Adhyaya 15

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे चतुर्दशो ऽध्यायः सूत उवाच प्रजाः सृजेति व्यादिष्टः पूर्वं दक्षः स्वयंभुवा / ससर्ज देवान् गन्धर्वान् ऋषींश्चैवासुरोरगान्

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಕೂರ್ಮಪುರಾಣದ ಷಟ್ಸಾಹಸ್ತ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಪೂರ್ವವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚತುರ್ದಶ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು. ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಭೂ ಬ್ರಹ್ಮನು “ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಸೃಜಿಸು” ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿದಾಗ ದಕ್ಷನು ದೇವರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಋಷಿಗಳು ಹಾಗೂ ಅಸುರರು ಮತ್ತು ನಾಗರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು।

Verse 2

यदास्य सृजमानस्य न व्यवर्धन्त ताः प्रजाः / तदा ससर्ज भूतानि मैथुनेनैव धर्मतः

ಅವನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಆ ಪ್ರಜೆಗಳು ವೃದ್ಧಿಯಾಗದೆ ಇದ್ದಾಗ, ಧರ್ಮಾನುಸಾರವಾಗಿ ಮೈಥುನದ ಮೂಲಕವೇ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು।

Verse 3

असिक्न्यां जनयामास वीरणस्य प्रजापतेः / सुतायां धर्मयुक्तायां पुत्राणां तु सहस्त्रकम्

ಪ್ರಜಾಪತಿ ವೀರಣನ ಧರ್ಮಯುಕ್ತ ಪುತ್ರಿ ಅಸಿಕ್ನಿಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷನು ಸಾವಿರ ಪುತ್ರರನ್ನು ಜನಯಿಸಿದನು।

Verse 4

तेषु पुत्रेषु नष्टेषु मायया नारदस्य सः / षष्टिं दक्षो ऽसृजत् कन्या वैरण्यां वै प्रजापतिः

ನಾರದನ ಮಾಯಾಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ಪುತ್ರರು ನಷ್ಟರಾದಾಗ, ಆ ಪ್ರಜಾಪತಿ ದಕ್ಷನು ವೈರಣ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅರವತ್ತು ಪುತ್ರಿಯರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು।

Verse 5

ददौ स दश धर्माय कश्यपाय त्रयोदश / विंशत् सप्त च सोमाय चतस्त्रो ऽरिष्टनेमिने

ಅವನು ಹತ್ತು ಪುತ್ರಿಯರನ್ನು ಧರ್ಮನಿಗೆ, ಹದಿಮೂರು ಕಶ್ಯಪನಿಗೆ, ಇಪ್ಪತ್ತೇಳನ್ನು ಸೋಮನಿಗೆ (ಚಂದ್ರನಿಗೆ), ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕನ್ನು ಅರಿಷ್ಟನೇಮಿಗೆ ನೀಡಿದನು।

Verse 6

द्वे चैव बहुपुत्राय द्वे कृशाश्वाय धीमते / द्वे चैवाङ्गिरसे तद्वत् तासां वक्ष्ये ऽथ निस्तरम्

ಬಹುಪುತ್ರನಿಗೆ ಎರಡು (ಕನ್ಯೆಗಳು), ಧೀಮಂತನಾದ ಕೃಶಾಶ್ವನಿಗೆ ಎರಡು, ಹಾಗೆಯೇ ಅಂಗಿರಸನಿಗೂ ಎರಡು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಈಗ ಅವರ ವಂಶಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 7

अरुन्धती वसुर्जामी लम्बा भानुर्मरुत्वती / संकल्पा च मुहूर्ता च साध्या विश्वा च भामिनी

ಅರುಂಧತಿ, ವಸು, ಜಾಮಿ, ಲಂಬಾ, ಭಾನು, ಮರುತ್ವತಿ, ಸಂಕಲ್ಪಾ, ಮುಹೂರ್ತಾ, ಸಾಧ್ಯಾ, ವಿಶ್ವಾ ಮತ್ತು ಭಾಮಿನೀ—ಇವೇ ಅವಳ ಪವಿತ್ರ ನಾಮಗಳು.

Verse 8

धर्मपत्न्यो दश त्वेतास्तासां पुत्रान् निबोधत / विश्वाया विश्वदेवास्तु साध्या साध्यानजीजनत्

ಇವರು ಧರ್ಮನ ಹತ್ತು ಪತ್ನಿಯರು; ಈಗ ಅವರ ಪುತ್ರರನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ. ವಿಶ್ವೆಯಿಂದ ವಿಶ್ವದೇವರು ಜನಿಸಿದರು; ಸಾಧ್ಯೆಯಿಂದ ಸಾಧ್ಯರು ಹುಟ್ಟಿದರು.

Verse 9

मरुत्वन्तो मरुत्वत्यां वसवो ऽष्टौ वसोः सुताः / भानोस्तु भानवश्चैव मुहूर्ता वै मुहूर्तजाः

ಮರುತ್ವತಿಯಿಂದ ಮರುತ್ವಂತರು ಜನಿಸಿದರು; ವಸುವಿನಿಂದ ಎಂಟು ವಸುಗಳು ಪುತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದರು. ಭಾನುವಿನಿಂದ ಭಾನವರು, ಮತ್ತು ಮುಹೂರ್ತೆಯಿಂದ ಮುಹೂರ್ತಗಣ ಜನಿಸಿದರು.

Verse 10

लम्बायाश्चाथ घोषो वै नागवीथी तु जामिजा / पृथिवीविषयं सर्वमरुन्दत्यामजायत / संकल्पायास्तु संकल्पो धर्मपुत्रा दश स्मृताः

ಲಂಬೆಯಿಂದ ಘೋಷನು ಜನಿಸಿದನು; ಜಾಮಿಜೆಯಿಂದ ನಾಗವೀಥೀ ಜನಿಸಿದಳು. ಅರುಂಧತಿಯಿಂದ ಭೂಮಿಯ ವಿಷಯವೆನ್ನುವ ಸಮಸ್ತ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಉದ್ಭವಿಸಿತು. ಸಂಕಲ್ಪೆಯಿಂದ ಸಂಕಲ್ಪನು ಜನಿಸಿದನು—ಇವರೇ ಧರ್ಮನ ಹತ್ತು ಪುತ್ರರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 11

आपो ध्रुवश्च सोमश्च धरश्चैवानिलो ऽनलः / प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवो ऽष्टौ प्रकीर्तिताः

ಆಪ, ಧ್ರುವ, ಸೋಮ, ಧರ, ಅನಿಲ, ಅನಲ, ಪ್ರತ್ಯೂಷ, ಪ್ರಭಾಸ—ಇವರೇ ಅಷ್ಟ ವಸುಗಳು ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು; ಜಗತ್ತನ್ನು ಧರಿಸುವ ದೇವತೆಗಳು.

Verse 12

आपस्य पुत्रो वैतण्ड्यः श्रमः श्रान्तो धुनिस्तथा / ध्रुवस्य पुत्रो भगवान् कालो लोकप्रकालनः

ಆಪನಿಂದ ವೈತಂಡ್ಯ, ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರಮ, ಶ್ರಾಂತ, ಧುನಿ ಎಂಬ ಪುತ್ರರು ಹುಟ್ಟಿದರು. ಧ್ರುವನಿಂದ ಭಗವಾನ್ ಕಾಲನು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನು ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿಸಿ ಅಳೆಯುವವನು.

Verse 13

सोमस्य भगवान् वर्चा धरस्य द्रविणः सुतः / पुरोजवो ऽनिलस्य स्यादविज्ञातगतिस्तथा

ಸೋಮನಿಗೆ ದಿವ್ಯನಾಮ ‘ವರ್ಚಾ’ (ತೇಜಸ್ಸು). ಧರನಿಗೆ ‘ದ್ರವಿಣ-ಸುತ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅನಿಲನಿಗೆ ‘ಪುರೋಜವ’ ಹಾಗೂ ‘ಅವಿಜ್ಞಾತ-ಗತಿ’ ಎಂದೂ ಕೀರ್ತನೆ ಇದೆ.

Verse 14

कुमारो ह्यनलस्यासीत् सेनापतिरिति स्मृतः / देवलो भगवान् योगी प्रत्यूषस्याभवत् सुतः / विश्वकर्मा प्रभासस्य शिल्पकर्ता प्रजापतिः

ಅನಲನ ಪುತ್ರ ಕುಮಾರನು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನು ದೇವಸೇನೆಯ ಸೇನಾಪತಿ ಎಂದು ಸ್ಮೃತ. ಪ್ರತ್ಯೂಷನ ಪುತ್ರ ಭಗವಾನ್ ಯೋಗಿ ದೇವಲನು. ಪ್ರಭಾಸನ ಪುತ್ರ ವಿಶ್ವಕರ್ಮ—ಶಿಲ್ಪಕರ್ತ ಪ್ರಜಾಪತಿ, ದಿವ್ಯ ಶಿಲ್ಪಿ.

Verse 15

अदितिर्दितिर्दनुस्तद्वदरिष्टा सुरसा तथा / सुरभिर्विनता चैव ताम्र क्रोधवशा इरा / कद्रुर्मुनिश्च धर्मज्ञा तत्पुत्रान् वै निबोधत

ಅದಿತಿ, ದಿತಿ, ದನು; ಹಾಗೆಯೇ ಅರಿಷ್ಟಾ, ಸುರಸಾ; ಸುರಭಿ, ವಿನತಾ; ತಾಮ್ರಾ, ಕ್ರೋಧವಶಾ, ಇರಾ, ಕದ್ರೂ—ಹೇ ಧರ್ಮಜ್ಞ ಮುನಿಯೇ, ಈಗ ಅವರ ಪುತ್ರರನ್ನು ತಿಳಿದುಕೋ.

Verse 16

अंशो धाता भगस्त्वष्टा मित्रो ऽथ वरुणोर्ऽयमा / विवस्वान् सविता पूषा ह्यंशुमान् विष्णुरेव च

ಅಂಶ, ಧಾತೃ, ಭಗ, ತ್ವಷ್ಟೃ, ಮಿತ್ರ, ವರುಣ ಮತ್ತು ಅರ್ಯಮ; ಹಾಗೆಯೇ ವಿವಸ್ವಾನ್, ಸವಿತೃ, ಪೂಷನ್, ಅಂಶುಮಾನ—ಇವರೇ ಆದಿತ್ಯರು; ಅವರೊಳಗೆ ವಿಷ್ಣುವೂ ಇದ್ದಾನೆ.

Verse 17

तुषिता नाम ते पूर्वं चाक्षुषस्यान्तरे मनोः / वैवस्वते ऽन्तरे प्रोक्ता आदित्याश्चादितेः सुताः

ಹಿಂದೆ ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಆ ದೇವರುಗಳು ‘ತುಷಿತರು’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು. ಇಂದಿನ ವೈವಸ್ವತ ಮನುಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅದಿತಿಯ ಪುತ್ರರಾದ ‘ಆದಿತ್ಯರು’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 18

दितिः पुत्रद्वयं लेभे कश्यपाद् बलसंयुतम् / हिरण्यकशिपुं ज्येष्ठं हिरण्याक्षं तथापरम्

ದಿತಿಯು ಕಶ್ಯಪನಿಂದ ಬಲಸಂಪನ್ನರಾದ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದಳು—ಹಿರಿಯನು ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು, ಮತ್ತೊಬ್ಬನು ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷ.

Verse 19

हिरण्यकशिपुर्दैत्यो महाबलपराक्रमः / आराध्य तपसा देवं ब्रह्माणं परमेष्ठिनम् / दृष्ट्वालेभेवरान् दिव्यान् स्तुत्वासौ विविधैः स्तवै

ಮಹಾಬಲ-ಪರಾಕ್ರಮಶಾಲಿಯಾದ ದೈತ್ಯ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಪರಮೇಷ್ಠಿ ದೇವ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದನು. ದರ್ಶನ ಪಡೆದು, ನಾನಾವಿಧ ಸ್ತವಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿ, ಅವನು ದಿವ್ಯ ವರಗಳನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 20

अथ तस्य बलाद् देवाः सर्व एव सुरर्षयः / बाधितास्ताडिता जग्मुर्देवदेवं पितामहम्

ನಂತರ ಅವನ ಬಲದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಹೊಡೆತಕ್ಕೊಳಗಾದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳು ಹಾಗೂ ದೇವರ್ಷಿಗಳು—ಎಲ್ಲರೂ—ದೇವದೇವನಾದ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನ ಶರಣಿಗೆ ಹೋದರು.

Verse 21

शरण्यं शरणं देवं शंभुं सर्वजगन्मयम् / ब्रह्माणं लोककर्तारं त्रातारं पुरुषं परम् / कूटस्थं जगतामेकं पुराणं पुरुषोत्तमम्

ಸರ್ವರಿಗೆ ಶರಣ್ಯನಾದ ದೇವ ಶಂಭುವನ್ನು ನಾನು ಶರಣಾಗುತ್ತೇನೆ—ಅವನು ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಬ್ರಹ್ಮರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೋಕಕರ್ತ, ತ್ರಾತ, ಪರಮಪುರುಷ; ಕೂಟಸ್ಥ, ಎಲ್ಲರ ಏಕಾಧಾರ, ಪುರಾತನ ಪುರುಷೋತ್ತಮ।

Verse 22

स याचितो देववरैर्मुनिभिश्च मुनीश्वराः / सर्वदेवहितार्थाय जगाम कमलासनः

ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠರು ಮತ್ತು ಮುನಿಗಳು—ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರರೇ—ವಿನಂತಿಸಿದಾಗ, ಸರ್ವ ದೇವರ ಹಿತಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಕಮಲಾಸನ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೊರಟನು।

Verse 23

संस्तूयमानः प्रणतैर्मुनीन्द्रैरमरैरपि / क्षीरोदस्योत्तरं कूलं यत्रास्ते हरिरीश्वरः

ಪ್ರಣತ ಮುನೀಂದ್ರರು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳೂ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಅವನು ಕ್ಷೀರಸಾಗರದ ಉತ್ತರ ತೀರಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದನು; ಅಲ್ಲಿ ಈಶ್ವರನಾದ ಹರಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 24

दृष्ट्वा देवं जगद्योनिं विष्णुं विश्वगुरुं शिवम् / ववन्दे चरणौ मूर्ध्ना कृताञ्जलिरभाषत

ಜಗದ್ಯೋನಿಯಾದ ದೇವ—ವಿಷ್ಣು, ವಿಶ್ವಗುರು, ಶಿವಸ್ವರೂಪ—ಅವನನ್ನು ಕಂಡು, ಅವನು ತಲೆಯಿಂದ ಆತನ ಪಾದಗಳನ್ನು ವಂದಿಸಿ, ಕೃತಾಂಜಲಿಯಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 25

ब्रह्मोवाच त्वं गतिः सर्वभूतानामनन्तो ऽस्यखिलात्मकः / व्यापी सर्वामरवपुर्महायोगी सनातनः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು: ನೀನೇ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಗತಿ ಮತ್ತು ಪರಮಾಶ್ರಯ—ಅನಂತ, ಈ ಅಖಿಲ ಜಗತ್ತಿನ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪ. ಸರ್ವವ്യാപಿ, ಸರ್ವ ದೇವತೆಗಳ ವಪು ಧರಿಸಿದವ, ನೀನು ಸನಾತನ ಮಹಾಯೋಗಿ.

Verse 26

त्वमात्मा सर्वभूतानां प्रधानं प्रकृतिः परा / वैराग्यैश्वर्यनिरतो रागातीतो निरञ्जनः

ನೀನೇ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಆತ್ಮ; ನೀನೇ ಪ್ರಧಾನ ಮತ್ತು ಪರಾ ಪ್ರಕೃತಿ. ವೈರಾಗ್ಯ ಹಾಗೂ ಐಶ್ವರ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿ, ರಾಗಾತೀತನೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರಂಜನನೂ ಆಗಿದ್ದೀ.

Verse 27

त्वं कर्ता चैव भर्ता च निहन्ता सुरविद्विषाम् / त्रातुमर्हस्यनन्तेश त्राता हि परमेश्वरः

ನೀನೇ ಕರ್ತಾ ಮತ್ತು ಭರ್ತಾ; ದೇವದ್ವೇಷಿಗಳ ಸಂಹಾರಕನೂ ನೀನೇ. ಹೇ ಅನಂತೇಶ, ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು; ಏಕೆಂದರೆ ಪರಮೇಶ್ವರನೇ ನಿಜವಾದ ತ್ರಾತಾ.

Verse 28

इत्थं स विष्णुर्भगवान् ब्रह्मणा संप्रबोधितः / प्रोवाचोन्निद्रपद्माक्षः पीतवासासुरद्विषः

ಈ ರೀತಿ ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಪ್ರಬೋಧಿತನಾದ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು ಮಾತಾಡಿದನು—ನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರಳಿದ ಪದ್ಮಾಕ್ಷ, ಪೀತವಾಸಧಾರಿ, ಅಸುರದ್ವೇಷಿ.

Verse 29

किमर्थं सुमहावीर्याः सप्रजापतिकाः सुराः / इमं देशमनुप्राप्ताः किं वा कार्यं करोमि वः

ಹೇ ಮಹಾವೀರ್ಯಶಾಲಿ ದೇವರೆ, ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳೊಡನೆ ನೀವು ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಬಂದಿದ್ದೀರಿ? ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮಿಗಾಗಿ ನಾನು ಯಾವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಲಿ?

Verse 30

देवा ऊचुः हिरण्यकशिपुर्नाम ब्रह्मणो वरदर्पितः / बाधते भगवन् दैत्यो देवान् सर्वान् सहर्षिभिः

ದೇವರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಭಗವನ್! ಬ್ರಹ್ಮನ ವರದಿಂದ ದರ್ಪಿತನಾದ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಎಂಬ ದೈತ್ಯನು, ಋಷಿಗಳೊಡನೆ ಸರ್ವ ದೇವರನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

Verse 31

अवध्यः सर्वभूतानां त्वामृते पुरुषोत्तम / हन्तुमर्हसि सर्वेषां त्वं त्रातासि जगन्मय

ಹೇ ಪುರುಷೋತ್ತಮ! ನಿನ್ನನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಸರ್ವಭೂತಗಳಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿ ಯಾರೂ ಅವಧ್ಯರಲ್ಲ; ಆದರೆ ಎಲ್ಲರ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ದುಷ್ಟರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಯೋಗ್ಯನು ನೀನೇ, ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಜಗದ್ವ್ಯಾಪಿಯಾಗಿ ರಕ್ಷಕನು.

Verse 32

श्रुत्वा तद्दैवतैरुक्तं स विष्णुर्लोकभावनः / वधाय दैत्यमुख्यस्य सो ऽसृजत् पुरुषं स्वयम्

ದೇವತೆಗಳ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುವ ವಿಷ್ಣುವು ದೈತ್ಯಮukho್ಯನ ವಧಾರ್ಥವಾಗಿ ಸ್ವಯಂ ಒಂದು ದಿವ್ಯ ಪುರುಷನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

Verse 33

मेरुपर्वतवर्ष्माणं घोररूपं भयानकम् / शङ्खचक्रगदापाणिं तं प्राह गरुडध्वजः

ಆಗ ಶಂಖ-ಚಕ್ರ-ಗದೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಗರುಡಧ್ವಜನು, ಮೇರುಪರ್ವತದಂತೆ ಮಹಾಕಾಯನಾದ, ಘೋರರೂಪ ಭಯಾನಕನಾದ ಆ ಪುರುಷನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 34

हत्वा तं दैत्यराजं त्वं हिरण्यकशिपुं पुनः / इमं देशं समागन्तुं क्षिप्रमर्हसि पौरुषात्

ಆ ದೈತ್ಯರಾಜ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ನಂತರ ನಿನ್ನ ಪೌರುಷಬಲದಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಈ ದೇಶಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ಬರುವುದು ನಿನಗೆ ಯುಕ್ತ.

Verse 35

निशम्य वैष्णवं वाक्यं प्रणम्य पुरुषोत्तमम् / महापुरुषमव्यक्तं ययौ दैत्यमहापुरम्

ವೈಷ್ಣವ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಅವನು ಪುರುಷೋತ್ತಮ—ಮಹಾಪುರುಷ, ಅವ್ಯಕ್ತ—ನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ನಂತರ ದೈತ್ಯರ ಮಹಾಪುರಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು.

Verse 36

विमुञ्चन् भैरवं नादं शङ्खचक्रगदाधरः / आरुह्य गरुडं देवो महामेरुरिवापरः

ಭೈರವ ನಾದವನ್ನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತಾ ಶಂಖಚಕ್ರಗದಾಧರನಾದ ದೇವನು ಗರುಡನ ಮೇಲೆ ಏರಿ, ಮತ್ತೊಂದು ಮಹಾಮೇರುವಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು।

Verse 37

आकर्ण्य दैत्यप्रवरा महामेघरवोपमम् / समाचचक्षिरे नादं तदा दैत्यपतेर्भयात्

ಮಹಾಮೇಘದ ಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ಆ ನಾದವನ್ನು ಕೇಳಿ, ದೈತ್ಯಪ್ರವರರು ದೈತ್ಯಪತಿಯ ಭಯದಿಂದ ತಕ್ಷಣವೇ ಆ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರು।

Verse 38

असुरा ऊचुः कश्चिदागच्छति महान् पुरुषो देवचोदितः / विमुञ्चन् भैरवं नादं तं जानीमो ऽमरार्दन

ಅಸುರರು ಹೇಳಿದರು—ದೇವರಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾದ ಒಬ್ಬ ಮಹಾಪುರುಷನು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾನೆ, ಭೈರವ ನಾದವನ್ನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಅವನನ್ನು ನಾವು ತಿಳಿದಿದ್ದೇವೆ—ಅವನು ಅಮರಾರ್ದನ।

Verse 39

ततः सहासुरवरैर्हिरण्यकशिपुः स्वयम् / संनद्धैः सायुधैः पुत्रैः प्रह्रादाद्यैस्तदा ययौ

ನಂತರ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಸ್ವತಃ ಅಸುರವರರೊಂದಿಗೆ, ಪ್ರಹ್ಲಾದಾದಿ ಪುತ್ರರೊಡನೆ, ಆಯುಧಧಾರಿಗಳಾಗಿ ಯುದ್ಧಸನ್ನದ್ಧರಾಗಿ ಹೊರಟನು।

Verse 40

दृष्ट्वा तं गरुडासीनं सूर्यकोटिसमप्रभम् / पुरुषं पर्वताकारं नारायणमिवापरम्

ಗರುಡಾಸೀನನಾಗಿ ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯರ ಸಮಪ್ರಭೆಯಿಂದ ದೀಪ್ತನಾದ, ಪರ್ವತಾಕಾರದ ಮಹಾಪುರುಷನನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವರು ಅವನನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ನಾರಾಯಣನಂತೆ ಭಾವಿಸಿದರು।

Verse 41

दुद्रुवुः केचिदन्योन्ममूचुः संभ्रान्तलोचनाः / अयं स देवो देवानां गोप्ता नारायणो रिपुः

ಕೆಲವರು ಓಡಿಹೋದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಗಾಬರಿಯಾದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಭಯದಲ್ಲಿ ಕೂಗಿದರು—“ಇವನೇ ಆ ದೇವ—ನಾರಾಯಣ—ದೇವರ ರಕ್ಷಕ, ಶತ್ರುಗಳ ಶತ್ರು!”

Verse 42

अस्माकमव्ययो नूनं तत्सुतो वा समागतः / इत्युक्त्वा शस्त्रवर्षाणि ससृजुः पुरुषाय ते / तानि चाशेषतो देवो नाशयामास लीलया

“ನಮ್ಮ ಅವ್ಯಯನು—ಅಥವಾ ಅವನ ಪುತ್ರನೇ—ಬಂದಿದ್ದಾನೆ!” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವರು ಆ ಪರಮಪುರುಷನ ಮೇಲೆ ಶಸ್ತ್ರವೃಷ್ಟಿ ಸುರಿಸಿದರು; ಆದರೆ ಪ್ರಭುವು ಲೀಲಾಮಾತ್ರದಿಂದ ಅವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡಿದನು।

Verse 43

तदा हिरण्यकशिपोश्चत्वारः प्रथितौजसः / पुत्रा नारायणोद्भूतं युयुधुर्मेघनिः स्वनाः / प्रह्रादश्चाप्यनुह्रादः संह्रादो ह्राद एव च

ಆಗ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ನಾಲ್ವರು ಪುತ್ರರು—ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶೌರ್ಯಶಾಲಿಗಳು—ಮೋಡಗುಡುಗಿನಂತೆ ಗರ್ಜಿಸಿ, ನಾರಾಯಣನಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಆ ಪ್ರಕಟನೆಗೆ ಎದುರಾಗಿ ಯುದ್ಧಮಾಡಿದರು: ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ಅನುಹ್ಲಾದ, ಸಂಹ್ಲಾದ ಮತ್ತು ಹ್ಲಾದ।

Verse 44

प्रह्रादः प्राहिणोद् ब्राह्ममनुह्रादो ऽथ वैष्णवम् / संह्रादश्चापि कौमारमाग्नेयं ह्राद एव च

ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಬ್ರಾಹ್ಮ (ಬ್ರಹ್ಮಸಂಬಂಧಿ) ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದನು; ನಂತರ ಅನುಹ್ಲಾದನು ವೈಷ್ಣವವನ್ನು. ಸಂಹ್ಲಾದನು ಕೌಮಾರವನ್ನು, ಹ್ಲಾದನು ಆಗ್ನೇಯ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದನು।

Verse 45

तानि तं पुरुषं प्राप्य चत्वार्यस्त्राणि वैष्णवम् / न शेकुर्बाधितुं विष्णुं वासुदेवं यथा तथा

ಆ ಪರಮಪುರುಷನನ್ನು ತಲುಪಿದರೂ, ಆ ನಾಲ್ಕು ವೈಷ್ಣವ ಅಸ್ತ್ರಗಳು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ವಿಷ್ಣು—ವಾಸುದೇವನನ್ನು—ಬಾಧಿಸಲಾರದೆ ಹೋಯವು।

Verse 46

अथासौ चतुरः पुत्रान् महाबाहुर्महाबलः / प्रगृह्य पादेषु करैः संचिक्षेप ननाद च

ಆಗ ಆ ಮಹಾಬಾಹು, ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠನು ತನ್ನ ನಾಲ್ವರು ಪುತ್ರರ ಪಾದಗಳನ್ನು ಕೈಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ದೂರಕ್ಕೆ ಎಸೆದು, ಉಚ್ಚಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಗರ್ಜಿಸಿದನು।

Verse 47

विमुक्तेष्वथ पुत्रेषु हिरण्यकशिपुः स्वयम् / पादेन ताडयामास वेगेनोरसि तं बली

ಪುತ್ರರು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ಬಳಿಕ, ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಸ್ವತಃ ಭಾರೀ ವೇಗದಿಂದ ತನ್ನ ಪಾದದಿಂದ ಅವನ ವಕ್ಷಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೊಡೆದನು।

Verse 48

स तेन पीडितो ऽत्यर्थं गरुडेन तथाऽशुगः / अदृश्यः प्रययौ तूर्णं यत्र नारायणः प्रभुः / गत्वा विज्ञापयामास प्रवृत्तमखिलं तथा

ಗರುಡನಿಂದ ಅತಿಯಾಗಿ ಪೀಡಿತನಾದ ಆ ವೇಗವಂತನು ಅದೃಶ್ಯನಾಗಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಪ್ರಭು ನಾರಾಯಣನಿರುವ ಕಡೆಗೆ ಧಾವಿಸಿ ಹೋಗಿ, ನಡೆದದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದನು।

Verse 49

संचिन्त्य मनसा देवः सर्वज्ञानमयो ऽमलः / नरस्यार्धतनुं कृत्वा सिंहस्यार्धतनुं तथा

ನಂತರ ಸರ್ವಜ್ಞಸ್ವರೂಪನಾದ ನಿರ್ಮಲ ದೇವನು ಮನಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿ, ತನ್ನ ದೇಹದ ಅರ್ಧವನ್ನು ನರರೂಪವಾಗಿ ಮತ್ತು ಅರ್ಧವನ್ನು ಸಿಂಹರೂಪವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದನು।

Verse 50

नृसिंहवपुरव्यक्तो हिरण्यकशिपोः पुरे / आविर्बभूव सहसा मोहयन् दैत्यपुङ्गवान्

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ನಗರದಲ್ಲಿ, ಅವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದ್ದ ನೃಸಿಂಹವಪುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಭು ಸಹಸಾ ಅವಿರ್ಭವಿಸಿ ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸಿದನು।

Verse 51

दंष्ट्राकरालो योगात्मा युगान्तदहनोपमः / समारुह्यात्मनः शक्तिं सर्वसंहारकारिकाम् / भाति नारायणो ऽनन्तो यथा मध्यन्दिने रविः

ದಂಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಭೀಕರ, ಯೋಗಾತ್ಮಸ್ವರೂಪ, ಯುಗಾಂತಾಗ್ನಿಯಂತೆ ದಹಿಸುವ—ತನ್ನ ಸರ್ವಸಂಹಾರಕಾರಿಣೀ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅಧಿರೋಹಿಸಿ ಅನಂತ ನಾರಾಯಣ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 52

दृष्ट्वा नृसिंहवपुषं प्रह्रादं ज्येष्ठपुत्रकम् / वधाय प्रेरयामास नरसिहस्य सो ऽसुरः

ನೃಸಿಂಹಭಾವ-ವಪು ಹೊಂದಿದ ತನ್ನ ಜ್ಯೇಷ್ಠಪುತ್ರ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ನೋಡಿ, ನೃಸಿಂಹನ ಮೇಲಿನ ವೈರವಶದಿಂದ ಆ ಅಸುರನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ವಧಕ್ಕೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದನು।

Verse 53

इमं नृसिंहवपुषं पूर्वस्माद् बहुशक्तिकम् / सहैव त्वनुजैः सर्वैर्नाशयाशु मयेरितः

“ಈ ನೃಸಿಂಹದೇಹಧಾರಿಯನ್ನು—ಹಿಂದಿಗಿಂತಲೂ ಬಹುಶಕ್ತಿಯುತನಾದವನನ್ನು—ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಕಿರಿಯ ಸಹಾಯಕರೊಡನೆ ಕೂಡಲೇ ನಾಶಮಾಡಿರಿ; ಇದು ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆ.”

Verse 54

तत्संनियोगादसुरः प्रह्रादो विष्णुमव्ययम् / युयुधे सर्वयत्नेन नरसिंहेन निर्जितः

ಆ ವಿಧಿಸಂಯೋಗದಿಂದ ಅಸುರ ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಅವ್ಯಯ ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಸರ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಯುದ್ಧಮಾಡಿದನು; ಆದರೆ ನೃಸಿಂಹನಿಂದ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು।

Verse 55

ततः संचोदितो दैत्यो हिरण्याक्षस्तदानुजः / ध्यात्वा पशुपतेरस्त्रं ससर्ज च ननाद च

ನಂತರ ಪ್ರೇರಿತನಾದ ದೈತ್ಯ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನು—ತನ್ನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರನೊಡನೆ—ಪಶುಪತಿ (ಶಿವ) ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ಅದನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದನು; ಜೊತೆಗೆ ಘರ್ಜಿಸಿದನು।

Verse 56

तस्य देवादिदेवस्य विष्णोरमिततेजसः / न हानिमकरोदस्त्रं यथा देवस्य शूलिनः

ದೇವಾದಿದೇವನಾದ ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸಿನ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮೇಲೆ ಆ ಅಸ್ತ್ರವು ಯಾವುದೇ ಹಾನಿ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ; ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಯಾದ ದೇವ ಶಿವನ ಮೇಲೆಯೂ ಅದು ಹಾನಿ ಮಾಡದಂತೆಯೇ.

Verse 57

दृष्ट्वा पराहतं त्वस्त्रं प्रह्रादो भाग्यगौरवात् / मेने सर्वात्मकं देवं वासुदेवं सनातनम्

ತ್ವಷ್ಟೃನ ಅಸ್ತ್ರವು ನಿರ್ವೀರ್ಯವಾದುದನ್ನು ನೋಡಿ, ತನ್ನ ಭಾಗ್ಯಗೌರವದಿಂದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಸನಾತನ ವಾಸುದೇವನನ್ನೇ ಎಲ್ಲರೊಳಗಿನ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪ ದೇವನೆಂದು ತಿಳಿದನು.

Verse 58

संत्यज्य सर्वशस्त्राणि सत्त्वयुक्तेन चेतसा / ननाम शिरसा देवं योगिनां हृदयेशयम्

ಎಲ್ಲ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಸತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವನು ತಲೆಯೊಗ್ಗಿ ಯೋಗಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಆ ದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು.

Verse 59

स्तुत्वा नारायणैः स्तोत्रैः ऋग्यजुः सामसंभवैः / निवार्य पितरं भ्रातृन् हिरण्याक्षं तदाब्रवीत्

ಋಗ್-ಯಜುಃ-ಸಾಮಗಳಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ, ತಂದೆಯನ್ನೂ ಸಹೋದರರನ್ನೂ ತಡೆದು, ಅವನು ಆಗ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 60

अयं नारायणो ऽनन्तः शाश्वतो भगवानजः / पुराणपुरुषो देवो महायोगी जगन्मयः

ಇವನೇ ನಾರಾಯಣ—ಅನಂತನು; ಶಾಶ್ವತನು, ಭಗವಂತನು, ಅಜನನು. ಇವನೇ ಪುರಾಣಪುರುಷ ದೇವ, ಮಹಾಯೋಗಿ, ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿ ಜಗನ್ಮಯನಾಗಿರುವನು.

Verse 61

अयं धाता विधाता च स्वयञ्ज्योतिर्निरञ्जनः / प्रधानपुरुषस्तत्त्वं मूलप्रकृतिरव्ययः

ಇವನೇ ಧಾತಾ ಹಾಗೂ ವಿಧಾತಾ; ಸ್ವಯಂಜ್ಯೋತಿ, ನಿರಂಜನ. ಪ್ರಧಾನ್–ಪುರುಷ ತತ್ತ್ವದ ಪರಮ ಸತ್ಯ, ಅವ್ಯಯ ಮೂಲಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಇವನು.

Verse 62

ईश्वरः सर्वभूतानामन्तर्यामी गुणातिगः / गच्छध्वमेनं शरणं विष्णुमव्यक्तमव्ययम्

ಅವನೇ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಈಶ್ವರ, ಅಂತರ್ಯಾಮಿ, ಗುಣಾತೀತ. ಅವನಲ್ಲೇ ಶರಣಾಗಿರಿ—ಅವ್ಯಕ್ತನಾದ, ಅವ್ಯಯನಾದ ವಿಷ್ಣುವಿನಲ್ಲಿ.

Verse 63

एवमुक्ते सुदुर्बुद्धिर्हिरण्यकशिपुः स्वयम् / प्रोवाच पुत्रमत्यर्थं मोहितो विष्णुमायया

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಸ್ವತಃ—ವಿಷ್ಣುಮಾಯೆಯಿಂದ ಮೋಹಿತನಾಗಿ—ತನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ದೀರ್ಘವಾಗಿ ಹೇಳಿದನು.

Verse 64

अयं सर्वात्मना वध्यो नृसिंहो ऽल्पपराक्रमः / समागतो ऽस्मद्भवनमिदानीं कालचोदितः

‘ಈ ನರಸಿಂಹನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಧಿಸಬೇಕು; ಅವನ ಪರಾಕ್ರಮ ಅಲ್ಪ. ಕಾಲದ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಈಗ ನಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ.’

Verse 65

विहस्य पितरं पुत्रो वचः प्राह महामतिः / मा निन्दस्वैनमीशानं भूतानामेकमव्ययम्

ತಂದೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ನಗುತ್ತ, ಮಹಾಮತಿಯ ಮಗನು ಹೇಳಿದನು—‘ಅವನನ್ನು ನಿಂದಿಸಬೇಡಿರಿ; ಅವನೇ ಈಶಾನ, ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಏಕೈಕ ಅವ್ಯಯ ಪ್ರಭು.’

Verse 66

कथं देवो महादेवः शाश्वतः कालवर्जितः / कालेन हन्यते विष्णुः कालात्मा कालरूपधृक्

ಕಾಲಾತೀತನಾದ ಶಾಶ್ವತ ಮಹಾದೇವನು ಹೇಗಿರಲು, ಕಾಲಾತ್ಮನೂ ಕಾಲರೂಪಧಾರಿಯೂ ಆದ ವಿಷ್ಣು ಕಾಲದಿಂದ ಹತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ?

Verse 67

ततः सुवर्णकशिपुर्दुरात्मा विधिचोदितः / निवारितो ऽपि पुत्रेण युयोध हरिमव्ययम्

ಆಮೇಲೆ ದುರ್ಮನಸ್ಸಿನ ಸುವರ್ಣಕಶಿಪು ವಿಧಿಯ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ, ಮಗನು ತಡೆದರೂ ಅವ್ಯಯನಾದ ಹರಿಯೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದನು।

Verse 68

संरक्तनयनो ऽन्तो हिरण्यनयनाग्रजम् / नखैर्विदारयामास प्रह्रादस्यैव पश्यतः

ಧರ್ಮಕ್ರೋಧದಿಂದ ಕೆಂಪಾದ ಕಣ್ಣುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಕಂಬದೊಳಗಿನ ಅಂತಃಸ್ಥಿತ ಪ್ರಭು, ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ, ಹಿರಣ್ಯನಯನನ ಅಗ್ರಜನನ್ನು ತನ್ನ ನಖಗಳಿಂದ ಚೀರಿದನು।

Verse 69

हते हिरण्यकशिपौ हिरण्याक्षो महाबलः / विसृज्य पुत्रं प्रह्रादं दुद्रुवे भयविह्वलः

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಹತನಾದಾಗ, ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನು ಭಯದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿ ತನ್ನ ಮಗ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಓಡಿಹೋದನು।

Verse 70

अनुह्रादादयः पुत्रा अन्ये च शतशो ऽसुराः / नृसिंहदेहसंभूतैः सिंहैर्नोता यमालयम्

ಅನುಹ್ರಾದಾದಿ ಪುತ್ರರು ಹಾಗೂ ಇನ್ನೂ ನೂರಾರು ಅಸುರರು, ನೃಸಿಂಹನ ದೇಹದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಸಿಂಹಗಳಿಂದ ಓಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಯಮಾಲಯದ ಕಡೆಗೆ ನಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು।

Verse 71

ततः संहृत्य तद्रूपं हरिर्नारायणः प्रभुः / स्वमेव परमं रूपं ययौ नारायणाह्वयम्

ಆಗ ಪ್ರಭು ಹರಿ—ನಾರಾಯಣನು—ಆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ರೂಪವನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ‘ನಾರಾಯಣ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ತನ್ನ ಪರಮ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು।

Verse 72

गते नारायणे दैत्यः प्रह्रादो ऽसुरसत्तमः / अभिषेकेण युक्तेन हिरण्याक्षमयोजयत्

ನಾರಾಯಣನು ತೆರಳಿದ ಬಳಿಕ, ಅಸುರರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ದೈತ್ಯ ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷನನ್ನು ರಾಜಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ನೇಮಿಸಿದನು।

Verse 73

स बाधयामास सुरान् रणे जित्वा मुनीनपि / लब्ध्वान्धकं महापुत्रं तपसाराध्य शङ्करम्

ಅವನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಅವರನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದನು; ಮುನಿಗಳನ್ನೂ ಕಾಡಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಶಂಕರನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ ಮಹಾಪುತ್ರನಾದ ಅಂಧಕನನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 74

देवाञ्जित्वा सदेवेन्द्रान् बध्वाच धरणीमिमाम् / नीत्वा रसातलं चक्रे वन्दीमिन्दीवरप्रभाम्

ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಅವನು ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದನು; ಅದನ್ನು ರಸಾತಲಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದು, ಕಮಲವರ್ಣದ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ ಧರಣಿಯನ್ನು ಬಂಧಿನಿಯಂತೆ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟನು।

Verse 75

ततः सब्रह्मका देवाः परिम्लानमुखश्रियः / गत्वा विज्ञापयामासुर्विष्णवे हरिमन्दिरम्

ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮನೊಡನೆ ದೇವತೆಗಳು, ಮುಖಶ್ರೀ ಮಂಗಿದವರಾಗಿ, ಹರಿಯ ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ವಿನಯಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ತಮ್ಮ ವಿನಂತಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದರು।

Verse 76

स चिन्तयित्वा विश्वात्मा तद्वधोपायमव्ययः / सर्वेदेवमयं शुभ्रं वाराहं वपुरादधे

ಅವ್ಯಯ ವಿಶ್ವಾತ್ಮನು ಚಿಂತಿಸಿ ಅವನ ವಧೋಪಾಯವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದನು; ನಂತರ ಸರ್ವದೇವಮಯವಾದ ಶುಭ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ ವರಾಹರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು।

Verse 77

गत्वा हिरण्यनयनं हत्वा तं पुरुषोत्तमः / दंष्ट्रयोद्धारयामास कल्पादौ धरणीमिमाम्

ಹಿರಣ್ಯನಯನನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅವನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ಪುರುಷೋತ್ತಮನು, ಕಲ್ಪಾರಂಭದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ದಂಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನೇ ಎತ್ತಿ ಧರಿಸಿದನು।

Verse 78

त्यक्त्वा वराहसंस्थानं संस्थाप्य च सुरद्विजान् स्वामेव प्रकृतिं दिव्यां ययौ विष्णुः परं पदम्

ವರಾಹದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ದೇವರುಗಳನ್ನೂ ದ್ವಿಜರನ್ನೂ ಯಥಾಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ವಿಷ್ಣು ತನ್ನದೇ ದಿವ್ಯ ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ತೆರಳಿ ಪರಮಪದವನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 79

तस्मिन् हते ऽमररिपौ प्रह्रादौ विष्णुतत्परः / अपालयत् स्वकंराज्यं भावं त्यक्त्वा तदाऽसुरम्

ದೇವರ ಶತ್ರುವು ಹತನಾದಾಗ, ವಿಷ್ಣುತತ್ಪರನಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನು ಆಗ ಆಸುರಭಾವವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು।

Verse 80

इयाज विधिवद् देवान् विष्णोराराधने रतः / निः सपत्नं तदा राज्यं तस्यासीद् विष्णुवैभवात्

ಅವನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ದೇವರನ್ನು ಯಜಿಸಿ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ರತನಾಗಿದ್ದನು; ವಿಷ್ಣುವೈಭವದಿಂದ ಅವನ ರಾಜ್ಯವು ಆಗ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿರಹಿತವಾಗಿ ನಿರ್ಭಯವಾಯಿತು।

Verse 81

ततः कदाचिदसुरो ब्राह्मणं गृहमागतम् / तापसं नार्चयामास देवानां चैव मायया

ಆಗ ಒಮ್ಮೆ ಆ ಅಸುರನು ಮಾಯಾ-ಮೋಹವಶನಾಗಿ ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ತಪಸ್ವಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಿಲ್ಲ; ಅದೇ ಭ್ರಮೆಯಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ಅವಮಾನಿಸಿದನು।

Verse 82

स तेन तापसो ऽत्यर्थं मोहितेनावमानितः / शशापासुरराजानं क्रोधसंरक्तलोचनः

ಆ ಅತ್ಯಂತ ಮೋಹಿತನಿಂದ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಅವಮಾನಿತನಾದ ತಪಸ್ವಿಯ ಕಣ್ಣುಗಳು ಕೋಪದಿಂದ ಕೆಂಪಾದವು; ಅವನು ಅಸುರರಾಜನಿಗೆ ಶಾಪವಿಟ್ಟನು।

Verse 83

यत्तद्वलं समाश्रित्य ब्राह्मणानवमन्यसे / सा भक्तिर्वैष्णवी दिव्या विनाशं ते गमिष्यति

ಯಾವ (ಮಾತ್ರ) ಬಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ನೀನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುತ್ತೀಯೋ, ಆ ದಿವ್ಯ ವೈಷ್ಣವೀ ಭಕ್ತಿಯೇ ನಿನ್ನನ್ನು ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವುದು।

Verse 84

इत्युक्त्वा प्रययौ तूर्णं प्रह्रादस्य गृहाद् द्विजः / मुमोह राज्यसंसक्तः सो ऽपि शापबलात् ततः

ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ ಆ ದ್ವಿಜನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಮನೆಯಿಂದ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹೊರಟನು. ನಂತರ ಶಾಪಬಲದಿಂದ ರಾಜ್ಯಾಸಕ್ತನಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನೂ ಮೋಹಗೊಂಡನು।

Verse 85

बाधयामास विप्रेन्द्रान् न विवेद जनार्दनम् / पितुर्वधमनुस्मृत्य क्रोधं चक्रे हरिं प्रति

ಅವನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಋಷಿಗಳನ್ನು ಕಾಡತೊಡಗಿದನು; ಜನಾರ್ದನನು (ಪ್ರಭು) ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಇದ್ದಾನೆಂದು ಅರಿಯಲಿಲ್ಲ. ತಂದೆಯ ವಧೆಯನ್ನು ನೆನೆದು ಹರಿಯ ಮೇಲೆ ಕೋಪವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದನು।

Verse 86

तयोः समभवद् युद्धं सुघोरं रोमहर्षणम् / नारायणस्य देवस्य प्रह्रादस्यामरद्विषः

ಆ ಇಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಅತ್ಯಂತ ಘೋರವಾದ, ರೋಮಾಂಚಕರವಾದ ಯುದ್ಧವು ಉಂಟಾಯಿತು—ದೇವೇಶ್ವರ ನಾರಾಯಣ ಮತ್ತು ಅಮರರ ಶತ್ರುವಾದ ಅಸುರ ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ನಡುವೆ।

Verse 87

कृत्वा तु सुमहद् युद्धं विष्णुना तेन निर्जितः / पुर्वसंस्कारमाहात्म्यात् परस्मिन् पुरुषे हरौ / संजातं तस्य विज्ञानं शरण्यं शरणं ययौ

ಅತಿಮಹಾ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಿ ಅವನು ಆ ವಿಷ್ಣುವಿಂದ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು. ಆದರೆ ಪೂರ್ವಸಂಸ್ಕಾರಗಳ ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ಪರಮಪುರುಷ ಹರಿಯ ಕುರಿತು ಅವನಲ್ಲಿ ವಿವೇಕಜ್ಞಾನ ಉದಯಿಸಿ, ಶರಣ್ಯನಾದ ಆ ಶರಣವನ್ನೇ ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು।

Verse 88

ततः प्रभृति दैत्येन्द्रो ह्यनन्यां भक्तिमुद्वहन् / नारायणे महायोगमवाप पुरुषोत्तमे

ಆ ಸಮಯದಿಂದ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರನು ಏಕನಿಷ್ಠ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತು, ಪುರುಷೋತ್ತಮನಾದ ನಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮಹಾಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 89

हिरण्यकशिपोः पुत्रे योगसंसक्तचेतसि / अवाप तन्महद् राज्यमन्धको ऽसुरपुङ्गवः

ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಪುತ್ರನ ಮನಸ್ಸು ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಲೀನವಾದಾಗ, ಅಸುರಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಂಧಕನು ಆ ಮಹಾರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು।

Verse 90

हिरण्यनेत्रतनयः शंभोर्देहसमुद्भवः / मन्दरस्थामुमां देवीं चकमे पर्वतात्मजाम्

ಹಿರಣ್ಯನೇತ್ರನ ಪುತ್ರನು—ಶಂಭುವಿನ ದೇಹದಿಂದಲೇ ಉದ್ಭವಿಸಿದವನು—ಮಂದರ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪರ್ವತಾತ್ಮಜೆ ದೇವಿ ಉಮೆಯನ್ನು ಕಾಮಿಸಿದನು।

Verse 91

पुरा दारुवने पुण्ये मुनयो गृहमेधिनः / ईश्वराराधनार्थाय तपश्चेरुः सहस्त्रशः

ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯ ದಾರುವನದಲ್ಲಿ ಗೃಹಸ್ಥ ಮುನಿಗಳು—ಸಹಸ್ರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ—ಈಶ್ವರಾರಾಧನೆಗಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಆಚರಿಸಿದರು।

Verse 92

ततः कदाचिन्महति कालयोगेन दुस्तरा / अनावृष्टिरतीवोग्रा ह्यासीद् भूतविनाशिनी

ನಂತರ ಒಂದು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಕಾಲಯೋಗದಿಂದ ದಾಟಲಾಗದಷ್ಟು ಭೀಕರವಾದ ಅನಾವೃಷ್ಟಿ ಉಂಟಾಗಿ, ಜೀವಿಗಳ ವಿನಾಶಕಾರಿಣಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು।

Verse 93

समेत्य सर्वे मुनयो गौतमं तपसां निधिम् / अयाचन्त क्षुधाविष्टा आहारं प्राणधारणम्

ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ಮುನಿಗಳು ಸೇರಿ ತಪಸ್ಸಿನ ನಿಧಿಯಾದ ಗೌತಮನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಹಸಿವಿನಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಪ್ರಾಣಧಾರಣೆಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಬೇಡಿದರು।

Verse 94

स तेभ्यः प्रददावन्नं मृष्टं बहुतरं बुधः / सर्वे बुबुजिरे विप्रा निर्विशङ्केन चेतसा

ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಅವರಿಗೆ ರುಚಿಕರವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಬಹಳಷ್ಟು ಅನ್ನವನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಎಲ್ಲ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮುನಿಗಳು ಸಂಶಯರಹಿತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿದರು।

Verse 95

गते तु द्वादशे वर्षे कल्पान्त इव शङ्करी / बभूव वृष्टिर्महती यथापूर्वमभूज्जगत्

ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದ ಬಳಿಕ ಶಂಕರೀ—ಕಲ್ಪಾಂತದ ಶಕ್ತಿಯಂತೆ—ಮಹಾ ಮಳೆಯನ್ನು ಸುರಿಸಿದಳು; ಜಗತ್ತು ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ಆಯಿತು।

Verse 96

ततः सर्वे मुनिवराः समामन्त्र्य परस्परम् / महर्षि गौतमं प्रोचुर्गच्छाम इति वेगतः

ಆಗ ಆ ಎಲ್ಲ ಮುನಿವರರು ಪರಸ್ಪರ ಸಮಾಲೋಚನೆ ಮಾಡಿ ಮಹರ್ಷಿ ಗೌತಮನಿಗೆ— “ಹೋಗೋಣ” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ವೇಗವಾಗಿ ಹೊರಟರು।

Verse 97

निवारयामास च तान् कञ्चित् कालं यथासुखम् / उषित्वा मद्गृहे ऽवश्यं गच्छध्वमिति पण्डिताः

ಅವನು ಅವರನ್ನು ಕೆಲಕಾಲ ಸುಖವಾಗಿ ಇರಲೆಂದು ಸೌಜನ್ಯದಿಂದ ತಡೆದನು. “ನನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ವಾಸ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಹೊರಡಿರಿ” ಎಂದು ಪಂಡಿತರೊಡನೆ ಹೇಳಿದನು।

Verse 98

ततो मायामयीं सृष्ट्वा कृशां गां सर्व एव ते / समीपं प्रापयामासुगौतमस्य महात्मनः

ನಂತರ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಕ್ಷೀಣವಾದ ಹಸುವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಮಹಾತ್ಮ ಗೌತಮನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಕರೆತಂದರು।

Verse 99

सो ऽनुवीक्ष्य कृपाविष्टस्तस्याः संरक्षणोत्सुकः / गोष्ठे तां बन्धयामास स्पृष्टमात्रा ममार सा

ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ, ರಕ್ಷಿಸಬೇಕೆಂಬ ಉತ್ಸುಕತೆಯಿಂದ ಗೋಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿದನು; ಆದರೆ ಸ್ಪರ್ಶಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಅವಳು ಸತ್ತಳು।

Verse 100

स शोकेनाभिसंतप्तः कार्याकार्यं महामुनिः / न पश्यति स्म सहसा तादृशं मुनयो ऽब्रुवन्

ಶೋಕದಿಂದ ದಹಿಸಿದ ಆ ಮಹಾಮುನಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು, ಏನು ಮಾಡಬಾರದು ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ; ಅವನ ಆ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಮುನಿಗಳು ಮಾತನಾಡಿದರು।

Verse 101

गोवध्येयं द्विजश्रेष्ठ यावत् तव शरीरगा / तावत् ते ऽन्नं न भोक्तव्यं गच्छामो वयमेव हि

ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ನಿನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಗೋವಧದ ಪಾಪ ಇರುವವರೆಗೆ ನೀನು ಅನ್ನವನ್ನು ಭುಂಜಿಸಬಾರದು; ನಾವೇ ನಿನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೊರಟುಹೋಗುತ್ತೇವೆ।

Verse 102

तेन ते मुदिताः सन्तो देवदारुवनं शुभम् / जग्मुः पापवशं नीतास्तपश्चर्तुं यथा पुरा

ಅದರಿಂದ ಹರ್ಷಗೊಂಡ ಆ ಸತ್ಪುರುಷರು ಶುಭವಾದ ದೇವದಾರು ವನಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಪಾಪವಶಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ, ಹಿಂದಿನಂತೆ ಮತ್ತೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಮುಂದಾದರು।

Verse 103

स तेषां मायया जातां गोवध्यां गौतमो मुनिः / केनापि हेतुना ज्ञात्वा शशापातीवकोपनः

ಅವರ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಗೋವಧವನ್ನು ಯಾವುದೋ ಕಾರಣದಿಂದ ತಿಳಿದು, ಗೌತಮ ಮುನಿಯು ಭಾರೀ ಕೋಪದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಶಪಿಸಿದನು।

Verse 104

भविष्यन्ति त्रयीबाह्या महापातकिभिः समाः / बभूवुस्ते तथा शापाज्जायमानाः पुनः पुनः

ಅವರು ವೇದತ್ರಯದಿಂದ ಹೊರಗಾದವರಾಗಿ ಮಹಾಪಾತಕಿಗಳ ಸಮಾನರಾಗುವರು; ಆ ಶಾಪದಿಂದ ಅವರು ಮರುಮರು ಜನ್ಮಿಸುವವರಾದರು।

Verse 105

सर्वे संप्राप्य देवेशं शङ्करं विष्णुमव्ययम् / अस्तुवन् लौकिकैः स्तोत्रैरुच्छिष्टा इव सर्वगौ

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ದೇವೇಶನಾದ ಅವ್ಯಯ ಶಂಕರನನ್ನು—ಅವನೇ ವಿಷ್ಣು—ಸಮೀಪಿಸಿ, ಲೋಕಿಕ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ಹಸುಗಳು ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಅರ್ಪಿಸಿದಂತೆ।

Verse 106

देवदेवौ महादेवौ भक्तानामार्तिनाशनौ / कामवृत्त्या महायोगौ पापान्नस्त्रातुमर्हथः

ಹೇ ದೇವದೇವರೇ, ಹೇ ಇಬ್ಬರು ಮಹಾದೇವರೇ—ಭಕ್ತರ ಆರ್ತಿಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವರೇ! ಹೇ ಮಹಾಯೋಗಿಗಳೇ, ಕೃಪಾವಶಾತ್ ವರಪ್ರದಾನಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸು ತಿರುಗಿಸುವವರೇ—ನಮ್ಮನ್ನು ಪಾಪದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿರಿ।

Verse 107

तदा पार्श्वस्थितं विष्णुं संप्रेक्ष्य वृषभध्वजः / किमेतेषां भवेत् कार्यं प्राह पुण्यैषिणामिति

ಆಗ ವೃಷಭಧ್ವಜ (ಶಿವ) ತನ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ನೋಡಿ ಕೇಳಿದನು—“ಈ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುವವರಿಗಾಗಿ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?”

Verse 108

ततः स भगवान् विष्णुः शरण्यो भक्तवत्सलः / गोपतिं प्राह विप्रेन्द्रानालोक्य प्रणतान् हरिः

ನಂತರ ಶರಣ್ಯನೂ ಭಕ್ತವತ್ಸಲನೂ ಆದ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು—ಹರಿ—ಪ್ರಣತವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಋಷಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಗೋಪತಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದರು।

Verse 109

न वेदबाह्ये पुरुषे पुण्यलेशो ऽपि शङ्कर / संगच्छते महादेव धर्मो वेदाद् विनिर्बभौ

ಹೇ ಶಂಕರಾ! ವೇದದ ಹೊರಗಿರುವ ಪುರುಷನಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯದ ಅಲ್ಪಾಂಶವೂ ನೆಲೆಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹೇ ಮಹಾದೇವಾ! ಧರ್ಮವೇ ವೇದದಿಂದಲೇ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆ.

Verse 110

तथापि भक्तवात्सल्याद् रक्षितव्या महेश्वर / अस्माभिः सर्व एवेमे गन्तारो नरकानपि

ಆದರೂ, ಹೇ ಮಹೇಶ್ವರಾ! ಭಕ್ತವಾತ್ಸಲ್ಯದಿಂದ ಇವರನ್ನೆಲ್ಲ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು; ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಇರುವ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ನರಕಗಳಿಗೂ ಹೋಗುವವರಾಗುತ್ತೇವೆ.

Verse 111

तस्माद् वै वेदबाह्यानां रक्षणार्थाय पापिनाम् / विमोहनाय शास्त्राणि करिष्यामो वृषध्वज

ಆದುದರಿಂದ ವೇದದ ಹೊರಗಿರುವ ಪಾಪಿಗಳ ರಕ್ಷಣಾರ್ಥವೂ, ಅವರನ್ನು ವೇದಮಾರ್ಗದಿಂದ ವಿಮೋಹಗೊಳಿಸಲು, ಹೇ ವೃಷಧ್ವಜ (ಶಿವ)! ನಾವು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವೆವು।

Verse 112

एवं संबोधितो रुद्रो माधवेन मुरारिणा / चकार मोहशास्त्राणि केशवो ऽपि शिवेरितः

ಮಾಧವ ಮುರಾರಿಯು ಹೀಗೆ ಸಂಬೋಧಿಸಿದಾಗ ರುದ್ರನು ಮೋಹಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದನು; ಶಿವನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಕೇಶವನೂ ಅವನ್ನು (ದೈವಯೋಜನೆಯಂತೆ) ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೊಳಿಸಿದನು।

Verse 113

कापालं नाकुलं वामं भैरवं पूर्वपश्चिमम् / पञ्चरात्रं पाशुपतं तथान्यानि सहस्त्रशः

ಕಾಪಾಲ, ನಾಕುಲ, ವಾಮ, ಭೈರವ, ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಪರಂಪರೆಗಳು; ಪಾಂಚರಾತ್ರ, ಪಾಶುಪತ—ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನೂ ಸಾವಿರಾರು ಮತಪದ್ದತಿಗಳು।

Verse 114

सृष्ट्वा तानूचतुर्देवौ कुर्वाणाः शास्त्रचोदितम् / पतन्तो निरये घोरे बहून् कल्पान् पुनः पुनः

ಅವುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ನಾಲ್ವರು ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು—“ಶಾಸ್ತ್ರಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಕರ್ಮಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ದುಷ್ಕರ್ಮಿಗಳು ಭೀಕರ ನರಕದಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಅನೇಕ ಕಲ್ಪಗಳವರೆಗೆ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ।”

Verse 115

जायन्तो मानुषे लोके क्षीणपापचयास्ततः / ईश्वराराधनबलाद् गच्छध्वं सुकृतां गतिम् / वर्तध्वं मत्प्रसादेन नान्यथा निष्कृतिर्हि वः

ಮತ್ತೆ ಮಾನವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ಪಡೆದು ನಿಮ್ಮ ಪಾಪಸಂಚಯ ಕ್ಷೀಣವಾಗುವುದು; ಈಶ್ವರಾರಾಧನೆಯ ಬಲದಿಂದ ನೀವು ಪುಣ್ಯದಿಂದ ದೊರಕುವ ಶುಭಗತಿಗೆ ಸೇರುವಿರಿ. ನನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರಿ—ಇದ之外 ನಿಮಗೆ ನಿಜವಾದ ವಿಮೋಚನೆ ಇಲ್ಲ।

Verse 116

एवमीश्वरविष्णुभ्यां चोदितास्ते महर्षयः / आदेशं प्रत्यपद्यन्त शिरसासुरविद्विषोः

ಈ ರೀತಿ ಈಶ್ವರ (ಶಿವ) ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಆ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಅಸುರವಿದ್ವೇಷಿಯ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಶಿರಸಾ ನಮಿಸಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರು।

Verse 117

चक्रुस्ते ऽन्यानि शास्त्राणि तत्र तत्र रताः पुनः / शिष्यानध्यापयामासुर्दर्शयित्वा फलानि तु

ಅವರು ಪುನಃ ಪುನಃ ವಿಭಿನ್ನ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಇತರ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು; ಫಲಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸಿದರು।

Verse 118

मोहयन्त इमं लोकमवतीर्य महीतले / चकार शङ्करो भिक्षां हितायैषां द्विजैः सह

ಭೂಮಿಗೆ ಅವತರಿಸಿ ಈ ಲೋಕವನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಶಂಕರನು ಈ ದ್ವಿಜರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಪರಮ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಭಿಕ್ಷಾವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದನು।

Verse 119

कपालमालाभरणः प्रेतभस्मावगुण्ठितः / विमोहयंल्लोकमिमं जटामण्डलमण्डितः

ಕಪಾಲಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಪ್ರೇತಭಸ್ಮದಿಂದ ಆವೃತನಾಗಿ, ಜಟಾಮಂಡಲದಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾಗಿ, ಅವನು ಈ ಸಮಸ್ತ ಲೋಕವನ್ನು ವಿಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 120

निक्षिप्य पार्वतीं देवीं विष्णावमिततेजसि / नियोज्याङ्गभवं रुद्रं भैरवं दुष्टनिग्रहे

ದೇವಿ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ಅಮಿತ ತೇಜಸ್ಸಿನ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ, (ಶಿವನು) ತನ್ನ ಅಂಗದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ರುದ್ರ—ಭೈರವನನ್ನು—ದುಷ್ಟನಿಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದನು।

Verse 121

दत्त्वा नारायणे देवीं नन्दिनं कुलनन्दिनम् / संस्थाप्य तत्र गणपान् देवानिन्द्रपुरोगमान्

ದೇವಿಯನ್ನು ನಾರಾಯಣನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಕುಲನಂದನನಾದ ನಂದಿನನನ್ನೂ ನೀಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಶಿವಗಣಗಳ ಗಣಪತಿಗಳನ್ನೂ ಇಂದ್ರಪ್ರಮುಖ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು।

Verse 122

प्रस्थिते ऽथ महादेवे विष्णुर्विश्वतनुः स्वयम् / स्त्रीरूपधारी नियतं सेवते स्म महेश्वरीम्

ಅನಂತರ ಮಹಾದೇವನು ಹೊರಟ ಬಳಿಕ, ವಿಶ್ವವೇ ದೇಹವಾಗಿರುವ ವಿಷ್ಣು ಸ್ವತಃ ಸ್ತ್ರೀರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ನಿಯತವಾಗಿ ಮಹೇಶ್ವರಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸಿದನು।

Verse 123

ब्रह्मा हुताशनः शक्रो यमो ऽन्ये सुरपुङ्गवाः / सिषेविरे महादेवीं स्त्रीवेशं शोभनं गताः

ಬ್ರಹ್ಮ, ಹುತಾಶನ (ಅಗ್ನಿ), ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ), ಯಮ ಮತ್ತು ಇತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದೇವರುಗಳು ಸುಂದರ ಸ್ತ್ರೀವೇಷವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಮಹಾದೇವಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸಿದರು।

Verse 124

नन्दीश्वरश्च भगवान् शंभोरत्यन्तवल्लभः / द्वारदेशे गणाध्यक्षो यथापूर्वमतिष्ठत

ಶಂಭುವಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯನಾದ ಭಗವಾನ್ ನಂದೀಶ್ವರನು, ದ್ವಾರಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಗಣಾಧ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ, ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ನಿಂತಿದ್ದನು।

Verse 125

एतस्मिन्नन्तरे दैत्यो ह्यन्धको नाम दुर्मतिः / आहर्तुकामो गिरिजामाजगामाथ मन्दरम्

ಇದೇ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ, ದುರ್ಮತಿಯಾದ ಅಂಧಕನೆಂಬ ದೈತ್ಯನು—ಗಿರಿಜೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲು ಬಯಸಿ—ಮಂದರ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಬಂದನು।

Verse 126

संप्राप्तमन्धकं दृष्ट्वा शङ्करः कालभैरवः / न्यषेधयदमेयात्मा कालरूपधरो हरः

ಅಂಧಕನು ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಶಂಕರನು—ಕಾಲಭೈರವನು—ಅಮೇಯಾತ್ಮ, ಕಾಲರೂಪಧಾರಿ ಹರನು ಅವನನ್ನು ತಡೆದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದನು।

Verse 127

तयोः समभवद् युद्धं सुघोरं रोमहर्षणम् / शूलेनोरसि तं दैत्यमाजघान वृषध्वजः

ಇವರಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಅತ್ಯಂತ ಘೋರ, ರೋಮಾಂಚಕರ ಯುದ್ಧವು ಉಂಟಾಯಿತು. ಆಗ ವೃಷಧ್ವಜ (ಶಿವ)ನು ತ್ರಿಶೂಲದಿಂದ ಆ ದೈತ್ಯನ ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊಡೆದನು।

Verse 128

ततः सहस्त्रशो दैत्यः ससर्जान्धकसंज्ञितान् / नन्दिषेणादयो दैत्यैरन्धकैरभिनिर्जिताः

ನಂತರ ಆ ದೈತ್ಯನು ಸಾವಿರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ‘ಅಂಧಕ’ ಎಂಬವರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ನಂದಿಷೇಣ ಮೊದಲಾದವರು ಆ ದೈತ್ಯ-ಅಂಧಕರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು।

Verse 129

घण्टाकर्णो मेघनादश्चण्डेशश्चण्डतापनः / विनायको मेघवाहः सोमनन्दी च वैद्युतः

ಘಂಟಾಕರ್ಣ, ಮೇಘನಾದ, ಚಂಡೇಶ, ಚಂಡತಾಪನ, ವಿನಾಯಕ, ಮೇಘವಾಹ, ಸೋಮನಂದೀ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯುತ—ಇವರು ರುದ್ರನ ಉಗ್ರ ಗಣಗಳಲ್ಲಿ (ಪ್ರಸಿದ್ಧರು)।

Verse 130

सर्वे ऽन्धकं दैत्यवरं संप्राप्यातिबलान्विताः / युयुधुः शूलशक्त्यृष्टिगिरिकूटपरश्वधैः

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಅಪಾರಬಲದಿಂದ ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಂಧಕನ ಬಳಿಗೆ ಸೇರಿ, ತ್ರಿಶೂಲ, ಶಕ್ತಿ, ಭಾಲ, ಪರ್ವತಶಿಖರಗಳು (ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳಾಗಿ) ಮತ್ತು ಕೊಡಲಿಗಳಿಂದ ಅವನೊಡನೆ ಯುದ್ಧಮಾಡಿದರು।

Verse 131

भ्रामयित्वाथ हस्ताभ्यां गृहीतचरणद्वयाः / दैत्येन्द्रेणातिबलिना क्षिप्तास्ते शतयोजनम्

ಆಮೇಲೆ ಅತಿಬಲಿಷ್ಠ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರನು ಎರಡೂ ಕೈಗಳಿಂದ ಅವರ ಎರಡೂ ಪಾದಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ತಿರುಗಿಸಿ, ಅವರನ್ನು ನೂರು ಯೋಜನ ದೂರಕ್ಕೆ ಎಸೆದನು।

Verse 132

ततो ऽन्धकनिसृष्टास्ते शतशो ऽथ सहस्त्रशः / कालसूर्यप्रतीकाशा भैरवं त्वभिदुद्रुवुः

ನಂತರ ಅಂಧಕನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದವರು ನೂರಾರು, ಬಳಿಕ ಸಾವಿರಾರು, ಕಾಲಾಂತ್ಯದ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ ಭೈರವನ ಕಡೆಗೆ ಧಾವಿಸಿದರು।

Verse 133

हा हेति शब्दः सुमहान् बभूवातिभयङ्करः / युयोध भैरवो रुद्रः शूलमादाय भीषणम्

‘ಹಾ! ಹಾ!’ ಎಂಬ ಅತಿಭಯಂಕರ ಮಹಾಶಬ್ದ ಉಂಟಾಯಿತು. ಆಗ ಭೈರವ-ರುದ್ರನು ಭೀಕರ ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಯುದ್ಧಮಾಡಿದನು।

Verse 134

दृष्ट्वान्धकानां सुबलं दुर्जयं तर्जितो हरः / जगाम शरणं देवं वासुदेवमजं विभुम्

ಅಂಧಕರು ಅತ್ಯಂತ ಬಲಿಷ್ಠರು, ದುರ್ಜಯರು ಎಂದು ಕಂಡು, ಸವಾಲು ಪಡೆದ ಹರ (ಶಿವ) ಅಜನೂ ವಿಭುವೂ ಆದ ದೇವ ವಾಸುದೇವನ ಶರಣಿಗೆ ಹೋದನು।

Verse 135

सो ऽसृजद् भगवान् विष्णुर्देवीनां शतमुत्तमम् / देवीपार्श्वस्थितो देवो विनाशायामरद्विषाम्

ಆಗ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ನೂರು ದೇವಿಯರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ದೇವಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ದೇವನು ಅಮರರ ಶತ್ರುಗಳಾದ ಅಸುರರ ವಿನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರತನಾದನು।

Verse 136

तथान्धकसहस्त्रं तु देवीभिर्यमसादनम् / नीतं केशवमाहात्म्याल्लीलयैव रणाजिरे

ಅದೇ ರೀತಿ ರಣಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ದೇವಿಯರು ಕೇಶವನ ಮಹಾತ್ಮ್ಯ-ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಕೇವಲ ಲೀಲಾಮಾತ್ರದಿಂದ ಅಂಧಕನ ಸಹಸ್ರ ಯೋಧರನ್ನು ಯಮಸದನಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು।

Verse 137

दृष्ट्वा पराहतं सैन्यमन्धको ऽपि महासुरः / पराङ्मुखोरणात् तस्मात् पलायत महाजवः

ತನ್ನ ಸೇನೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾದುದನ್ನು ನೋಡಿ ಮಹಾಸುರ ಅಂಧಕನೂ ಯುದ್ಧದಿಂದ ಮುಖ ತಿರುಗಿಸಿ ಮಹಾ ವೇಗದಿಂದ ಓಡಿ ಹೋದನು।

Verse 138

ततः क्रीडां महादेवः कृत्वा द्वादशवार्षिकीम् / हिताय लोके भक्तानामाजगामाथ मन्दरम्

ನಂತರ ಮಹಾದೇವನು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ದಿವ್ಯಲೀಲೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಲೋಕಹಿತಕ್ಕೂ ಭಕ್ತಾನುಗ್ರಹಕ್ಕೂ ಮಂದರ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದನು।

Verse 139

संप्राप्तमीश्वरं ज्ञात्वा सर्व एव गणेश्वराः / समागम्योपतस्थुस्तं भानुमन्तमिव द्विजाः

ಈಶ್ವರನು ಆಗಮಿಸಿದ್ದಾನೆಂದು ತಿಳಿದು ಎಲ್ಲಾ ಗಣೇಶ್ವರರು ಸೇರಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತರು—ದ್ವಿಜರು ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಸೂರ್ಯನ ಬಳಿಗೆ ಸೇರುವಂತೆ।

Verse 140

प्रविश्य भवनं पुण्यमयुक्तानां दुरासदम् / ददर्श नन्दिनं देवं भैरवं केशवं शिवः

ಅಸಂಯಮಿಗಳಿಗೇ ದುರ್ಲಭವಾದ ಆ ಪುಣ್ಯ ಭವನವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಶಿವನು ದೇವ ನಂದಿ, ಭೈರವ ಮತ್ತು ಕೇಶವನನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದನು।

Verse 141

प्रणामप्रवणं देवं सो ऽनुगृह्याथ नन्दिनम् / आघ्राय मूर्धनीशानः केशवं परिषस्वजे

ಆಗ ಸದಾ ಪ್ರಣಾಮಕ್ಕೆ ವಾಲಿರುವ ಆ ದೇವನಾದ ಕೇಶವನಿಗೆ ನಂದಿನನ ಮೇಲೆ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿ, ಈಶಾನ (ಶಿವ)ನು ಅವನ ಶಿರೋಮಣಿಯನ್ನು ಸ्नेಹದಿಂದ ಚುಂಬಿಸಿ ಕೇಶವನನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿದನು।

Verse 142

दृष्ट्वा देवी महादेवं प्रीतिविस्फारितेक्षणा / ननाम शिरसा तस्य पादयोरीश्वरस्य सा

ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಕಂಡ ದೇವಿಯ ಕಣ್ಣುಗಳು ಆನಂದದಿಂದ ವಿಶಾಲವಾದವು; ನಂತರ ಅವಳು ತಲೆಯೊಗ್ಗಿಸಿ ಆ ಈಶ್ವರನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದಳು।

Verse 143

निवेद्य विजयं तस्मै शङ्करायाथ शङ्करी / भैरवो विष्णुमाहात्म्यं प्रणतः पार्श्वगो ऽवदत्

ಆ ವಿಜಯವನ್ನು ಶಂಕರನಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಿ, ನಂತರ ಶಂಕರೀ (ಪಾರ್ವತಿ)ಯೂ ಅಲ್ಲೇ ಇದ್ದಳು; ಭೈರವನು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿದನು।

Verse 144

श्रुत्वा तद्विजयं शंभुर्विक्रमं केशवस्य च / समास्ते भगवानीशो देव्या सह वरासने

ಆ ವಿಜಯವನ್ನೂ ಕೇಶವನ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನೂ ಕೇಳಿ, ಭಗವಾನ್ ಈಶ (ಶಂಭು)ನು ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾಗಿ ಉಳಿದನು।

Verse 145

ततो देवगणाः सर्वे मरीचिप्रमुखा द्विजाः / आजग्मुर्मन्दरं द्रुष्टं देवदेवं त्रिलोचनम्

ನಂತರ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಗಣಗಳು ಮತ್ತು ಮರೀಚಿ ಮೊದಲಾದ ದ್ವಿಜ ಋಷಿಗಳು, ದೇವದೇವನಾದ ತ್ರಿಲೋಚನ (ಶಿವ)ನ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಮಂದರ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಬಂದರು।

Verse 146

येन तद् विजितं पूर्वं देवीनां शतमुत्तमम् / समागतं दैत्यसैन्यमीश्दर्शनवाञ्छया

ಯಾರಿಂದ ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೇವಿಯರ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನೂರು ಸಮೂಹ ಜಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತೋ, ಅವರ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಈಗ ದೈತ್ಯಸೈನ್ಯವು ಈಶ್ವರದರ್ಶನಾಭಿಲಾಷೆಯಿಂದ ಸಮಾಗಮಿಸಿದೆ।

Verse 147

दृष्ट्वा वरासनासीनं देव्या चन्द्रविभूषणम् / प्रणेमुरादराद् देव्यो गायन्ति स्मातिलालसाः

ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನಳಾಗಿ ಚಂದ್ರಭೂಷಣದಿಂದ ಅಲಂಕರಿತಳಾದ ದೇವಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ದೇವಿಯರು ಆದರದಿಂದ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ಭಕ್ತಿಲಾಲಸೆಯಿಂದ ಸ್ತುತಿಗಾನಗಳನ್ನು ಹಾಡಲಾರಂಭಿಸಿದರು।

Verse 148

प्रणेमुर्गिरिजां देवीं वामपार्श्वे पिनाकिनः / देवासनगतं देवं नारायणमनामयम्

ಅವರು ಪಿನಾಕಿ (ಶಿವ) ಯ ವಾಮಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಗಿರಿಜಾ ದೇವಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿದರು; ಹಾಗೆಯೇ ದೇವಾಸನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾದ, ನಿರಾಮಯನಾದ ನಾರಾಯಣ ದೇವನಿಗೂ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು।

Verse 149

दृष्ट्वा सिंहासनासीनं देव्या नारायणेन च / प्रणम्य देवमीशानं पृष्टवत्यो वराङ्गनाः

ದೇವಿ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣನೊಂದಿಗೆ ಸಿಂಹಾಸನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾದ ಈಶಾನ ದೇವನನ್ನು ನೋಡಿ, ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ನಂತರ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು।

Verse 150

कन्या ऊचुः कस्त्वं विभ्राजसे कान्त्या केयं बालरविप्रभा / को ऽन्वयं भ्ति वपुषा पङ्कजायतलोचनः

ಕನ್ಯೆಯರು ಹೇಳಿದರು—ನೀವು ಯಾರು, ಇಂತಹ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತೀರಿ? ಈಕೆ ಯಾರು, ಬಾಲಸೂರ್ಯನಂತೆ ಕಿರಣಿಸುವಳು? ಮತ್ತು ಈ ಪದ್ಮನೇತ್ರ, ದಿವ್ಯರೂಪದಿಂದ ದೀಪ್ತನಾದವನು ಯಾರು—ನೀವು ಯಾವ ವಂಶದವರು?

Verse 151

निशम्य तासां वचनं वृषेन्द्रवरवाहनः / व्याजहार महायोगी भूताधिपतिरव्ययः

ಅವರ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೃಷಭವಾಹನ, ಮಹಾಯೋಗಿ, ಭೂತಾಧಿಪತಿ ಅವ್ಯಯನಾದ ಭಗವಾನ್ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದನು।

Verse 152

अहं नारायणो गौरी जगन्माता सनातनी / विभज्य संस्थितो देवः स्वात्मानं बहुधेश्वरः

ನಾನು ನಾರಾಯಣನು; ನಾನೇ ಗೌರೀ, ಜಗನ್ಮಾತೆ ಸನಾತನೀ. ಏಕೈಕ ಈಶ್ವರನು ತನ್ನ ಸ್ವಾತ್ಮವನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ ಬಹುರೂಪವಾಗಿ ನೆಲೆಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 153

न मे विदुः परं तत्त्वं देवाद्या न महर्षयः / एको ऽयं वेद विश्वात्मा भवानी विष्णुरेव च

ನನ್ನ ಪರಮ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ದೇವಾದಿಗಳೂ ತಿಳಿಯರು, ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ತಿಳಿಯರು. ಈ ಏಕೈಕ ವಿಶ್ವಾತ್ಮನೇ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ—ಅದೇ ಭವಾನೀ, ಅದೇ ವಿಷ್ಣುವೂ ಹೌದು।

Verse 154

अहं हि निष्क्रियः शान्तः केवलो निष्परिग्रहः / मामेव केशवं देवमाहुर्देवीमथाम्बिकाम्

ನಾನು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ, ಶಾಂತ, ಏಕೈಕ (ಅದ್ವಿತೀಯ), ನಿರಪರಿಗ್ರಹ. ನನ್ನನ್ನೇ ಕೇಶವ ದೇವನೆಂದು, ಹಾಗೆಯೇ ದೇವಿ ಅಂಬಿಕೆಯಾಗಿಯೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 155

एष धाता विधाता च कारणं कार्यमेव च / कर्ता कारयिता विष्णुर्भुक्तिमुक्तिफलप्रदः

ಅವನೇ ಧಾತಾ ಮತ್ತು ವಿಧಾತಾ; ಅವನೇ ಕಾರಣವೂ ಕಾರ್ಯವೂ. ವಿಷ್ಣುವೇ ಕರ್ತಾ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕಾರಕ; ಭುಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಮುಕ್ತಿ—ಎರಡರ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವವನು।

Verse 156

भोक्ता पुमानप्रमेयः संहर्ता कालरूपधृक् / स्त्रष्टा पाता वासुदेवो विश्वात्मा विश्वतोमुखः

ಅವನೇ ಭೋಕ್ತ, ಅಪ್ರಮೇಯ ಪುರುಷ; ಕಾಲರೂಪಧಾರಿ ಸಂಹಾರಕ. ಅವನೇ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಮತ್ತು ಪಾಲಕ—ವಾಸುದೇವ, ವಿಶ್ವಾತ್ಮ, ಸರ್ವದಿಕ್ಕುಮುಖನು.

Verse 157

कृटस्थो ह्यक्षरो व्यापी योगी नारायणः स्वयम् / तारकः पुरुषो ह्यात्मा केवलं परमं पदम्

ಅವನೇ ಕೂಟಸ್ಥ, ಅಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ; ಪರಮಯೋಗಿ ಸ್ವತಃ ನಾರಾಯಣ. ಅವನೇ ತಾರಕ, ಪರಮಪುರುಷ, ಆತ್ಮ—ಅದ್ವಿತೀಯ ಪರಮಪದ.

Verse 158

सैषा माहेश्वरी गौरी मम शक्तिर्निरञ्जना / सान्ता सत्या सदानन्दा परं पदमिति श्रुतिः

ಅವಳೇ ಮಾಹೇಶ್ವರಿ ಗೌರಿ—ನನ್ನ ನಿರಂಜನ ಶಕ್ತಿ. ಅವಳು ಶಾಂತ, ಸತ್ಯ, ಸದಾನಂದಮಯಿ; ಶ್ರುತಿ ಅವಳನ್ನೇ ಪರಮಪದವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

Verse 159

अस्याः सर्वमिदं जातमत्रैव लयमेष्यति / एषैव सर्वभूतानां गतीनामुत्तमा गतिः

ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಅವಳಿಂದಲೇ ಹುಟ್ಟಿದೆ, ಅವಳಲ್ಲೇ ಲಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವಳೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗತಿ.

Verse 160

तयाहं संगतो देव्या केवलो निष्कलः परः / पश्याम्यशेषमेवेदं यस्तद् वेद स मुच्यते

ಆ ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ ಏಕೀಭವಿಸಿ ನಾನು ಏಕಾಕಿ, ನಿಷ್ಕಲ, ಪರಾತ್ಪರನಾಗಿ ಇರುತ್ತೇನೆ; ಈ ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವನ್ನು ನಿರವಶೇಷವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತೇನೆ. ಅದನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ತಿಳಿದವನು ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 161

तस्मादनादिमद्वैतं विष्णुमात्मानमीश्वरम् / एकमेव विजानीध्वं ततो यास्यथ निर्वृतिम्

ಆದುದರಿಂದ ಆದಿರಹಿತನೂ ಅದ್ವೈತನೂ ಪರಮಾತ್ಮನೂ ಈಶ್ವರನೂ ಆದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಏಕಮೇವನೆಂದು ತಿಳಿಯಿರಿ; ಆ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ನೀವು ಪರಮಶಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುವಿರಿ.

Verse 162

मन्यन्ते विष्णुमव्यक्तमात्मानं श्रद्धयान्विताः / ये भिन्नदृष्ट्यापीशानं पूजयन्तो न मे प्रियाः

ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಅವ್ಯಕ್ತ ಪರಮಾತ್ಮನೆಂದು ಮನಗಂಡರೂ, ವಿಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈಶಾನ (ಶಿವ)ನನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವರು ನನಗೆ ಪ್ರಿಯರಲ್ಲ.

Verse 163

द्विषन्ति ये जगत्सूतिं मोहिता रौरवादिषु / पच्यमाना न मुच्यन्ते कल्पकोटिशतैरपि

ಮೋಹಿತರಾಗಿ ಜಗತ್ತಿನ ಜನನಿ/ಮೂಲಕಾರಣವನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವರು ರೌರವಾದಿ ನರಕಗಳಲ್ಲಿ ಸುಡಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಕೋಟಿಕೋಟಿ ಕಲ್ಪಗಳಾದರೂ ಮುಕ್ತರಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 164

तसमादशेषभूतानां रक्षको विष्णुरव्ययः / यथावदिह विज्ञाय ध्येयः सर्वापदि प्रभुः

ಆದುದರಿಂದ ಅವ್ಯಯನಾದ ವಿಷ್ಣುವೇ ಎಲ್ಲ ಭೂತಗಳ ರಕ್ಷಕನು. ಇದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ತಿಳಿದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 165

श्रुत्वा भगवतो वाक्यं देव्यः सर्वगणेश्वराः / नेमुर्नारायणं देवं देवीं च हिमशैलजाम्

ಭಗವಂತನ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಕೇಳಿ ದೇವಿಯರೂ ಎಲ್ಲಾ ಗಣಗಳ ಅಧಿಪತಿಗಳೂ ನಾರಾಯಣ ದೇವನಿಗೂ ಹಿಮಶೈಲಜಾ ದೇವಿಗೂ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು.

Verse 166

प्रार्थयामासुरीशाने भक्तिं भक्तजनप्रिये / भवानीपादयुगले नारायणपदाम्बुजे

ಅವಳು ಭಕ್ತಜನಪ್ರಿಯ ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದಳು—“ಭವಾನಿಯ ಪಾದಯುಗಲದಲ್ಲಿಯೂ, ನಾರಾಯಣನ ಪದ್ಮಪಾದಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನನಗೆ ಪ್ರೇಮಭಕ್ತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು.”

Verse 167

ततो नारायणं देवं गणेशा मातरो ऽपि च / न पश्यन्ति जगत्सूतिं तद्भुतमिवाभवत्

ಆಮೇಲೆ ದೇವ ನಾರಾಯಣನು, ಗಣೇಶಗಣಗಳು ಮತ್ತು ಮಾತೃಕೆಯರೂ ಜಗತ್ಸೂತಿಯನ್ನು (ಜಗದ್ಜನನಿಯನ್ನು) ಕಾಣಲಿಲ್ಲ; ಅದು ಮಹದದ್ಭುತವಾಗಿ ತೋರ್ಪಟ್ಟಿತು.

Verse 168

तदन्तरे महादैत्यो ह्यन्धको मन्मथार्दितः / मोहितो गिरिजां देवीमाहर्तुं गिरिमाययौ

ಇದರ ಮಧ್ಯೆ ಮಹಾದೈತ್ಯ ಅಂಧಕನು ಮನ್ಮಥನ ವೇದನೆಯಿಂದ ಕಲುಷಿತನಾಗಿ ಮೋಹಿತನಾಗಿ, ಗಿರಿಜಾ ದೇವಿಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಲು ಪರ್ವತದ ಕಡೆಗೆ ಹೋದನು.

Verse 169

अथानन्तवपुः श्रीमान् योगी नारायणो ऽमलः / तत्रैवाविरभूद् दैत्यैर्युद्धाय पुरुषोत्तमः

ನಂತರ ಅನಂತರೂಪನಾದ ಶ್ರೀಮಂತ, ನಿರ್ಮಲ ಯೋಗಿ ನಾರಾಯಣನು—ಪುರುಷೋತ್ತಮನು—ದೈತ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲೀಯೇ ಅವಿರ್ಭವಿಸಿದನು.

Verse 170

कृत्वाथ पार्श्वे भगवन्तमीशो युद्धाय विष्णुं गणदेवमुख्यैः / शिलादपुत्रेण च मातृकाभिः स कालरुद्रो ऽभिजगाम देवः

ನಂತರ ಈಶನು ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ತನ್ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಗಣದೇವರ ಪ್ರಮುಖರು, ಶಿಲಾದಪುತ್ರ ಮತ್ತು ಮಾತೃಕೆಯರೊಂದಿಗೆ ಆ ದೇವ ಕಾಲರುದ್ರನು ಮುನ್ನಡೆದನು.

Verse 171

त्रिशूलमादाय कृशानुकल्पं स देवदेवः प्रययौ पुरस्तात् / तमन्वयुस्ते गणराजवर्या जगाम देवो ऽपि सहस्त्रबाहुः

ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಜ್ವಲಿಸುವ ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದು ದೇವದೇವನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದನು. ಅವನನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಗಣರಾಜರಲ್ಲಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ನಡೆದರು; ಸಹಸ್ರಬಾಹು ದೇವನೂ ಸಹ ಜೊತೆಯಾಗಿ ಹೋದನು।

Verse 172

रराज मध्ये भगवान् सुराणां विवाहनो वारिदवर्णवर्णः / तदा सुमेरोः शिखराधिरूढ- स्त्रिलोकदृष्टिर्भगवानिवार्कः

ದೇವರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಗರುಡವಾಹನನಾದ, ಮಳೆಮೋಡದ ವರ್ಣದ ಭಗವಾನ್ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು. ನಂತರ ಸುಮೇರು ಶಿಖರಾಗ್ರಕ್ಕೆ ಏರಿ ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನು ದೃಷ್ಟಿಸಿ, ಸ್ವತಃ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಜ್ವಲಿಸಿದನು।

Verse 173

जगत्यनादिर्भगवानमेयो हरः सहस्त्राकृतिराविरासीत् / त्रिशूलपाणिर्गगने सुघोषः पपात देवोपरि पुष्पवृष्टिः

ಆಗ ಜಗದಾದಿ, ಅಳೆಯಲಾಗದ ಭಗವಾನ್ ಹರನು ಸಹಸ್ರರೂಪಗಳಿಂದ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದನು. ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಯಾಗಿ ಅವನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮಂಗಳಘೋಷವನ್ನು ಮೊಳಗಿಸಿದನು; ದೇವರ ಮೇಲೆ ಪುಷ್ಪವೃಷ್ಟಿ ಸುರಿಯಿತು।

Verse 174

समागतं वीक्ष्य गणेशराजं समावृतं देवरिपुर्गणेशैः / युयोध शक्रेण समातृकाभि- र् गणैरशेषैरमपप्रधानैः

ದೇವಶತ್ರುಗಳ ಗಣೇಶರಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಬಂದ ಗಣರಾಜನನ್ನು ನೋಡಿ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ) ಮಾತೃಕೆಯರೊಂದಿಗೆ, ಅಮರರ ನೇತೃತ್ವದ ಎಲ್ಲಾ ಗಣಗಳೊಡನೆ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದನು।

Verse 175

विजित्य सर्वानपि बाहुवीर्यात् स संयुगे शंभुमनन्तधाम / समाययौ यत्र स कालरुद्रो विमानमारुह्य विहीनसत्त्वः

ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭುಜಬಲದಿಂದ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಜಯಿಸಿ ಅವನು ಅನಂತಧಾಮನಾದ ಶಂಭುವಿನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದನು; ಅಲ್ಲಿ ಧೈರ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕಾಲರುದ್ರನು ವಿಮಾನವನ್ನು ಏರಿ ನಿಂತಿದ್ದನು।

Verse 176

दृष्ट्वान्धकं समयान्तं भगवान् गरुडध्वजः / व्याजहार महादेवं भैरवं भूतिभूषणम्

ಅಂಧಕನ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ನಿಗದಿಯಾದ ಕಾಲ ಸಮೀಪಿಸಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡು ಗರುಡಧ್ವಜನಾದ ಭಗವಾನ್ ಮಹಾದೇವ—ಭೈರವ, ಭಸ್ಮಭೂಷಿತ—ನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 177

हन्तुमर्हसि दैत्येशमन्धकं लोककण्टकम् / त्वामृते भगवान् शक्तो हन्ता नान्यो ऽस्य विद्यते

ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಕಂಟಕನಾದ ದೈತ್ಯೇಶ ಅಂಧಕನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಯೋಗ್ಯನು ನೀನೇ. ನಿನ್ನನ್ನು ಹೊರತು, ಓ ಭಗವಾನ್, ಅವನನ್ನು ಹತಮಾಡಬಲ್ಲ ಮತ್ತೊಬ್ಬನಿಲ್ಲ।

Verse 178

त्वं हर्ता सर्वलोकानां कालात्मा ह्यैश्वरी तनुः / स्तूयते विविधैर्मन्त्रर्वेदविद्भिर्विचक्षणैः

ನೀನು ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳ ಸಂಹಾರಕ; ನೀನೇ ಕಾಲಾತ್ಮ, ಐಶ್ವರ್ಯಮಯ ದಿವ್ಯ ದೇಹ. ವಿವೇಕಿಗಳಾದ ವೇದವಿದರು ವಿವಿಧ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 179

स वासुदेवस्य वचो निशम्य भगवान् हरः / निरीक्ष्य विष्णुं हनने दैत्यन्द्रस्य मतिं दधौ

ವಾಸುದೇವನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಭಗವಾನ್ ಹರ (ಶಿವ) ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ನೋಡಿ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡನು।

Verse 180

जगाम देवतानीकं गणानां हर्षमुत्तमम् / स्तुवन्ति भैरवं देवमन्तरिक्षचरा जनाः

ದೇವತೆಗಳ ಸೇನೆ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿತು; ಗಣಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮ ಹರ್ಷ ಉಕ್ಕಿತು. ಅಂತರಿಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಜನರು ಭೈರವ ದೇವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು।

Verse 181

जयानन्त महादेव कालमूर्ते सनातन / त्वमग्निः सर्वभूतानामन्तश्चरसि नित्यशः

ಜಯವಾಗಲಿ ಅನಂತ ಮಹಾದೇವ, ಕಾಲಮೂರ್ತಿ ಸನಾತನ! ನೀನೇ ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿರುವ ಅಗ್ನಿ; ನಿತ್ಯವೂ ಒಳಗೇ ಸಂಚರಿಸಿ ನೆಲೆಸಿರುವೆ।

Verse 182

त्वं यत्रज्ञस्त्वं वषट्कारस्त्वं धाता हरिरव्ययः / त्वं ब्रह्मा त्वं महादेवस्त्वं धाम परमं पदम्

ನೀನೇ ಯಜ್ಞಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ, ನೀನೇ ವಷಟ್ಕಾರ. ನೀನೇ ಧಾತಾ—ಅವ್ಯಯ ಹರಿ. ನೀನೇ ಬ್ರಹ್ಮಾ, ನೀನೇ ಮಹಾದೇವ; ನೀನೇ ಪರಮ ಧಾಮ, ಪರಮ ಪದ।

Verse 183

ओङ्कारमूर्तिर्योगात्मा त्रयीनेत्रस्त्रिलोचनः / महाविभूतिर्देवेशो जयाशेषजगत्पते

ಓಂಕಾರಮೂರ್ತಿ, ಯೋಗಾತ್ಮ, ತ್ರಯೀವೇದಗಳೇ ನೇತ್ರಗಳಾದ ತ್ರಿಲೋಚನನೇ! ಮಹಾವಿಭೂತಿಧರ ದೇವೇಶ, ಅಶೇಷ ಜಗತ್ಪತೇ—ನಿನಗೆ ಜಯ.

Verse 184

ततः कालाग्निरुद्रो ऽसौ गृहीत्वान्धकमीश्वरः / त्रिशूलाग्रेषु विन्यस्य प्रननर्त सतां गतिः

ಆಮೇಲೆ ಕಾಲಾಗ್ನಿರುದ್ರ—ಸ್ವಯಂ ಈಶ್ವರ ಶಿವ—ಅಂಧಕನನ್ನು ಹಿಡಿದು ತ್ರಿಶೂಲದ ಅಗ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ವಿಜಯನೃತ್ಯ ಮಾಡಿದನು; ಅವನೇ ಸಜ್ಜನರ ಆಶ್ರಯ, ಪರಮ ಗತಿ.

Verse 185

दृष्ट्वान्धकं देवगणाः शूलप्रोतं पितामहः / प्रणेमुरीश्वरं देवं भैरवं भवमोचकम्

ಅಂಧಕನು ತ್ರಿಶೂಲದಲ್ಲಿ ಚುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟುದನ್ನು ನೋಡಿ ದೇವಗಣಗಳು ಹಾಗೂ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು, ಭವಬಂಧನಮೋಚಕ ಭೈರವಸ್ವರೂಪ ಈಶ್ವರ ದೇವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು।

Verse 186

अस्तुवन् मुनयः सिद्धा जगुर्गन्धर्विकिंनराः / अन्तरिक्षे ऽप्सरः सङ्घा नृत्यन्तिस्म मनोरमाः

ಸಿದ್ಧ ಮುನಿಗಳು ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಕಿನ್ನರರು ಗಾನ ಮಾಡಿದರು; ಅಂತರಿಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮನೋಹರ ಅಪ್ಸರೆಯರ ಗುಂಪುಗಳು ಅತಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ನೃತ್ಯಮಾಡಿದವು.

Verse 187

संस्थापितो ऽथशूलाग्रे सो ऽन्धको दग्धकिल्बिषः / उत्पन्नाखिलविज्ञानस्तुष्टाव परमेश्वरम्

ನಂತರ ಅಂಧಕನನ್ನು ತ್ರಿಶೂಲದ ಅಗ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; ಅವನ ಪಾಪಗಳು ದಗ್ಧವಾದವು. ಸಮಸ್ತ ಜ್ಞಾನ ಉದಯಿಸಿ ಅವನು ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.

Verse 188

अन्धक उवाच नमामि मूर्ध्ना भगवन्तमेकं समाहिता यं विदुरीशतत्त्वम् / पुरातनं पुण्यमनन्तरूपं कालं कविं योगवियोगहेतुम्

ಅಂಧಕನು ಹೇಳಿದನು—ತಲೆಯೊಗ್ಗಿ ನಾನು ಆ ಏಕ ಭಗವಂತನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತರು ಅವನನ್ನು ಈಶ್ವರತತ್ತ್ವವೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಅವನು ಪುರಾತನ, ಪುಣ್ಯ, ಅನಂತರೂಪ; ಕಾಲಸ್ವರೂಪ, ಕವಿ-ಋಷಿ, ಮತ್ತು ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಗ-ವಿಯೋಗಗಳ ಕಾರಣನು.

Verse 189

दंष्ट्राकरालं दिवि नृत्यमानं हुताशवक्त्रं ज्वलनार्करूपम् / सहस्त्रपादाक्षिशिरोभियुक्तं भवन्तमेकं प्रणमामि रुद्रम्

ದಂಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಭಯಂಕರ, ದಿವಿಯಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯಿಸುವ, ಅಗ್ನಿಮುಖ, ಜ್ವಲಿಸುವ ಸೂರ್ಯಸಮಾನ ರೂಪ; ಸಹಸ್ರ ಪಾದ-ನೇತ್ರ-ಶಿರಸ್ಸುಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತ—ಆ ಏಕ ರುದ್ರನಿಗೆ ನಾನು ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

Verse 190

जयादिदेवामरपूजिताङ्घ्रे विभागहीनामलतत्त्वरूप / त्वमग्निरेको बहुधाभिपूज्यसे वाय्वादिभेदैरखिलात्मरूप

ಜಯವಾಗಲಿ, ಆದಿದೇವಾ! ದೇವರು ಮತ್ತು ಅಮರರು ಪೂಜಿಸುವ ಪಾದಗಳವನೇ! ನೀನು ವಿಭಾಗರಹಿತ, ನಿರ್ಮಲ ತತ್ತ್ವಸ್ವರೂಪ. ನೀನೇ ಏಕ ಅಗ್ನಿ; ಆದರೆ ವಾಯು ಮೊದಲಾದ ಭೇದಗಳಿಂದ ಅಖಿಲಾತ್ಮಸ್ವರೂಪನಾಗಿ ಅನೇಕ ವಿಧವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತೀ.

Verse 191

त्वामेकमाहुः पुरुषं पुराणम् आदित्यवर्णं तमसः परस्तात् / त्वं पश्यसीदं परिपास्यजस्त्रं त्वमन्तको योगिगणाभिजुष्टः

ನಿನ್ನನ್ನೇ ಏಕಮಾತ್ರ ಪುರಾತನ ಪರಮಪುರುಷನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಸೂರ್ಯವರ್ಣ, ತಮಸ್ಸಿಗೆ ಅತೀತ. ನೀನು ಈ ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವನ್ನು ನೋಡುವೆ ಮತ್ತು ನಿರಂತರವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸುವೆ; ನೀನೇ ಅಂತಕ, ಯೋಗಿಗಳ ಗಣದಿಂದ ಪೂಜಿತನಾಗಿ ಆಶ್ರಿತನಾಗಿರುವೆ.

Verse 192

एको ऽन्तरात्मा बहुधा निविष्टो देहेषु देहादिविशेषहीनः / त्वमात्मशब्दं परमात्मतत्त्वं भवन्तमाहुः शिवमेव केचित्

ಒಬ್ಬನೇ ಅಂತರಾತ್ಮನು ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದರೂ ದೇಹಾದಿ ಭೇದಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನು. ‘ಆತ್ಮ’ ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಡುವ ಪರಮಾತ್ಮತತ್ತ್ವ ನೀನೇ; ಆದ್ದರಿಂದ ಕೆಲವರು ನಿನ್ನನ್ನೇ ಶಿವನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 193

त्वमक्षरं ब्रह्म परं पवित्र- मानन्दरूपं प्रणवाभिधानम् / त्वमीश्वरो वेदपदेषु सिद्धः स्वयं प्रभो ऽशेषविशेषहीनः

ನೀನು ಅಕ್ಷರ ಪರಬ್ರಹ್ಮ—ಪರಮ ಪವಿತ್ರ, ಆನಂದಸ್ವರೂಪ, ಪ್ರಣವ ‘ಓಂ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಅಭಿಹಿತ. ನೀನೇ ವೇದಪದಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧನಾದ ಈಶ್ವರ; ಸ್ವಯಂಪ್ರಭು, ಎಲ್ಲ ಉಪಾಧಿ-ಭೇದಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನು.

Verse 194

त्वमिन्द्ररूपो वरुणाग्निरूपो हंसः प्राणो मृत्युरन्तासि यज्ञः / प्रजापतिर्भगवानेकरुद्रो नीलग्रीवः स्तूयसे वेदविद्भिः

ನೀನು ಇಂದ್ರರೂಪ, ವರుణ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿರೂಪವೂ ಹೌದು. ನೀನೇ ಹಂಸ, ನೀನೇ ಪ್ರಾಣ, ನೀನೇ ಮೃತ್ಯು ಮತ್ತು ಅಂತ; ನೀನೇ ಯಜ್ಞಸ್ವರೂಪ. ನೀನು ಪ್ರಜಾಪತಿ; ನೀನು ಭಗವಾನ್ ಏಕರುದ್ರ—ನೀಲಗ್ರೀವ—ವೇದವಿದರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುವೆ.

Verse 195

नारायणस्त्वं जगतामथादिः पितामहस्त्वं प्रपितामहश्च / वेदान्तगुह्योपनिषत्सु गीतः सदाशिवस्त्वं परमेश्वरो ऽसि

ನೀನು ನಾರಾಯಣನು, ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತುಗಳ ಆದಿಕಾರಣ. ನೀನು ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಮತ್ತು ಪ್ರಪಿತಾಮಹವೂ ಹೌದು. ವೇದಾಂತದ ಗುಹ್ಯ ಹೃದಯವಾದ ರಹಸ್ಯ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಹಾಡಲಾಗಿದೆ. ನೀನು ಸದಾಶಿವ; ನೀನೇ ಪರಮೇಶ್ವರ.

Verse 196

नमः परस्तात् तमसः परस्मै परात्मने पञ्चपदान्तराय / त्रिशक्त्यतीताय निरञ्जनाय सहस्त्रशक्त्यासनसंस्थिताय

ತಮಸ್ಸಿನ ಪಾರ, ಪರಮಕ್ಕಿಂತಲೂ ಪರವಾದ ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ—ಪಂಚಪದಗಳನ್ನು ಮೀರಿ, ತ್ರಿಶಕ್ತಿ (ಗುಣ) ಅತೀತ, ನಿರಂಜನನಾಗಿ, ಸಹಸ್ರಶಕ್ತಿಗಳ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವವನಿಗೆ ನಮಃ।

Verse 197

त्रिमूर्तये ऽनन्दपदात्ममूर्ते जगन्निवासाय जगन्मयाय / नमो ललाटार्पितलोचनाय नमो जनानां हृदि संस्थिताय

ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಯಾದ, ಆನಂದಪದದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಮೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಇರುವ, ಜಗನ್ನಿವಾಸ ಹಾಗೂ ಜಗನ್ಮಯನಾದ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಲಲಾಟದಲ್ಲಿ ನೇತ್ರವಿರುವವನಿಗೆ, ಎಲ್ಲರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವವನಿಗೆ ನಮಃ।

Verse 198

फणीन्द्रहाराय नमो ऽस्तु तुभ्यं मुनीन्द्रसिद्धार्चितपादयुग्म / ऐश्वर्यधर्मासनसंस्थिताय नमः परान्ताय भवोद्भवाय

ಫಣೀಂದ್ರನನ್ನು ಹಾರವಾಗಿ ಧರಿಸಿದವನೇ, ಮುನೀಂದ್ರರು ಹಾಗೂ ಸಿದ್ಧರು ಅರ್ಚಿಸುವ ಪಾದಯುಗ್ಮವಿರುವ ಪ್ರಭುವೇ—ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಐಶ್ವರ್ಯ-ಧರ್ಮಾಸನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಪರಾತ್ಪರನೇ, ಹೇ ಭವೋದ್ಭವ—ನಿನಗೆ ನಮಃ।

Verse 199

सहस्त्रचन्द्रार्कविलोचनाय नमो ऽस्तु ते सोम सुमध्यमाय / नमो ऽस्तु ते देव हिरण्यबाहो नमो ऽम्बिकायाः पतये मृडाय

ಸಹಸ್ರ ಚಂದ್ರ-ಸೂರ್ಯಗಳಂತೆ ದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳ, ಸುಮಧ್ಯನಾದ ಹೇ ಸೋಮ—ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಹೇ ದೇವ, ಹಿರಣ್ಯಬಾಹೋ (ಸುವರ್ಣಭುಜ)—ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಅಂಬಿಕಾಪತಿಯಾದ ಮೃಡ (ಮಂಗಳಕರ ರುದ್ರ)—ನಿನಗೆ ನಮಃ।

Verse 200

नमो ऽतिगुह्याय गुहान्तराय वेदान्तविज्ञानसुनिश्चिताय / त्रिकालहीनामलधामधाम्ने नमो महेशाय नमः शिवाय

ಅತಿಗುಹ್ಯನಾದ, ಹೃದಯಗುಹೆಯ ಅಂತರ್ಯಾಮಿಯಾದ, ವೇದಾಂತವಿಜ್ಞಾನದಿಂದ ಸುನಿಶ್ಚಿತನಾದ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ತ್ರಿಕಾಲಾತೀತನಾಗಿ, ನಿರ್ಮಲ ಪ್ರಕಾಶದ ಧಾಮಸ್ವರೂಪನಾದವನಿಗೆ ನಮಃ. ಮಹೇಶನಿಗೆ ನಮಃ, ಶಿವನಿಗೆ ನಮಃ।