯ ಕ್ಷಮೆ.

Verse 109

सूत उवाच । तस्य तत्कृपणं श्रुत्वा सोपि माहेश्वरो मुनिः । ज्ञात्वा तं बांधवस्थाने दयां कृत्वाऽब्रवीद्वचः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅವನ ದೀನ ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ಮಾಹೇಶ್ವರ ಮುನಿಯೂ, ಅವನನ್ನು ಬಂಧುಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವವನೆಂದು ತಿಳಿದು, ಕರುಣೆ ತೋರಿ ಈ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು।

Verse 110

सत्यवाक्तिष्ठते विप्रश्चमत्कारपुरे शुभे

ಹೇ ವಿಪ್ರನೇ! ಸತ್ಯವಾಕ್ಯನಾದವನು ಶುಭವಾದ ‘ಚಮತ್ಕಾರಪುರ’ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 111

भर्त्तृयज्ञ इति ख्यातस्तदा तस्योपदेशतः । बकत्वं यास्यते नूनं मम वाक्यादसंशयम्

ಆಗ ಅವನ ಉಪದೇಶದಿಂದ ಅವನು ‘ಭರ್ತೃಯಜ್ಞ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾದನು; ಮತ್ತು ನನ್ನ ವಾಕ್ಯದಿಂದ—ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ—ಅವನು ಬಕ (ಕೊಕ್ಕರೆ) ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹೋಗುವನು।

Verse 112

ततः पश्यामि चात्मानं बकत्वेन समाश्रितम्

ಆಗ ನಾನು ನನ್ನನ್ನೇ ಬಕ (ಕೊಕ್ಕರೆ) ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದವನಾಗಿ ನೋಡುತ್ತೇನೆ।

Verse 113

एवं मे दीर्घमायुष्यं संजातं शिवभक्तितः । घृतकम्बलमाहात्म्याद्बकत्वं मुनिशापतः

ಈ ರೀತಿ ಶಿವಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನನಗೆ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು; ಆದರೆ ಘೃತಕಂಬಲದ ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದ ಕಾರಣದಿಂದ, ಮುನಿಯ ಶಾಪದಿಂದ, ನಾನು ಬಕ (ಕೊಕ್ಕರೆ) ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆದேன்।

Verse 114

इंद्रद्युम्न उवाच एतदर्थं समानीतस्त्वत्सकाशं विहंगम । इंद्रद्युम्नस्य वार्तार्थं मरणे कृतनिश्चयः

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ವಿಹಂಗಮಾ! ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ನಿನ್ನನ್ನು ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಕರೆತರಲಾಗಿದೆ; ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನ ವಾರ್ತೆ ತಿಳಿಸಲು; ನಾನು ಮರಣಕ್ಕೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ।

Verse 115

सा त्वया नैव विज्ञाता ममाभाग्यैर्विहंगम । सेवयिष्याम्यहं तस्मात्प्रदीप्तं हव्यवाहनम्

ಓ ವಿಹಂಗಮಾ! ನನ್ನ ದುರ್ದೈವದಿಂದ ಆ ವಿಷಯ ನಿನಗೆ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಪ್ರಜ್ವಲಿತ ಹವ್ಯವಾಹನನಾದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 116

प्रतिज्ञातं मया पूर्वमेतन्निश्चित्य चेतसि । इंद्रद्युम्ने ह्यविज्ञाते संसेव्यः पावको मया

ಇದನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದೇನೆ—ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಅಜ್ಞಾತನಾಗಿದ್ದರೆ, ನಾನು ಪಾವಕನಾದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬೇಕು।

Verse 117

तस्माद्देहि ममादेशं मार्कंडेयसमन्वितः । प्रविशामि यथा वह्निं भ्रष्टकीर्तिरहं बक

ಆದ್ದರಿಂದ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನೊಂದಿಗೆ ನನಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡು; ನಾನು ವಹ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ—ಕೀರ್ತಿಭ್ರಷ್ಟನಾದ ನಾನು, ಬಕ (ಕೊಕ್ಕರೆ)।

Verse 118

मार्कंडेय उवाच । वेत्सि चान्यं नरं कञ्चिद्वयसा चात्मनोऽधिकम् । पृच्छामि येन तं गत्वा कृते ह्यस्य महात्मनः

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದನು—ನಿನ್ನಿಗಿಂತ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯನಾದ ಇನ್ನೊಬ್ಬನನ್ನು ನೀನು ತಿಳಿದಿರುವೆಯೇ? ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಈ ಮಹಾತ್ಮನಿಗಾಗಿ ಏನಾದರೂ ಮಾಡಬಹುದೆಂದು ನಾನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 119

श्रद्धया परया युक्तः संप्राप्तोऽयं मया सह । तत्कथं त्यजति प्राणान्सहाये मयि संस्थिते

ಪರಮ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ಅವನು ನನ್ನೊಡನೆ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ. ನಾನು ಸಹಾಯಕನಾಗಿ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಅವನು ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಹೇಗೆ ತ್ಯಜಿಸಬಲ್ಲನು?

Verse 120

अपरं च क्षमं वाक्यं यत्त्वां वच्मि विहंगम । अयं दुःखेन संयुक्तः साधयिष्यति पावकम् । अहमेनमनुद्धृत्य कस्माद्गच्छामि चाश्रमम्

ಓ ವಿಹಂಗಮ, ನಾನು ಹೇಳುವ ಇನ್ನೊಂದು ಮಾತನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು. ಇವನು ದುಃಖದಿಂದ ಆವೃತನಾಗಿ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಸಿದ್ಧಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಇವನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸದೆ ನಾನು ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಹೋಗಲಿ?

Verse 121

सूत उवाच । तयोस्तं निश्चयं ज्ञात्वा बकः परमदुर्मना । सुचिरं चिंतयामास कथं स्यादेतयोः सुखम्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಆ ಇಬ್ಬರ ನಿಶ್ಚಯವನ್ನು ತಿಳಿದು ಬಕ ಪಕ್ಷಿ ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖಿತನಾದನು. ಬಹುಕಾಲ ಚಿಂತಿಸಿದನು—ಈ ಇಬ್ಬರಿಗೆ ಸುಖ ಹೇಗೆ ಸಿಗುವುದು?

Verse 122

ततो राजा मुनिश्चैव दारूण्याहृत्य पावकम् । प्रवेष्टुकामौ तौ दृष्ट्वा बको वचनमब्रवीत्

ನಂತರ ರಾಜನೂ ಮುನಿಯೂ ಕಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ನು ತಂದು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿದರು. ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಉತ್ಸುಕರಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಬಕನು ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 123

मम वाक्यं कुरु प्राज्ञ यदि जीवितुमिच्छसि । ज्ञातः सोऽद्य मया व्यक्तमिन्द्रद्युम्नं नराधिपम्

ಹೇ ಪ್ರಾಜ್ಞ, ನೀನು ಬದುಕಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಪಾಲಿಸು. ಇಂದು ನಾನು ಅವನನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದ್ದೇನೆ—ನರಾಧಿಪ ರಾಜ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು.

Verse 124

यो ज्ञास्यति मम ज्येष्ठः सर्वशास्त्रविचक्षणः । तत्त्वमेनं समादाय मरणे कृतनिश्चयम्

ನನ್ನ ಜ್ಯೇಷ್ಠನು—ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಚಕ್ಷಣನು—ಇವನ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ತಿಳಿಯುವನು. ಮರಣಕ್ಕೆ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಿದವನಾದರೂ ಇವನನ್ನು ಜೊತೆಗೂಡಿಸಿ ಕರೆತನ್ನಿರಿ।

Verse 125

निश्वसन्तं यथा नागं बाष्पव्याकुललोचनम् । समागच्छ मया सार्धं कैलासं पर्वतं प्रति

ಅವನು ನಾಗದಂತೆ ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ, ಕಣ್ಣೀರುಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲವಾದ ಕಣ್ಣುಗಳವನು. ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದ ಕಡೆ ಬಾ।

Verse 126

यत्रास्ति दयितो मह्यमुलूकश्चिरजीवभाक् । स नूनं ज्ञास्यते तं हि मा वृथा मरणं कृथाः

ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಸಂಗಾತಿ ಉಲೂಕನು ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾನೆ, ಅವನು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಮಾನ್. ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಇವನನ್ನು (ಸತ್ಯসহಿತ) ತಿಳಿಯುವನು; ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಮರಣವನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಡ।

Verse 127

ततोऽसौ तेन संयुक्तो बकेन सुमहात्मना । मार्कंडेयेन संप्राप्तः कैलासं पर्वतोत्तमम्

ನಂತರ ಅವನು ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಬಕನೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ಪರ್ವತೋತ್ತಮವಾದ ಕೈಲಾಸವನ್ನು ತಲುಪಿದನು।

Verse 128

सोऽपि दृष्ट्वा बकं प्राप्तं मित्रं परमसंमतम् । समागच्छदसौ हृष्टः स्वागतेनाभ्यनन्दयत्

ಅವನು ಕೂಡ, ಪರಮಸಮ್ಮತ ಮಿತ್ರನಾದ ಬಕನು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಹರ್ಷದಿಂದ ಮುಂದೆ ಬಂದು ‘ಸ್ವಾಗತ’ವೆಂದು ಅಭಿನಂದಿಸಿದನು।

Verse 129

अथ तं चैव विश्रान्तं समालिङ्ग्य मुहुर्मुहुः । प्राकारवर्णनामासौ वाक्यमेतदुवाच ह

ಅವನು ವಿಶ್ರಾಂತಿಯಾದ ಬಳಿಕ, ಅವನನ್ನು ಮರುಮರು ಆಲಿಂಗಿಸಿ, ಪ್ರಾಕಾರವರ್ಣನೆಂಬ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಈ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು।

Verse 130

स्वागतं ते द्विजश्रेष्ठ भूप सुस्वागतं च ते । सख्येऽद्य यच्च ते कार्यं वदागमनकारणम्

ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಿಮಗೆ ಸ್ವಾಗತ; ಹೇ ರಾಜನೇ, ನಿಮಗೂ ಸುವಾಗತ. ಇಂದು ಸ್ನೇಹಭಾವದಿಂದ ಹೇಳಿರಿ—ನಿಮ್ಮ ಕಾರ್ಯವೇನು, ಆಗಮನದ ಕಾರಣವೇನು?

Verse 131

कावेतौ पुरुषौ प्राप्तौ त्वया सार्धं ममांतिकम् । दिव्यरूपौ महाभागौ तेजसा परिवारितौ

ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ನನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ಈ ಇಬ್ಬರು ಪುರುಷರು ಯಾರು? ಇವರು ದಿವ್ಯರೂಪಿಗಳು, ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಗಳು, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಆವರಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ।

Verse 132

बक उवाच । एष मार्कंडसंज्ञोऽत्र प्रसिद्धो भुवनत्रये । महेश्वरप्रसादेन संसिद्धिं परमां गतः । द्वितीयोऽसौ सुहृच्चास्य कश्चिन्नो वेद्मि तत्त्वतः । मार्कंडेन समायातः सुहृदा व ममांतिकम्

ಬಕನು ಹೇಳಿದನು—ಇವನು ಇಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಕಂಡನೆಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು; ತ್ರಿಭುವನದಲ್ಲಿಯೂ ಖ್ಯಾತನು. ಮಹೇಶ್ವರನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಪರಮಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾನೆ. ಎರಡನೆಯವನು ಅವನ ಸ್ನೇಹಿತ; ಅವನ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ನಾನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾರ್ಕಂಡನೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿ ನನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ।

Verse 135

यदि जानासि तं भूपमिन्द्रद्युम्नं महामते । तत्त्वं कीर्तय येनासौ मरणाद्विनिवर्तते

ಹೇ ಮಹಾಮತೇ, ನೀನು ಆ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ರಾಜನನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ, ಅವನು ಮರಣದಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗುವಂತೆ ಮಾಡುವ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸು।

Verse 136

चिरायुस्त्वं मया ज्ञातो ह्यतः प्राप्तोऽस्मि तेंऽतिकम्

ನೀನು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯನನೆಂದು ನಾನು ತಿಳಿದೆನು; ಆದಕಾರಣ ನಿನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.

Verse 137

उलूक उवाच । अष्टाविंशत्प्रमाणेन कल्पा जातस्य मे स्थिताः । न दृष्टो न श्रुतः कश्चिदिंद्रद्युम्नो महीपतिः

ಉಲೂಕನು ಹೇಳಿದನು—ಎಣಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ನನ್ನ ಜನ್ಮದಿಂದ ಇಪ್ಪತ್ತೆಂಟು ಕಲ್ಪಗಳು ಕಳೆದಿವೆ; ಆದರೂ ‘ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ’ ಎಂಬ ರಾಜನನ್ನು ನಾನು ನೋಡಲಿಲ್ಲ, ಕೇಳಲಿಲ್ಲವೂ.

Verse 138

इंद्रद्युम्न उवाच । तव कस्मादुलूकत्वं शीघ्रं तन्मे प्रकीर्तय । एतन्मे कौतुकं भावि यत्ते ह्यायुरनन्तकम् । उलूकत्वं च संजातं रौद्रं लोकविगर्हितम्

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದನು—ನಿನಗೆ ಏಕೆ ಗೂಬೆತನ ಬಂದಿತು? ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನನಗೆ ಹೇಳು. ನಿನ್ನ ಆಯು ನಿಜಕ್ಕೂ ಅನಂತವಾದರೂ, ಗೂಬೆತನವು ಉಂಟಾಗಿದೆ—ಭಯಂಕರವೂ ಲೋಕನಿಂದಿತವೂ—ಇದು ನನಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ.

Verse 139

उलूक उवाच । शृणु तेऽहं प्रवक्ष्यामि दीर्घायुर्मे यथा स्थितम् । महेश्वरप्रसादेन बिल्वपत्रार्चनान्मया । उलूकत्वं मया प्राप्तं भृगोः शापान्महात्मनः

ಉಲೂಕನು ಹೇಳಿದನು—ಕೇಳು, ನನ್ನ ದೀರ್ಘಾಯು ಹೇಗೆ ಸ್ಥಿರವಾಯಿತೆಂದು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಮಹೇಶ್ವರನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ—ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ನನ್ನ ಅರ್ಚನೆಯಿಂದ—ಅದು ಲಭಿಸಿತು; ಆದರೆ ಗೂಬೆತನವು ಮಹಾತ್ಮ ಭೃಗುಗಳ ಶಾಪದಿಂದ ನನಗೆ ಬಂದಿತು.

Verse 140

अहमासं पुरा विप्रः सर्वविद्यासु पारगः । चमत्कारपुरे श्रेष्ठे नाम्ना ख्यातस्तु घंटकः । ब्रह्मचारी दमोपेतो हरपूजार्चने रतः

ಹಿಂದೆ ನಾನು ಒಬ್ಬ ವಿಪ್ರನು, ಸರ್ವ ವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನು. ಶ್ರೇಷ್ಠ ಚಮತ್ಕಾರಪುರದಲ್ಲಿ ‘ಘಂಟಕ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಖ್ಯಾತನಾಗಿದ್ದೆ. ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯಾಗಿ, ದಮದಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಹರ (ಶಿವ) ಪೂಜಾ-ಅರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿದ್ದೆ.

Verse 141

अखंडितैर्बिल्वपत्रैरग्रजातैस्त्रिपत्रकैः । त्रिकालं पूजितः शंभुर्लक्षमात्रैः सदा मया

ಅಖಂಡವಾದ, ಹೊಸದಾಗಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದ ತ್ರಿಪತ್ರ ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳಿಂದ ನಾನು ಸದಾ ತ್ರಿಕಾಲವೂ ಶಂಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಲಕ್ಷಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದೆನು।

Verse 142

ततो वर्षसह्स्रांते तुष्टो मे भगवान्हरः । प्रोवाच दर्शनं गत्वा मेघगंभीरया गिरा

ನಂತರ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ಭಗವಾನ್ ಹರನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ತೃಪ್ತನಾಗಿ, ದರ್ಶನ ನೀಡಿ ಮೇಘಗಂಭೀರ ವಾಣಿಯಿಂದ ಮಾತನಾಡಿದನು।

Verse 143

अहं तुष्टोऽस्मि ते वत्स वरं वरय सुव्रत । अखंडितैर्बिल्वपत्रैस्त्रिकाले यत्त्वयार्चितः

‘ವತ್ಸಾ, ನಾನು ನಿನ್ನ ಮೇಲೆ ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಹೇ ಸುವ್ರತ, ವರವನ್ನು ಬೇಡು—ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಅಖಂಡ ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳಿಂದ ತ್ರಿಕಾಲವೂ ನನ್ನನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಿದ್ದೀಯೆ.’

Verse 144

बिल्वस्य प्रसवाग्रेण त्रिपत्रेण प्रजायते । एकेनापि यथातुष्टिस्तथान्येषां न कोटिभिः

ಬಿಲ್ವದ ಕೋಮಲ ಮೊಗ್ಗಿನಿಂದ ತ್ರಿಪತ್ರವು ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ; ಅದರ ಒಂದೇ ಪತ್ರದಿಂದ ದೊರಕುವ ತೃಪ್ತಿ, ಇತರ ಅರ್ಪಣಗಳ ಕೋಟಿಗಳಿಂದಲೂ ದೊರಕದು।

Verse 145

पुष्पाणामपि भद्रं ते सुगंधानामपि ध्रुवम् । सखे मया प्रणम्योच्चैः स प्रोक्तः शशिशेखरः

ಪುಷ್ಪಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನಿನ್ನ ಅರ್ಪಣವೇ ಪರಮ ಮಂಗಳ; ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನಿನ್ನದೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಹೇ ಸಖಾ, ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ನಾನು ಉಚ್ಚಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಶಶಿಶೇಖರ ಶಿವನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 146

यदि तुष्टोसि मे देव यदि देयो वरो मम । तन्मां कुरु जगन्नाथ जरामरणवर्जितम्

ಹೇ ದೇವಾ! ನೀನು ನನ್ನಲ್ಲಿ ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ನನಗೆ ವರ ನೀಡಬೇಕಾದರೆ, ಹೇ ಜಗನ್ನಾಥ, ನನ್ನನ್ನು ಜರಾ-ಮರಣವರ್ಜಿತನಾಗಿ ಮಾಡು।

Verse 147

स तथेति प्रतिज्ञाय महादेवो महेश्वरः । कैलासं प्रति देवेशः क्षणाच्चादर्शनं गतः

ಮಹಾದೇವ ಮಹೇಶ್ವರನು “ತಥಾಸ್ತು” ಎಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿ, ದೇವೇಶನು ಕೈಲಾಸದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟು, ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಅಲಭ್ಯನಾಗಿ ಅಂತರಧಾನನಾದನು।

Verse 148

ततोहं परितुष्टोथ वरं प्राप्य महेश्वरात् । कृतकृत्यमिवात्मानं चिंतयामि प्रहर्षितः

ಆಮೇಲೆ ನಾನೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೃಪ್ತನಾದೆ; ಮಹೇಶ್ವರನಿಂದ ವರವನ್ನು ಪಡೆದು, ಹರ್ಷದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಕೃತಕೃತ್ಯನಂತೆ ಚಿಂತಿಸಿದೆ।

Verse 149

एतस्मिन्नेव काले तु भार्गवो मुनिसत्तमः । कुशलः सर्वशास्त्रेषु वेदवेदांग पारगः

ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಾರ್ಗವನು ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದನು—ಅವನು ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕುಶಲನಾಗಿದ್ದು, ವೇದ-ವೇದಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 150

तस्य भार्याऽभवत्साध्वी नाम्ना ख्याता सुदर्शना । प्राणेभ्योऽपि प्रिया तस्य गालवस्य मुनेः सुता

ಅವನ ಪತ್ನಿ ‘ಸುದರ್ಶನ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಖ್ಯಾತಳಾದ ಸಾಧ್ವಿ; ಅವಳು ಅವನಿಗೆ ಪ್ರಾಣಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಪ್ರಿಯಳಾಗಿದ್ದಳು—ಮುನಿ ಗಾಲವನ ಪುತ್ರಿ।

Verse 151

तस्य कन्या समभवद्रूपेणाप्रतिमा भुवि । सा मया सहसा दृष्टा क्रीडमाना यथेच्छया

ಅವನಿಗೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಪ್ರತಿಮಳಾದ ಒಂದು ಪುತ್ರಿ ಹುಟ್ಟಿದಳು. ನಾನು ಅವಳನ್ನು ಅಚಾನಕ ಕಂಡೆ—ಅವಳು ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಸ್ವಚ್ಛಂದವಾಗಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 152

मध्यक्षामा सुकेशी च बिंबोष्ठी दीर्घलोचना । तामहं वीक्षयित्वा तु कामदेववशं गतः

ಅವಳು ಸೊಂಟದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣದು, ಸುಕೇಶಿ, ಬಿಂಬಫಲದಂತೆ ತುಟಿಗಳಿರುವಳು, ದೀರ್ಘಲೋಚನೆ. ಅವಳನ್ನು ಕಂಡ ಕ್ಷಣವೇ ನಾನು ಕಾಮದೇವನ ವಶನಾದೆ.

Verse 153

ततः पृष्टा मया कस्य कन्येयं चारुलोचना । विभक्तसर्वावयवा देवकन्येव राजते

ನಂತರ ನಾನು ಕೇಳಿದೆ—“ಈ ಚಾರುಲೋಚನೆ ಕನ್ಯೆ ಯಾರ ಪುತ್ರಿ?” ಅವಳ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳು ಸಮಚಿತ್ತವಾಗಿ ಹೊಂದಿ, ದೇವಕನ್ಯೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 154

सखीभिः कीर्तिता मह्यं भार्गवस्य मुनेः सुता । एषा चाद्यापि कन्यात्वे वर्तते चारुहासिनी

ಸಖಿಯರು ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು—“ಇವಳು ಭಾರ್ಗವ ಮುನಿಯ ಪುತ್ರಿ. ಈ ಚಾರುಹಾಸಿನಿ ಇನ್ನೂ ಕನ್ಯತ್ವದಲ್ಲೇ ಇದ್ದಾಳೆ, ಅವಿವಾಹಿತೆ.”

Verse 155

ततोऽहं भार्गवं गत्वा विनयेन समन्वितः । ययाचे कन्यकां ता च कृतांजलिपुटः स्थितः

ನಂತರ ನಾನು ವಿನಯದಿಂದ ಭಾರ್ಗವರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಂಡೆ; ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತೆ.

Verse 156

सवर्णं मां परिज्ञाय सोऽपि भार्गवनंदनः । दत्तवांस्तां महाभाग विरूपस्यापि कन्यकाम्

ನನ್ನನ್ನು ಸಮಾನಸ್ಥಿತಿಗೆ ಯೋಗ್ಯನೆಂದು ತಿಳಿದರೂ ಆ ಭಾರ್ಗವನಂದನನು, ಓ ಮಹಾಭಾಗ, ವಿರೂಪನಿಗೂ ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ದತ್ತನಾಗಿ ಕೊಟ್ಟನು.

Verse 158

सुलज्जा साऽतिदुःखार्ता पश्यांब जनकेन च । विरूपाय प्रदत्तास्मि नाहं जीवितुमुत्सहे

ಅತಿಯಾದ ಲಜ್ಜೆಯೂ ದುಃಖವೂ ತುಂಬಿ ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು—“ಅಮ್ಮಾ, ನೋಡು! ನನ್ನ ತಂದೆಯೇ ನನ್ನನ್ನು ವಿರೂಪನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ; ನಾನು ಬದುಕಲು ಇಚ್ಛಿಸುವುದಿಲ್ಲ.”

Verse 159

विषं वा भक्षयिष्यामि प्रवेक्ष्यामि हुताशनम् । तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा निषिद्धः स द्विजस्तया

“ನಾನು ವಿಷವನ್ನು ಸೇವಿಸುವೆ, ಇಲ್ಲವೆ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವೆ.” ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ದ್ವಿಜನು ಅವಳಿಂದ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 160

कस्मान्नाथ प्रदत्तासौ विरूपाय त्वया विभो । कन्यकेयं सुरूपाढ्या सर्वलक्षणसंयुता

“ಹೇ ನಾಥ, ಹೇ ವಿಭೋ! ನೀನು ಅವಳನ್ನು ವಿರೂಪನಿಗೆ ಏಕೆ ಕೊಟ್ಟೆ? ಈ ಕನ್ಯೆ ಸುಂದರರೂಪಿಣಿ, ಸರ್ವ ಶುಭಲಕ್ಷಣಸಂಪನ್ನಳು.”

Verse 161

एतच्छ्रुत्वा तु वचनं भार्गवो मुनिसत्तमः । ततस्तां गर्हयित्वासौ धिङ्नारी पुरुषायते

ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಭಾರ್ಗವನು ಅವಳನ್ನು ಗರ್ಹಿಸಿ ಹೇಳಿದನು—“ಧಿಕ್! ಹೀಗೆ ವಾದಿಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ಪುರುಷನಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ.”

Verse 162

अनेन प्रार्थिता कन्या मया चास्मै प्रदीयते । तत्किं निषेधयसि मां दीयमानां सुतामिमाम्

ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಯಾಚಿಸಿದ್ದಾನೆ; ನಾನೂ ನನ್ನ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಅವನಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಹಾಗಿರಲು, ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಈ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಡ ಎಂದು ನೀನು ನನಗೆ ಏಕೆ ತಡೆಯುತ್ತೀ?

Verse 163

इत्युक्त्वा स प्रसुष्वाप पत्न्याथ कन्यया समम्

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಅವನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯೂ ಕನ್ಯೆಯೂ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ನಿದ್ರಿಸಿದನು.

Verse 164

ततोऽर्द्धरात्रे चागत्य मया सुप्ता च भार्गवी । हृत्वा स्वभवने नीता निशि सुप्ते जने तदा

ನಂತರ ಅರ್ಧರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಬಂದೆ; ಭಾರ್ಗವೀ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ರಾತ್ರಿ ಜನರು ನಿದ್ರಿಸಿದ್ದಾಗ ನಾನು ಅವಳನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ನನ್ನ ಮನೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದೆ.

Verse 165

नियुक्ता कामधर्मेण ह्यनिच्छंती बलान्मया । विप्रः प्रातर्जजागार पिता तस्यास्ततः परम्

ಅವಳು ಇಚ್ಛಿಸದಿದ್ದರೂ ನಾನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಕಾಮಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದೆ. ನಂತರ ಅವಳ ತಂದೆಯಾದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡನು.

Verse 166

क्वासौ सा दुहिता केन हृता नष्टा मदीयिका । अथासौ वीक्षितुं बाह्ये बभ्राम स्ववनांतिकम्

‘ನನ್ನ ಮಗಳು ಎಲ್ಲಿ? ಯಾರು ಅವಳನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿ ಕೊಂಡೊಯ್ದರು, ಅವಳು ನನಗಿಂದ ಹೇಗೆ ಕಳೆದುಹೋದಳು?’ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಅವನು ಹುಡುಕಲು ಹೊರಗೆ ಹೋಗಿ ತನ್ನ ಅರಣ್ಯೋಪವನದ ಸಮೀಪ ಅಲೆದಾಡಿದನು.

Verse 167

पदसंहतिमार्गेण मुनिभिर्बहुभिर्वृतः । तेन दृष्टाऽथ सा कन्या कृतकौतुकमंगला

ಅನೇಕ ಮುನಿಗಳಿಂದ ಆವರಿತನಾಗಿ, ಜನರು ನಡೆದುಹೋದ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಸಾಗಿದ ಅವನು, ಕೌತುಕಮಂಗಳ (ವಿವಾಹಸೂತ್ರ ಹಾಗೂ ಶುಭವಿಧಿ) ಧರಿಸಿದ ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಕಂಡನು।

Verse 168

रुदंती सस्वनं तत्र लज्जमाना ह्यधोमुखी । ततः कोपपरीतात्मा मां प्रोवाच स भार्गवः

ಅವಳು ಅಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಯೊಡನೆ ಅಳುತ್ತಾ, ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ತಲೆತಗ್ಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಳು; ಆಗ ಕೋಪದಿಂದ ಆವರಿತಮನಸ್ಸಿನ ಭಾರ್ಗವನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು।

Verse 169

निशाचरस्य धर्मेण यस्मादूढा सुता मम । निशाचरो भवानस्तु कर्मणानेन सांप्रतम्

ನಿಶಾಚರರ ಧರ್ಮದಂತೆ ನನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ನೀನು ಅಪಹರಿಸಿ ವರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಈಗಲೇ ನೀನು ನಿಶಾಚರನಾಗು।

Verse 170

घंटक उवाच । निर्दोषं मां द्विजश्रेष्ठ कस्मात्त्वं शपसि द्रुतम् । त्वयैषा मे स्वयं दत्ता तेन रात्रौ हृता मया

ಘಂಟಕನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ! ನಾನು ನಿರ್ದೋಷನಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಏಕೆ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ನನಗೆ ಶಾಪ ನೀಡುತ್ತೀ? ಈ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ನೀನೇ ಸ್ವಯವಾಗಿ ನನಗೆ ನೀಡಿದ್ದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಅವಳನ್ನು ರಾತ್ರಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡೆ।

Verse 171

यो दत्वा कन्यकां पूर्वं पश्चाद्यच्छेन्न दुर्मतिः । स याति नरकं घोरं यावदाभूतसंप्लवम्

ಮೊದಲು ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ದಾನಮಾಡಿ, ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಅವಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸುವವನು—ಆ ದುರ್ಮತಿ ಭೂತಸಂಪ್ಲವ (ಪ್ರಳಯ) ವರೆಗೆ ಘೋರ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 172

अथासौ चिंतयामास सत्यमेतेन जल्पितम् । पश्चात्तापसमोपेतो वाक्यमेतदुवाच ह

ಅವನು ಆಗ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿದನು—‘ಇವನು ಹೇಳಿದುದು ನಿಜವೇ.’ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪದಿಂದ ತುಂಬಿ ಈ ವಚನಗಳನ್ನು ನುಡಿದನು।

Verse 173

सत्यमेतत्त्वया प्रोक्तं न मे वचनमन्यथा । उलूकरूपसंयुक्तो भविष्यसि न संशयः

‘ನೀನು ಹೇಳಿದುದು ನಿಜವೇ; ನನ್ನ ವಚನ ಬೇರೆ ಆಗದು. ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ನೀನು ಗೂಬೆ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ।’

Verse 174

उत्पत्स्यते यदा चात्र भर्तृयज्ञो महामुनिः । तस्योपदेशमासाद्य भूयः प्राप्स्यसि स्वां तनुम्

‘ಇಲ್ಲಿ ಮಹಾಮುನಿ ಭರ್ತೃಯಜ್ಞನು ಜನಿಸಿದಾಗ, ಅವನ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದು ನೀನು ಮತ್ತೆ ನಿನ್ನದೇ ದೇಹವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ।’

Verse 175

ततः कौशिकरूपं तु पश्याम्यात्मानमेव च । तथापि न स्मृतिर्नष्टा मम या पूर्वसंभवा

‘ಆಮೇಲೆ ನಾನು ನನ್ನನ್ನೇ ಕೌಶಿಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡೆ. ಆದರೂ ನನ್ನ ಪೂರ್ವಜನ್ಮಜನಿತ ಸ್ಮೃತಿ ನಾಶವಾಗಲಿಲ್ಲ।’

Verse 176

अथ या तत्सुता चोढा मया तस्मिन्गिरौ तदा । सापि मां संनिरीक्ष्याथ तद्रूपं दुःखसंयुता । प्रविष्टा हव्यवाहं सा विधवात्वमनिच्छती

‘ನಂತರ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪುತ್ರಿ—ನಾನು ಆಗ ಆ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯಾದವಳು—ಅವಳೂ ನನ್ನನ್ನು ಆ ಬದಲಾಗಿದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೋಡಿ ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿದಳು. ವಿಧವಾತ್ವವನ್ನು ಇಚ್ಛಿಸದೆ ಅವಳು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು।’

Verse 177

एवं मे कौशिकत्वं हि संजातं तु महाद्युते । भार्गवस्य तु शापेन कन्यार्थे यत्तवोदितम्

ಓ ಮಹಾದ್ಯುತಿಯವನೇ! ಭಾರ್ಗವನ ಶಾಪದಿಂದ ನನ್ನ ‘ಕೌಶಿಕತ್ವ’ ಹೀಗೆಯೇ ಉಂಟಾಯಿತು—ಕನ್ಯೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ಹೇಳಿದಂತೆಯೇ।

Verse 178

अखंडबिल्वपत्रेण पूजितो यन्महेश्वरः । चिरायुस्तेनसंजातं सत्यमेतन्मयोदितम्

ಅಖಂಡ ಬಿಲ್ವಪತ್ರದಿಂದ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ ಕಾರಣ ದೀರ್ಘಾಯು ಉಂಟಾಯಿತು; ಇದು ಸತ್ಯ—ಎಂದು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 179

सत्यं कथय यत्कृत्यं गृहायातस्य किं तव । प्रकरोमि महाभाग यद्यपि स्यात्सुदुर्लभम्

ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳು—ಮನೆಗೆ ಬಂದ ಬಳಿಕ ನಿನಗೆ ಯಾವ ಕಾರ್ಯವಿದೆ? ಓ ಮಹಾಭಾಗನೇ! ಅದು ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಳಭವಾದರೂ ನಾನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 180

इन्द्रद्युम्न उवाच । इन्द्रद्युम्नस्य ज्ञानाय प्राप्तोऽहं यत्तवांतिकम् । नाडीजंघेन चानीतो मरणे कृतनिश्चयः

ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಹೇಳಿದರು: ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನ ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನ/ಗುರುತಿಗಾಗಿ ನಾನು ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ನಾಡೀಜಂಘನು ನನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತಂದನು; ನಾನು ಮರಣಕ್ಕೆ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದೇನೆ।

Verse 181

यदि नो ज्ञास्यति भवांस्तं कीर्त्या च कुलेन च । प्रविशामि ततो नूनं प्रदीप्तं हव्यवाहनम्

ನೀನು ಅವನನ್ನು ಕೀರ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಕುಲದಲ್ಲಿಯೂ ಗುರುತಿಸದಿದ್ದರೆ, ಆಗ ನಾನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ದಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 182

नो चेत्कीर्तय मे कञ्चिदन्यं तु चिरजीविनम् । पृच्छामि तेन तं गत्वा येन वेत्ति न वा च सः

ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಚಿರಂಜೀವಿಯ ವಿಷಯವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು. ನಾನು ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕೇಳುತ್ತೇನೆ—ಅವನು ಅವನನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೋ ಇಲ್ಲವೋ.

Verse 183

बक उवाच । युक्तमुक्तमनेनाद्य तत्कुरुष्व वदास्य भोः । यदि जानासि कंचित्वमात्मनश्चिरजीविनम्

ಬಕನು ಹೇಳಿದನು—ಇಂದು ಇವನು ಹೇಳಿದ್ದು ಯುಕ್ತವೇ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡು; ಮಹಾಶಯ, ಹೇಳು—ನಿನ್ನ ಸ್ವಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಚಿರಂಜೀವಿಯನ್ನು ನೀನು ತಿಳಿದಿರುವೆಯೇ?

Verse 184

नो चेदहमपि क्षिप्रं प्रविशामि हुताशनम् । मार्कंडेनापि सहितः सांप्रतं तव पश्यतः

ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಾನೂ ಕೂಡ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತೇನೆ—ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನೊಡನೆ ಸಹ—ಈಗಲೇ, ನಿನ್ನ ಕಣ್ಣೆದುರೇ.

Verse 185

एवम् ज्ञात्वा महाभाग चिन्तयस्व चिरंतनम् । कंचिद्भूमितलेऽन्यत्र यतस्त्वं चिरजीवधृक्

ಓ ಮಹಾಭಾಗ, ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಚಿಂತಿಸು. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೆಡೆ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಹುಡುಕು; ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಚಿರಾಯುವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು.

Verse 186

आशया परया प्राप्तस्तवाहं किल मंदिरे । पुमानेष विशेषेण मार्कंडेयः प्रियो मम

ಪರಮ ಆಶಯೊಂದಿಗೆ ನಾನು ನಿನ್ನ ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಪುರುಷನು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು—ನನಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯನು.

Verse 187

संत्यत्र पर्वतश्रेष्ठाः शतशोऽथ सहस्रशः । येषु सन्ति महाभागास्तापसाश्चिरजीविनः । नान्यथा जीवितं चास्य कथंचित्संभविष्यति

ಇಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಮತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಗಳಿವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಾಯುಷಿಗಳಾದ ಮಹಾನ್ ತಪಸ್ವಿಗಳು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಇವನ ಪ್ರಾಣವು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 188

इंद्रद्युम्नस्य राजर्षेर्हितं परमकं भवेत् । तथावयोर्द्वयोश्चापि तस्माच्चिंतय सत्वरम्

ಇದರಿಂದ ರಾಜರ್ಷಿ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನಿಗೆ ಪರಮ ಹಿತವಾಗುವುದು, ಹಾಗೆಯೇ ನಮ್ಮಿಬ್ಬರಿಗೂ ಕೂಡ. ಆದ್ದರಿಂದ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸು.

Verse 189

तस्य तं निश्चयं ज्ञात्वा मरणार्थं महीपतेः । स उलूकः कृपां गत्वा ततो वचनमब्रवीत्

ಮರಣಹೊಂದಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ ಆ ರಾಜನ ನಿಶ್ಚಯವನ್ನು ಅರಿತು, ಆ ಗೂಬೆಯು ಕರುಣೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದುದಾಗಿ ಆಗ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿತು.

Verse 190

यद्येवं तु महाभाग मर्तुकामोऽसि सांप्रतम् । तदागच्छ मया सार्धं गन्धमादनपर्वतम्

ಎಲೈ ಮಹಾಭಾಗನೇ! ಹೀಗಿದ್ದು ನೀನು ಈಗ ಮರಣಹೊಂದಲು ಇಚ್ಛಿಸುವುದಾದರೆ, ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಗಂಧಮಾದನ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಬಾ.

Verse 191

तत्र संतिष्ठते गृध्रः स च मे परमः सुहृत् । चिरंतनस्तथा सम्यक्स ते ज्ञास्यति तं नृपम् । कथयिष्यत्यसंदिग्धं मम वाक्यादसंशयम्

ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಣಹದ್ದು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದೆ, ಅದು ನನ್ನ ಪರಮ ಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ಬಹಳ ಪುರಾತನವಾದುದು. ಅದು ಆ ರಾಜನನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಮಾತಿನಂತೆ ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

Verse 192

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा मार्कंडेयादिभिस्त्रिभिः । प्रोक्तः सर्वैर्महाभाग मा त्वं प्रविश पावकम्

ಅವನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯಪ್ರಮುಖರಾದ ಆ ಮೂವರು ಹಾಗೂ ಇತರ ಎಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ಆ ಮಹಾಭಾಗನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು—“ನೀನು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಡ।”

Verse 193

वयं यास्यामहे सर्वे त्वया सार्धं च तत्र हि । कदाचित्सोऽपि जानाति इंद्रद्युम्नं महीपतिम्

“ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನೊಡನೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವೆವು; ಬಹುಶಃ ಅವನಿಗೂ ಭೂಪತಿ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ರಾಜನು ಪರಿಚಿತನಾಗಿರಬಹುದು।”

Verse 194

तेषां तद्वचनं श्रुत्वा आशया परया युतः । स राजा सह तैः सर्वैः प्रययौ गंधमादनम्

ಅವರ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಪರಮ ಆಶೆಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾದ ಆ ರಾಜನು ಅವರ ಎಲ್ಲರೊಡನೆ ಗಂಧಮಾದನದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟನು।

Verse 195

गृध्रराजोऽपि तान्दृष्ट्वा सर्वानेव कृतांजलिः । उलूकं पुरतो दृष्ट्वा प्रहृष्टः सन्मुखो ययौ

ಗೃಧ್ರರಾಜನೂ ಅವರನ್ನು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ನೋಡಿ ಕೈಜೋಡಿಸಿ ವಂದಿಸಿದನು; ಮುಂದೆ ಇದ್ದ ಉಲೂಕನನ್ನು ಕಂಡು ಹರ್ಷಗೊಂಡು ಎದುರಿಗೆ ಬಂದು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಮುಂದಾದನು।

Verse 196

ततोऽब्रवीत्प्रहृष्टात्मा स्वागतं ते द्विजोत्तम । चिरकालात्प्रदृष्टोऽसि क एतेऽन्येऽत्र ये स्थिताः

ಆಮೇಲೆ ಹರ್ಷಿತಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವನು ಹೇಳಿದನು—“ಸ್ವಾಗತ, ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ! ಬಹುಕಾಲದ ನಂತರ ನಿನ್ನ ದರ್ಶನವಾಯಿತು. ಇಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಈ ಇತರರು ಯಾರು?”

Verse 197

उलूक उवाच । एष मे परमं मित्रं नाडीजंघो बकः स्मृतः । एतस्यापि तु मार्कण्डः संस्थितः परमः सुहृत्

ಉಲೂಕನು ಹೇಳಿದನು—ಇವನು ನನ್ನ ಪರಮ ಮಿತ್ರನು; ‘ನಾಡೀಜಂಘ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಬಕ (ಕೊಕ್ಕರೆ). ಇವನಿಗೂ ಮಾರ್ಕಂಡನು ಪರಮ ಸುಹೃದನಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 198

असौ त्रैलोक्यविख्यातः सप्तकल्पस्मरो भुवि । एतस्यापि सुहृत्कश्चिन्नैनं जानामि सत्वरम्

ಅವನು ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲೂ ವಿಖ್ಯಾತನು; ಭುವಿಯಲ್ಲಿ ಏಳು ಕಲ್ಪಗಳವರೆಗೆ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವನು. ಆದರೆ ಅವನ ಸ್ವಂತ ಸುಹೃದನು ಯಾರು ಎಂಬುದು ನನಗೆ ತಕ್ಷಣ ತಿಳಿಯದು.

Verse 199

म्रियमाणो मया ह्येष समानी तस्तवांतिकम् । अयं जीवति विज्ञात इंद्रद्युम्ने नरेश्वरे । नो चेत्प्रविशति क्षिप्रं प्रदीप्तं हव्यवाहनम्

ಮರಣಾಸನ್ನನಾಗಿದ್ದ ಇವನನ್ನು ನಾನು ನಿನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ತಂದೆ. ನರೆಶ್ವರ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ತಿಳಿದು/ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಇವನು ಜೀವಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಇವನು ಶೀಘ್ರವೇ ಪ್ರಜ್ವಲಿತ ಹವ್ಯವಾಹನದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವನು.

Verse 200

स त्वं जानासि चेद्ब्रूहि इन्द्रद्युम्नं महीपतिम् । चिरंतनो मयापि त्वं तेन प्रष्टुं समागतः

ಆದುದರಿಂದ ನಿನಗೆ ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ ಭೂಪತಿ ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನ ಕುರಿತು ಹೇಳು. ನೀನು ಚಿರಂತನನು; ನಾನೂ ಅವನ ವಿಷಯವಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.

Verse 201

गृध्र उवाच । इन्द्रद्युम्नेति विख्यातं राजानं न स्मराम्यहम् । न दृष्टो न श्रुतश्चापि इन्द्रद्युम्नो महीपतिः

ಗೃಧ್ರನು ಹೇಳಿದನು—‘ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ’ ಎಂದು ವಿಖ್ಯಾತನಾದ ರಾಜನನ್ನು ನಾನು ಸ್ಮರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನನೆಂಬ ಆ ಮಹೀಪತಿಯನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿಲ್ಲ; ಕೇಳಿಲ್ಲವೂ.

Verse 202

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सोऽपि राजा सुदुर्मनाः । मनसा चिन्तयामास मरणे कृतनिश्चयः

ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ರಾಜನೂ ಅತೀವ ದುಃಖಿತನಾದನು; ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮರಣನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಚಿಂತನೆಗೆ ತೊಡಗಿದನು.

Verse 203

ततस्तु कौतुकाविष्टस्तं पप्रच्छ द्विजोत्तमम् । कर्मणा केन संप्राप्तमायुष्यं चेदृशं वद

ನಂತರ ಕುತೂಹಲದಿಂದ ತುಂಬಿ ಅವನು ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜನನ್ನು ಕೇಳಿದನು—“ಯಾವ ಕರ್ಮದಿಂದ ನಿನಗೆ ಇಂತಹ ಆಯುಷ್ಯ ದೊರಕಿತು? ಹೇಳು.”

Verse 204

ततः संभावयिष्यामि श्रुत्वा तेऽहं विभावसुम्

“ನಂತರ ನಿನ್ನಿಂದ ಕೇಳಿ ನಾನು ವಿಭಾವಸುವನ್ನು ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿ ಸತ್ಕರಿಸುವೆನು.”