Adhyaya 16

Verse 1

तारक उवाच । राज्येन बुद्बुदाभेन स्त्रीभिरक्षैश्च पानकैः । मोहितो जन्म लब्ध्वात्र त्यजते पौरुषं नरः

ತಾರಕನು ಹೇಳಿದನು—ಬುಬ್ಬುಳದಂತೆ ಕ್ಷಣಭಂಗುರವಾದ ರಾಜ್ಯದಿಂದ, ಸ್ತ್ರೀಯರಿಂದ, ಪಾಶಕ್ರೀಡೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಪಾನದಿಂದ ಮೋಹಿತನಾಗಿ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ಪಡೆದ ಮನುಷ್ಯನು ಸಹ ತನ್ನ ಪೌರುಷಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 2

जन्म तस्य वृथा सर्वमाकल्पांतं न संशयः

ಅವನ ಜನ್ಮವೆಲ್ಲ ಕಲ್ಪಾಂತದವರೆಗೂ ವ್ಯರ್ಥವೇ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 3

मातापितृभ्यां न करोति कामान्बन्धूनशोकान्न करोति यो वा । कीर्तिं हि वा नार्जयते न मानं नरः स जातोऽपि मृतोऽत्र लोके

ಯಾರು ತಾಯಿ-ತಂದೆಯರ ಯಥೋಚಿತ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬಂಧುಗಳನ್ನು ಶೋಕಮುಕ್ತರಾಗಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಕೀರ್ತಿ ಮಾನಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ—ಅವನು ಹುಟ್ಟಿದ್ದರೂ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮೃತಸಮಾನನು.

Verse 4

तस्माज्जयायामरपुंगवानां त्रैलोक्यलक्ष्मीहरणाय शीघ्रम् । संयोज्यतां मे रथमष्टचक्रं बलं च मे दुर्जयदैत्यचक्रम्

ಆದ್ದರಿಂದ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠರ ಮೇಲೆ ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ತ್ರೈಲೋಕ್ಯದ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಹರಣ ಮಾಡಲು ನನ್ನ ಅಷ್ಟಚಕ್ರ ರಥವನ್ನು ಜೂಡಿಸಲಿ; ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನ ಸೇನೆ—ದುರ್ಜಯ ದೈತ್ಯಚಕ್ರ—ಸಮಾವೇಶಗೊಳ್ಳಲಿ.

Verse 5

ध्वजं च मे कांचनपट्टबन्धं छत्रं च मे मौक्तिकजालबद्धम् । अद्याहमासां सुरकामिनीनां धम्मील्लकांश्चाग्रथितान्करिष्ये

ನನ್ನ ಧ್ವಜವನ್ನು ಕಂಚನ ಪಟ್ಟಬಂಧದಿಂದ ಬಿಗಿಸಲಿ; ನನ್ನ ಛತ್ರವನ್ನು ಮೌಕ್ತಿಕ ಜಾಲದಿಂದ ಕಟ್ಟಲಿ. ಇಂದು ನಾನು ದೇವರ ಪ್ರಿಯೆಯರಾದ ಆ ಸ್ವರ್ಗಕನ್ಯೆಯರ ಕೂದಲಿನ ಗುಂಡಿಗಳನ್ನು ಗೂದಿ ಒಂದಾಗಿಸುವೆನು.

Verse 6

यथा पुरा मर्कटको जनन्यास्तस्याश्च सत्येन तु तारकः स्याम्

ಹಿಂದೆ ತಾಯಿಯ ಸತ್ಯದಿಂದ ಮರ್ಕಟನು ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ಅದೇ ಸತ್ಯಬಲದಿಂದ ನಾನೂ ‘ತಾರಕ’—ಉದ್ಧಾರಕ—ಆಗಲಿ.

Verse 7

नारद उवाच । तारकस्य वचः श्रुत्वा ग्रसनोनाम दानवः । सेनानीर्दैत्यराजस्य तथा चक्रेऽविलंबितम्

ನಾರದರು ಹೇಳಿದರು—ತಾರಕನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ದೈತ್ಯರಾಜನ ಸೇನಾನಾಯಕನಾದ ‘ಗ್ರಸನ’ ಎಂಬ ದಾನವನು, ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಹಾಗೆಯೇ ಕಾರ್ಯಮಾಡಿದನು.

Verse 8

आहत्य भेरीं गम्भीरां दैत्यानाहूय सत्वरः । सज्जं चक्रे रथं दैत्यो दैत्यराजस्य धीमतः

ಗಂಭೀರನಾದದ ಭೇರಿಯನ್ನು ಬಾರಿಸಿ ದೈತ್ಯರನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿಸಿ, ಆ ದಾನವನು ಧೀಮಂತ ದೈತ್ಯರಾಜನ ರಥವನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿದನು।

Verse 9

गरुडानां सहस्रेण गरुडोपमितत्विषा । ते हि पुत्राः सुपर्णस्य संस्थिता मेरुकन्दरे

ಗರುಡನಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಸಾವಿರ ಗರುಡರೊಂದಿಗೆ—ಅವರು ನಿಜಕ್ಕೂ ಸುಪರ್ಣನ ಪುತ್ರರು—ಮೇರುಪರ್ವತದ ಕಂದರಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದರು।

Verse 10

विजित्य दैत्यराजेन वाहनत्वे प्रकल्पिताः । अष्टाष्टचक्रः सरथश्चतुर्योजनविस्तृतः

ದೈತ್ಯರಾಜನು ಜಯಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಅವರು ಅವನ ವಾಹನವಾಗಿ ನಿಯೋಜಿತರಾದರು; ಆ ರಥವು ಎಂಟು-ಎಂಟು ಚಕ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ, ನಾಲ್ಕು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿತ್ತು।

Verse 11

नानाक्रीडागृहयुतो गीतवाद्यमनोहरः । गंधर्वनगराकारः संयुक्तः प्रत्यदृस्यत

ನಾನಾ ಕ್ರೀಡಾಗೃಹಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿ, ಗೀತ-ವಾದ್ಯಗಳಿಂದ ಮನೋಹರವಾಗಿ, ಗಂಧರ್ವನಗರದ ಆಕಾರದಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಜ್ಜಾಗಿ ಅದು ಕಾಣಿಸಿತು।

Verse 12

आजग्मुस्तत्र दैत्याश्च दशा चंडपराक्रमाः । कोटिकोटिपरिवारा अन्ये च बहवो रणे

ಅಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರ ಪರಾಕ್ರಮದ ಹತ್ತು ದೈತ್ಯರು ಬಂದರು; ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕರು ಬಂದರು, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಕೋಟಿ-ಕೋಟಿ ಪರಿವಾರಸೇನೆ ಜೊತೆಯಾಗಿತ್ತು।

Verse 13

तेषामग्रेसरो जम्भः कुजम्भोनंतरस्तथा । महिषः कुञ्जरो मेषः कालनेमिर्निमिस्तथा

ಅವರ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಜಂಭನು; ನಂತರ ಕುಜಂಭನು; ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಿಷ, ಕುಞ್ಜರ, ಮೇಷ, ಮತ್ತು ಕಾಲನೇಮಿ ಹಾಗೂ ನಿಮಿಯೂ ಇದ್ದರು।

Verse 14

मथनो जंभकः शुम्भो दैत्येंद्रा दश नायकाः । दैत्येंद्रा गिरिवर्ष्माणः संति चंडपराक्रमाः

ಮಥನ, ಜಂಭಕ, ಶುಂಭ—ದೈತ್ಯರಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಸಮಾನವಾದ ಹತ್ತು ನಾಯಕರು; ಅವರು ಪರ್ವತದೇಹಿಗಳು, ಭಯಂಕರ ಪರಾಕ್ರಮಿಗಳಾದ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರರು.

Verse 15

नानाविधप्रहरणा नानाशस्त्रास्त्रपारगाः । तारकस्याभवत्केतुर्बहूरूपो महाभयः

ಅವರು ನಾನಾವಿಧ ಪ್ರಹರಣಗಳಿಂದ ಸಜ್ಜಾಗಿ, ವಿವಿಧ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತರಾಗಿದ್ದರು; ಆಗ ತಾರಕನ ಧ್ವಜ-ಕೇತು ಬಹುರೂಪಿಯಾಗಿ ಮಹಾಭಯಂಕರವಾಗಿ ಉದಯವಾಯಿತು।

Verse 16

क्वचिच्च राक्षसो घोरः पिशाचध्वांक्षगृध्रकः । एवं बहुविधाकारः स केतुः प्रत्यदृश्यत

ಒಮ್ಮೆ ಆ ಧ್ವಜ ಭೀಕರ ರಾಕ್ಷಸರೂಪವಾಗಿ, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪಿಶಾಚವಾಗಿ, ಕಾಗೆ ಅಥವಾ ಗಿಡುಗವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು; ಹೀಗೆ ಬಹುವಿಧ ಆಕಾರಧಾರಿಯಾದ ಆ ಕೇತು ಪುನಃಪುನಃ ದೃಶ್ಯವಾಯಿತು।

Verse 17

केतुना मकरेणापि सेनानीर्ग्रसनो बभौ । पैशाचं यत्र वदनं जंभस्यासीदयस्मयम्

ಮಕರ-ಕೇತುವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸೇನಾನಿ ಗ್ರಸನನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು; ಅಲ್ಲಿ ಜಂಭನ ಮುಖ ಪಿಶಾಚಸಮಾನವಾಗಿ, ಕಬ್ಬಿಣದಂತೆ ಕಠಿಣವಾಗಿತ್ತು।

Verse 18

खरो विधुतलांगूलः कुजम्भस्याभवद्ध्वजे । महिषस्य च गोमायुः कांतो हैमस्तथां बभौ

ಕುಜಂಭನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಬಾಲವನ್ನು ಝಳಪಿಸುತ್ತಾ ಹೊಡೆಯುವ ಕತ್ತೆ ಇತ್ತು; ಮಹಿಷನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಕాంతಿಮಯ ಸ್ವರ್ಣವರ್ಣ ಗೋಮಾಯು (ನರಿ) ಚಿಹ್ನವು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು।

Verse 19

गृध्रो वै कुंजरस्यासीन्मेषस्याभूच्च राक्षसः । कालनेमेर्महाकालो निमेरासीन्महातिमिः

ಕುಞ್ಜರನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಗೃಧ್ರವಿತ್ತು; ಮೇಷನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸ. ಕಾಲನೇಮಿಯ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಮಹಾಕಾಲ, ನಿಮಿಯ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಮಹಾತಿಮಿ—ಘೋರ ಅಂಧಕಾರ—ಚಿಹ್ನವಾಗಿತ್ತು।

Verse 20

राक्षसी मथनस्यापि ध्वांक्षोऽभूज्जंभकस्य च । महावृकश्च शुम्भस्य ध्वजा एवंविधा बभुः

ಮಥನನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸೀ ಇತ್ತು; ಜಂಭಕನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಕಾಗೆ; ಶುಂಭನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಮಹಾವೃಕ—ಭಯಾನಕ ದೊಡ್ಡ ತೋಳ—ಇತ್ತು. ಇಂಥ ಧ್ವಜಗಳೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು।

Verse 21

अनेकाकारविन्यासादन्येषां च ध्वजा भवन् । शतेन शीघ्रवेगानां व्याघ्राणां हेममालिनाम्

ಅನೇಕ ರೂಪಗಳ ವಿನ್ಯಾಸದಿಂದ ಇತರರ ಧ್ವಜಗಳೂ ಉದ್ಭವಿಸಿದವು—ಸ್ವರ್ಣಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ, ಶೀಘ್ರವೇಗದ ನೂರು ಹುಲಿಗಳಿಂದ ಎಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟವು।

Verse 22

ग्रसनस्य रथो युक्तो महामेघरवो बभौ । शतेन चापि सिंहानां रथो जंभस्य योजितः

ಗ್ರಸನನ ರಥವು ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಮಹಾಮೇಘಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ನಿನದಿಸಿತು; ಜಂಭನ ರಥವೂ ನೂರು ಸಿಂಹಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು।

Verse 23

कुजंभस्य रथो युक्तः पिशाचवदनैः खरैः । तावद्भिर्महिषस्योष्टैर्गजस्य च हयैर्युतः

ಕುಜಂಭನ ರಥವು ಪಿಶಾಚಮುಖದ ಕತ್ತೆಗಳಿಂದ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಿಷನ ರಥವು ಒಂಟೆಗಳಿಂದ, ಗಜನ ರಥವು ಸಮಪ್ರಮಾಣದ ಕುದುರೆಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿತ್ತು.

Verse 24

मेषस्य द्वीपिभिर्भीमैः कुञ्जरैः कालनेमिनः । पर्वतं वै समारूढो निश्चित्य विधृतं गजैः

ಮೇಷನ ರಥವು ಭೀಕರ ಚಿರತೆಗಳಿಂದ ಎಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು; ಕಾಲನೇಮಿಯ ರಥವು ಆನೆಗಳಿಂದ. ಅವನು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿ, ಆನೆಗಳು ಹಿಡಿದು ದೃಢಪಡಿಸಿದ ಪರ್ವತವನ್ನು ಏರಿ ನಿಂತನು.

Verse 25

चतुर्दंष्ट्रैर्गंधवद्भिश्चर्भिर्मेघसन्निभैः । शतहस्तायते कृष्णे तुरंगे हेमभूषणे

ನಾಲ್ಕು ದಂತಗಳಿರುವ, ಸುಗಂಧಯುಕ್ತ, ಮೇಘಸನ್ನಿಭ ಪ್ರಾಣಿಗಳೊಂದಿಗೆ, ಅವನು ಶತಹಸ್ತಪ್ರಮಾಣದ ಕಪ್ಪು, ಹಿಮಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಆರೂಢನಾದನು.

Verse 26

सितचामरजालेन शोभिते पुष्पदामनि । मथनोनाम दैत्येन्द्रः पाशहस्तो व्यराजत

ಬಿಳಿ ಚಾಮರಗಳ ಜಾಲದಿಂದ ಶೋಭಿತನಾಗಿ, ಪುಷ್ಪಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾಗಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪಾಶವನ್ನು ಹಿಡಿದ ‘ಮಥನ’ ಎಂಬ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು.

Verse 27

किंकिणीमालिनं चोष्ट्रमारूढोऽभूच्च जंभकः । कालमुंचं महामेघमारूढः शुम्भदानवः

ಕಿಂಕಿಣಿಗಳ ಮಾಲೆಯಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ ಒಂಟೆಯ ಮೇಲೆ ಏರಿದ ಜಂಭಕನೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು; ಮತ್ತು ಕಾಲವನ್ನೇ ಸುರಿಸುವಂತೆ ತೋರುವ ಮಹಾಮೇಘದ ಮೇಲೆ ಆರೂಢನಾದ ದಾನವ ಶುಂಭನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿದನು.

Verse 28

अन्ये च दानवा वीरा नानावाहनहेतयः । प्रचण्डचित्रवर्माणः कुण्डलोष्णीषभूषिताः

ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ವೀರ ದಾನವರು ಬಂದರು; ಅವರ ವಾಹನಗಳೂ ಆಯುಧಗಳೂ ನಾನಾವಿಧ. ಅವರು ಭಯಂಕರ ಪ್ರಚಂಡರು, ವಿಚಿತ್ರ ವರ್ಣದ ಕವಚಧಾರಿಗಳು, ಕುಂಡಲ ಮತ್ತು ಉಷ್ಣೀಷಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತರು.

Verse 29

नानाविधोत्तरासंगा नानामाल्यविभूषणाः । नानासुगंधगंधाढ्या नानाबंधिशतस्तुताः

ಅವರು ನಾನಾವಿಧ ಉತ್ತರೀಯಗಳೂ ಉಪಾಂಗಗಳೂ ಧರಿಸಿದ್ದರು; ವಿಭಿನ್ನ ಮಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತರಾಗಿದ್ದರು; ಅನೇಕ ಮಧುರ ಸುಗಂಧಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು; ತಮ್ಮ ಭಟ್ಟರಿಂದ ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 30

नानावाद्यपरिस्यंदसाग्रेसरमहारथाः । नानाशौर्यकथासक्तास्तस्मिन्सैन्ये महारथाः

ಆ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಾರಥಿಗಳು ಇದ್ದರು; ನಾನಾವಿಧ ವಾದ್ಯಗಳ ಹರಿಯುವ ನಾದದ ನಡುವೆ ಅವರು ಅಗ್ರಭಾಗವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಆ ಮಹಾವೀರರು ನಾನಾ ಶೌರ್ಯಕಥೆಗಳ ವರ್ಣನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿದ್ದರು.

Verse 31

तद्बलं दैत्यसिंहस्य भीमरूपं व्यदृश्यत । भूमिरेणुसमालिंगत्तुरंगरथपत्तिकम्

ಆಗ ಆ ದೈತ್ಯಸಿಂಹನ ಸೇನೆ ಭೀಕರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿತು. ಕುದುರೆ, ರಥ, ಪಾದಾತಿಗಳಿಂದ ಎದ್ದ ಧೂಳು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡಂತಾಯಿತು.

Verse 32

स च दैत्येश्वरः क्रुद्धः समारूढो महारथम् । दशभिः शुशुबे दैत्यैर्दशबाहुरिवेश्वरः । जगद्धंतुं प्रवृत्तो वा प्रतस्थेऽसौ सुरान्प्रति

ಆ ದೈತ್ಯೇಶ್ವರನು ಕ್ರುದ್ಧನಾಗಿ ಮಹಾರಥವನ್ನು ಏರಿದನು. ಹತ್ತು ದೈತ್ಯರಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅವನು ದಶಬಾಹು ಈಶ್ವರನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು; ಜಗತ್ತನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಹೊರಟವನಂತೆ ದೇವತೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದನು.

Verse 33

एतस्मिन्नंतरे वायुर्देवदूतः सुरालयम् । दृष्ट्वा तद्दानव बलं जगामेंद्रस्य शंसितुम्

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದೇವದೂತ ವಾಯು ದೇವಲೋಕದ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ದಾನವಸೈನ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡಲು ಹೊರಟನು.

Verse 34

स गत्वा तु सभां दिव्यां महेंद्रस्य महात्मनः । शशंस मध्ये देवानामिदं कार्यमुपस्थितम्

ಅವನು ಮಹಾತ್ಮ ಮಹೇಂದ್ರನ ದಿವ್ಯಸಭೆಗೆ ಹೋಗಿ ದೇವರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿದನು—“ಈ ತುರ್ತು ಕಾರ್ಯ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆ.”

Verse 35

तच्छ्रुत्वा देवराजः स निमीलितविलोचनः । बृहस्पतिमुवाचेदं वाक्यं काले महामतिः

ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವರಾಜನು ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಲೀನನಾದನು. ಬಳಿಕ ಕಾಲೋಚಿತ ಮಹಾಮತಿಯಾದವನು ಬೃಹಸ್ಪತಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 36

इन्द्र उवाच । संप्राप्तोऽतिविमर्दोऽयं देवानां दानवैः सह । कार्यं किमत्र तद्ब्रुहि नीत्युपायोपबृंहितम्

ಇಂದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—“ದೇವರು ಮತ್ತು ದಾನವರ ನಡುವೆ ಈ ಭೀಕರ ಸಂಘರ್ಷ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ನೀತಿ-ಉಪಾಯಗಳಿಂದ ಬಲಪಡಿಸಿ ಹೇಳು, ಇಲ್ಲಿ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?”

Verse 37

एतच्छ्रुत्वा च वचनं महेंद्रस्य गिरांपतिः । प्रत्युवाच महाभागो बॉहस्पति रुदारधीः

ಮಹೇಂದ್ರನ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ವಾಕ್ಪತಿ, ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತನಾದ ದೃಢಬುದ್ಧಿಯ ಬೃಹಸ್ಪತಿಯು ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದನು.

Verse 38

बृहस्पतिरुवाच । सामपूर्वं स्मृता नीतिश्चतुरंगामनीकिनीम् । जिगीषतां सुरश्रेष्ठ स्थितिरेषा सनातनी

ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ಜಯವನ್ನು ಬಯಸುವವರ ನೀತಿ ‘ಸಾಮ’ದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ; ಚತುರಂಗಿಣೀ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಯಥಾಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಯೋಗಿಸಬೇಕು. ಇದೇ ಜಯಿಗಳ ಸನಾತನ, ಚಿರಪರಿಚಿತ ಕ್ರಮ.

Verse 39

साम दानं च भेदश्च चतुर्थो दंड एव च । नीतौ क्रमात्प्रयोज्याश्च देशकालविशेषतः

ಸಾಮ, ದಾನ, ಭೇದ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕನೆಯದು ದಂಡ—ಈ ನಾಲ್ಕು ಉಪಾಯಗಳನ್ನು ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ, ದೇಶ-ಕಾಲದ ವಿಶೇಷತೆಯಂತೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸಬೇಕು.

Verse 40

तत्र साम प्रयोक्तव्यमार्येषु गुणवत्सु च । दानं लुब्धेषु भेदश्च शंकितोष्वितो निश्चयः

ಇಲ್ಲಿ ಆರ್ಯರು ಹಾಗೂ ಗುಣವಂತರಲ್ಲಿ ‘ಸಾಮ’ವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಬೇಕು; ಲೋಭಿಗಳಲ್ಲಿ ‘ದಾನ’ ಫಲಕಾರಿ; ಸಂಶಯಶೀಲ ಹಾಗೂ ಚಂಚಲಚಿತ್ತರ ಮೇಲೆ ‘ಭೇದ’ವೇ ನಿಶ್ಚಿತ ಉಪಾಯ.

Verse 41

दण्डश्चापि प्रयोक्तव्यो नित्यकालं दुरात्मसु । साम दैत्येषु नैवास्ति निर्गुणत्वाद्दुरात्मसु

ದುರಾತ್ಮರ ಮೇಲೆ ದಂಡವನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ ಪ್ರಯೋಗಿಸಬೇಕು. ದೈತ್ಯರಲ್ಲಿ ‘ಸಾಮ’ಕ್ಕೆ ಸ್ಥಾನವಿಲ್ಲ; ಅವರು ಗುಣರಹಿತರು, ದುಷ್ಟಚಿತ್ತರು ಆದ್ದರಿಂದ.

Verse 42

श्रिया तेषां च किं कार्यं समृद्धानां तथापि यत् । जातिधर्मेण चाभेद्या विधातुरपि ते मताः

ಅವರು ಈಗಾಗಲೇ ಸಮೃದ್ಧರಾಗಿರುವಾಗ ಅವರಿಗೆ ಶ್ರೀ-ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕೊಟ್ಟರೆ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಅವರು ತಮ್ಮ ಜಾತಿಧರ್ಮದಿಂದ ಬದಲಿಸಲಾಗದವರು ಎಂದು—ವಿಧಾತನಿಗೂ ಸಹ—ಎಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 43

एको ह्युपायो दंडोऽत्र भवतां यदि रोचते । दुर्जनः सुजनत्वाय कल्पते न कदाचन

ಇಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಉಪಾಯ—ದಂಡ, ನಿಮಗೆ ಇಷ್ಟವಾದರೆ. ದುರ್ಜನನು ಎಂದಿಗೂ ಸುಜನತ್ವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 44

लालितः पालितो वापि स्वस्वभावं न मुंचति । एवं मे मन्यते बुद्धिर्भवंतो यद्व्यवस्यताम्

ಲಾಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಕಾಪಾಡಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಯಾರೂ ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ನನ್ನ ನಿಶ್ಚಿತ ಬುದ್ಧಿ; ನೀವು ಯೋಗ್ಯವೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿರಿ.

Verse 45

एवमुक्तः सहस्राक्ष एवमेवेत्युवाच ह । कर्तव्यतां च संचिंत्य प्रोवाचामरसंसदि

ಇಂತೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ ಇಂದ್ರನು “ಏವಮೇವ, ಏವಮೇವ” ಎಂದು ನುಡಿದನು. ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿ ಅಮರಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದನು.

Verse 46

बहुमानेन मे वाचं श्रृणुध्वं नाकवासिनः

ಹೇ ನಾಕವಾಸಿಗಳೇ, ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.

Verse 47

भवंतो यज्ञभोक्तारः सतामिष्टाश्च सात्त्विकाः । स्वेस्वे पदे स्थिता नित्यं जगतः पालने रताः

ನೀವು ಯಜ್ಞಭೋಕ್ತರು, ಸತ್ಪುರುಷರಿಗೆ ಇಷ್ಟರು, ಸಾತ್ತ್ವಿಕರು. ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ಸ್ಥಿರರಾಗಿ ಜಗತ್ತಿನ ಪಾಲನೆ-ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದೀರಿ.

Verse 48

भवतां च निमित्तेन बाधंते दानवेश्वराः । तेषां समादि नैवास्ति दंड एव विधीयताम्

ನಿಮ್ಮ ನಿಮಿತ್ತದಿಂದ ದಾನವಾಧಿಪತಿಗಳು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಧಾನವೇ ಇಲ್ಲ—ದಂಡವನ್ನೇ ವಿಧಿಸಲಿ.

Verse 49

क्रियतां समरे बुद्धिः सैन्यं संयोज्यतामिति । आवाद्यंतां च शस्त्राणि पूज्यं तां शस्त्रदेवताः

‘ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಲಿ; ಸೇನೆಯನ್ನು ಸಮಾವೇಶಗೊಳಿಸಲಿ. ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನಾದಗೊಳಿಸಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಿ; ಶಸ್ತ್ರದೇವತೆಗಳನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಪೂಜಿಸಲಿ.’

Verse 50

इत्युक्ताः समनह्यंत देवानां ये प्रधानतः । वाजिनामयुतेनाजौ हेमपट्टपरिष्कृताः

ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ದೇವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನರಾದವರು ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸನ್ನದ್ಧರಾದರು. ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ವರ್ಣಾಲಂಕಾರಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸಿ, ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಕುದುರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರು.

Verse 51

वाहनानि विमानानि योजयंतु ममामराः । यमं सेनापतिं कृत्वा शीघ्रं निर्यात देवताः

ನನ್ನ ಅಮರರು ವಾಹನಗಳನ್ನೂ ವಿಮಾನಗಳನ್ನೂ ಜೋಡಿಸಲಿ. ಯಮನನ್ನು ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿ, ಓ ದೇವತೆಗಳೇ, ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಹೊರಡಿರಿ.

Verse 52

नानाश्चर्यगुणोपेता दुर्जया देवदानवैः । रथो मातलिना युक्तो महेंद्रस्याप्यदृश्यत

ಆಗ ಮಾತಲಿಯಿಂದ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಹೇಂದ್ರನ ರಥವು ಕಾಣಿಸಿತು—ಅನೇಕ ಆಶ್ಚರ್ಯಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿ, ದೇವ-ದಾನವರಿಗೂ ದುರಜಯವಾಗಿತ್ತು.

Verse 53

यमो महिषमास्थाय सेनाग्रे समवर्तत । चंडकिंकिणिवृंदेन सर्वतः परिवारितः

ಯಮನು ಮಹಿಷಾರೂಢನಾಗಿ ಸೇನೆಯ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತನು; ಚಂಡವಾದ ಕಿಂಕಿಣಿಗಳ ಘೋರ ಝಂಕರದ ಗುಂಪು ಅವನನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಆವರಿಸಿತು।

Verse 54

कल्पकालोज्जवालापूरितांबरगोचरः । हुताश उरणारूढः शक्तिहस्तो व्यवस्थितः

ಕಲ್ಪಾಂತಾಗ್ನಿಯಂತೆ ಜ್ವಲಿಸಿ ಆಕಾಶವನ್ನು ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಹುತಾಶನು, ಮೇಷಾರೂಢನಾಗಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಸಿದ್ಧನಾಗಿ ನಿಂತನು।

Verse 55

पवनोंऽकुशपाणिस्तु विस्तारितमहाजवः । महाऋक्षं समारूढं सेनाग्रे समदृश्यत

ಕೈಯಲ್ಲಿ ಅಂಕುಶವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮಹಾವೇಗವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ಪವನನು, ಮಹಾ ಋಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಆರೂಢನಾಗಿ ಸೇನೆಯ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು।

Verse 56

भुजगेन्द्रं समारूढो जलेशो भगवान्स्वयम् । महापाशधरो वीरः सेनायां समवर्तत

ಸ್ವಯಂ ಜಲೇಶ್ವರನಾದ ಭಗವಾನ್ ವರುಣನು, ಭುಜಗೇಂದ್ರದ ಮೇಲೆ ಆರೂಢನಾಗಿ, ಮಹಾಪಾಶವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ವೀರನಾಗಿ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತನು।

Verse 57

नरयुक्ते रथे दिव्ये धनाध्यक्षो व्यचीचरत् । महासिंहरवो युद्धे गदाहस्तो व्यवस्थितः

ನರಯುಕ್ತ ದಿವ್ಯ ರಥದಲ್ಲಿ ಧನಾಧ್ಯಕ್ಷ ಕುಬೇರನು ಸಂಚರಿಸಿದನು; ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಹಾಸಿಂಹನಾದ ಮಾಡುತ್ತ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಗದೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಸಿದ್ಧನಾಗಿ ನಿಂತನು।

Verse 58

राक्षसेशोऽथ निरृती रथे रक्षोमुखैर्हयैः । धन्वी रक्षोगणवृतो महारावो व्यदृश्यत

ಆಗ ರಾಕ್ಷಸರಾಧಿಪತಿ ನಿರೃತಿ ರಥಾರೂಢನಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು; ರಾಕ್ಷಸಮುಖ ಅಶ್ವಗಳು ಎಳೆದ ರಥ. ಧನುರ್ಧರನಾಗಿ ರಾಕ್ಷಸಗಣಗಳಿಂದ ವೃತನಾಗಿ ಭೀಕರ ಗರ್ಜನೆ ಮಾಡಿದನು.

Verse 59

चंद्रादित्यावश्विनौ च वसवः साध्यदेवताः । विश्वेदेवाश्च रुद्राश्च सन्नद्धास्तस्थुराहवे

ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಆದಿತ್ಯ, ಅಶ್ವಿನಿಗಳು, ವಸುಗಳು, ಸಾಧ್ಯ ದೇವತೆಗಳು, ವಿಶ್ವೇದೇವರು ಹಾಗೂ ರುದ್ರರು—ಎಲ್ಲರೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಸ್ತ್ರಸನ್ನದ್ಧರಾಗಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತರು.

Verse 60

हेमपीठत्तरासंगाश्चित्रवर्मायुधध्वजाः । गंधर्वाः प्रत्यदृश्यन्त कृत्वा विश्वावसुं मुखे

ಸುವರ್ಣ ಉತ್ತರೀಯಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿ, ವಿಚಿತ್ರ ಕವಚ-ಆಯುಧ-ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಗಂಧರ್ವರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು; ಅವರು ವಿಶ್ವಾವಸುವನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು.

Verse 61

तथा रक्तोत्तरासंगा निर्मलायोविभूषणाः । गृध्रध्वजा अदृश्यंत राक्षसा रक्तमूर्धजाः

ಅದೇ ರೀತಿ ಕೆಂಪು ಉತ್ತರೀಯಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಹೊಳೆಯುವ ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿ, ಗೃಧ್ರಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತ, ರಕ್ತವರ್ಣ ಕೇಶಗಳ ರಾಕ್ಷಸರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು.

Verse 62

तथा भीमाशनिकराः कृष्णवस्त्रा महारथाः । यक्षास्तत्र व्यदृश्यंत मणिभद्रादिकोटिशः

ಅಲ್ಲಿಯೂ ಯಕ್ಷರು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು—ಭೀಕರ ವಜ್ರಸಮಾನ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದವರು, ಕಪ್ಪು ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳು, ಮಹಾರಥಿಗಳು; ಮಣಿಭದ್ರಾದಿಗಳಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ.

Verse 63

ताम्रोलूकध्वजा रौद्रा द्वीपिचर्मांबरास्तथा । पिशाचास्तत्र राजंते महावेगपुरःसराः

ಅಲ್ಲಿಯೂ ರೌದ್ರ ಪಿಶಾಚರು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದರು—ತಾಮ್ರವರ್ಣ ಗೂಬೆ-ಚಿಹ್ನಿತ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಚಿರತೆಚರ್ಮದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಉಟ್ಟು, ಮಹಾವೇಗದಿಂದ ಮುನ್ನಡೆದು ಧಾವಿಸುತ್ತಾ।

Verse 64

तथैव श्वेतवसनाः सितपट्टपताकिनः । मत्तेभवाहनप्रायाः किंनरास्तस्थुराहवे

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಕಿನ್ನರರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿಂತರು—ಶ್ವೇತ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ರೇಷ್ಮೆ ಪತಾಕೆಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತವರು, ಮತ್ತು ಬಹುತೇಕ ಮದೋನ್ಮತ್ತ ಆನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಆರೂಢರಾದವರು।

Verse 65

मुक्ताजाल पिरष्कारो हंसो हारसमप्रभः । केतुर्जलधिनाथस्य सौम्यरूपो व्यराजत

ಸಮುದ್ರಾಧಿಪತಿಯ ಕೇತು ಸೌಮ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು—ಮುತ್ತಿನ ಜಾಲದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಹಂಸ, ಹಾರದಂತೆ ಕాంతಿಮಯವಾಗಿ ವಿರಾಜಿಸಿತು।

Verse 66

पंचरागमहारत्नविटंको धनदस्य च । ध्वजः समुत्थितो भाति यातुकाम इवांबरम्

ಧನದ ಕುಬೇರನ ಧ್ವಜ—ಪಂಚರಾಗ ಮಹಾರತ್ನದಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ—ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು, ಆಕಾಶವನ್ನೇ ಹಾರಲು ಬಯಸುವಂತೆ।

Verse 67

कार्ष्णलोहमयो ध्वांक्षो यमस्याभून्महाध्वजः । राक्षसेशस्य वदनं प्रेतस्य ध्वज आबभौ

ಯಮನ ಮಹಾಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕಾಗೆ ಇತ್ತು; ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪತಿಯ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಪ್ರೇತಮುಖವು ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು।

Verse 68

हेमसिंहध्वजौ देवौ चन्द्रार्कवमितद्युति । कुंभेन चित्रवर्णेन केतुराश्विनयोरभूत्

ಎರಡು ದೇವರ ಧ್ವಜಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಣಸಿಂಹಚಿಹ್ನೆ ಇತ್ತು, ಅವರ ಕಾಂತಿ ಚಂದ್ರಸೂರ್ಯರಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು; ಅಶ್ವಿನೀಕುಮಾರರ ಕೇತು ವಿಚಿತ್ರವರ್ಣ ಕುಂಭವಾಗಿತ್ತು।

Verse 69

मातंगो हेमरचितश्चित्ररत्नपरिष्कृतः । ध्वजः शतक्रतोरासीत्सितचा मरसंस्थितः

ಶತಕ್ರತು (ಇಂದ್ರ)ನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಣನಿರ್ಮಿತ ಮಾತಂಗ (ಆನೆ) ಇತ್ತು, ವಿಚಿತ್ರ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ; ಜೊತೆಗೆ ಶುಭ್ರ ಚಾಮರವೂ ಇತ್ತು।

Verse 70

अन्येषां च ध्वजास्तत्र नानारूपा बभू रणे । सनागयक्षगंधर्वमहोरगनिशाचरा

ಆ ರಣಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇತರರ ಧ್ವಜಗಳೂ ನಾನಾರೂಪವಾಗಿದ್ದವು—ನಾಗ, ಯಕ್ಷ, ಗಂಧರ್ವ, ಮಹೋರಗ ಮತ್ತು ನಿಶಾಚರಗಣಗಳವು।

Verse 71

सेना सा देवराजस्य दुर्जया प्रत्यदृश्यत । कोटयस्तास्त्रयस्त्रिंशन्नानादेवकायिनाम्

ದೇವರಾಜನ ಆ ಸೇನೆ ದುರ್ಜೇಯವೆಂದು ಕಾಣಿಸಿತು—ನಾನಾವಿಧ ದಿವ್ಯದೇಹಧಾರಿಗಳ ಮುವತ್ತಮೂರು ಕೋಟಿ ದಳಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಇದ್ದವು।

Verse 72

हैमाचलाभे सितकर्णचामरे सुवर्णपद्मामलसुंदरस्रजि । कृताभिरामोज्ज्वलकुंकुमांकुरे कपोललीताविविमुक्तरावे

ಅವನು ಸ್ವರ್ಣಪರ್ವತದಂತೆ ದೀಪ್ತನಾಗಿದ್ದನು; ಶುಭ್ರ ಕರ್ಣಾಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಚಾಮರದಿಂದ ಶೋಭಿಸಿ, ಸ್ವರ್ಣಪದ್ಮಗಳ ನಿರ್ಮಲ-ಸುಂದರ ಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ; ಕಪೋಲಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಮನೋಹರ ಕುಂಕುಮಾಂಕುರಗಳ ಛಾಯೆಯೊಂದಿಗೆ, ಘನಗಂಭೀರ ರವವನ್ನು ಹೊರಬಿಟ್ಟು ಜ್ವಲಿಸಿದನು।

Verse 73

श्रितस्तदैरावणनामकुंजरे महाबलश्चित्रविशेषितांबरः । विशालवज्रांगवितानभूषितः प्रकीर्णकेयूरभुजाग्रमंडलः

ಆಗ ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ಪಾಕಶಾಸನ (ಇಂದ್ರ) ಐರಾವತನೆಂಬ ಗಜರಾಜನ ಮೇಲೆ ಆಸೀನನಾದನು. ವಿಚಿತ್ರ ಅಲಂಕಾರಗಳಿರುವ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ವಿಶಾಲ ವಜ್ರಪ್ರಭೆಯಂತಿರುವ ಛತ್ರವೈಭವದಿಂದ ಭೂಷಿತನಾಗಿ, ಭುಜಮಂಡಲಗಳಲ್ಲಿ ಚದುರಿದ ಕೇಯೂರಗಳ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಶೋಭಿಸಿದನು।

Verse 74

सहस्रदृग्बंदिसहस्रसंस्तुतस्त्रिविष्टपेऽशोभत पाकशासनः

ಆಗ ತ್ರಿವಿಷ್ಟಪ (ಸ್ವರ್ಗ)ದಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರನೇತ್ರಧಾರಿಯಾದ ಪಾಕಶಾಸನ (ಇಂದ್ರ) ಸಹಸ್ರ ಬಂದಿ-ಸ್ತುತಿಕಾರರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು।