Gṛhastha-nitya-karman: Śauca, Sandhyā-vidhi, Pañca-yajña, and Āśrama-krama

Verse 1

सनक उवाच । गृहस्थस्य सदाचारं वक्ष्यामि मुनिसत्तम । यद्रूतां सर्वपापानि नश्यंत्येव न संशयः ॥ १ ॥

ಸನಕನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ! ಗೃಹಸ್ಥನ ಸದಾಚಾರವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಅದನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 2

ब्राह्मे मुहूर्ते चोत्थाय पुरुषार्थाविरोधिनीम् । वृत्तिं संचिंतयेद्विप्र कृतकेशप्रसाधनः ॥ २ ॥

ಬ್ರಾಹ್ಮ ಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ ಎದ್ದು, ಹೇ ವಿಪ್ರ, ಕೇಶಶುದ್ಧಿ ಮಾಡಿ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡು, ಪುರುಷಾರ್ಥಗಳಿಗೆ ವಿರೋಧವಾಗದ ಜೀವನವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸಬೇಕು.

Verse 3

दिवासंध्यासु कर्णस्थब्रह्मसूत्र उदड्मुखः । कुर्यान्मूत्रपुरीषे तु रात्रौ चेद्दक्षिणामुखः ॥ ३ ॥

ಹಗಲಿನ ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞೋಪವೀತವನ್ನು ಕಿವಿಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟು ಉತ್ತರಮುಖವಾಗಿ ಮೂತ್ರ‑ಪುರೀಷ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಬೇಕು; ರಾತ್ರಿ ದಕ್ಷಿಣಮುಖವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 4

शिरः प्रावृत्य वस्त्रेण ह्यंतर्द्धाय तृणैर्महीम् । वहन्काष्टं करेणैकं तावन्मौनी भवेद्द्विजः ॥ ४ ॥

ವಸ್ತ್ರದಿಂದ ತಲೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ, ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ನೆಲವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ, ಒಂದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತು—ಅಷ್ಟು ಕಾಲ ದ್ವಿಜನು ಮೌನ ವ್ರತವನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು।

Verse 5

पथि गोष्टे नदीतीरे तडागगृहसन्निधौ । तथा वृक्षस्य च्छायायां कांतारे वह्निसन्निधौ ॥ ५ ॥

ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ, ಗೋಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ, ನದಿತೀರದಲ್ಲಿ, ಕೆರೆ ಅಥವಾ ಮನೆಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಮರದ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ—ಇಂತಹ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಶೌಚಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸಂಯಮ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧಾಚಾರವನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು।

Verse 6

देवालये तथोद्याने कृष्टभूमौ चतुष्पथे । ब्राह्मणानां समीपे च तथा गोगुरुयोषिताम् ॥ ६ ॥

ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ, ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ, ಕೃಷಿಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ, ಚತುಷ್ಪಥದಲ್ಲಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಹಸು, ಗುರು ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ—ಇಂತಹ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯ ಸಂಯಮ ಮತ್ತು ಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು।

Verse 7

तुषांगारकपालेषु जलमध्ये तथैव च । एवमादिषु देशेषु मलमूत्रं न कारयेत् ॥ ७ ॥

ಹೊಟ್ಟೆಯ ಹುಲ್ಲಿನ ರಾಶಿಗಳ ಮೇಲೆ, ಅಂಗಾರಗಳ ಮೇಲೆ, ಮಡಕೆ ಚೂರುಗಳ ಮೇಲೆ, ಹಾಗೆಯೇ ನೀರಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ—ಇಂತಹ ಅನ್ಯ ಅಯೋಗ್ಯ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ—ಮಲ‑ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಬಾರದು।

Verse 8

शौचे यत्नः सदा कार्यः शौचमूलो द्विजः स्मृतः । शौचाचारविहीनस्य समस्तं कर्म निष्फलम् ॥ ८ ॥

ಶೌಚಕ್ಕಾಗಿ ಸದಾ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಬೇಕು; ದ್ವಿಜನು ಶೌಚಮೂಲನೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಶೌಚಾಚಾರವಿಲ್ಲದವನ ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ಮಗಳು ನಿಷ್ಫಲವಾಗುತ್ತವೆ॥

Verse 9

शौचं तु द्विविधं प्रोक्तं ब्राह्ममाभ्यंतरं तथा । मृज्जलाभ्यां बहिः शुद्धिर्भावशुद्धिस्तथांतरम् ॥ ९ ॥

ಶೌಚವು ಎರಡು ವಿಧವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಬಾಹ್ಯ ಮತ್ತು ಆಭ್ಯಾಂತರ; ಇದು ಬ್ರಾಹ್ಮ (ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ) ನಿಯಮ. ಮಣ್ಣು-ನೀರಿನಿಂದ ಬಾಹ್ಯ ಶುದ್ಧಿ, ಭಾವಶುದ್ಧಿಯೇ ಆಂತರಿಕ ಶುದ್ಧಿ॥

Verse 10

गृहीतशिश्रश्चोत्थाय शौचार्थं मृदमाहरेत् । न मूषकादिखनितां फालोत्कृष्टां तथैव च ॥ १० ॥

ಮಲವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ ಎದ್ದು ಶೌಚಾರ್ಥವಾಗಿ ಮಣ್ಣನ್ನು ತರಬೇಕು; ಆದರೆ ಇಲಿ ಮುಂತಾದವುಗಳು ತೋಡಿದ ಮಣ್ಣು, ಹಾಗೆಯೇ ಹಾಲಿನಿಂದ ಹೊಸದಾಗಿ ತಿರುಗಿಸಿದ ಮಣ್ಣು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು॥

Verse 11

वापीकूपतडागेभ्यो नाहरेदपि मृत्तिकाम् । शौचं कुर्यात्प्रयत्नेन समादाय शुभां मृदम् ॥ ११ ॥

ಬಾವಿ/ಕೂಪ/ಕೆರೆಗಳಿಂದ ಮಣ್ಣನ್ನು ತರಬಾರದು. ಯೋಗ್ಯ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಶುಭ್ರವಾದ ಶುಭ ಮಣ್ಣನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶೌಚ ಮಾಡಬೇಕು॥

Verse 12

लिंगे मृदेका दातव्या तिस्रो वा मेढ्रयोर्द्वयोः । एतन्मूत्रमुत्सर्गे शौचमाहूर्मनीषिणः ॥ १२ ॥

ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣ ಮಣ್ಣನ್ನು ಹಚ್ಚಬೇಕು; ಅಥವಾ ಎರಡೂ ವೃಷಣಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಪ್ರಮಾಣ. ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ ಇದೇ ಶೌಚವೆಂದು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ॥

Verse 13

एका लिंगे गुदे पंच दश वामे तथोभयोः । सप्त तिस्रः प्रदातव्याः पादयोर्मृत्तिकाः पृथक् ॥ १३ ॥

ಲಿಂಗದ ಮೇಲೆ ಮಣ್ಣನ್ನು ಒಂದು ಬಾರಿ ಲೇಪಿಸಬೇಕು; ಗುದದ ಮೇಲೆ ಐದು ಬಾರಿ; ಎಡಗೈ ಮೇಲೆ ಹತ್ತು ಬಾರಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡೂ ಕೈಗಳ ಮೇಲೂ ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ. ಎರಡೂ ಪಾದಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಏಳು ಮತ್ತು ಮೂರು ಬಾರಿ ಮಣ್ಣನ್ನು ಲೇಪಿಸಬೇಕು॥೧೩॥

Verse 14

एतच्छौचं विडुत्सर्गे गंधलेपापनुत्तये । एतच्छौचं गृहस्थस्य द्विगुणं ब्रह्मचारिणाम् ॥ १४ ॥

ಮಲವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ ದುರ್ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ಅಂಟಿಕೊಂಡ ಅಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಈ ಶೌಚವಿಧಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಗೃಹಸ್ಥನಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣ; ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಗಳು ಇದನ್ನು ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿ ಆಚರಿಸಬೇಕು॥೧೪॥

Verse 15

त्रिगुणां तु वनस्थानां यतीनां तच्चर्गुणम् । स्वस्थाने पूर्णशौचं स्यात्पथ्यर्द्धं मुनिसत्तम ॥ १५ ॥

ವಾನಪ್ರಸ್ಥರಿಗೆ ಶೌಚಮಾನದವು ತ್ರಿಗುಣ; ಯತಿಗಳಿಗೆ ಅದು ಚತುರ್ಗುಣ. ಸ್ವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಶೌಚ ಇರಬೇಕು; ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ, ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ, ವಿಧಿಯ ಅರ್ಧವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆಚರಿಸಬೇಕು॥೧೫॥

Verse 16

आतुरे नियमो नास्ति महापदि तथैव च । गंधलेपक्षयकरं शौर्चं कुर्याद्विचक्षणः ॥ १६ ॥

ಅಸ್ವಸ್ಥನಿಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮವಿಲ್ಲ; ಮಹಾ ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ. ದುರ್ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ಮೈಲನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ಶೌಚವನ್ನು ವಿವೇಕಿಯು ಮಾಡಬೇಕು॥೧೬॥

Verse 17

स्त्रीणामनुपनीतानां गंधलेपक्षयावधि । व्रतस्थानां तु सर्वेषां यतिवच्छौचमिष्यते ॥ १७ ॥

ಉಪನಯನವಾಗದ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸುಗಂಧ ಲೇಪನ ಕ್ಷಯವಾಗುವವರೆಗೂ ಶೌಚವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಯತಿಯಂತೆ ಶೌಚವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ॥೧೭॥

Verse 18

विधवानां च विप्रेंद्र एतदेव निगद्यते । एवं शौचं तु निर्वर्त्य पश्चाद्वै सुसमाहितः ॥ १८ ॥

ಹೇ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರ, ವಿಧವೆಯರಿಗೂ ಇದೇ ನಿಯಮವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗೆ ಶೌಚವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ನಂತರ ಸುಸಮಾಹಿತನಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಇರಬೇಕು॥೧೮॥

Verse 19

प्रागास्य उदगास्यो वाप्याचामेत्प्रयर्तेंद्रियः । त्रिश्चतुर्धा पिबेदापो गंधफेनादिवर्जिताः ॥ १९ ॥

ಪೂರ್ವಮುಖವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಉತ್ತರಮುಖವಾಗಲಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು. ವಾಸನೆ, ನುರಿ ಮೊದಲಾದ ದೋಷರಹಿತ ನೀರನ್ನು ಮೂರು ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ಸಿಪ್ ಮಾಡಬೇಕು॥೧೯॥

Verse 20

द्विर्मार्जयेत्कपोलं च तलेनोष्ठौ च सत्तम । तर्जन्यंगुष्ठयोगेन नासारंध्रद्वयं स्पृशेत् ॥ २० ॥

ಹೇ ಸತ್ತಮ, ಗಲ್ಲಗಳನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಒರೆಸಿ, ಕೈತಳದಿಂದ ತುಟಿಗಳನ್ನೂ ಒರೆಸಬೇಕು. ನಂತರ ತರ್ಜನಿ-ಅಂಗುಷ್ಟಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಎರಡೂ ನಾಸಾರಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು॥೨೦॥

Verse 21

अगुंष्ठानामिकाभ्यां च चक्षुः श्रोत्रे यथाक्रमम् । कनिष्ठांगुष्ठयोगेन नाभिदेशे स्पृशेद्द्विजः ॥ २१ ॥

ಅಂಗುಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅನಾಮಿಕೆಯಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಕಿವಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಕನಿಷ್ಠಾ-ಅಂಗುಷ್ಟಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ದ್ವಿಜನು ನಾಭಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು॥೨೧॥

Verse 22

तलेनोरःस्थलं चैव अंगुल्यग्रैः शिरः स्पृशेत् । तलेन चांगुलाग्रैर्वा स्पृशेदंसौ विचक्षणः ॥ २२ ॥

ಕೈತಳದಿಂದ ಎದೆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು; ಬೆರಳ ತುದಿಗಳಿಂದ ತಲೆಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು. ಅಥವಾ ವಿವೇಕಿಯು ಕೈತಳ ಮತ್ತು ಬೆರಳ ತುದಿಗಳಿಂದ ಭುಜಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು॥೨೨॥

Verse 23

एवमाचम्य विप्रेंद्र शुद्धिमाप्नोत्यनुत्तमाम् । दंतकाष्ठं ततः खादेत्सत्वचं शस्तवृक्षजम् ॥ २३ ॥

ಹೇ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರ! ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಆಚಮನ ಮಾಡಿದರೆ ಅನುತ್ತಮ ಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಶಾಸ್ತ್ರಸಮ್ಮತ ಶುಭವೃಕ್ಷದಿಂದ ಪಡೆದ, ತೊಗಟೆಯೊಡನೆ ಇರುವ ದಂತಕಾಷ್ಠವನ್ನು ಚವೆಯಬೇಕು.

Verse 24

बिल्वासनापामार्गणां निम्बान्मार्कादिशाखिनाम् । प्रक्षाल्य वारिणा चैव मंत्रेणाप्यभिमंत्रितम् ॥ २४ ॥

ಬಿಲ್ವ, ಆಸನ, ಅಪಾಮಾರ್ಗ, ನಿಂಬ ಇತ್ಯಾದಿ ವೃಕ್ಷಗಳ ಕೊಂಬೆ/ಎಲೆಗಳನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ ತೊಳೆಯಿ, ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅಭಿಮಂತ್ರಿಸಿ ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಬೇಕು.

Verse 25

आयुर्बलं यशो वर्चः प्रजाः पशुवसूनि च । ब्रह्म प्रज्ञां च मेधां च त्वन्नो धेहि वनस्पते ॥ २५ ॥

ಹೇ ವನಸ್ಪತೇ! ನಮಗೆ ಆಯುಷ್ಯ, ಬಲ, ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು; ಸಂತಾನ, ಪಶುಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತನ್ನೂ ನೀಡು; ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನ, ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಮೇಧೆಯನ್ನು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳಿಸು.

Verse 26

कनिष्ठाग्रसमं स्थौल्ये विप्रः खादेद्दशांगुलम् । नवांगुलं क्षत्रियश्च वैश्यश्चाष्टांगुलोन्मितम् ॥ २६ ॥

ಕನಿಷ್ಠಿಕೆ (ಚಿಕ್ಕ ಬೆರಳು) ಅಗಲವನ್ನು ಪ್ರಮಾಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಆಹಾರದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅಳೆಯುವಾಗ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹತ್ತು ಅಂಗುಲ, ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ಒಂಬತ್ತು ಅಂಗುಲ, ವೈಶ್ಯನು ಎಂಟು ಅಂಗುಲ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಭುಜಿಸಬೇಕು.

Verse 27

शूद्रो वेदांगुलमितं वनिता च मुनीश्वर । अलाभे दंतकाष्ठानां गंडूषैर्भानुसंमितैः ॥ २७ ॥

ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರ! ಶೂದ್ರನಿಗೆ ದಂತಕಾಷ್ಠವು ವೇದ-ಅಂಗುಲ (ಹನ್ನೆರಡು ಅಂಗುಲ) ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರಬೇಕು; ಸ್ತ್ರೀಯಿಗೂ ಹಾಗೆಯೇ. ದಂತಕಾಷ್ಠ ದೊರಕದಿದ್ದರೆ ದ್ವಾದಶ ಆದಿತ್ಯರ ಸಂಖ್ಯೆಯಂತೆ ಹನ್ನೆರಡು ಬಾರಿ ನೀರಿನಿಂದ ಗಂಡೂಷ ಮಾಡಿ ಶುದ್ಧಿಗೊಳ್ಳಬೇಕು.

Verse 28

मुखशुद्धिर्विधीयेत तृणपत्रसमन्वितैः । करेणादाय वामेन संचर्वेद्वामदंष्ट्रया ॥ २८ ॥

ಮುಖಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ತೃಣ ಹಾಗೂ ಪತ್ರಗಳೊಡನೆ ಕುಶಾದಿಗಳನ್ನು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಬೇಕು. ನಂತರ ಎಡ ದಂತಭಾಗದಿಂದ ಮೃದುವಾಗಿ ಘರ್ಷಿಸಿ ಬಾಯಿಯನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು.

Verse 29

द्विजान्संघर्ष्य गोदोहं ततः प्रक्षाल्य पाटयेत् । जिह्वामुल्लिख्य ताभ्यां तु दलाभ्यां नियतेंद्रियः ॥ २९ ॥

ದ್ವಿಜನು ಕುಶತೃಣಗಳನ್ನೂ ಗೋದುಹಪಾತ್ರವನ್ನೂ ಘರ್ಷಿಸಿ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ನಂತರ ತೊಳೆಯಿಸಿ ಕುಶವನ್ನು ಚೀರಿ ಬಿಡಬೇಕು. ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹದಿಂದ ಜಿಹ್ವೆಯನ್ನು ಮೃದುವಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ, ಆ ಎರಡು ಚೀರಿದ ದಳಗಳಿಂದ ವಿಧಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 30

प्रक्षाल्य प्रक्षिपेदू दूरे भूयश्चाचम्य पूर्ववत् । ततः स्नानं प्रकुर्वीत नद्यादौ विमले जले ॥ ३० ॥

ಅದನ್ನು ತೊಳೆಯಿಸಿ ದೂರಕ್ಕೆ ಎಸೆದು, ಮತ್ತೆ ಪೂರ್ವವತ್ತಾಗಿ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ನದಿ ಮೊದಲಾದ ವಿಮಲ ಜಲದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 31

तटं प्रक्षाल्य दर्भाश्च विन्यस्य प्रविशेज्जलम् । प्रणम्य तत्र तीर्थानि आवाह्य रविमंडलात् ॥ ३१ ॥

ತೀರವನ್ನು ತೊಳೆಯಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ದರ್ಭಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟು ನೀರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಸೂರ್ಯಮಂಡಲದಿಂದ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನು ಆವಾಹಿಸಬೇಕು.

Verse 32

गंधाद्यैर्मंडलं कृत्वा ध्यात्वा देवं जनार्दनम् । स्नायान्मंत्रान्स्मरन्पुण्यांस्तीर्थानि च विरिंचिज ॥ ३२ ॥

ಗಂಧಾದಿ ಶುಭದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ಮಂಡಲವನ್ನು ರಚಿಸಿ ದೇವ ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಹೇ ವಿರಿಂಚಿಜ! ಪುಣ್ಯಮಂತ್ರಗಳನ್ನೂ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 33

गंगे च यमुने चैव गोदावरि सरस्वति । नर्मदे सिंधुकावेरि जलेऽस्मिन्सन्निधिं कुरु ॥ ३३ ॥

ಹೇ ಗಂಗೆ, ಹೇ ಯಮುನೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಗೋದಾವರಿ ಮತ್ತು ಸರಸ್ವತಿ; ಹೇ ನರ್ಮದೆ, ಸಿಂಧು, ಕಾವೇರಿ—ಈ ಜಲದಲ್ಲಿ ಈಗ ನಿಮ್ಮ ಪವಿತ್ರ ಸನ್ನಿಧಿಯನ್ನು ಮಾಡಿರಿ।

Verse 34

पुष्कराद्यानि तीर्थानि गंगाद्याः सरितस्तथा । आगच्छंतु महाभागाः स्नानकाले सदा मम ॥ ३४ ॥

ಪುಷ್ಕರಾದಿ ತೀರ್ಥಗಳೂ, ಗಂಗಾದಿ ಪವಿತ್ರ ನದಿಗಳೂ—ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರೇ—ನನ್ನ ಸ್ನಾನಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಬಂದು ಸನ್ನಿಧಾನವಾಗಿರಲಿ।

Verse 35

अयोध्या मथुरा माया काशीं कांची ह्यवंतिका । पुरी द्वारावती ज्ञेया सप्तैता मोक्षदायिकाः ॥ ३५ ॥

ಅಯೋಧ್ಯೆ, ಮಥುರಾ, ಮಾಯಾ (ಹರಿದ್ವಾರ), ಕಾಶಿ, ಕಾಂಚಿ, ಅವಂತಿಕಾ (ಉಜ್ಜಯಿನಿ), ಪುರಿ ಮತ್ತು ದ್ವಾರಾವತಿ—ಇವು ಏಳು ನಗರಗಳು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುವವು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।

Verse 36

ततोऽधमर्षण जप्त्वा यतासुर्वारिसंप्लुतः । स्नानांगं तर्पणं कृत्वाचम्यार्ध्यं भानवेऽर्पयेत् ॥ ३६ ॥

ನಂತರ ಅಘಮರ್ಷಣ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಿ, ಪ್ರಾಣವನ್ನು ನಿಯಮಿಸಿ, ನೀರಿನಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೋಯ್ದವನಾಗಿ ಸ್ನಾನಾಂಗವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬೇಕು; ತರ್ಪಣ ಮಾಡಿ, ಆಚಮನ ಮಾಡಿ, ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಅರ್ಘ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 37

ततो ध्यात्वा विवस्वंतं जलान्निर्गत्य नारद । परिधायाहतं धौतं द्वितीयं परिवीय च ॥ ३७ ॥

ನಂತರ, ಓ ನಾರದ, ವಿವಸ್ವಾನ್ (ಸೂರ್ಯ)ನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ಅವನು ನೀರಿನಿಂದ ಹೊರಬಂದನು; ತೊಳೆದು ಶುದ್ಧವಾದ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಎರಡನೆಯ ವಸ್ತ್ರವನ್ನೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡನು।

Verse 38

कुशासने समाविश्य संध्याकर्म समारभेत् । ईशानाभिमुखो विप्र गायत्र्याचम्य वै द्विज ॥ ३८ ॥

ದರ್ಭಾಸನದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಸಂಧ್ಯಾಕರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು. ಎಲೈ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ಈಶಾನ್ಯ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಮುಖಮಾಡಿ ಗಾಯತ್ರಿ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 39

ऋतमित्यभिमंत्र्यार्थ पुनरेवाचमेद् बुधः । ततस्तु वारिणात्मानं वेष्टयित्वा समुक्ष्य च ॥ ३९ ॥

ಜ್ಞಾನಿಯು 'ಋತಂ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿ ಪುನಃ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ನೀರಿನಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು, ತನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

Verse 40

संकल्प्य प्रणवान्ते तु ऋषिच्छंदः सुरान्स्मरन् । भूरादिभिर्व्याहृतिभिः सप्तभिः प्रोक्ष्य मस्तकम् ॥ ४० ॥

ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಓಂಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಋಷಿ, ಛಂದಸ್ಸು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ 'ಭೂಃ' ಮೊದಲಾದ ಏಳು ವ್ಯಾಹೃತಿಗಳಿಂದ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

Verse 41

न्यासं समाचरेन्मंत्री पृथगेव करांगयोः । विन्यस्य हृदये तारं भूः शिरस्यथ विन्यसेत् ॥ ४१ ॥

ಮಂತ್ರ ಸಾಧಕನು ಕೈಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಓಂಕಾರವನ್ನು ಇರಿಸಿ, ತಲೆಯ ಮೇಲೆ 'ಭೂಃ' ಎಂದು ನ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 42

भुवः शिखायां स्वश्चैव कवये भूर्भुवोऽक्षिषु । भूर्भुवः स्वस्तथात्रास्त्रं दिक्षु तालत्रयं न्यसेत् ॥ ४२ ॥

ಶಿಖೆಯಲ್ಲಿ 'ಭುವಃ', ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ 'ಸ್ವಃ', ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ 'ಭೂರ್ಭುವಃ' ನ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ 'ಭೂರ್ಭುವಃ ಸ್ವಃ' ಎಂದು ಅಸ್ತ್ರನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ, ಮೂರು ಬಾರಿ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟಬೇಕು.

Verse 43

तत आवाहयेत्संध्यां प्रातः कोकनदस्थिताम् । आगच्छ वरदे देवि त्र्यक्षरे ब्रह्मवादिनि ॥ ४३ ॥

ನಂತರ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಕಮಲಸ್ಥಿತ ಸಂಧ್ಯಾದೇವಿಯನ್ನು ಆವಾಹಿಸಬೇಕು— “ಬಾ ವರದೆ ದೇವಿ, ತ್ರ್ಯಕ್ಷರೆ, ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಿ।”

Verse 44

गायत्रि च्छंदसां मातर्ब्रह्मयोने नमोऽस्तु ते । मध्याह्ने वृषभारुढां शुक्लांबरसमावृताम् ॥ ४४ ॥

ಹೇ ಗಾಯತ್ರಿ, ಛಂದಸ್ಸುಗಳ ಮಾತೆ, ಬ್ರಹ್ಮಯೋನಿ! ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಮಧ್ಯಾಹ್ನದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ವೃಷಭಾರೂಢಳಾಗಿ, ಶುಭ್ರವಸ್ತ್ರಾವೃತಳಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 45

सावित्रीं रुद्रयोनिं चावाहयेद्रुद्रवादिनीम् । सायं तु गरुडारुढां पीतांबरसमावृत्ताम् ॥ ४५ ॥

ಸಾವಿತ್ರಿಯನ್ನು ರುದ್ರಯೋನಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ರುದ್ರಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುವ ರುದ್ರವಾದಿನಿಯಾಗಿ ಆವಾಹಿಸಬೇಕು. ಸಂಜೆ ವೇಳೆ ಅವಳನ್ನು ಗರುಡಾರೂಢಳಾಗಿ, ಪೀತಾಂಬರಾವೃತಳಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 46

सरस्वतीं विष्णुयोनिमाह्वयेद्विष्णुवादिनीम् । तारं च व्याहृतीः सत्प त्रिपदां च समुच्चरन् ॥ ४६ ॥

ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ವಿಷ್ಣುಯೋನಿ, ವಿಷ್ಣುವಾದಿನಿಯಾಗಿ ಆವಾಹಿಸಬೇಕು; ಜೊತೆಗೆ ತಾರ ‘ಓಂ’, ವ್ಯಾಹೃತಿಗಳು (ಭೂಃ ಭುವಃ ಸ್ವಃ) ಮತ್ತು ತ್ರಿಪದಾ ಗಾಯತ್ರಿಯನ್ನು ಸಮುಚ್ಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 47

शिरः शिखां च संपूर्य कुभयित्वा विरेचयेत् । वाममध्यात्परैर्वायुं क्रमेण प्राणसंयमे ॥ ४७ ॥

ಪ್ರಾಣಸಂಯಮದಲ್ಲಿ ಉಸಿರನ್ನು ಶಿರಸ್ಸು ಮತ್ತು ಶಿಖೆಯವರೆಗೆ ತುಂಬಿ ದೃಢವಾಗಿ ಕುಂಭಕ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ವಿರೇಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಬಳಿಕ ಎಡದಿಂದ, ನಂತರ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಾಯುವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬೇಕು.

Verse 48

द्विराचामेत्ततः पश्चात्प्रातः सूर्यश्चमेति च । आपः पुनंतु मध्याह्ने सायमग्निश्चमेति च ॥ ४८ ॥

ಆಮೇಲೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಆಚಮನ ಮಾಡಿ—ಪ್ರಾತಃ “ಸೂರ್ಯನು ನನ್ನನ್ನು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಿ” ಎಂದು; ಮಧ್ಯಾಹ್ನ “ಆಪಃ ನನ್ನನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಲಿ” ಎಂದು; ಸಾಯಂಕಾಲ “ಅಗ್ನಿಯು ನನ್ನನ್ನು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸಲಿ” ಎಂದು ಜಪಿಸಬೇಕು।

Verse 49

आपो हिष्ठेति तिसृभिर्मार्जनं च ततश्चरेत् । सुमुत्रिया न इत्युक्त्वा नासास्पृष्टजलेन च ॥ ४९ ॥

ನಂತರ “ಆಪೋ ಹಿ ಷ್ಠಾ…” ಮಂತ್ರವನ್ನು ಮೂರು ಬಾರಿ ಜಪಿಸಿ ಮಾರ್ಜನ (ಪ್ರೋಕ್ಷಣ) ಮಾಡಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ “ಸುಮುತ್ರಿಯಾ ನಃ…” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಮೂಗಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ ನೀರಿನಿಂದ ಪ್ರೋಕ್ಷಣ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 50

द्विषद्वर्गं समुत्सार्य द्रुपदां शिरसि क्षिपेत् । ऋतं च सत्यमेतेन कृत्वा चैवाघमर्षणम् ॥ ५० ॥

ದ್ವೇಷಿಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಓಡಿಸಿ (ಪಾಪಭಾರವನ್ನು) ದ್ರುಪದನ ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಎಸೆಯಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಋತ ಮತ್ತು ಸತ್ಯ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ‘ಅಘಮರ್ಷಣ’—ಪಾಪಕ್ಷಾಲನ—ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 51

अंतश्चरसि मंत्रेण सकृदेव पिबेदपः । ततः सूर्याय विधिवद्गन्धं पुष्पं जलांजलिम् ॥ ५१ ॥

‘ಅಂತಶ್ಚರಸಿ’ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಿ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ನೀರನ್ನು ಸಿಪ್ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪ ಮತ್ತು ಜಲಾಂಜಲಿ (ಅರ್ಘ್ಯ) ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 52

क्षिप्त्वोपतिष्ठेद्देवर्षे भास्करं स्वस्तिकांजलिम् । ऊर्द्धूबाहुरधोबाहुः क्रमात्कल्यादिके त्रिके ॥ ५२ ॥

ಓ ದೇವರ್ಷಿ! (ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜಲವನ್ನು) ಛಿಟಕಿ ನಂತರ ಭಾಸ್ಕರನ ಮುಂದೆ ಸ್ವಸ್ತಿಕಾಂಜಲಿ ಮಾಡಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿಲ್ಲಬೇಕು. ಕೃತಾದಿ ಮೂರು ಯುಗಗಳ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ—ಒಂದರಲ್ಲಿ ಕೈಗಳನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎತ್ತಿ, ಮತ್ತೊಂದರಲ್ಲಿ ಕೆಳಗೆ ಇಟ್ಟು—ವಿಧಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 53

उहुत्यं चित्रं तच्चक्षुरित्येतात्र्रितयं जपेत् । सौराञ्छैवान्वैष्णवांश्च मंत्रानन्यांश्च नारद ॥ ५३ ॥

“ಉಹುತ್ಯಂ”, “ಚಿತ್ರಂ”, “ತಚ್ಚಕ್ಷುಃ” ಎಂಬ ಈ ತ್ರಯವನ್ನು ಜಪಿಸಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಹೇ ನಾರದ, ಸೂರ್ಯ, ಶಿವ, ವಿಷ್ಣು ಹಾಗೂ ಇತರ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನೂ ಜಪಿಸಬಹುದು।

Verse 54

तेजोऽसि गायत्र्यसीति प्रार्थयेत्सवितुर्महः । ततोऽङ्गानि त्रिरावर्त्य ध्यायेच्छक्तीस्तदात्मिकाः ॥ ५४ ॥

“ನೀನು ತೇಜಸ್ಸು; ನೀನು ಗಾಯತ್ರಿ” ಎಂದು ಜಪಿಸಿ ಸವಿತೃನ ಮಹಿಮೆಯ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಮೂರು ಬಾರಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆವರ್ತಿಸಿ, ಅದೇ ಸ್ವರೂಪದ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು।

Verse 55

ब्रह्मणी चतुराननाक्षवलया कुम्भं करैः स्रुक्स्रवौ बिभ्राणा त्वरुणेंदुकांतिवदना ऋग्रूपिणी बालिका । हंसारोहणकेलिखण्खण्मणेर्बिंबार्चिता भूषिता गायत्री परिभाविता भवतु नः संपत्समृद्ध्यै सदा ॥ ५५ ॥

ಬ್ರಹ್ಮಶಕ್ತಿಯಾದ ಪೂಜ್ಯ ಗಾಯತ್ರೀ—ಚತುರಾನನನಂತೆ ಜಪಮಾಲಾ-ವಲಯ ಧರಿಸಿ, ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಕುಂಭ ಹಾಗೂ ಸ್ರುಕ್-ಸ್ರವಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು; ಹೊಸ ಚಂದ್ರಕಾಂತಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಮುಖವಳ, ಋಗ್ವೇದಸ್ವರೂಪಿಣಿ ಯೌವನ ಬಾಲಿಕೆ; ಹಂಸವಾಹನದ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಖಣಖಣಿಸುವ ಮಣಿಭೂಷಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ, ಬಿಂಬಸದೃಶ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತ—ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸುವ ಆ ದೇವಿ ನಮಗೆ ನಿತ್ಯ ಸಂಪತ್ತು-ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲಿ।

Verse 56

रुद्राणी नवयौवना त्रिनयना वैयाघ्रचर्मांबरा खट्वांगत्रिशिखाक्षसूत्रवलयाऽभीतिश्रियै चास्तु नः । विद्युद्दामजटाकलापविलसद्बालेंदुमौलिर्मुदा सावित्री वृषवाहना सिततनुर्ध्येया यजूरूपिणी ॥ ५६ ॥

ನವಯೌವನಯುತ, ತ್ರಿನೇತ್ರ, ವ್ಯಾಘ್ರಚರ್ಮಾಂಬರಧಾರಿಣಿ, ಖಟ್ವಾಂಗ, ತ್ರಿಶೂಲ, ರುದ್ರಾಕ್ಷಮಾಲೆ ಮತ್ತು ವಲಯಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ರುದ್ರಾಣಿ ನಮಗೆ ಅಭಯಶ್ರೀಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲಿ। ಅವಳ ಜಟಾಕಲಾಪ ವಿದ್ಯುದ್ದಾಮದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ, ಮೌಳಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಲಚಂದ್ರನು ಶೋಭಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವಳು ಸಾವಿತ್ರಿ, ವೃಷಭವಾಹನೆ, ಶ್ವೇತತನು, ಧ್ಯೇಯ, ಯಜುರ್ವೇದಸ್ವರೂಪಿಣಿ।

Verse 57

ध्येया सा च सरस्वती भगवती पीतांबरालंकृता श्यामा श्यामतनुर्जरोपरिलसद्गात्रांचिता वैष्णवी । तार्क्ष्यस्था मणिनूपुरांगदलसद्ग्रैवेयभूषोज्ज्वला हस्तालंकृतशंखचक्रसुगदापद्मा श्रियै चास्तु नः ॥ ५७ ॥

ಪೀತಾಂಬರದಿಂದ ಅಲಂಕರಿತ, ಶ್ಯಾಮವರ್ಣ ಶ್ಯಾಮತನು, ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಜರೆಯ ಪ್ರಕಾಶಚಿಹ್ನಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತ, ವೈಷ್ಣವೀ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಳಾದ ಭಗವತಿ ಸರಸ್ವತೀ ಧ್ಯೇಯ. ಗರುಡಾಸೀನಳಾಗಿ, ಮಣಿನೂಪುರಗಳು ಹಾಗೂ ಅಂಗ-ಕಂಠದ ದೀಪ್ತ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವಳು; ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದೆ ಮತ್ತು ಪದ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸಿ—ಅವಳು ನಮಗೆ ಶ್ರೀ ಮತ್ತು ಸೌಭಾಗ್ಯವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲಿ।

Verse 58

एवं ध्यात्वा जपेत्तिष्ठन्प्रातर्मध्याह्नके तथा । सायंकाले समासीनो भक्त्या तद्गतमानसः ॥ ५८ ॥

ಹೀಗೆ ಧ್ಯಾನಮಾಡಿ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಮಧ್ಯಾಹ್ನದಲ್ಲಿಯೂ ಜಪಿಸಬೇಕು. ಸಾಯಂಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾಗಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆ ಪರಮೇಶ್ವರನಲ್ಲಿ ಲೀನಗೊಳಿಸಬೇಕು.

Verse 59

सहस्रपरमां देवीं शतमध्यां दशावराम् । त्रिपदां प्रणवोपेतां भूर्भुवः स्वरुपक्रमाम् ॥ ५९ ॥

ನಾನು ಆ ದಿವ್ಯ ದೇವಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇನೆ—ಅವಳು ‘ಸಹಸ್ರ’ವಾಗಿ ಪರಮೆ, ‘ಶತ’ ಅವಳ ಮಧ್ಯ, ‘ದಶ’ ಅವಳ ಅಧೋಭಾಗ; ಅವಳು ತ್ರಿಪದಾ, ಪ್ರಣವ (ಓಂ) ಯುಕ್ತ, ಭೂಃ-ಭುವಃ-ಸ್ವಃ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಹಿಸುವಳು.

Verse 60

षट्तारः संपुटो वापि व्रतिनश्च यतेर्जपः । गृहस्थस्य सतारः स्याज्जप्य एवंविधो मुने ॥ ६० ॥

ವ್ರತಧಾರಿ ಸಾಧಕನಿಗೂ ಯತಿಗೂ ಜಪವು ಷಟ್-ತಾರ ಸಂಪುಟದೊಂದಿಗೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಆದರೆ ಗೃಹಸ್ಥನಿಗೆ ಸಪ್ತ-ತಾರವಾಗಿರಬೇಕು. ಹೇ ಮುನೇ, ಜಪದ ವಿಧಾನ ಇದೇ.

Verse 61

ततो जप्त्वा यथाशक्ति सवित्रे विनिवेद्य च । गायत्र्यै च सवित्रे च प्रक्षिपेदंजलिद्वयम् ॥ ६१ ॥

ನಂತರ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಜಪ ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ಸವಿತ್ರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಗಾಯತ್ರಿಗೂ ಸವಿತ್ರಿಗೂ—ಇಬ್ಬರಿಗೂ—ಅಂಜಲಿಯಾಗಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಜಲವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 62

ततो विसृज्य तां विप्र उत्तरे इति मंत्रतः । ब्रह्मणेशेन हरिणानुज्ञाता गच्छ सादरम् ॥ ६२ ॥

ನಂತರ, ಹೇ ವಿಪ್ರ, ‘ಉತ್ತರೆ…’ ಎಂದು ಆರಂಭವಾಗುವ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಿ, ಬ್ರಹ್ಮ, ಈಶ (ಶಿವ) ಮತ್ತು ಹರಿ (ವಿಷ್ಣು) ಇವರಿಂದ ಗೌರವಪೂರ್ವಕ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಡಬೇಕು.

Verse 63

दिग्भ्यो दिग्देवताभ्यश्च नमस्कृत्य कृतांजलिः । प्रातरादेः परं कर्म कुर्यादपि विधानतः ॥ ६३ ॥

ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ದಿಕ್ಕಿನ ಅಧಿದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಕೃತಾಂಜಲಿಯಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ನಂತರ ವಿಧಿಯಂತೆ ಪ್ರಾತಃಕಾಲದ ಮುಂದಿನ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 64

प्रातर्मध्यंदिने चैव गृहस्थः स्नानमाचरेत् । वानप्रस्थश्च देवर्षे स्नायात्त्रिषवणं यतिः ॥ ६४ ॥

ಗೃಹಸ್ಥನು ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲೂ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದಲ್ಲೂ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಓ ದೇವರ್ಷಿ, ವಾನಪ್ರಸ್ಥನೂ ಹಾಗೆಯೇ; ಯತಿ ತ್ರಿಷವಣ—ಮೂರು ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಿಸಬೇಕು।

Verse 65

आतुराणां तु रोगाद्यैः पांथानां च सकृन्मतम् । ब्रह्मयज्ञं ततः कुर्याद्दर्भपाणिर्मुनीश्वर ॥ ६५ ॥

ರೋಗಾದಿಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಿಗೂ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೂ (ಬ್ರಹ್ಮಯಜ್ಞ) ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಮಾಡುವುದೆಂದು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಮುನೀಶ್ವರ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ದರ್ಭ ಹಿಡಿದು ಬ್ರಹ್ಮಯಜ್ಞವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 66

दिवोदितानि कर्माणि प्रमादादकृतानि चेत् । शर्वर्याः प्रथमे यामे तानि कुर्याद्यथाक्रमम् ॥ ६६ ॥

ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕರ್ಮಗಳು ಅಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಆಗದೆ ಹೋದರೆ, ರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ಯಾಮದಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 67

नोपास्ते यो द्विजः संध्यां धूर्तबुद्धिरनापदि । पाषंडः स हि विज्ञेयः सर्वधर्मबहिष्कृतः ॥ ६७ ॥

ಯಾವ ದ್ವಿಜನು ಯಾವುದೇ ನಿಜವಾದ ಆಪತ್ತಿಲ್ಲದೆ ಕಪಟಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಸಂಧ್ಯೋಪಾಸನೆ ಮಾಡದೆ ಇರುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಪಾಷಂಡನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅವನು ಸರ್ವ ಧರ್ಮಾಚರಣೆಗಳಿಂದ ಬಹಿಷ್ಕೃತನು।

Verse 68

यस्तु संध्यादिकर्माणि कूटयुक्तिविशारदः । परित्यजति तं विद्यान्महापातकिनां वरम् ॥ ६८ ॥

ಕಪಟಯುಕ್ತಿ ತರ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾಗಿದ್ದರೂ ಸಂಧ್ಯಾದಿ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವವನನ್ನು ಮಹಾಪಾತಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ರನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು।

Verse 69

ये द्विजा अभिभाषंते त्यक्तसंध्यादिकर्मणः । ते यांति नरकान्घोरान्यावच्चंद्रार्कतारकम् ॥ ६९ ॥

ಸಂಧ್ಯಾದಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಕೂಡ ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಮಾತನಾಡುವ ದ್ವಿಜರು, ಚಂದ್ರ-ಸೂರ್ಯ-ತಾರೆಗಳು ಇರುವವರೆಗೆ ಘೋರ ನರಕಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 70

देवार्चनं ततः कुर्याद्वैश्वदेवं यथाविधि । तत्रात्यमतिथिं सम्यगन्नाद्यैश्च प्रपूजयेत् ॥ ७० ॥

ನಂತರ ದೇವಾರ್ಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು, ವಿಧಿಯಂತೆ ವೈಶ್ವದೇವ ಅರ್ಪಣೆ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು; ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಅನ್ನಾದಿಗಳಿಂದ ಸಮ್ಯಕ್‌ವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 71

वक्तव्या मधुरा वाणी तेष्वप्यभ्यागतेषु तु । जलान्नकंदमूलैर्वा गृहदानेन चार्चयेत् ॥ ७१ ॥

ಮಧುರವಾದ ವಾಣಿ ಮಾತನಾಡಬೇಕು; ಅಪ್ರತೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಬಂದವರಿಗೂ ನೀರು, ಅನ್ನ, ಕಂದಮೂಲಗಳು ಅಥವಾ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಗೌರವಿಸಬೇಕು।

Verse 72

अतिथिर्यस्य भग्नाशो गृहात्प्रतिनिवर्तिते । स तस्मै दुष्कृतं दत्त्वा पुण्यमादाय गच्छति ॥ ७२ ॥

ಯಾರ ಮನೆಯಿನಿಂದ ಅತಿಥಿ ನಿರಾಶನಾಗಿ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಆ ಗೃಹಸ್ಥನಿಗೆ ತನ್ನ ಪಾಪವನ್ನು ನೀಡಿ, ಅವನ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 73

अज्ञातगोत्रनामानमन्यग्रामादुपागतम् । विपश्चितोऽतिथिं प्राहुर्विष्णुवत्तं प्रपूजयेत् ॥ ७३ ॥

ಇನ್ನೊಂದು ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಬಂದು, ಗೋತ್ರ-ನಾಮ ಅಜ್ಞಾತನಾದವನನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ‘ಅತಿಥಿ’ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಅಂಥ ಅತಿಥಿಯನ್ನು ವಿಷ್ಣುವಿನಂತೆ ಭಾವಿಸಿ ಪೂಜಿಸಿ ಸತ್ಕರಿಸಬೇಕು।

Verse 74

स्वग्रामवासिनं त्वेकं श्रोत्रियं विष्णुतत्परम् । अन्नाद्यैः प्रत्यहं विप्रपितॄनुद्दिश्य तर्पयेत् ॥ ७४ ॥

ಸ್ವಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವೇದಜ್ಞ ಶ್ರೋತ್ರಿಯನಾದ, ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತನಾದ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ಅನ್ನಾದಿಗಳಿಂದ—ದ್ವಿಜರು ಮತ್ತು ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ—ತರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 75

पंचयज्ञपरित्यागी ब्रह्माहेत्युच्यते बुधैः । कुर्यादहरहस्तस्मात्पंचयज्ञान्प्रयन्ततः ॥ ७५ ॥

ಪಂಚಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವವನು ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಂದ ‘ಬ್ರಹ್ಮಹಂತ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನ ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪಂಚಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 76

देवयज्ञो भूतयज्ञः पितृयज्ञस्तथैव च । नृपज्ञो ब्रह्मयज्ञश्च पंचयज्ञान्प्रचक्षते ॥ ७६ ॥

ದೇವಯಜ್ಞ, ಭೂತಯಜ್ಞ, ಪಿತೃಯಜ್ಞ, ನೃಪಯಜ್ಞ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಯಜ್ಞ—ಇವನ್ನೇ ಪಂಚಯಜ್ಞಗಳು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 77

भृत्यमित्रादिसंयुक्तः स्वयं भुञ्जीत वाग्यतः । द्विजानां भोज्यमश्रीयात्पात्रं नैव परित्यजेत् ॥ ७७ ॥

ಭೃತ್ಯರು, ಮಿತ್ರರು ಮೊದಲಾದವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರೂ ವಾಕ್ಸಂಯಮದಿಂದ ಸ್ವತಃ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು। ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಆಹಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು; ತನ್ನ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಅವಮಾನವಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸಬಾರದು।

Verse 78

संस्थाप्य स्वासमे पादौ वस्त्रार्द्धं परिधाय च । मुखेन वमितं भुक्त्वा सुरापीत्युच्यते बुधैः ॥ ७८ ॥

ತನ್ನದೇ ಬಾಯಿನ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಪಾದಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅರ್ಧವಸ್ತ್ರ ಮಾತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಬಾಯಿಂದ ವಾಂತಿಯಾದುದನ್ನು ತಿಂದರೆ—ಪಂಡಿತರು ಅದನ್ನು ಸುರಾಪಾನಕ್ಕೆ ಸಮವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 79

खादितार्द्धं पुनः खादेन्मोदकांश्च फलानि च । प्रत्यक्षं लवणं चैव गोमांसशीति गद्यते ॥ ७९ ॥

ಅರ್ಧವಾಗಿ ತಿಂದದ್ದನ್ನು ಮತ್ತೆ ತಿನ್ನಬಾರದು; ಹಾಗೆಯೇ ನಿಯಮವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮೋದಕಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ಸೇವಿಸಬಾರದು. ಹಾಗೆಯೇ ಉಪ್ಪನ್ನು ನೇರವಾಗಿ (ಒಂಟಿಯಾಗಿ) ಸೇವಿಸುವುದು ನಿಂದ್ಯ—ಇದನ್ನು ‘ಗೋಮಾಂಸ ಭಕ್ಷಣದಂತೆ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 80

अपोशाने वाचमने अद्यद्रव्येषु च द्विजः । शब्द न कारयेद्विप्रस्तं कुर्वन्नारकी भवेत् ॥ ८० ॥

ಆಪೋಶನ, ವಾಚಮನ ಮತ್ತು ಅಶುದ್ಧ ದ್ರವ್ಯಗಳ ವ್ಯವಹಾರದ ವೇಳೆ ದ್ವಿಜನು ಮಾತುಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬಾರದು; ಹಾಗೆ ಮಾಡುವವನು ನರಕಯೋಗ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 81

पथ्यमन्नं प्रभुञ्जीत वाग्यतोऽन्नमसुत्सयनम् । अमृतोपस्तरणमसि अपोशानं भुजेः पुरः ॥ ८१ ॥

ವಾಕ್ಸಂಯಮದಿಂದ, ಅನ್ನವನ್ನು ದೂಷಿಸದೆ, ಪಥ್ಯವಾದ ಆಹಾರವನ್ನೇ ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಭೋಜನಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ‘ಅಮೃತೋಪಸ್ತರಣಮಸಿ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆಪೋಶನ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 82

अमृतापिधानमसि भोज्यान्तेऽपः सकृत्पिबेत् । प्राणाद्या आहुतीर्दत्त्वाचम्य भोजनमाचरेत् ॥ ८२ ॥

ಭೋಜನಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಅಮೃತಾಪಿಧಾನಮಸಿ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಒಮ್ಮೆ ನೀರು ಕುಡಿಯಬೇಕು. ನಂತರ ಪ್ರಾಣಾದಿ ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಆಚಮನ ಮಾಡಿ, ಭೋಜನವಿಧಿಯನ್ನು ಸಮಾಪಿಸಬೇಕು।

Verse 83

ततश्चाचम्य विप्रेंद्र शास्त्रचिंतापरो भवेत् । रात्रावपि यथाशक्ति शयनासनभोजनैः ॥ ८३ ॥

ನಂತರ ಆಚಮನ ಮಾಡಿ, ಓ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರ, ಶಾಸ್ತ್ರಚಿಂತನೆಗೆ ತತ್ಪರನಾಗಿರಲಿ. ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ನಿದ್ರೆ, ಆಸನಸೌಖ್ಯ ಮತ್ತು ಭೋಜನದಲ್ಲಿ ಸಂಯಮ ಪಾಲಿಸಲಿ.

Verse 84

एवं गृही सदाचारं कुर्यात्प्रतिदिनं मुने । यदाऽचारपरित्यागी प्रायश्चित्ती तदा भवेत् ॥ ८४ ॥

ಓ ಮುನಿಯೇ, ಗೃಹಸ್ಥನು ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಸದಾಚಾರವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಆದರೆ ಆಚಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರೆ, ಆಗ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 85

दूषितां स्वतनुं दृष्ट्वा पालिताद्यैश्च सत्तम । पुत्रेषु भार्यां निःक्षिप्य वनं गच्छेत्सहैव वा ॥ ८५ ॥

ಓ ಸತ್ತಮ, ತನ್ನ ದೇಹ ದುರ್ಬಲವಾಗಿ ಸೇವಕರಾದಿಗಳ ಆಧಾರದಿಂದ ಮಾತ್ರ ನಡೆಯುವುದನ್ನು ಕಂಡಾಗ, ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಪುತ್ರರ ವಶಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಲಿ—ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಅವಳೊಂದಿಗೆ.

Verse 86

भवेत्रिषवणस्नायी नखश्मश्रुजटाधरः । अधः शायी ब्रह्मचारी पञ्चयज्ञपरायणः ॥ ८६ ॥

ಅವನು ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವವನಾಗಿರಲಿ; ನಖ, ಕೂದಲು, ಗಡ್ಡವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸದೆ ಜಟೆಯನ್ನು ಧರಿಸಲಿ. ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಲಿ, ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯಾಗಿರಲಿ, ಪಂಚಮಹಾಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣನಾಗಿರಲಿ.

Verse 87

फलमूलाशनो नित्यं स्वाध्यायनिरतास्तथा । दयावान्सर्वभूतेषु नारायणपरायणः ॥ ८७ ॥

ಅವನು ಸದಾ ಫಲ-ಮೂಲಗಳನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಸೇವಿಸಿ, ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೂ ದಯೆಯುಳ್ಳವನಾಗಿ, ನಾರಾಯಣನಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಾಯಣನಾಗಿರಲಿ.

Verse 88

वर्जयेद्ग्रामजातानि पुष्पाणि च फलानि च । अष्टौ ग्रासांश्च भुञ्जीत न कुर्याद्रात्रिभोजनम् ॥ ८८ ॥

ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪನ್ನವಾದ ಅನ್ನ, ಪುಷ್ಪ ಮತ್ತು ಫಲಗಳನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು. ಕೇವಲ ಎಂಟು ಗ್ರಾಸ ಮಾತ್ರ ಭುಂಜಿಸಿ, ರಾತ್ರಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಬಾರದು.

Verse 89

अत्यन्तं वर्जयेत्तैलं वानप्रस्थसमाश्रमी । व्यवायं वर्जयेच्चैव निद्रालस्ये तथैव च ॥ ८९ ॥

ವಾನಪ್ರಸ್ಥ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದವನು ತೈಲವನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಮೈಥುನ, ಅತಿನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ಆಲಸ್ಯವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.

Verse 90

शंखचक्रगदापाणिं नित्यं नारायणं स्मरेत् । वानप्रस्थः प्रकुर्वीत तपश्चांद्रायणादिकम् ॥ ९० ॥

ಶಂಖ-ಚಕ್ರ-ಗದಾ ಧಾರಿಯಾದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ನಿತ್ಯ ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು. ವಾನಪ್ರಸ್ಥನು ಚಾಂದ್ರಾಯಣಾದಿ ತಪಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 91

सहेत शीततापादिवह्निं परिचरेत्सदा । यदा मनसि वैराग्यं जातं सर्वेषु वस्तुषु ॥ ९१ ॥

ಚಳಿ, ಬಿಸಿಲು ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ನಿಯಮದಿಂದ ಇರಬೇಕು. ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೂ ವೈರಾಗ್ಯ ಉಂಟಾದಾಗ.

Verse 92

तदैव संन्यसेद्विप्र पतितस्त्वन्यथा भवेत् । वेदांताभ्यासनिरतः शांतो दांतो जितेंद्रियः ॥ ९२ ॥

ಹೇ ವಿಪ್ರನೇ! ಆಗಲೇ ತಕ್ಷಣ ಸಂನ್ಯಾಸವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಪತನವಾಗುತ್ತದೆ. ವೇದಾಂತಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ, ಶಾಂತನಾಗಿ, ದಾಂತನಾಗಿ, ಜಿತೇಂದ್ರಿಯನಾಗಿ ಇರಬೇಕು.

Verse 93

निर्द्वेद्वो निरहंकारो निर्ममः सर्वदा भवेत् । शमादिगुणसंयुक्तः कामक्रोधविवर्जितः ॥ ९३ ॥

ಮಾನವನು ಸದಾ ದ್ವೇಷರಹಿತನಾಗಿ, ಅಹಂಕಾರರಹಿತನಾಗಿ, ಮಮಕಾರರಹಿತನಾಗಿ ಇರಲಿ; ಶಮಾದಿ ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ಕಾಮಕ್ರೋಧಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿ।

Verse 94

नग्नो वा जीर्णकौपीनौ भवेन्मुंडो यतिर्द्विजः । समः शत्रौ च मित्रे च तथा मानापमानयोः ॥ ९४ ॥

ನಗ್ನನಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಜೀರ್ಣ ಕೌಪೀನ ಧರಿಸಿರಲಿ, ಮುಂಡಿತ ಶಿರಸ್ಸಿನ ದ್ವಿಜ ಯತಿ ಭಿಕ್ಷುವಿನಂತೆ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರಲಿ; ಶತ್ರು-ಮಿತ್ರರಲ್ಲಿಯೂ ಮಾನ-ಅಪಮಾನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಮಭಾವ ಇರಲಿ।

Verse 95

एकरात्रं वसेद्ग्रामे त्रिरात्रं नगरे तथा । भैक्षेण वर्त्तयेन्नित्यं नैकान्नादीभवेद्यतिः ॥ ९५ ॥

ಯತಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾತ್ರಿ, ನಗರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ರಾತ್ರಿ ಮಾತ್ರ ವಾಸಿಸಲಿ. ನಿತ್ಯ ಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸಲಿ; ಒಂದೇ ಮನೆಯ ಅನ್ನವನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿ ತಿನ್ನುವವನಾಗಬಾರದು।

Verse 96

अनिंदितद्विजगृहे व्यंगारे भुक्तिवर्जिते । विवादरहिते चैव भिक्षार्थं पर्यटेद्यतिः ॥ ९६ ॥

ಯತಿ ಭಿಕ್ಷಾರ್ಥವಾಗಿ ನಿಂದಾರಹಿತ ದ್ವಿಜನ ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಚರಿಸಲಿ; ಅಲ್ಲಿ ಅಡುಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿರಲಿ, ಭೋಜನಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನವಿರಬಾರದು, ಮತ್ತು ವಿವಾದರಹಿತವಾಗಿರಲಿ।

Verse 97

भवेत्रिषवणस्नायी नारायणपरायणः । जपेच्च प्रणवं नित्यं जितात्मा विजितेंद्रियः ॥ ९७ ॥

ಅವನು ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವವನಾಗಿ, ನಾರಾಯಣನಲ್ಲೇ ಪರಾಯಣನಾಗಿರಲಿ. ಜಿತಾತ್ಮನಾಗಿ, ವಿಜಿತೇಂದ್ರಿಯನಾಗಿ ನಿತ್ಯ ಪ್ರಣವ ‘ಓಂ’ ಜಪಿಸಲಿ।

Verse 98

एकान्नादी भवेद्यस्तु कदाचिल्लंपटो यतिः । न तस्य निष्कृतिर्द्दष्टा प्रायश्चित्तायुतैरपि ॥ ९८ ॥

ಯತಿ ಏಕಾನ್ನಾದಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಯಾವುದೋ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾಮಲಂಪಟನಾಗಿ ದುರುಚಾರಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಅವನಿಗೆ ಅಯುತ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳಿಂದಲೂ ನಿಷ್ಕೃತಿ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 99

लोभाद्यदि यतिर्विप्र तनुपोषपरो भवेत् । स चंडालसमो ज्ञेयो वर्णाश्रमविगर्हितः ॥ ९९ ॥

ಹೇ ವಿಪ್ರ! ಲೋಭದಿಂದ ಯತಿ ಕೇವಲ ದೇಹಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಭೋಗದಲ್ಲೇ ತತ್ಪರನಾದರೆ, ಅವನು ಚಾಂಡಾಲನ ಸಮಾನನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು—ವರ್ಣಾಶ್ರಮಧರ್ಮಕ್ಕೆ ನಿಂದಿತನು।

Verse 100

आत्मानां चिंतयेद्द्रेवं नारायणमनामयम् । निर्द्वंद्रं निर्ममंशांतं मायातीतममत्सरम् ॥ १०० ॥

ನಾರಾಯಣ ದೇವರನ್ನು ಸ್ವಯಂ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪನೆಂದು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು—ಅವರು ನಿರಾಮಯ, ದ್ವಂದ್ವಾತೀತ, ನಿರ್ಮಮ, ಶಾಂತ, ಮಾಯಾತೀತ ಮತ್ತು ಮತ್ಸರರಹಿತರು।

Verse 101

अव्ययं परिपूर्णं च सदानन्दैकविग्रहम् । ज्ञानस्वरुपममलं परं ज्योतिः सनातनम् ॥ १०१ ॥

ಅವರು ಅವ್ಯಯರು, ಪರಿಪೂರ್ಣರು; ಅವರ ವಿಗ್ರಹವು ಸದಾ ಏಕರಸ ಆನಂದಮಯ. ಅವರು ಅಮಲ, ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪ, ಪರಮ ಜ್ಯೋತಿ ಮತ್ತು ಸನಾತನರು।

Verse 102

अविकारमनाद्यंतं जगच्चैतन्यकारणम् । निर्गुणं परमं ध्यायेदात्मानं परतः परम् ॥ १०२ ॥

ಪರಾತ್ಪರ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು—ಅವರು ಅವಿಕಾರ, ಅನಾದಿ-ಅನಂತ, ಜಗತ್ತಿನ ಚೈತನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, ನಿರ್ಗುಣ ಮತ್ತು ಪರಮರು।

Verse 103

पठेदुपनिषद्वाक्यं वेदांतार्थांश्च चिंतयेत् । सहस्त्रशीर्षं देवं च सदा ध्यायेज्जितेंद्रियः ॥ १०३ ॥

ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು ಉಪನಿಷದ್ವಾಕ್ಯಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಿ, ವೇದಾಂತಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಚಿಂತಿಸಿ, ಸಹಸ್ರಶೀರ್ಷನಾದ ಭಗವಾನ್ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು।

Verse 104

एवं ध्यानपरो यस्तु यतिर्विगतमत्सरः । स याति परमानंदं परं ज्योतिः सनातनम् ॥ १०४ ॥

ಹೀಗೆ ಧ್ಯಾನನಿಷ್ಠನಾಗಿ, ಮತ್ಸರರಹಿತನಾದ ಯತಿ ಪರಮಾನಂದವಾದ ಸನಾತನ ಪರಮಜ್ಯೋತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 105

इत्येवमाश्रमाचारान्यः करोति द्विजः क्रमात् । स याति परमं स्थानं यत्र गत्वा न शोचयति ॥ १०५ ॥

ಈ ರೀತಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಆಶ್ರಮಾಚಾರಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ದ್ವಿಜನು ಪರಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ; ಅಲ್ಲಿ ಹೋದ ಮೇಲೆ ಶೋಕವಿಲ್ಲ।

Verse 106

वर्णाश्रमाचाररताः सर्वपापविवर्जिताः । नारायणपरा यांति तद्विष्णः परमं पदम् ॥ १०६ ॥

ವರ್ಣಾಶ್ರಮಾಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ, ಸರ್ವಪಾಪವಿವರ್ಜಿತರಾಗಿ, ನಾರಾಯಣಪರಾಯಣರಾದವರು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆ ಪರಮಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।