Adhyaya 53

Verse 1

सुकलोवाच । एवं धर्मं श्रुतं पूर्वं पुराणेषु तदा मया । पतिहीना कथं भोगं करिष्ये पापनिश्चया

ಸುಕಲಾ ಹೇಳಿದರು—ಹಿಂದೆ ನಾನು ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಧರ್ಮವನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಆದರೆ ಪತಿಹೀನಳಾಗಿ, ಪಾಪನಿಶ್ಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಾನು ಭೋಗವನ್ನು ಹೇಗೆ ಅನುಭವಿಸಲಿ?

Verse 2

कांतेन तु विना तेन जीवं काये न धारये । विष्णुरुवाच । एवमुक्त्वा परं धर्मं पतिव्रतमनुत्तमम्

ಆ ಪ್ರಿಯ ಪತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಅವಳು ದೇಹದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಧರಿಸಲಾರಳು. ವಿಷ್ಣು ಹೇಳಿದರು—ಇಂತೆ ಹೇಳಿ, ಅವರು ಪರಮಧರ್ಮವಾದ ಅನುತ್ತಮ ಪತಿವ್ರತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು।

Verse 3

तास्तु सख्यो वरा नार्यो हर्षेण महतान्विताः । श्रुत्वा धर्मं परं पुण्यं नारीणां गतिदायकम्

ಅವಳ ಸಖಿಯರಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮಹಾ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದರು; ಏಕೆಂದರೆ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸದ್ಗತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಪರಮ ಪುಣ್ಯಧರ್ಮವನ್ನು ಅವರು ಕೇಳಿದರು।

Verse 4

स्तुवंति तां महाभागां सुकलां धर्मवत्सलाम् । ब्राह्मणाश्च सुराः सर्वे पुण्यस्त्रियो नरोत्तम

ಹೇ ನರೋತ್ತಮ! ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಶೀಲ ಸ್ತ್ರೀಯರು—ಎಲ್ಲರೂ ಧರ್ಮವತ್ಸಲ ಮಹಾಭಾಗ್ಯ ಸುಕಲೆಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 5

तस्या ध्यानं प्रकुर्वंति पतिकामप्रभावतः । अत्यर्थं दृढतामिंद्र सुःविचिंत्य सुरेश्वरः

ಅವಳ ಪತಿಪ್ರೇಮದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಎಲ್ಲರೂ ಅವಳ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಹೇ ಇಂದ್ರ, ದೇವೇಶ್ವರನು ಸುಚಿಂತನೆ ಮಾಡಿ ಅವಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ದೃಢ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿದನು।

Verse 6

सुकलायाः परं भावं सुविचार्यामरेश्वरः । चालये धैर्यमस्याश्च पतिस्नेहं न संशयः

ಸುಕಲೆಯ ಪರಮ ಭಾವವನ್ನು ಸುಚಿಂತನೆ ಮಾಡಿ ದೇವಾಧಿಪತಿ (ಇಂದ್ರ) ಮನದಲ್ಲಿ—“ಅವಳ ಧೈರ್ಯವನ್ನೂ ಕದಲಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅವಳ ಪತಿಸ್ನೇಹದಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ” ಎಂದುಕೊಂಡನು।

Verse 7

सस्मार मन्मथं देवं त्वरमाणः सुराधिपः । पुष्पचापं स संगृह्य मीनकेतुः समागतः

ತ್ವರೆಯಿಂದ ದೇವಾಧಿಪತಿ ಮನ್ಮಥ ದೇವನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದನು; ಪುಷ್ಪಚಾಪವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮೀನಕೇತು (ಮನ್ಮಥ) ಅಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದನು।

Verse 8

प्रियया च तया युक्तो रत्या दृष्टमहाबलः । बद्धांजलिपुटो भूत्वा सहस्राक्षमुवाच सः

ಪ್ರಿಯೆ ರತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಂದ ಆ ಮಹಾಬಲವಂತನನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನು ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ (ಇಂದ್ರ)ನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು।

Verse 9

कस्मादहं त्वया नाथ अधुना संस्मृतो विभो । आदेशो दीयतां मेद्य सर्वभावेन मानद

ಹೇ ನಾಥ, ಹೇ ವಿಭೋ, ಈಗ ನೀವು ನನನ್ನು ಏಕೆ ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದೀರಿ? ಹೇ ಮಾನದ, ಇಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಾವದಿಂದ ನನಗೆ ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ।

Verse 10

इंद्र उवाच । सुकलेयं महाभागा पतिव्रतपरायणा । शृणुष्व कामदेव त्वं कुरु साहाय्यमुत्तमम्

ಇಂದ್ರನು ಹೇಳಿದರು—ಸುಕಲೆಯಾ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿ, ಪತಿವ್ರತಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ಹೇ ಕಾಮದೇವ, ನನ್ನ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಹಾಯ ಮಾಡು.

Verse 11

निष्कर्षय महाभागां सुकलां पुण्यमंगलाम् । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य शक्रस्य तमथाब्रवीत्

“ಪುನ್ಯಮಂಗಳಮಯಿ, ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿ ಸುಕಲೆಯನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು ತರು.” ಶಕ್ರನ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಅವನು ಆಗ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

Verse 12

एवमस्तु सहस्राक्ष करिष्यामि न संशयः । साहाय्यं देवदेवेश तव कौतुककारणात्

“ತಥಾಸ್ತು, ಹೇ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ! ನಾನು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಹೇ ದೇವದೇವೇಶ, ನಿನ್ನ ಕೌತುಕಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.”

Verse 13

एवमुक्त्वा महातेजाः कंदर्पो मुनिदुर्जयः । देवाञ्जेतुं समर्थोऽहं समुनीनृषिसत्तमान्

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಮುನಿಗಳಿಗೆ ಸಹ ದುರ್ಜಯನಾದ ಕಂದರ್ಪನು ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ಋಷಿಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಾನು ದೇವರನ್ನು ಮುನಿಗಳೊಡನೆ ಜಯಿಸಲು ಸಮರ್ಥನು.”

Verse 14

किं पुनः कामिनीं देव यस्या अंगे न वै बलम् । कामिनीनामहं देव अंगेषु निवसाम्यहम्

ಮತ್ತೆ ಕಾಮಾತುರಳಾದ ಸ್ತ್ರೀಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಏನು ಹೇಳಲಿ, ಹೇ ದೇವ, ಅವಳ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಬಲವೇ ಇಲ್ಲ. ಹೇ ದೇವ, ನಾನು ಕಾಮಿನಿಯರ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತೇನೆ.

Verse 15

भाले कुचेषु नेत्रेषु कचाग्रेषु च सर्वदा । नाभौ कट्यां पृष्ठदेशे जघने योनिमंडले

ಸದಾ—ಲಲಾಟದಲ್ಲಿ, ಸ್ತನಗಳಲ್ಲಿ, ನೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ಕೇಶಾಗ್ರಗಳಲ್ಲಿ; ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ, ಕಟಿದೇಶದಲ್ಲಿ, ಪೃಷ್ಠಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ನಿತಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಯೋನಿಮಂಡಲದಲ್ಲಿ।

Verse 16

अधरे दंतभागेषु कक्षायां हि न संशयः । अंगेष्वेवं प्रत्यंगेषु सर्वत्र निवसाम्यहम्

ಅಧರದಲ್ಲಿ, ದಂತಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಕಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ (ಬಗಲಲ್ಲಿ) ಸಹ—ನಿಸ್ಸಂದೇಹ; ಹೀಗೆ ಅಂಗ-ಪ್ರತ್ಯಂಗಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 17

नारी मम गृहं देव सदा तत्र वसाम्यहम् । तत्रस्थः पुरुषान्सर्वान्मारयामि न संशयः

ಹೇ ದೇವಾ! ನಾರಿಯೇ ನನ್ನ ಗೃಹ; ನಾನು ಸದಾ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ। ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ ನಾನು ಎಲ್ಲ ಪುರುಷರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತೇನೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 18

स्वभावेनाबलादेव संतप्ता मम मार्गणैः । पितरं मातरं दृष्ट्वा अन्यं स्वजनबांधवम्

ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಅವಳು ಅಬಲೆಯಾಗಿದ್ದಳು; ನನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸಂತಪ್ತಳಾಗಿ, ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸ್ವಜನಬಂಧುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ…

Verse 19

सुरूपं सगुणं देव मम बाणा हता सती । चलते नात्र संदेहो विपाकं नैव चिंतयेत्

ಹೇ ದೇವಾ! ಸುರೂಪಳೂ ಸಗುಣಸಂಪನ್ನಳೂ ಆದ ಆ ಸತೀ ನನ್ನ ಬಾಣದಿಂದ ಆಘಾತಗೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ। ಅವಳು ಚಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಇದರ ವಿಪಾಕವನ್ನು (ಫಲವನ್ನು) ಚಿಂತಿಸಬಾರದು।

Verse 20

योनिः स्पंदेत नारीणां स्तनाग्रौ च सुरेश्वर । नास्ति धैर्यं सुरेशान सुकलां नाशयाम्यहम्

ಹೇ ಸುರೇಶ್ವರಾ! ಸ್ತ್ರೀಯರ ಯೋನಿಯೂ ಸ್ತನಾಗ್ರಗಳೂ ಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತವೆ; ಹೇ ಸುರಾಧಿಪಾ, ಧೈರ್ಯವಿಲ್ಲ—ನಾನು ಸುಕಲೆಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವೆನು।

Verse 21

इंद्र उवाच । पुरुषोहं भविष्यामि रूपवान्गुणवान्धनी । कौतुकार्थमिमां नारीं चालयामि मनोभव

ಇಂದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ನಾನು ಪುರುಷನಾಗಿ, ರೂಪವಂತನಾಗಿ, ಗುಣವಂತನಾಗಿ, ಧನವಂತನಾಗಿ ಭವಿಸುವೆನು. ಹೇ ಮನೋಭವಾ! ಕೌತುಕಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಚಲಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ।

Verse 22

नैव कामान्न संत्रासान्न वा लोभान्न कारणात् । न वै मोहान्न वै क्रोधात्सत्यं सत्यं रतिप्रिय

ಕಾಮದಿಂದಲ್ಲ, ಭಯದಿಂದಲ್ಲ, ಲೋಭದಿಂದಲ್ಲ, ಯಾವುದೆ ಕಾರಣದಿಂದಲ್ಲ; ಮೋಹದಿಂದಲ್ಲ, ಕ್ರೋಧದಿಂದಲ್ಲ—ಇದು ಸತ್ಯ, ಸತ್ಯ, ಹೇ ರತಿಪ್ರಿಯ।

Verse 23

कथं मे दृश्यते तस्या महत्सत्यं पतिव्रतम् । निष्कर्षिष्य इतो गत्वा भवन्मोहोत्र कारणम्

ಅವಳ ಮಹಾಸತ್ಯವೂ ಪತಿವ್ರತಧರ್ಮವೂ ನನಗೆ ಹೇಗೆ ಕಾಣುವುದು? ಇಲ್ಲಿಂದ ಹೋಗಿ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಮೋಹದ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು ತೋರಿಸುವೆನು।

Verse 24

एवं कामं च संदिश्य जगाम सुरराट्स्वयम् । आत्मविकृतिसंभूतो रूपवान्गुणवान्स्वयम्

ಹೀಗೆ ಕಾಮನಿಗೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿ ದೇವರಾಜನು ಸ್ವತಃ ಹೊರಟನು. ತನ್ನದೇ ಸ್ವರೂಪ-ವಿಕೃತಿಯಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿ, ತಾನೇ ರೂಪವಂತನೂ ಗುಣವಂತನೂ ಆದನು।

Verse 25

सर्वाभरणशोभांगः सर्वभोगसमन्वितः । भोगलीलासमाकीर्णः सर्वदौदार्यसंयुतः

ಅವರ ಅಂಗಗಳು ಸರ್ವಾಭರಣಗಳಿಂದ ದೀಪ್ತವಾಗಿವೆ; ಅವರು ಸರ್ವಭೋಗಸಂಪನ್ನರು. ಭೋಗಲೀಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೀನರಾಗಿ, ಸದಾ ಅಕ್ಷಯ ಔದಾರ್ಯದಿಂದ ಯುಕ್ತರು.

Verse 26

यत्र सा तिष्ठते देवी कृकलस्य प्रिया नृप । आत्मलीलां स्वरूपं च गुणं भावं प्रदर्शयेत्

ಹೇ ನೃಪ! ಕೃಕಲಪ್ರಿಯೆಯಾದ ಆ ದೇವಿ ಎಲ್ಲಿ ತಿಷ್ಠಿಸುತ್ತಾಳೋ, ಅಲ್ಲಿ ಅವಳು ತನ್ನ ಆತ್ಮಲೀಲೆ, ಸ್ವರೂಪ, ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಭಾವವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಾಳೆ.

Verse 27

नैव पश्यति सा तं तु पुरुषं रूपसंपदम् । यत्रयत्र व्रजेत्सा हि तत्र तां पश्यते नृप

ಅವಳು ಆ ರೂಪಸಂಪನ್ನ ಪುರುಷನನ್ನು ಏನೂ ನೋಡದು; ಆದರೆ ಹೇ ನೃಪ! ಅವಳು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾಳೋ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿಯೇ ಅವನೇ ಅವಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 28

साभिलाषेण मनसा तामेवं परिपश्यति । कामचेष्टां सहस्राक्षोऽदर्शयत्सर्वभावकैः

ಆಕಾಂಕ್ಷೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವನು ಅವಳನ್ನು ಹೀಗೆ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದನು; ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ (ಇಂದ್ರ)ನು ಸರ್ವಭಾವಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಮಚೇಷ್ಟೆಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದನು.

Verse 29

चतुष्पथे पथे तीर्थे यत्र देवी प्रयाति सा । तत्रतत्र सहस्राक्षस्तामेव परिपश्यति

ಚತುಷ್ಪಥದಲ್ಲಿ, ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ, ತೀರ್ಥಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ—ದೇವಿ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾಳೋ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿಯೇ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ (ಇಂದ್ರ) ಅವಳನ್ನೇ ಮಾತ್ರ ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 30

इंद्रेण प्रेषिता दूती सुकलां प्रति सा गता । सुकलां सुमहाभागां प्रत्युवाच प्रहस्य वै

ಇಂದ್ರನಿಂದ ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದೂತಿಕೆ ಸುಕಲೆಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಯಿತು. ಬಳಿಕ ನಗುತ್ತಾ ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿ ಸುಕಲೆಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡಿತು.

Verse 31

अहो सत्यमहोधैर्यमहो कांतिरहो क्षमा । अस्या रूपेण संसारे नास्ति नारी वरानना

ಅಹೋ! ಎಂಥ ಸತ್ಯ, ಎಂಥ ಧೈರ್ಯ, ಎಂಥ ಕಾಂತಿ, ಎಂಥ ಕ್ಷಮೆ! ಓ ಸುಮುಖಿಯೇ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅವಳ ರೂಪಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಸ್ತ್ರೀ ಇಲ್ಲ.

Verse 32

का त्वं भवसि कल्याणि कस्य भार्या भविष्यसि । यस्य त्वं सगुणा भार्या स धन्यः पुण्यभाग्भुवि

ಹೇ ಕಲ್ಯಾಣೀ, ನೀನು ಯಾರು? ಯಾರ ಪತ್ನಿಯಾಗುವೆ? ನೀನು ಗುಣವತಿಯಾದ ಪತ್ನಿಯಾಗಿರುವವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಧನ್ಯನು, ಪುಣ್ಯಭಾಗ್ಯವಂತನು.

Verse 33

तस्यास्तु वचनं श्रुत्वा तामुवाच मनस्विनी । वैश्यजात्यां समुत्पन्नो धर्मात्मा सत्यवत्सलः

ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ಮನಸ್ವಿನಿ ಹೇಳಿದಳು—“ಅವನು ವೈಶ್ಯಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವನು; ಧರ್ಮಾತ್ಮ, ಸತ್ಯಪ್ರಿಯ.”

Verse 34

तस्याहं हि प्रिया भार्या सत्यसंधस्य धीमतः । कृकलस्यापि वैश्यस्य सत्यमेव वदामि ते

ನಾನು ಆ ಸತ್ಯಸಂಧನಾದ, ಬುದ್ಧಿವಂತ ವೈಶ್ಯ ಕೃಕಲನ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ. ನಿನಗೆ ನಾನು ಸತ್ಯವನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 35

मम भर्ता स धर्मात्मा तीर्थयात्रां गतः सुधीः । तस्मिन्गते महाभागे मम भर्तरि संप्रति

ನನ್ನ ಪತಿ ಧರ್ಮಾತ್ಮನೂ ಬುದ್ಧಿವಂತನೂ ಆಗಿ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗೆ ತೆರಳಿದ್ದಾನೆ. ಆ ಮಹಾಭಾಗ ಪತಿ ಹೋದ ಬಳಿಕ ಈಗ ನಾನು…

Verse 36

अतिक्रांताः शृणुष्व त्वं त्रयश्चैवापि वत्सराः । ततोहं दुःखिता जाता विना तेन महात्मना

ಕೇಳು, ಸಂಪೂರ್ಣ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದವು. ಆ ಮಹಾತ್ಮನಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಅಪಾರ ದುಃಖಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದೆ.

Verse 37

एतत्ते सर्वमाख्यातमात्मवृत्तांतमेव ते । भवती पृच्छते मां का भविष्यति वदस्व मे

ಇದೆಲ್ಲ—ನನ್ನ ಜೀವನವೃತ್ತಾಂತ—ನಿನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಈಗ ನೀನು ‘ಅವಳು ಮುಂದೇನು ಆಗುವಳು?’ ಎಂದು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೀಯ; ಹೇಳು.

Verse 38

सुकलाया वचः श्रुत्वा दूत्या आभाषितं पुनः । मामेवं पृच्छसे भद्रे तत्ते सर्वं वदाम्यहम्

ಸುಕಲೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ದೂತಿಕೆ ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದಳು—‘ಭದ್ರೇ, ನೀನು ಹೀಗೆ ಕೇಳುವುದರಿಂದ ನಿನಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.’

Verse 39

अहं तवांतिकं प्राप्ता कार्यार्थं वरवर्णिनि । श्रूयतामभिधास्यामि श्रुत्वा चैवाव धार्यताम्

ವರವರ್ಣಿನಿ, ಒಂದು ಕಾರ್ಯಾರ್ಥವಾಗಿ ನಾನು ನಿನ್ನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ದಯವಿಟ್ಟು ಕೇಳು; ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಕೇಳಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಧಾರಣೆ ಮಾಡು.

Verse 40

गतस्ते निर्घृणो भर्ता त्वां त्यक्त्वा तु वरानने । किं करिष्यसि तेनापि प्रियाघातकरेण च

ಹೇ ವರಾನನೆ! ನಿನ್ನ ನಿರ್ದಯ ಭರ್ತನು ನಿನ್ನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ. ಪ್ರಿಯವಾದುದಕ್ಕೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಅವನಿಂದ ನೀನು ಏನು ಸಾಧಿಸಬಲ್ಲೆ?

Verse 41

यस्त्वां त्यक्त्वा गतः पापी साध्व्याचारसमन्विताम् । किं वा स ते गतो बाले तत्र जीवति वै मृतः

ಸಾಧ್ವೀ ಆಚಾರತತ್ತ್ವದಿಂದ ಯುಕ್ತಳಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಹೋದ ಆ ಪಾಪಿ ಎಲ್ಲಿ ಹೋದನು, ಓ ಬಾಲೆ? ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಜೀವಂತನಾಗಿದ್ದಾನೋ, ಅಥವಾ ನಿಜವಾಗಿ ಸತ್ತಾನೋ?

Verse 42

किं करिष्यति तेनैवं भवती खिद्यते वृथा । कस्मान्नाशयते चांगं दिव्यं हेमसमप्रभम्

ಅದರಿಂದ ಏನು ಸಾಧನೆ? ಈ ರೀತಿ ನೀನು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ದುಃಖಿಸುತ್ತಿರುವೆ. ಚಿನ್ನದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಆ ದಿವ್ಯ ದೇಹವನ್ನು ಅವನು ಏಕೆ ನಾಶಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ?

Verse 43

बाल्ये वयसि संप्राप्ते मानवो न च विंदति । एकं सुखं महाभागे बालक्रीडां विना शुभे

ಬಾಲ್ಯಾವಸ್ಥೆ ಬಂದಾಗ ಮಾನವನಿಗೆ (ಇತರೆ) ಸುಖ ದೊರಕದು. ಓ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತೀ, ಓ ಶುಭೆ! ಒಂದೇ ಸುಖ—ಬಾಲಕ್ರೀಡೆಯೇ.

Verse 44

वार्द्धके दुःखसंप्राप्तिर्जरा कायं प्रहिंसयेत् । तारुण्ये भुज्यते भोगः सुखात्सर्वो वरानने

ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ದುಃಖವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ; ಜರೆಯು ದೇಹವನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತದೆ. ಯೌವನದಲ್ಲಿ ಭೋಗಗಳು ಅನುಭವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ವರಾನನೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಸುಖವನ್ನೇ ಬಯಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 45

यावत्तिष्ठति तारुण्यं तावद्भुंजंति मानवाः । सुखभोगादिकं सर्वं स्वेच्छया रमते नरः

ಯೌವನವು ಇರುವವರೆಗೆ ಮಾನವರು ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ; ನರನು ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಸುಖ‑ಭೋಗಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 46

यावत्तिष्ठति तारुण्यं तावद्भोगान्प्रभुंजते । वयस्यपि गते भद्रे तारुण्ये किं करिष्यति

ಯೌವನ ಇರುವವರೆಗೆ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಹೇ ಭದ್ರೇ, ವಯಸ್ಸು ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಯೌವನವೇನು ಮಾಡಬಲ್ಲದು?

Verse 47

संप्राप्ते वार्द्धके देवि किंचित्कार्यं न सिध्यति । स्थविरश्चिंतयेन्नित्यं सुखकार्यं न गच्छति

ಹೇ ದೇವಿ, ವಾರ್ಧಕ್ಯ ಬಂದಾಗ ಯಾವುದೂ ಕಾರ್ಯ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿದ್ಧವಾಗದು; ವೃದ್ಧನು ನಿತ್ಯ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಸುಖಕರ ಕಾರ್ಯಗಳ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 48

वयस्यपि गते बाले क्रियते सेतुबंधनम् । तादृशोयं भवेत्कायस्तारुण्ये तु गते शुभे

ಹೇ ಬಾಲೆ, ಬಾಲ್ಯ ಕಳೆದರೂ ಸೇತುಬಂಧನ ಮಾಡಬಹುದು; ಆದರೆ ಶುಭ ಯೌವನ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ದೇಹವೂ ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ (ಅಶಕ್ತವಾಗಿ) ಆಗುತ್ತದೆ।

Verse 49

तस्माद्भुंक्ष्व सुखेनापि पिबस्व मधुमाधवीम् । कामाबाणा दहंत्यंगं तवेमे चारुलोचने

ಆದ್ದರಿಂದ ಸುಖವಾಗಿ ಭುಂಜಿಸು, ಈ ಮಧು‑ಮಾಧವಿಯನ್ನು ಪಾನಮಾಡು; ಹೇ ಚಾರುಲೋಚನೆ, ಕಾಮಬಾಣಗಳು ನಿನ್ನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತಿವೆ।

Verse 50

अयमेकः समायातः पुरुषो रूपवान्गुणी । अयं हि पुरुषव्याघ्रः सर्वज्ञो गुणवान्धनी

ಈ ಒಬ್ಬನೇ ಪುರುಷನು ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ—ರೂಪವಂತನು, ಗುಣವಂತನು. ನಿಜಕ್ಕೂ ಅವನು ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರ—ಸರ್ವಜ್ಞ, ಸದ್ಗುಣಸಂಪನ್ನ, ಧನವಂತನು.

Verse 51

तवार्थे नित्यसंयुक्तः स्नेहेन वरवर्णिनि । सुकलोवाच । बाल्यं नास्त्यपि जीवस्य तारुण्यं नास्ति जीविते

ಹೇ ಶುಭವರ್ಣಿನಿ! ಸ್ನೇಹದಿಂದ ನಾನು ಸದಾ ನಿನ್ನ ಹಿತದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಸುಕಲನು ಹೇಳಿದನು—ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಯ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ; ಯೌವನವೂ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ದುರ್ಲಭ.

Verse 52

वृद्धत्वं नास्ति चैवास्य स्वयंसिद्धः सुसिद्धिदः । अमरो निर्जरो व्यापी सुसिद्धः सर्ववित्तमः

ಅವನಿಗೆ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಅವನು ಸ್ವಯಂಸಿದ್ಧನು, ಪರಿಪೂರ್ಣ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡುವವನು. ಅಮರ, ಅಜರ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ—ಅವನು ಸुसಿದ್ಧ, ಸರ್ವವಿತ್ತಮ (ಸರ್ವೋನ್ನತ ಜ್ಞಾನಿ).

Verse 53

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे । त्रिपंचाशत्तमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಭೂಮಿಖಂಡದಲ್ಲಿ, ವೇನೋಪಾಖ್ಯಾನಾಂತರ್ಗತ ಸುಕಲಾಚರಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಐವತ್ತಮೂರನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.

Verse 54

यथा वार्द्धकिना कायस्तथा सूत्रेण मंदिरम् । अनेककाष्ठसंघातैर्नाना दारुसमुच्चयैः

ವರ್ಧಕಿ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ದೇಹರೂಪವನ್ನು ಕಟ್ಟುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಸೂತ್ರ (ಮಾಪರೇಖೆ) ಪ್ರಕಾರ ಮಂದಿರವು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ—ಅನೇಕ ಕಾಷ್ಠಸಂಘಾತಗಳಿಂದ, ನಾನಾ ದಾರುಸಮುಚ್ಚಯಗಳಿಂದ.

Verse 55

मृत्तिकयोदकेनापि समंतात्परिणामयेत् । लिपितं लेपकैः काष्ठं चित्रं भवति चित्रकैः

ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ನೀರಿನಷ್ಟರಿಂದಲೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬಹುದು. ಲೇಪಕರು ಲೇಪಿಸಿದ ಮರವು ಚಿತ್ರಕಾರರಿಂದ ಚಿತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 56

प्रथमं रूपमायाति गृहं सूत्रेण सूत्रितम् । पुष्णंति च स्वयं तत्तु लेपनाद्वै दिने दिने

ಮೊದಲು ಅಳತೆ ದಾರಿಯಿಂದ ರೇಖೆ ಹಾಕಿ ಮನೆ ರೂಪ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಅವರು ತಾವೇ ದಿನೇದಿನೇ ಲೇಪನ ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ಪೋಷಿಸಿ ಕಾಪಾಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 57

वायुनांदोलितं नित्यं गृहं च मलिनायते । मध्यमो वर्तुतः कालो गृहस्य परिकथ्यते

ಗಾಳಿಯಿಂದ ನಿತ್ಯವೂ ಅಲುಗಾಡುವ ಮನೆ ಮಲಿನವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮನೆಯಿಗೆ ಇಂತಹ ಕಾಲವನ್ನು ‘ಮಧ್ಯಮ’ ಕಾಲವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 58

रूपहानिर्भवेत्तस्य गृहस्वामी विलेपयेत् । स्वेच्छया च गृहस्वामी रूपवत्त्वं नयेद्गृहम्

ಅದರ ಸೌಂದರ್ಯ ಹಾನಿಯಾದರೆ ಗೃಹಸ್ವಾಮಿಯು ಮತ್ತೆ ಲೇಪನ ಮಾಡಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಬೇಕು. ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಮನೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ರೂಪವಂತವಾಗಿಸಬೇಕು.

Verse 59

तारुण्यं तस्य गेहस्य दूतिके परिकथ्यते । काष्ठसंघैश्च जीर्णत्वं बहुकालैः प्रयाति सः

ಓ ದೂತಿಕೆ, ಆ ಮನೆಯ ‘ತಾರುಣ್ಯ’ವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಮರದ ಕಂಬಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ಅದು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಬಳಿಕ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಜೀರ್ಣತೆಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ.

Verse 60

स्थानभ्रष्टाः प्रजायंते मूलाग्रे प्रचलंति ते । न सहेल्लेपनाभारमाधारेण प्रतिष्ठति

ತಮ್ಮ ಯೋಗ್ಯಸ್ಥಾನದಿಂದ ಭ್ರಷ್ಟರಾದವರು ಹೀನಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಮೂಲದ ಅಗ್ರಭಾಗದಲ್ಲೇ ಕಂಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಿರರಾಗದ ಕಾರಣ ಲೇಪನಭಾರವನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರರು.

Verse 61

एतद्गृहस्य वार्द्धक्यं कथितं शृणु दूतिके । पतमानं गृहं दृष्ट्वा गृहस्वामी परित्यजेत्

ಓ ದೂತಿಕೆ, ಈ ಗೃಹದ ವಾರ್ಧಕ್ಯ (ಕ್ಷಯ) ಹೀಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಕೇಳು. ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಮನೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಗೃಹಸ್ವಾಮಿಯು ಅದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.

Verse 62

गृहमन्यं प्रवेशाय प्रयात्येव हि सत्वरम् । तथा बाल्यं च तारुण्यं नृणां वृद्धत्वमेव च

ಮತ್ತೊಂದು ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಮನುಷ್ಯನು ತ್ವರೆಯಿಂದ ಹೋಗುವಂತೆ, ಮನುಷ್ಯರ ಬಾಲ್ಯವೂ ಯೌವನವೂ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತದೆ—ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧತ್ವವೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

Verse 63

स बाल्ये बालरूपश्च ज्ञानहीनं प्रकारयेत् । चित्रयेत्कायमेवापि वस्त्रालंकारभूषणैः

ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಬಾಲರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಜ್ಞಾನಹೀನನಾಗಿಯೂ ಪ್ರದರ್ಶಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ದೇಹವೂ ವಸ್ತ್ರ, ಅಲಂಕಾರ, ಭೂಷಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 64

लेपनैश्चंदनैश्चान्यैस्तांबूलप्रभवादिभिः । कायस्तरुणतां याति अतिरूपो विजायते

ಲೇಪನಗಳು, ಚಂದನ ಮತ್ತು ತಾಂಬೂಲಾದಿ ದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ದೇಹವು ಯೌವನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ; ಮನುಷ್ಯನು ಅತ್ಯಂತ ರೂಪವಂತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 65

बाह्याभ्यंतरमेवापि रसैः सर्वैः प्रपोषयेत् । तेन पोषणभावेन परिपुष्टः प्रजायते

ಬಾಹ್ಯವೂ ಅಂತರವೂ ಎರಡನ್ನೂ ಸಮಸ್ತ ರಸಗಳಿಂದ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೋಷಿಸಬೇಕು; ಆ ಪೋಷಣಭಾವದಿಂದಲೇ ಜೀವನು ಪರಿಪುಷ್ಟನಾಗಿ ವಿಕಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 66

जायते मांसवृद्धिस्तु रसैश्चापि नवोत्तमा । यांति विस्तरतां राजन्नंगान्याप्यायितान्यपि

ರಸಪೋಷಣೆಯಿಂದ ಮಾಂಸದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹೊಸ ವೃದ್ಧಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಓ ರಾಜನೇ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೋಷಿತ ಅಂಗಗಳೂ ಸಹ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯಿಂದ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ.

Verse 67

प्रत्यंगानि रसैश्चैव स्वंस्वं रूपं प्रयांति वै । दंताधरौ स्तनौ बाहू कटिपृष्ठमुरू उभे

ಪ್ರತ್ಯಂಗಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ರಸಗಳಿಂದ ತಮಗೆ ತಕ್ಕ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ—ಹಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ತುಟಿಗಳು, ಸ್ತನಗಳು, ಬಾಹುಗಳು, ಕಟಿ ಮತ್ತು ಬೆನ್ನು, ಹಾಗೂ ಎರಡೂ ತೊಡೆಗಳು.

Verse 68

हस्तपादतलौ तद्वद्वृद्धित्वं प्रतिपेदिरे । उभाभ्यामपि तान्येव वृद्धिमायांति तानि वै

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಕೈ ಮತ್ತು ಪಾದಗಳ ತಳಗಳು ಕೂಡ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದವು; ನಿಜಕ್ಕೂ, ಆ ಎರಡರಿಂದಲೇ ಅವೇ ಭಾಗಗಳು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುತ್ತವೆ.

Verse 69

अंगानि रसमांसाभ्यां सुरूपाणि भवंति ते । तैः स्वरूपैर्भवेन्मर्त्यो रसबद्धश्च दूतिके

ರಸ ಮತ್ತು ಮಾಂಸದ ಸಂಯೋಗದಿಂದ ಆ ಅಂಗಗಳು ಸುಂದರ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ; ಆ ಸ್ವರೂಪಗಳಿಂದಲೇ ಮರಣಶೀಲ ದೇಹವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ—ಓ ದೂತಿಕೆ, ರಸಾಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಬಂಧಿತನಾಗಿ.

Verse 70

सुरूपः कथ्यते मर्त्यो लोके केन प्रियो भवेत् । विष्ठामूत्रस्य वै कोशः काय एष च दूतिके

ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಸುರೂಪನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಯಾವ ನಿಜ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಅವನು ಪ್ರಿಯನಾಗುವನು? ಓ ದೂತಿಕೆ, ಈ ದೇಹವು ಮಲ–ಮೂತ್ರಗಳ ಚೀಲ ಮಾತ್ರ.

Verse 71

अपवित्रशरीरोयं सदा स्रवति निर्घृणः । तस्य किं वर्ण्यते रूपं जलबुद्बुदवच्छुभे

ಓ ಶುಭೇ, ಈ ದೇಹವು ಒಳಗಿನಿಂದ ಅಪವಿತ್ರ, ಸದಾ ಸ್ರವಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕರುಣೆಯಿಲ್ಲದ್ದು; ಜಲಬುಬ್ಬುಳಿಯಂತೆ ಕ್ಷಣಭಂಗುರ ರೂಪವನ್ನು ಏನು ಹೊಗಳಬೇಕು?

Verse 72

यावत्पंचाशद्वर्षाणि तावत्तिष्ठति वै दृढः । पश्चाच्च जायते हानिस्तस्यैवापि दिनेदिने

ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅವನು ದೃಢನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ; ನಂತರ ಅವನಿಗೆ ದಿನೇದಿನೇ ಹಾನಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 73

दंताः शिथिलतां यांति तथा लालायते मुखम् । चक्षुर्भ्यामपि पश्येन्न कर्णाभ्यां न शृणोति च

ಹಲ್ಲುಗಳು ಸಡಿಲವಾಗುತ್ತವೆ, ಬಾಯಿಂದ ಲಾಲೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ; ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ, ಕಿವಿಗಳಿಂದ ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 74

गतिं कर्तुं न शक्नोति हस्तपादैश्च दूतिके । अक्षमो जायते कायो जराकालेन पीडितः

ಓ ದೂತಿಕೆ, ಜರಾಕಾಲದ ಪೀಡೆಯಿಂದ ದೇಹ ಅಶಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ; ಕೈಕಾಲುಗಳಿದ್ದರೂ ಚಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

Verse 75

तद्रसः शोषमायाति जराग्नितापशोषितः । अक्षमो जायते दूति केन रूपत्वमिष्यते

ಜರೆಯೆಂಬ ಅಗ್ನಿಯ ತಾಪದಿಂದ ಅವನ ಜೀವಸಾರ ಒಣಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ. ಓ ದೂತೀ, ಆಗ ಅವನು ಅಶಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಹಾಗಿರಲು ರೂಪಲಾವಣ್ಯ ಹೇಗೆ ಉಳಿಯುವುದು?

Verse 76

यथा जीर्णं गृहं याति क्षयमेवं न संशयः । तथा संक्षयमायाति वार्द्धके तु कलेवरम्

ಜೀರ್ಣವಾದ ಮನೆ ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಕ್ಷಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ವಾರ್ಧಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ದೇಹವೂ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 77

ममरूपं समायातं वर्णस्येवं दिने दिने । केनाहं रूपसंयुक्ता केन रूपत्वमिष्यते

ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ನನ್ನ ವರ್ಣವು ಆ ಬಣ್ಣದಂತೆಯೇ ಆಗುತ್ತಿದೆ. ಯಾರಿಂದ ನಾನು ರೂಪಸಂಯುಕ್ತಳಾದೆ, ಮತ್ತು ಯಾರಿಂದ ಈ ರೂಪತ್ವ ಉಳಿಯಲಿದೆ?

Verse 78

यथा जीर्णं गृहं याति केनासौ पुरुषो बली । यस्यार्थमागता दूति भवती केन शंसति

ಆ ಬಲಿಷ್ಠ ಪುರುಷನು ಜೀರ್ಣವಾದ ಮನೆಯಂತೆ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ ಹೇಗೆ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟನು? ಓ ದೂತೀ, ನೀನು ಯಾರ ಕಾರ್ಯಾರ್ಥ ಬಂದೆ, ಮತ್ತು ಕಾರಣವೆಂದು ಯಾರನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೀ?

Verse 79

किमु चैव त्वया दृष्टं ममांगे वद सांप्रतम् । तस्यांगादिह हीनं च दूति नास्त्यधिकं तथा

ಈಗಲೇ ಹೇಳು—ನನ್ನ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ನೀನು ಏನು ಕಂಡೆ? ಓ ದೂತೀ, ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅಂಗದಲ್ಲೂ ಕೊರತೆ ಇಲ್ಲ, ಹಾಗೆಯೇ ಅಧಿಕವೂ ಏನೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 80

यथा त्वं च तथासौवै तथाहं नात्र संशयः । कस्य रूपं न विद्येत रूपवान्नास्ति भूतले

ನೀನು ಹೇಗಿರುವೆಯೋ ಹಾಗೆಯೇ ಅವನೂ ಇದ್ದಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ನಾನೂ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಯಾರಿಗೆ ರೂಪವಿಲ್ಲ? ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿರಾಕಾರನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 81

उच्छ्रायाः पतनांताश्च नगास्तु गिरयः शुभे । कालेन पीडिता यांति तद्वद्भूताश्च नान्यथा

ಹೇ ಶುಭೆಯೇ! ಎತ್ತರವಾಗಿ ನಿಂತ ಪರ್ವತಗಳು ಹಾಗೂ ಶಿಖರಗಳೂ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪತನವನ್ನೇ ಹೊಂದುತ್ತವೆ. ಕಾಲದ ಪೀಡನೆಯಿಂದ ಅವು ಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಬೇರೆ ಗತಿ ಇಲ್ಲ.

Verse 82

अरूपो रूपवान्दिव्य आत्मा सर्वगतः शुचिः । स्थावरेष्वेव सर्वेषु जंगमेषु च दूतिके

ಅವನು ನಿರಾಕಾರನಾದರೂ ಸಕಾರನೂ ಹೌದು—ದಿವ್ಯ ಆತ್ಮ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಶುದ್ಧ. ಹೇ ದೂತಿಕೆ! ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಥಾವರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ಜಂಗಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 83

एको निवसते शुद्धो घटेष्वेकं यथोदकम् । घटनाशात्प्रयात्येकमेकत्वं त्वं न बुध्यसे

ಒಂದು ಶುದ್ಧ ತತ್ತ್ವವು ಅನೇಕ ದೇಹ-ಘಟಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಮಡಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ನೀರು ಇರುವಂತೆ, ಒಂದಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಮಡಕೆ ಒಡೆದಾಗ ಆ ನೀರು ಒಂದಾಗಿಯೇ ‘ಹೋಗಿದಂತೆ’ ತೋರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ನೀನು ಈ ಏಕತ್ವವನ್ನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 84

पिंडनाशादयं चात्मा एकरूपो विजायते । एकं रूपं मया दृष्टं संसारे वसता सदा

ದೇಹ-ಪಿಂಡ ನಾಶವಾದಾಗ ಈ ಆತ್ಮವು ಏಕರಸ, ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ಸಂಸಾರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ನಾನು ಸದಾ ಆ ಒಂದೇ ಸತ್ಯರೂಪವನ್ನೇ ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ.

Verse 85

एवं वद स्वतं ज्ञात्वा यस्यार्थमिह चागता । दर्शयस्व अपूर्वं मे यदि भोक्तुमिहेच्छसि

ನೀನು ಯಾವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವೆಯೋ ಅದನ್ನು ಸ್ವತಃ ತಿಳಿದು ಅದರಂತೆ ಮಾತಾಡು. ನಿಜವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಭೋಗಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ, ನನಗೆ ಅಪೂರ್ವವಾದುದನ್ನು ತೋರಿಸು.

Verse 86

व्याधिना पीड्यमानस्य कफेनापि वृतस्य च । अंगाद्विचलते शोणः स्थानभ्रष्टोभिजायते

ರೋಗದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ ಕಫದಿಂದಲೂ ಅಡ್ಡಿಯಾದವನ ರಕ್ತವು ತನ್ನ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ತಪ್ಪಿ ದೇಹದಿಂದ ಚಲಿಸಿ ಹೊರಗೆ ಹರಿಯಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 87

अंगसंधिषु सर्वासु पलत्वं चांतरं गतः । एकतो नाशमायाति स्वं हि रूपं परित्यजेत्

ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ಸಂಧಿಗಳಲ್ಲೂ ಪಾಂಡುರ್ಯ ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ದುರ್ಬಲತೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದಾಗ, ಮನುಷ್ಯನು ಏಕಾಏಕಿ ನಾಶಕ್ಕೆ ತಲುಪುತ್ತಾನೆ; ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನೇ ತ್ಯಜಿಸಿದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ.

Verse 88

विष्ठात्वं जायते शीघ्रं कृमिभिश्च भवेत्किल । तद्वद्दुःखकरं वापि निजरूपं परित्यजेत्

ಇದು ಬೇಗನೆ ಮಲವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೇಳುವಂತೆ ಹುಳುಗಳಿಂದ ತುಂಬುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವೇ ದುಃಖಕಾರಣವಾದರೆ, ಅದನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.

Verse 89

श्रूयतां जायते पश्चात्कृमिदुर्गंधसंकुलम् । जायंते तत्र वै यूकाः कृमयो वा न संशयः

ಕೇಳಿರಿ—ನಂತರ ಅದು ಹುಳುಗಳು ಮತ್ತು ದುರ್ವಾಸನೆಯಿಂದ ತುಂಬುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಜೂಳುಗಳೂ ಹುಳುಗಳೂ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 90

सकृमिः कुरुते स्फोटं कंडूं च परिदारुणाम् । व्यथामुत्पादयेद्यूका सर्वांगं परिचालयेत्

ಚರ್ಮಕೃಮಿಯು ಸ್ಫೋಟಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣವಾದ ಕೆರಕನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ; ಜೂವು ನೋವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿ ಸರ್ವಾಂಗವನ್ನೂ ಅಶಾಂತಗೊಳಿಸಿ ನಿರಂತರ ಕದಲಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 91

नखाग्रैर्घृष्यमाणा सा कंडूः शांता प्रजायते । तद्वत्तैश्च शृणुष्वैव सुरतस्य न संशयः

ನಖಾಗ್ರಗಳಿಂದ ಘಸಿದಾಗ ಆ ಕೆರಕು ಶಮನವಾಗಿ ನಿಂತುಹೋಗುತ್ತದೆ; ಅದೇ ರೀತಿ—ಇದನ್ನು ಕೇಳು—ಸುರತಸুখವೂ ಅಂಥ ಘರ್ಷಣ-ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದಲೇ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 92

भुंजत्येव रसान्मर्त्यः सुभिक्षान्पिबते पुनः । वायुना तेन प्राणेन पाकस्थानं प्रणीयते

ಮನುಷ್ಯನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ರಸಯುಕ್ತ ಆಹಾರವನ್ನು ಭುಂಜಿಸಿ, ಮತ್ತೆ ಪೋಷಕ ಪಾನೀಯಗಳನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾನೆ; ವಾಯುವಿನಿಂದ ಸಾಗಿಸಲ್ಪಡುವ ಆ ಪ್ರಾಣದಿಂದ ಆಹಾರವು ಪಾಕಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ।

Verse 93

यद्भक्तं प्राणिभिर्दूति पाकस्थानं गतं पुनः । सर्वं तत्पिहितं तत्र वायुर्वै पातयेन्मलम्

ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಭುಂಜಿದ ಆಹಾರವು ಮತ್ತೆ ಪಾಕಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಮುಚ್ಚಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ; ನಿಜಕ್ಕೂ ವಾಯುವೇ ಮಲವನ್ನು ಕೆಳಕ್ಕೆ ಬೀಳಿಸಿ/ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ।

Verse 94

सारभूतो रसस्तत्र तद्रक्तश्च प्रजायते । निर्मलः शुद्धवीर्यस्तु ब्रह्मस्थानं प्रयाति च

ಅಲ್ಲಿ ಸಾರಭೂತ ‘ರಸ’ ಉಂಟಾಗಿ, ಅದರಿಂದ ರಕ್ತವೂ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ; ನಿರ್ಮಲನಾಗಿ ಶುದ್ಧವೀರ್ಯನಾದವನು ಬ್ರಹ್ಮಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 95

आकृष्टः स समानेन नीतस्तेनापि वायुना । स्थानं न लभते वीर्यं चंचलत्वेन वर्तते

ಸಮಾನವಾಯುವಿನಿಂದ ಒಳಗೆ ಎಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಅದೇ ವಾಯುವಿನಿಂದಲೇ ಸಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನು ಸ್ಥಿರಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯನು; ಅವನ ಪ್ರಾಣವೀರ್ಯ ಚಂಚಲತೆಯಲ್ಲೇ ಸಂಚರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 96

प्राणिनां हि कपालेषु कृमयः संति पंच वै । द्वावेतौ कर्णमूले तु नेत्रस्थाने ततः पुनः

ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕಪಾಲಗಳಲ್ಲಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಐದು ವಿಧದ ಕೃಮಿಗಳು ಇವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕರ್ಣಮೂಲದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತೆ (ಇತರವು) ನೇತ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ.

Verse 97

कनिष्ठांगुलिमानेन रक्तपुच्छाश्च दूतिके । नवनीतस्य वर्णेन कृष्णपुच्छा न संशयः

ಓ ದೂತಿಕೆ! ಕನಿಷ್ಠಾಂಗುಳಿಯ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಅವಳ ಬಾಲ ರಕ್ತವರ್ಣವಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು ನವನೀತದ ವರ್ಣದಂತೆ ಅವಳ ಬಾಲ ಕೃಷ್ಣವಾಗಿದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 98

तेषां नामापि भद्रे त्वं मत्तो निगदितं शृणु । पिंगली शृंखली नाम द्वौ कृमी कर्णमूलयोः

ಹೇ ಭದ್ರೇ! ಅವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ನನ್ನಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಕೇಳು—ಕರ್ಣಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಂಗಲೀ ಮತ್ತು ಶೃಂಖಲೀ ಎಂಬ ಎರಡು ಕೃಮಿಗಳು ಇವೆ.

Verse 99

चपलः पिप्पलश्चैव द्वावेतौ नासिकाग्रयोः । शृंगली जंगली चान्यौ नेत्रयोरंतरस्थितौ

ಚಪಲ ಮತ್ತು ಪಿಪ್ಪಲ—ಈ ಇಬ್ಬರೂ ನಾಸಿಕಾಗ್ರದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾರೆ; ಶೃಂಗಲೀ ಮತ್ತು ಜಂಗಲೀ—ಇನ್ನಿಬ್ಬರು—ಎರಡು ನೇತ್ರಗಳ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 100

कृमीणां शतपंचाशत्तादृग्भूता न संशयः । भालांतेवस्थिताः सर्वे राजिकायाः प्रमाणतः

ಅಂತಹ ಕೃಮಿಗಳು ನೂರೈವತ್ತು ಇವೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಅವೆಲ್ಲವೂ ಲಲಾಟದ ಅಂತ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಾಸಿವೆ ಬೀಜದ ಪ್ರಮಾಣದಷ್ಟಿದೆ.

Verse 101

कपालरोगिणः सर्वे विकुर्वंति न संशयः । केशद्वयं मुखे तस्य विद्यते शृणु दूतिके

ಕಪಾಲರೋಗದಿಂದ ಬಳಲುವವರು ಎಲ್ಲರೂ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಓ ದೂತಿಕೆ, ಕೇಳು—ಅವನ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕೂದಲುಗಳಿವೆ.

Verse 102

प्राणिनां संक्षयं विद्धि तत्क्षणे हि न संशयः । स्वस्थाने संस्थितस्यापि प्राजापत्यस्य वै मुखे

ಪ್ರಾಣಿಗಳ ನಾಶವು ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಸ್ವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿದ್ದರೂ, ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯನ ಮುಖದಲ್ಲೇ (ಮರಣವು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ).

Verse 103

तद्वीर्यं रसरूपेण पतते नात्र संशयः । मुखेन पिबते वीर्यं तेन मत्तः प्रजायते

ಆ ವೀರ್ಯವು ರಸರೂಪವಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಬಾಯಿಂದ ವೀರ್ಯವನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದರಿಂದ ಮತ್ತತೆ (ಮೋಹ) ಉಂಟಾಗಿ, ಅದರಿಂದ ಸಂತಾನ ಜನಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 104

तालुमध्यप्रदेशे च चंचलत्वेन वर्तते । इडा च पिंगला नाडी सुषुम्णाख्या च संस्थिता

ತಾಲುವಿನ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅದು ಚಂಚಲತೆಯಿಂದ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಇಡಾ ಮತ್ತು ಪಿಂಗಲಾ ನಾಡಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸुषುಮ್ನಾ ಎಂಬ ನಾಡಿಯೂ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 105

सुबलेनापि तस्यैव नाडिका जालपंजरे । कामकंडूर्भवेद्दूति सर्वेषां प्राणिनां किल

ಅಲ್ಪಬಲದಿಂದಲೂ ಆ ಜಾಲಪಂಜರದಲ್ಲಿನ ಅದೇ ಸಣ್ಣ ನಾಳಿಕೆ, ಓ ದೂತಿ, ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಮಕಂಡೂ (ಕಾಮದ ಕೆರಕು) ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 106

पुंसश्च स्फुरते लिंगं नार्या योनिश्च दूतिके । स्त्रीपुंसौ संप्रमत्तौ तु व्रजतः संगमं ततः

ಓ ದೂತಿಕೆ, ಪುರುಷನ ಲಿಂಗ ಸ್ಫುರಿಸುತ್ತದೆ, ಸ್ತ್ರೀಯ ಯೋನಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ; ನಂತರ ಕಾಮೋನ್ಮತ್ತರಾದ ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷರು ಸಂಗಮಕ್ಕೆ ತೆರಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 107

कायेन कायसंघृष्टिर्मैथुनेन हि जायते । क्षणमात्रं सुखं काये पुनः कंडूश्च तादृशी

ಮೈಥುನದಿಂದ ದೇಹವು ದೇಹದೊಂದಿಗೆ ಘರ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತದೆ. ದೇಹಸুখ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರ; ನಂತರ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಕಾಮಕಂಡೂ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತದೆ.

Verse 108

सर्वत्र दृश्यते दूति भाव एवंविधः किल । व्रज त्वमात्मनः स्थानं नैवास्त्यत्र अपूर्वता

ಓ ದೂತಿ, ಇಂತಹ ಭಾವ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ನೀನು ನಿನ್ನ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋಗು; ಇಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ವವೆನಿಸುವುದೇನೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 109

अपूर्वं नास्ति मे किंचित्करोम्येव न संशयः

ನನಗೆ ಅಪೂರ್ವವೆನ್ನುವದೇನೂ ಇಲ್ಲ; ನಾನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಮಾಡಿಯೇ ಬಿಡುತ್ತೇನೆ.