Adhyaya 77
Chapter Arc: राज्य-हरण और वनवास की तैयारी के बीच, मृगचर्म धारण किए पाण्डवों को देखकर दुःशासन का कटु उपहास सभा के घाव पर नमक छिड़क देता है। → दुःशासन दुर्योधन के ‘एकछत्र चक्र’ के प्रवर्तन का गर्व गाता है और पाण्डवों को ‘पतित’ कहकर अपमानित करता है; भीतर-भीतर भीम, अर्जुन, नकुल-सहदेव का क्रोध उबलता है, पर युधिष्ठिर की प्रतिज्ञा और धर्म-बंधन उन्हें रोकता है। → भीम की गर्जना-सी प्रतिज्ञा फूट पड़ती है—धृतराष्ट्रपुत्रों को रण में मारकर ही शान्ति लूँगा; अर्जुन भी प्रतिज्ञा करता है कि जो-जो बुद्धिमोह से कौरव-पक्ष में खड़े होंगे, उन्हें बाणों से यमसदन पहुँचाएगा; सत्य की अचलता को हिमालय-सूर्य-चन्द्र के अटल रूपकों से बाँधकर वे अपनी वाणी को शपथ बना देते हैं। → वैशम्पायन के कथनानुसार, सब व्यायतबाहु पाण्डव अपनी-अपनी प्रतिज्ञाएँ दृढ़ कर धृतराष्ट्र के पास जाते हैं—क्रोध को अनुशासन में बाँधकर, भविष्य के युद्ध को वचन में अंकित करते हुए। → प्रतिज्ञाओं की ज्वाला अब राजसभा के भीतर पहुँची है—धृतराष्ट्र इस उभरते प्रलय-बीज को कैसे थामेगा, और कौरव-पक्ष इस शपथ-युद्ध का क्या उत्तर देगा?
Shlokas
Verse 1
(दाक्षिणात्य अधिक पाठके ३ ३ श्लोक मिलाकर कुल २७३ “लोक हैं) नशा (0) आज अत >> सप्तसप्ततितमो<ध्याय: दुःशासनद्वारा पाण्डवोंका उपहास एवं भीम
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ បន្ទាប់មក បារថៈទាំងឡាយ ដែលបានបរាជ័យក្នុងល្បែងគ្រាប់ស្លាបព្រាប បានទទួលយកពិធីស្បថចេញទៅរស់នៅព្រៃ។ តាមលំដាប់ ម្នាក់ៗបានយកស្បែកក្តាន់មកពាក់ជាអាវលើ។
Verse 2
अजिनै: संवृतान् दृष्टवा हृतराज्यानरिंदमान् | प्रस्थितान् वनवासाय ततो दुःशासनोडब्रवीत्
ពេលដែលបណ្ឌវៈ អ្នកបង្ក្រាបសត្រូវ ដែលត្រូវបានដកហូតរាជ្យ ហើយរុំខ្លួនដោយស្បែកក្តាន់ កំពុងចេញដំណើរទៅរស់នៅព្រៃ នោះទុះសាសនៈបាននិយាយនៅក្នុងសភា ដោយចង្អុលទៅកាន់ពួកគេ។
Verse 3
प्रवृत्तं धार्तराष्ट्रस्य चक्र राज्ञो महात्मन: । पराजिता: पाण्डवेया विपत्तिं परमां गता:
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ ដូច្នេះ កង់នៃអធិបតេយ្យភាពបានចាប់ផ្តើមរមៀលសម្រាប់ព្រះរាជបុត្ររបស់ធೃತរाष्ट्र—ព្រះមហាក្សត្រដ៏មានចិត្តធំ។ ហើយបណ្ឌវៈទាំងឡាយ បរាជ័យហើយ បានធ្លាក់ចូលទៅក្នុងវិបត្តិដ៏ធ្ងន់ធ្ងរបំផុត។
Verse 4
अद्यैव ते सम्प्रयाता: समैर्वत्मभिरस्थलै: । गुणज्येष्ठास्तथा श्रेष्ठा: श्रेयांसो यद् वयं परै:
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «សូម្បីតែថ្ងៃនេះ ពួកគេក៏បានចេញដំណើរហើយ ដោយយកផ្លូវរាបស្មើៗ ដែលពេញទៅដោយមនុស្សដល់ថ្នាក់មិនសល់ទីទំនេរ។ ព្រោះយើងលើសលប់ជាងសត្រូវ—លើសទាំងគុណធម៌ និងអាយុជាន់ខ្ពស់; ដូច្នេះ ស្ថានៈរបស់យើងខ្ពស់ជាងរបស់ពួកគេ»។
Verse 5
नरकं पातिता: पार्था दीर्घकालमनन्तकम् | सुखाच्च हीना राज्याच्च विनष्टा: शाश्वती: समा:
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «ពួកបារថៈត្រូវបានទម្លាក់ចូលនរក—ទុក្ខវេទនាមិនចប់—អស់រយៈពេលយូរយារ។ ត្រូវបានដកហូតសុភមង្គល និងបាត់បង់រាជ្យ ពួកគេរលាយបាត់ទៅអស់កាលយូរអនេក»។
Verse 6
धनेन मत्ता ये ते सम धार्तराष्ट्रान् प्रहासिषु: । ते निर्जिता हृतधना वनमेष्यन्ति पाण्डवा
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «អ្នកដែលស្រវឹងដោយទ្រព្យសម្បត្តិ ហើយធ្លាប់សើចចំអកកូនប្រុសធ្រិតរាស្ត្រ—ពួកបណ្ឌវទាំងនោះឯង ឥឡូវត្រូវបានឈ្នះ ដកហូតទ្រព្យសម្បត្តិ ហើយកំពុងទៅព្រៃ»។
Verse 7
चित्रान् सन्नाहानवमुच्य पार्था वासांसि दिव्यानि च भानुमन्ति । विवास्यन्तां रुरुचर्माणि सर्वे यथा ग्लहं सौबलस्याभ्युपेता:
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «ឲ្យពួកបារថៈដោះចេញនូវអាវុធការពារដ៏ចម្រុះ និងសម្លៀកបំពាក់ដ៏ភ្លឺរលោងដូចព្រះអាទិត្យ—សម្លៀកបំពាក់ដ៏ទេវភាព។ ឲ្យពួកគេទាំងអស់ពាក់ស្បែកក្តាន់ ដូចដែលពួកគេបានទទួលយកការលេងស៊ីសងដែលសៅបាលៈ (សកុនិ) បានស្នើឡើង»។
Verse 8
न सन्ति लोकेषु पुमांस ईदृशा इत्येव ये भावितबुद्धयः सदा । ज्ञास्यन्ति ते55त्मानमिमेडद्य पाण्डवा विपर्यये षण्ढतिला इवाफला:
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «អ្នកដែលតែងចិញ្ចឹមមោទនភាពក្នុងចិត្តថា ‘នៅក្នុងលោកទាំងបី មិនមានបុរសដូចយើងទេ’—ពួកបណ្ឌវទាំងនោះឯង ឥឡូវធ្លាក់ចូលស្ថានភាពផ្ទុយបញ្ច្រាស ក្លាយដូចគ្រាប់ល្ងទទេ គ្មានសារធាតុ គ្មានផ្លែផល។ ថ្ងៃនេះ ពួកគេនឹងដឹងច្បាស់ពីសភាពពិតរបស់ខ្លួន»។
Verse 9
इदं हि वासो यदि वेदृशानां मनस्विनां रौरवमाहवेषु । अदीक्षितानामजिनानि यद्वद् बलीयसां पश्यत पाण्डवानाम्
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «ចូរមើលសម្លៀកបំពាក់នេះរបស់បណ្ឌវទាំងឡាយ ដែលមានចិត្តខ្ពង់ខ្ពស់ និងកម្លាំងខ្លាំង—ស្បែកសត្វរឹងរលោងដែលពួកគេពាក់នៅកណ្ដាលសង្គ្រាម។ ស្បែកសត្វបែបនេះអាចសមស្របសម្រាប់បុរសអ្នកអត់ធ្មត់បាន ប៉ុន្តែពាក់លើពួកគេ វាមិនមើលទៅដូចស្បែកក្តាន់បរិសុទ្ធដែលភ្ជាប់នឹងពិធីទទួលទិក្សា (dīkṣā) នៃយជ្ញទេ; វាហាក់ដូចស្បែកដែលអ្នកមិនបានទទួលទិក្សា ពាក់ដើម្បីបង្អាប់ពួកគេ ដោយបដិសេធកិត្តិយសនៃធម៌ និងស្ថានភាពពិធីការ។»
Verse 10
महाप्राज्ञ: सौमकिर्यज्ञसेन: कन्यां पाज्चालीं पाण्डवेभ्य: प्रदाय | अकार्षीद् वै सुकृतं नेह किंचित् क्लीबा: पार्था: पतयो याज्ञसेन्या:
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «ទោះបីយជ្ញសេន (ទ្រុបដ) មានប្រាជ្ញាធំក៏ដោយ ការដែលគាត់ប្រគល់កូនស្រីបាញ្ចាលីឲ្យបណ្ឌវទាំងឡាយ មិនមែនជាកិច្ចការមានបុណ្យពិតប្រាកដឡើយ; ព្រោះកូនប្រុសនៃព្រឹថា (បារថៈ) ដែលជាស្វាមីរបស់យជ្ញសេនី ត្រូវបាននិយាយនៅទីនេះថា ‘អសមត្ថភាព’—ពាក្យរឹងមាំសម្រាប់បង្អាប់ ដែលសំដៅលើភាពអស់សមត្ថភាព និងការអាម៉ាស់ក្នុងពេលនោះ មិនមែនជាការវិនិច្ឆ័យចុងក្រោយលើតម្លៃរបស់ពួកគេទេ។»
Verse 11
सूक्ष्पप्रावारानजिनोत्तरीयान् दृष्टवारण्ये निर्धनानप्रतिष्ठान् । कां त्वं प्रीतिं लप्स्यसे याज्ञसेनि पतिं वृणीष्वेह यमन्यमिच्छसि
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «ពេលអ្នកឃើញបណ្ឌវទាំងឡាយ—ដែលមុននេះធ្លាប់ពាក់សម្លៀកបំពាក់ស្អាតល្អិត—ឥឡូវនៅក្នុងព្រៃ ដោយក្រីក្រ គ្មានកិត្តិយស និងគ្របខ្លួនដោយស្បែកក្តាន់ តើអ្នកនឹងមានសេចក្តីរីករាយអ្វី? យជ្ញសេនីអើយ ចូរជ្រើសបុរសផ្សេងម្នាក់នៅទីនេះធ្វើជាស្វាមី—អ្នកណាដែលអ្នកប្រាថ្នា។»
Verse 12
एते हि सर्वे कुरव: समेता: क्षान्ता दान्ता: सुद्रविणोपपन्ना: । एषां वृणीष्वैकतमं पतित्वे न त्वां तपेत् कालविपर्ययोड्यम्
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «កុរុទាំងអស់នេះបានមកប្រមូលផ្តុំគ្នានៅទីនេះ—មានអត់ធ្មត់ គ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ និងសម្បូរទ្រព្យសម្បត្តិដ៏ល្អ។ ចូរជ្រើសម្នាក់ណាមួយក្នុងចំណោមពួកគេធ្វើជាស្វាមី ដើម្បីឲ្យការប្រែប្រួលអាក្រក់នៃកាល—ការកើនឡើងនៃអភ័ព្វ និងភាពក្រីក្រ—មិនធ្វើឲ្យអ្នកទុក្ខទោមនស្សឡើយ។»
Verse 13
यथाफला: षण्ढतिला यथा चर्ममया मृगा: । तथैव पाण्डवा: सर्वे यथा काकयवा अपि
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «ដូចជាគ្រាប់ល្ងដែលគ្មានផ្លែ ដូចជាសត្វក្តាន់ធ្វើពីស្បែកដែលមានតែរូបរាងទទេ និងដូចជា kākayava—គ្រាប់សំបកឥតសាច់អង្ករ—ដែលគ្មានប្រយោជន៍ ដូច្នោះដែរ ជីវិតរបស់បណ្ឌវទាំងអស់ នៅក្នុងពេលនេះ ហាក់បានក្លាយជារឿងឥតន័យ។»
Verse 14
कि पाण्डवांस्ते पतितानुपास्य मोघ: श्रम: षण्ढतिलानुपास्य । एवं नृशंस: परुषाणि पार्था- नश्रावयद् धृतराष्ट्रस्य पुत्र:
វៃសម្បាយណៈបាននិយាយថា៖ «អ្នកនឹងបានអ្វីពីការបម្រើបណ្ឌវទាំងនេះដែលបានធ្លាក់ចុះ? វាជាការខិតខំឥតប្រយោជន៍ប៉ុណ្ណោះ ដូចជាការថែទាំសេសាមដែលគ្មានផ្លែ។» ដូច្នេះ កូនប្រុសដ៏សាហាវរបស់ធ្រិតរាស្ត្រ បានបង្ខំឲ្យបារថៈទាំងឡាយស្តាប់ពាក្យរឹងរាក់ទាំងជាច្រើន។
Verse 15
तद् वै श्रुत्वा भीमसेनो त्यमर्षी निर्भत्स्योच्चै: संनिगृहीव रोषात् | उवाच चैनं सहसैवोपगम्य सिंहो यथा हैमवत: शृगालम्
ពេលបានឮដូច្នោះ ភីមសេនមានកំហឹងឆេះក្រហម មិនអាចទ្រាំបាន ទោះព្យាយាមទប់ខ្លួនក៏ដោយ។ គាត់បានដើរចូលទៅរកគេភ្លាមៗ ហើយស្តីបន្ទោសដោយសំឡេងខ្លាំង ដូចសត្វសិង្ហនៅហិមាល័យចូលប្រឈមមុខនឹងចចក។
Verse 16
भीमसेन उवाच क्रूर पापजनैर्जुष्टमकृतार्थ प्रभाषसे । गान्धारविद्यया हि त्वं राजमध्ये विकत्थसे
ភីមសេនបាននិយាយថា៖ «ឯងមនុស្សសាហាវ! ឯងនិយាយពាក្យទាបថោក ដែលសមតែសម្រាប់ពួកបាបជន ហើយឯងអួតដោយគ្មានស្នាដៃពិត។ ព្រោះដោយល្បិចកល ‘វិជ្ជាហ្គន្ធារ’ នោះហើយ ឯងទើបអាចអួតនៅកណ្ដាលព្រះមហាក្សត្រទាំងឡាយ—មិនមែនដោយកម្លាំងដៃរបស់ឯងទេ។»
Verse 17
यथा तुदसि मर्माणि वाक्शरैरिह नो भृशम् | तथा स्मारयिता ते<हं कृन्तन् मर्माणि संयुगे
ភីមបាននិយាយថា៖ «ដូចដែលឯងកំពុងចាក់បេះដូងយើងនៅទីនេះ ដោយព្រួញនៃពាក្យសម្តី ឲ្យឈឺចាប់ខ្លាំងបំផុត ដូច្នោះដែរ នៅក្នុងសង្គ្រាម—ពេលខ្ញុំចាប់ផ្តើមបំបែកមរណៈស្នាមរបស់ឯង—ខ្ញុំនឹងរំលឹកឲ្យឯងចាំពាក្យទាំងនេះដែលឯងបាននិយាយ។»
Verse 18
ये च त्वामनुवर्तन्ते क्रोधलो भवशानुगा: । गोप्तार: सानुबन्धांस्तान् नेतास्मि यमसादनम्
ហើយអ្នកណាដែលដើរតាមឯង—ជាទាសករនៃកំហឹង និងលោភ—ធ្វើខ្លួនជាអ្នកការពារ យកខ្លួនជាប់ពាក់ព័ន្ធជាមួយឯង; ខ្ញុំនឹងបញ្ជូនពួកនោះ ទាំងសាច់ញាតិ និងអ្នកពឹងផ្អែករបស់ពួកគេ ទៅកាន់ទីស្ថានរបស់យម។
Verse 19
वैशम्पायन उवाच एवं ब्रुवाणमजिनैर्विवासितं दुःशासनस्तं परिनृत्यति सम । मध्ये कुरूणां धर्मनिबद्धमार्ग गौर्गौरिति स्माह्दयन् मुक्तलज्ज:
វៃសម្បាយនៈបានមានពាក្យថា៖ «ឱ ព្រះបាទជនមេជ័យ! ពេលឃើញភីមសេន ពាក់ស្បែកក្តាន់ ហើយនិយាយដូច្នោះ ដុះសាសនៈអ្នកឥតអៀនខ្មាស បានរាំលេងសើចចំអកនៅកណ្ដាលពួកកូរុ ហើយហៅថា ‘ឱ គោឈ្មោល! ឱ គោឈ្មោល!’។ តែផ្លូវកំហឹងរបស់ភីម ត្រូវធម្មរាជ យុធិស្ឋិរ ទប់ទល់ដោយមាគ៌ាធម៌; បើមិនដូច្នោះទេ ភីមមិនអនុញ្ញាតឲ្យដុះសាសនៈរស់រួចឡើយ»។
Verse 20
भीमसेन उवाच नृशंस परुषं॑ वक्तुं शक््यं दुःशासन त्वया । निकृत्या हि धनं लब्ध्वा को विकत्थितुमहति
ភីមសេនបាននិយាយថា៖ «ឱ ដុះសាសនៈ អ្នកសាហាវឃោរឃៅ! មានតែអ្នកប៉ុណ្ណោះដែលអាចបញ្ចេញពាក្យរឹងរ៉ៃឥតមេត្តាបែបនេះ។ បានទ្រព្យដោយល្បិចកលហើយ តើអ្នកណាអាចអួតអាងខ្លួនឯងដូច្នេះបានដោយសមហេតុ?»
Verse 21
मेरी बात सुन ले। यह कुन्तीपुत्र भीमसेन यदि युद्धमें तेरी छाती फाड़कर तेरा रक्त न पीये तो इसे पुण्यलोकोंकी प्राप्ति न हो
«ស្តាប់ពាក្យខ្ញុំ។ ប្រសិនបើខ្ញុំ—ភីមសេន កូនរបស់កុនទី—មិនបំបែកទ្រូងអ្នកក្នុងសង្គ្រាម ហើយមិនផឹកឈាមអ្នកទេ នោះសូមឲ្យខ្ញុំមិនបានទៅដល់លោកសុចរិត (លោកបុណ្យ) ឡើយ»។
Verse 22
धार्रराष्ट्रान रणे हत्वा मिषतां सर्वधन्विनाम् । शमं गन्तास्मि नचिरात् सत्यमेतद् ब्रवीमि ते
«ខ្ញុំកំពុងប្រាប់អ្នកដោយសេចក្តីពិត។ មិនយូរទេ ខ្ញុំនឹងសម្លាប់កូនប្រុសទាំងអស់របស់ធ្រិតរាស្ត្រ ក្នុងសង្គ្រាម នៅចំពោះមុខអ្នកធ្នូទាំងឡាយ ហើយនឹងទទួលបានសន្តិភាព»។
Verse 23
मैव सम सुकृताललोकान् गच्छेत् पार्थों वृकोदर: । यदि वक्षो हि ते भित्त्वा न पिबेच्छोणितं रणे
ភីមសេនបាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំ វ្រឹកោទរ និងអర్జុន មិនបានទៅដល់លោកបុណ្យដូចគ្នាទេ ប្រសិនបើខ្ញុំមិនបំបែកទ្រូងអ្នកក្នុងសង្គ្រាម ហើយមិនផឹកឈាមអ្នក»។ វៃសម្បាយនៈបានមានពាក្យថា៖ «ឱ ជនមេជ័យ! ពេលពួកបណ្ឌវចាកចេញពីសាលាសភា ព្រះរាជា ទុរយោធនៈ អ្នកមានបញ្ញាខ្សោយ បានពោរពេញដោយសេចក្តីរីករាយ ហើយចំអកដោយធ្វើតាមដំណើរដើរដូចសត្វសិង្ហរបស់ភីមសេន ដោយដើរតាមឲ្យស្មើនឹងគាត់»។
Verse 24
नैतावता कृतमित्यब्रवीत् त॑ वृकोदर: संनिवृत्तार्धकाय: । शीघ्रं हि त्वां निहत॑ सानुबन्ध॑ संस्मार्यहं प्रतिवक्ष्यामि मूढ
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយ៖ បន្ទាប់មក វ្រឹកោទរ (ភីម) បង្វិលពាក់កណ្តាលរាងកាយទៅក្រោយ ហើយនិយាយទៅកាន់គេថា៖ «នេះមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់កាតព្វកិច្ចរបស់ខ្ញុំទេ។ អ្នកល្ងង់អើយ—ឆាប់ៗនេះ ខ្ញុំនឹងផ្ញើអ្នកទៅកាន់អាណាចក្ររបស់យមរាជ ជាមួយទាំងសាច់ញាតិរបស់អ្នក; ហើយដោយចងចាំការចំអកនេះ ខ្ញុំនឹងឆ្លើយតបឲ្យសមគួរទាំងស្រុង»។
Verse 25
एवं समीक्ष्यात्मनि चावमानं नियम्य मन्युं बलवान् स मानी । राजानुग: संसदि कौरवाणां विनिष्क्रामन् वाक्यमुवाच भीम:
ដូច្នេះ ពេលឃើញការប្រមាថធ្លាក់លើខ្លួន គាត់—ភីមសេន អ្នកមានកម្លាំង និងមានមោទនភាព—បានទប់កំហឹងរបស់ខ្លួនដោយលំបាក។ ហើយនៅពេលដើរចេញពីសភាកៅរាវ តាមក្រោយព្រះរាជា យុធិષ્ઠិរ គាត់បាននិយាយពាក្យទាំងនេះ។
Verse 26
भीमसेन उवाच अहं दुर्योधनं हन्ता कर्ण हनता धनंजय: । शकुनिं चाक्षकितवं सहदेवो हनिष्यति,भीमसेनने कहा--मैं दुर्योधनका वध करूँगा, अर्जुन कर्णका संहार करेंगे और इस जुआरी शकुनिको सहदेव मार डालेंगे
ភីមសេនបាននិយាយ៖ «ខ្ញុំនឹងជាអ្នកសម្លាប់ ទុរយោធន; ធនញ្ជយ (អរជុន) នឹងសម្លាប់ កರ್ಣ; ហើយ សហទេវ នឹងសម្លាប់ សកុនិ—អ្នកលេងស៊ីសងនោះ»។
Verse 27
इदं च भूयो वक्ष्यामि सभामध्ये बृहद् वच: । सत्य॑ं देवा: करिष्यन्ति यन्नो युद्ध भविष्यति
ហើយនៅកណ្ដាលសភានេះ ខ្ញុំនឹងនិយាយម្ដងទៀតនូវពាក្យធំធេងមួយ៖ ព្រះទេវតានឹងធ្វើឲ្យពាក្យរបស់ខ្ញុំក្លាយជាការពិត—នៅពេលសង្គ្រាមកើតឡើងរវាងយើង កៅរាវ និង បណ្ឌវ។
Verse 28
सुयोधनमिमं पाप॑ हन्तास्मि गदया युधि । शिर: पादेन चास्याहमधिष्ठास्यथामि भूतले
ខ្ញុំនឹងសម្លាប់ សុយោធន (ទុរយោធន) អ្នកមានបាបនេះ ក្នុងសង្គ្រាម ដោយគ្រាប់គោល (គដា) របស់ខ្ញុំ; ហើយពេលគេដួលលើដីក្នុងសមរភូមិ ខ្ញុំនឹងដាក់ជើងលើក្បាលរបស់គេនៅលើផែនដី។
Verse 29
वाक्यशूरस्य चैवास्य परुषस्य दुरात्मन: । दुःशासनस्य रुधिरं पातास्मि मृगराडिव
ភីមសេនបានប្រកាសពាក្យស្បថដ៏សាហាវថា៖ «ឌុះសាសនៈ អ្នកក្លាហានតែដោយពាក្យ សាច់ចិត្តឃោរឃៅ និងមានចិត្តអាក្រក់—ខ្ញុំនឹងផឹកឈាមពីទ្រូងរបស់វា ដូចសីហៈផឹកឈាមសត្វព្រៃ»។
Verse 30
अजुन उवाच नैवं वाचा व्यवसितं भीम विज्ञायते सताम् | इतश्नतुर्दशे वर्षे द्रष्टारो यद् भविष्यति
អर्जុនបាននិយាយថា៖ «ឱ ភីម! មនុស្សសុចរិតមិនបង្ហាញអ្វីដែលខ្លួនប្តេជ្ញាធ្វើដោយពាក្យបែបនេះទេ។ នៅឆ្នាំទីដប់បួនចាប់ពីថ្ងៃនេះ អ្វីដែលនឹងកើតឡើង មនុស្សទាំងឡាយនឹងឃើញដោយខ្លួនឯង»។
Verse 31
भीमसेन उवाच दुर्योधनस्य कर्णस्य शकुनेश्न दुरात्मन: । दुःशासनचतुर्थानां भूमि: पास्यति शोणितम्
ភីមសេនបាននិយាយថា៖ «ដីនេះនឹងផឹកឈាមរបស់ទុរយោធនៈ របស់កರ್ಣៈ របស់សកុនិអ្នកចិត្តអាក្រក់ និងរបស់ឌុះសាសនៈជាមួយបងប្អូនរបស់វា»។
Verse 32
भीमसेन बोले--यह भूमि दुर्योधन, कर्ण, दुरात्मा शकुनि तथा चौथे दुःशासनके रक्तका निश्चय ही पान करेगी ।।
ភីមសេនបាននិយាយថា៖ «ដីនេះប្រាកដជានឹងផឹកឈាមរបស់ទុរយោធនៈ របស់កર્ણៈ របស់សកុនិអ្នកចិត្តអាក្រក់ និងរបស់ឌុះសាសនៈ (ជាមួយបងប្អូនរបស់វា)»។ អर्जុនបាននិយាយថា៖ «បងភីមសេន! កರ್ಣៈនោះជាអ្នកច្រណែន រកតែទោសអ្នកដទៃ រីករាយពេលឃើញទុក្ខរបស់យើង ផ្តល់យោបល់អាក្រក់ដល់កૌរវៈ ហើយអួតអាងដោយពាក្យទទេ—តាមបញ្ជារបស់បង ខ្ញុំនឹងសម្លាប់វានៅសមរភូមិជាមិនខាន»។
Verse 33
अर्जुन: प्रतिजानीते भीमस्य प्रियकाम्यया । कर्ण कर्णनुगांश्वैव रणे हन्तास्मि पत्रिभि:
ដោយចង់បំពេញបំណងរបស់បងភីមសេន អर्जុនបានស្បថថា៖ «នៅក្នុងសង្គ្រាម ខ្ញុំនឹងសម្លាប់កರ್ಣៈ និងអ្នកដើរតាមវា ដោយព្រួញរបស់ខ្ញុំ»។
Verse 34
ये चान्ये प्रतियोत्स्यन्ति बुद्धिमोहेन मां नूपा: । तांश्व॒ सर्वानहं बाणै्नेतास्मि यमसादनम्
អារជុនបាននិយាយថា៖ «ហើយស្តេចដទៃទៀតណាដែលដោយភាពវង្វេងក្នុងប្រាជ្ញា ជ្រើសរើសឈរជាភាគីប្រឆាំងខ្ញុំ ហើយចូលរួមសង្គ្រាម—ខ្ញុំនឹងបញ្ជូនពួកគេទាំងអស់ទៅកាន់លំនៅរបស់យមរាជ ដោយព្រួញរបស់ខ្ញុំ»។
Verse 35
चलेद्धि हिमवान् स्थानान्निष्प्रभ: स्याद् दिवाकर: । शैत्यं सोमात् प्रणश्येत मत्सत्यं विचलेद् यदि
អារជុនបាននិយាយថា៖ «បើសេចក្តីពិតរបស់ខ្ញុំអាចរអិលរអួលបាន នោះភ្នំហិមាល័យនឹងផ្លាស់ទីពីទីតាំងរបស់វា ព្រះអាទិត្យនឹងបាត់ពន្លឺ ហើយភាពត្រជាក់របស់ព្រះចន្ទនឹងរលាយបាត់។ តែរឿងទាំងនោះមិនអាចកើតឡើងបានទេ ដូច្នេះពាក្យរបស់ខ្ញុំមិនអាចក្លាយជាមោឃៈឡើយ»។
Verse 36
न प्रदास्यति भेद् राज्यमितो वर्षे चतुर्दशे । दुर्योधनो$भिसत्कृत्य सत्यमेतद् भविष्यति,यदि आजसे चौदहवें वर्षमें दुर्योधन सत्कारपूर्वक हमारा राज्य हमें वापस न दे देगा तो ये सब बातें सत्य होकर रहेंगी
អារជុនបាននិយាយថា៖ «បើនៅឆ្នាំទីដប់បួនចាប់ពីថ្ងៃនេះ ដុរយោធនមិនសងរាជ្យរបស់យើងវិញ ដោយការគោរពសមគួរ និងការទទួលស្គាល់ត្រឹមត្រូវទេ នោះអ្វីដែលបានប្រកាសនេះ នឹងក្លាយជាសេចក្តីពិតដោយជៀសមិនរួច»។
Verse 37
वैशम्पायन उवाच इत्युक्तवति पार्थे तु श्रीमान् माद्रवतीसुतः । प्रगृह्य विपुलं बाहुं सहदेव: प्रतापवान्
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ ពេលបារថៈ (អារជុន) និយាយដូច្នោះហើយ សហទេវៈ—វីរបុរសដ៏រុងរឿង ជាព្រះរាជបុត្ររបស់មាទ្រី—បានលើកដៃដ៏មហិមារបស់គាត់ឡើង ដោយចិត្តប្រាថ្នាសម្លាប់សកុនិ ហើយចាប់ផ្តើមនិយាយ។ ភ្នែករបស់គាត់ក្រហមដោយកំហឹង ហើយដកដង្ហើមខ្លាំង ដូចពស់កំពុងហូរខ្យល់។
Verse 38
सौबलस्य वर्ध॑ प्रेप्सुरिदं वचनमत्रवीत् । क्रोधसंरक्तनयनो नि:श्वसन्निव पन्नग:
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ ដោយប្រាថ្នាចង់ឲ្យសកុនិ កូនសុបាលៈ ស្លាប់ គាត់បាននិយាយពាក្យទាំងនេះ។ ភ្នែករបស់គាត់ក្រហមដោយកំហឹង ហើយដកដង្ហើមខ្លាំង ដូចពស់កំពុងហូរខ្យល់។
Verse 39
सहदेव उवाच अक्षान् यान् मन्यसे मूढ गान्धाराणां यशोहर । नैते5क्षा निशिता बाणास्त्वयैते समरे वृता:
សហទេវបាននិយាយថា៖ «មនុស្សល្ងង់—អ្នកបំផ្លាញកិត្តិយសរបស់ជនគន្ធារ! គ្រាប់ល្បែងដែលអ្នកគិតថាកំពុងបោះ មិនមែនជាគ្រាប់ល្បែងទេ។ វាជាព្រួញមុត; ដោយជ្រើសរើសល្បែងនេះ អ្នកបានជ្រើសរើសវាសម្រាប់សមរភូមិជាក់ស្តែង»។
Verse 40
यथा चैवोक्तवान् भीमस्त्वामुद्दधिश्य सबान्धवम् । कर्ताह कर्मणस्तस्य कुरु कार्याणि सर्वश:
សហទេវបាននិយាយថា៖ «ដូចដែលភីមបាននិយាយអំពីអ្នក—ជាមួយទាំងញាតិមិត្តរបស់អ្នក—ខ្ញុំនឹងអនុវត្តកិច្ចនោះឲ្យបានជាក់ស្តែង។ ចូរធ្វើអ្វីៗទាំងអស់ដែលត្រូវធ្វើ ដើម្បីការពារខ្លួនអ្នក»។
Verse 41
हन्तास्मि तरसा युद्धे त्वामेवेह सबान्धवम् । यदि स्थास्यसि संग्रामे क्षत्रधमेण सौबल
សហទេវបាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំនឹងវាយប្រហារអ្នកយ៉ាងរហ័សនៅទីនេះក្នុងសង្គ្រាម—អ្នកជាមួយទាំងញាតិមិត្តរបស់អ្នក—បើអ្នកជ្រើសឈរជើងក្នុងសមរភូមិនេះតាមធម៌នៃអ្នកចម្បាំង ឱ សោបលៈ កូនសុវលៈ»។
Verse 42
सहदेववच: श्रुत्वा नकुलो5पि विशाम्पते । दर्शनीयतमो नृणामिदं वचनमब्रवीत्,राजन! सहदेवकी बात सुनकर मनुष्योंमें परम दर्शनीय रूपवाले नकुलने भी यह बात कही
ព្រះរាជា! ពេលស្តាប់ពាក្យរបស់សហទេវហើយ នកុល—អ្នកមានរូបសម្បត្តិស្រស់ស្អាតបំផុតក្នុងចំណោមមនុស្ស—ក៏បាននិយាយពាក្យទាំងនេះ។
Verse 43
नकुल उवाच सुतेयं यज्ञसेनस्य द्यूते5स्मिन् धृतराष्ट्रजै: । यैर्वाच: श्राविता रूक्षा: स्थितैर्दुर्योधनप्रिये
នកុលបាននិយាយថា៖ «កញ្ញានេះ—កូនស្រីរបស់យជ្ញសេន—ត្រូវបានកូនប្រុសរបស់ធ្រិតរាស្ត្រ ឈ្នះបាននៅទីនេះក្នុងល្បែងបោះគ្រាប់ល្បែងនេះ។ ពួកគេឈរនៅខាងផលប្រយោជន៍របស់ទុរយោធន ហើយបានបង្ខំឲ្យនាងស្តាប់ពាក្យរឹងរាក់ទាក់ និងសាហាវ»។
Verse 44
तान् धारराष्ट्रान् दुर्वत्तान् मुमूर्षन् कालनोदितान् । गमयिष्यामि भूयिष्ठानहं वैवस्वतक्षयम्
នកុលាបានប្រកាសថា កូនប្រុសរបស់ធ្រឹតរាស្ត្រាទាំងនោះ—អ្នកមានអាកប្បកិរិយាពុករលួយ ដែលកាលៈ (វាសនា) បានជំរុញឲ្យទៅមុខ ហើយបែរទៅរកមរណៈ—ខ្ញុំនឹងបញ្ជូនពួកគេជាច្រើនទៅកាន់ទីស្ថានរបស់យម (វៃវស្វត)។
Verse 45
नकुल बोले--दुर्योधनके प्रियसाधनमें लगे हुए जिन धृतराष्ट्रपुत्रोने इस द्यूतसभामें द्रपदकुमारी कृष्णाको कठोर बातें सुनायी हैं, कालसे प्रेरित हो मौतके मुँहमें जानेकी इच्छा रखनेवाले उन दुराचारी बहुसंख्यक धुृतराष्ट्रकुमारोंको मैं यमलोकका अतिथि बना दूँगा ।।
នកុលាបាននិយាយថា៖ «កូនប្រុសរបស់ធ្រឹតរាស្ត្រដែលខិតខំធ្វើអ្វីៗដើម្បីផ្គាប់ចិត្តទុរយោធនៈ ហើយបាននិយាយពាក្យរឹងរ៉ៃដល់ដ្រೌបទី (ក្រឹෂ்ணា) កូនស្រីរបស់ទ្រពទ ក្នុងសាលាល្បែងស៊ីសងនេះ—អ្នកអាក្រក់ទាំងនោះ ដែលកាលៈជំរុញ ហើយប្រាថ្នាចូលទៅក្នុងមាត់មរណៈ—ខ្ញុំនឹងធ្វើឲ្យពួកគេក្លាយជាភ្ញៀវនៅយមលោក។ ដោយអនុវត្តតាមព្រះបញ្ជារបស់ធម្មរាជ និងដើរតាមមាគ៌ារបស់ដ្រೌបទី ខ្ញុំនឹងធ្វើឲ្យផែនដីទាំងមូលឆាប់ៗនេះគ្មានកូនប្រុសធ្រឹតរាស្ត្រ។»
Verse 46
वैशम्पायन उवाच एवं ते पुरुषव्याप्रा: सर्वे व्यायतबाहव: । प्रतिज्ञा बहुला: कृत्वा धृतराष्ट्रमुपागमन्
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ «ព្រះរាជា! ដូច្នេះ បុរសដូចសិង្ហទាំងនោះ—បណ្ឌវទាំងអស់ អ្នកមានដៃធំ និងខិតខំប្រឹងប្រែង—បានធ្វើពាក្យសច្ចាប្រណិធានជាច្រើន ហើយបានទៅជួបព្រះបាទធ្រឹតរាស្ត្រ។»
Verse 76
इस प्रकार श्रीमह्याभारत सभापव॑के अन्तर्गत अनुद्यूतपर्वमें युधिष्ठटिरपराभवविषयक छिह्तत्तरवाँ अध्याय पूरा हुआ
ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រីមហាភារត» នៅក្នុង «សភាបર્વ» ក្នុងផ្នែកដែលហៅថា «អនុទ្យូតបર્વ» ជំពូកទី៧៧ ស្តីអំពីការបរាជ័យរបស់យុធិષ્ઠិរ បានបញ្ចប់។
Verse 77
इति श्रीमहाभारते सभापर्वणि अनुद्यूतपर्वणि पाण्डवप्रतिज्ञाकरणे सप्तसप्ततितमोध्याय:
នេះហើយជាចប់ ជំពូកទី៧៧ ក្នុង «សភាបર્વ» នៃ «ស្រីមហាភារត» ក្នុង «អនុទ្យូតបર્વ» ក្នុងវគ្គស្តីអំពីការធ្វើពាក្យសច្ចាប្រណិធានរបស់បណ្ឌវ។