Adhyaya 85
Chapter 85: Suvarṇasya Janma ca Pradāna-Phalam (The Origin of Gold and the Merit of Gifting)
Upa-parva: Dāna-Dharma (Suvarṇa-pradāna) Instructional Cycle
Bhīṣma recounts Vasiṣṭha’s narration to Jāmadagnya. The chapter opens with an account of a primordial sacrificial setting in which deities, sages, and even Vedic components appear in personified form. A sequence follows in which Brahmā’s emitted seed falls, is gathered and offered into fire, and from this sacrificial processing arise beings and differentiated guṇic conditions (sattva/tejas/tamas) across the cosmos. Competing claims over progeny are resolved by assigning lineal affiliations: Bhṛgu becomes associated with Varuṇa, Aṅgiras with Agni, and Kavi with Brahmā, followed by catalogues of their descendants as prajāpati-like progenitors. The discourse then pivots to a normative conclusion: suvarṇa is presented as ‘Agni’s offspring’ and thus ritually substitutable in fire-contexts; giving gold to learned recipients is said to neutralize faults and secure auspicious destinations. Specific timing instructions are supplied—dawn, midday, and evening—each linked to distinct purificatory or attainment outcomes. The chapter closes with a brief phala-style summation: Paraśurāma gives gold to vipras and is released from impurity; the listener (a king) is urged to do likewise for ethical purification.
Chapter Arc: भीष्म युधिष्ठिर से कहते हैं कि इस विषय में एक प्राचीन इतिहास सुनो—गौओं और श्री (लक्ष्मी) का अद्भुत संवाद, जहाँ स्वयं समृद्धि देवी आश्रय की याचना करती हैं। → लक्ष्मी मनोहर रूप धारण कर गौसमूह में प्रवेश करती हैं; गौएँ उनके तेज और सौंदर्य से विस्मित होकर पूछती हैं—तुम कौन हो, कहाँ से आई हो, और अब कहाँ जाओगी? लक्ष्मी प्रत्युत्तर में संकेत देती हैं कि वे दुर्लभ हैं, फिर भी यहाँ उनका स्वागत नहीं हो रहा—क्या गौएँ उन्हें स्वीकारेंगी? → लक्ष्मी गौओं से स्पष्ट प्रार्थना करती हैं कि वे उन्हें अपने भीतर निवास दें; गौएँ उत्तर देती हैं कि उनके शरीर में कोई ‘कुत्सित’ स्थान नहीं, वे पूर्णतः पवित्र हैं—फिर भी लक्ष्मी के लिए उचित निवास-स्थान का निर्णय करना होगा। → गौएँ लक्ष्मी को अपने गोबर और गोमूत्र में निवास प्रदान करती हैं—जिससे गोबर-गोमूत्र की पवित्रता, उपयोगिता और दान-धर्म में गौ के महात्म्य का प्रतिपादन होता है; भीष्म इस प्रसंग को गोदान और गौ-सेवा के धर्म-तत्त्व से जोड़कर समापन करते हैं।
Shlokas
Verse 1
ऑपन--+ह< बक। है २ >> द्रयशीतितमो< ध्याय: लक्ष्मी और गौओंका संवाद तथा लक्ष्मीकी प्रार्थनापर गौओंके द्वारा गोबर और गोमूत्रमें लक्ष्मीको निवासके लिये स्थान दिया जाना युधिछिर उवाच मया गवां पुरीषं वै श्रिया जुष्टमिति श्रुतम् एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं संशयो5त्र पितामह
យុធិષ્ઠិរ បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ព្រះអយ្យកោ! ខ្ញុំបានឮថា លាមកគោ ត្រូវបានព្រះស្រី (លក្ខ្មី) ប្រទានព្រះគុណសិរី។ ប៉ុន្តែ ខ្ញុំមានសង្ស័យអំពីរឿងនេះ។ ដូច្នេះ ខ្ញុំសូមស្តាប់ការពន្យល់ពិតប្រាកដពីព្រះអង្គ»។
Verse 2
भीष्म उवाच अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् । गोभिननपेह संवादं श्रिया भरतसत्तम
ព្រះបីស្មៈ បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ ព្រះរាជាអ្នកប្រសើរនៃវង្សភារតៈ! ក្នុងរឿងនេះផងដែរ អ្នកប្រាជ្ញបានលើកយកគំរូប្រវត្តិបុរាណមួយ—ជាសន្ទនារវាង “គោ” និង “ព្រះស្រី (លក្ខ្មី)”»។
Verse 3
श्री: कृत्वेह वपु: कान््तं गोमध्येषु विवेश ह । गावो5थ विस्मितास्तस्या दृष्टवा रूपस्य सम्पदम्
ព្រះបីស្មៈ បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ ម្តងមួយ ព្រះស្រី (លក្ខ្មី) បានសន្មត់រូបកាយដ៏ស្រស់ស្អាត ហើយចូលទៅកណ្ដាលហ្វូងគោ។ ពេលគោទាំងឡាយបានឃើញពន្លឺសិរី និងភាពល្អឥតខ្ចោះនៃសម្រស់របស់នាង ពួកវាក៏ភ្ញាក់ផ្អើលដោយអស្ចារ្យ។
Verse 4
गाव ऊचु: कासि देवि कुतो वा त्वं रूपेणाप्रतिमा भुवि । विस्मिता: सम महाभागे तव रूपस्य सम्पदा
គោទាំងឡាយបាននិយាយថា៖ «ឱ ទេវី! អ្នកជានរណា? ហើយមកពីទីណា? លើផែនដីនេះ មិនមានអ្នកណាអាចប្រៀបបាននឹងសម្រស់របស់អ្នកឡើយ។ ឱ ស្ត្រីដ៏មានភាគ្យ! ពួកយើងភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង ដោយសិរីរុងរឿងនៃរូបកាយរបស់អ្នក»។
Verse 5
इच्छाम त्वां वयं ज्ञातुं का त्वं क्व च गमिष्यसि । तत्त्वेन वरवर्णाभे सर्वमेतद् ब्रवीहि न:
ភីෂ្មៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «យើងប្រាថ្នាចង់ដឹងអំពីអ្នកដោយពិត—អ្នកជានរណា ហើយនឹងទៅទីណា? ឱ នារីសម្បុរល្អ មានពណ៌ស្រស់ស្អាត សូមប្រាប់យើងអំពីរឿងទាំងនេះទាំងអស់ ដោយត្រឹមត្រូវតាមពិត»។
Verse 6
श्रीरवाच लोककान्तास्मि भद्ठ व: श्रीर्नामाहं परिश्रुता । मया दैत्या: परित्यक्ता विनष्टा: शाश्वती: समा:
ព្រះស្រី (លក្ខ្មី) បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «សូមសេចក្តីសុខសាន្តចម្រើនមានដល់អ្នកទាំងឡាយ។ ខ្ញុំជាអ្នកជាទីស្រឡាញ់នៃលោកទាំងមូល មានកេរ្តិ៍ឈ្មោះល្បីដោយនាម ‘ស្រី’។ ពេលខ្ញុំបោះបង់ពួកដៃត្យៈ ពួកនោះក៏វិនាសសាបសូន្យទៅជាយូរអង្វែង»។
Verse 7
मयाभिपणन्ना देवाश्ष मोदन्ते शाश्व॒ती: समा: । इन्द्रो विवस्वान् सोमश्न विष्णुरापोडग्निरेव च
ភីෂ្មៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ព្រះទេវតាទាំងឡាយបានយកខ្ញុំជាទីពឹងផ្អែក ហើយរីករាយសុខសាន្តជាយូរអង្វែង។ ឥន្ទ្រៈ វិវស្វាន (ព្រះអាទិត្យ) សោម (ព្រះចន្ទ) វិស្ណុ ព្រះទឹក និងអគ្គិ—ទាំងអស់នោះ—សុទ្ធតែទទួលសុខសម្បទា ដោយស្ថិតក្រោមការអនុគ្រោះរបស់ខ្ញុំ»។
Verse 8
मयाभिपन्ना: सिध्यन्ते ऋषयो देवतास्तथा । यान् नाविशाम्यहं गावस्ते विनश्यन्ति सर्वश:
ភីෂ្មៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ទាំងឥសី និងទេវតា ក៏សម្រេចសិទ្ធិបាន តែពេលដែលពួកគេត្រូវបានខ្ញុំគាំទ្រ។ ឱ គោទាំងឡាយ! អ្នកណាដែលខ្ញុំមិនចូលទៅក្នុងរាងកាយរបស់គេ អ្នកនោះវិនាសសាបសូន្យទាំងស្រុង»។
Verse 9
धर्मश्चार्थश्ष कामश्न मया जुष्टा: सुखान्विता: । एवंप्रभावं मां गावो विजानीत सुखप्रदा:,धर्म, अर्थ और काम मेरा सहयोग पाकर ही सुखद होते हैं; अतः सुखदायिनी गौओ! मुझे ऐसे ही प्रभावसे सम्पन्न समझो
ភីෂ្មៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ធម៌ អត្ថ និងកាម ក្លាយជាសុខសាន្តបាន ក៏ដោយសារតែបានរួមសហការជាមួយខ្ញុំ។ ដូច្នេះ ឱ គោទាំងឡាយ—អ្នកផ្តល់សេចក្តីសុខ—ចូរយល់ដឹងថា ខ្ញុំមានអំណាច និងឥទ្ធិពលដូច្នេះ»។
Verse 10
इच्छामि चापि युष्मासु वस्तुं सर्वासु नित्यदा । आगत्य प्रार्थये युष्मान् श्रीजुष्टा भवताथ वै
ភីṣ្មៈបានមានព្រះវាចា៖ «ខ្ញុំក៏ប្រាថ្នាចង់ស្នាក់នៅក្នុងអ្នកទាំងអស់គ្នាជានិច្ច។ ដូច្នេះខ្ញុំបានមកសុំអង្វរអ្នកទាំងឡាយ៖ សូមយកខ្ញុំជាទីពឹង ហើយដោយហេតុនោះ សូមក្លាយជាអ្នកមានព្រះស្រី—សម្បត្តិ សុភមង្គល និងវាសនាទេវភាព»។
Verse 11
गाव ऊचु: अध्रुवा चपला च त्वं सामान्या बहुभि: सह । न त्वामिच्छाम भद्ठरं ते गम्यतां यत्र रंस्यसे
គោទាំងឡាយបាននិយាយ៖ «ឱ ទេវី! អ្នកមិនថេរឡើយ ចលាចល មិនស្ថិតនៅទីណាឲ្យជាប់លាប់។ លើសពីនេះ អ្នកជារបស់រួមជាមួយមនុស្សជាច្រើន; ដូច្នេះយើងមិនប្រាថ្នាអ្នកទេ។ សូមសេចក្តីល្អកើតមានដល់អ្នក—ចូរទៅកន្លែងណាដែលអ្នកអាចរស់នៅដោយសុខសាន្ត»។
Verse 12
वपुष्मन्त्यो वयं सर्वा: किमस्माकं त्वयाद्य वै यथेष्टं गम्यतां तत्र कृतकार्या वयं त्वया
ភីṣ្មៈបានមានព្រះវាចា៖ «យើងទាំងអស់គ្នាមានរូបកាយល្អ សម្បូរបែប និងរីកចម្រើន; ថ្ងៃនេះយើងត្រូវការអ្នកអ្វីទៀត? ចូរទៅកន្លែងណាដែលអ្នកចង់ទៅ។ ត្រឹមតែអ្នកបានបង្ហាញខ្លួនមកមុខយើង ក៏គោលបំណងរបស់យើងបានសម្រេចហើយ; យើងរាប់ថាបានពេញចិត្ត»។
Verse 13
भगवती लक्ष्मीकी गौओंसे आश्रयके लिये प्रार्थना श्रीस्वाच किमेतद् व: क्षमं गावो यन्मां नेहाभिनन्दथ । नमां सम्प्रति गृह्नीध्वं कस्माद् वै दुर्लभां सतीम्
ព្រះស្រី (លក្ខ្មី) បាននិយាយ៖ «ឱ គោទាំងឡាយ! នេះជាអ្វីទៅ? តើសមរម្យសម្រាប់អ្នកទេឬ ដែលនៅទីនេះអ្នកមិនស្វាគមន៍ខ្ញុំ? ខ្ញុំជាស្ត្រីសុចរិត ជាមង្គល និងកម្របាន; ហេតុអ្វីបានជាពេលនេះអ្នកមិនទទួលយកខ្ញុំ?»
Verse 14
सत्यं च लोकवादो<यं लोके चरति सुव्रता: । स्वयं प्राप्ते परिभवों भवतीति विनिशक्ष॒य:
ភីṣ្មៈបានមានព្រះវាចា៖ «ពាក្យពេចន៍ដែលល្បីល្បាញក្នុងលោកនេះ ពិតជាត្រឹមត្រូវណាស់ ឱ គោទាំងឡាយអ្នករក្សាវ្រតដ៏ប្រសើរ៖ ‘អ្នកណាដែលទៅផ្ទះអ្នកដទៃដោយមិនបានអញ្ជើញ នឹងត្រូវជួបការមិនគោរពជាក់ជាមិនខាន’—នេះជាសេចក្តីសន្និដ្ឋានដាច់ខាត»។
Verse 15
महठुग्रं तपः कृत्वा मां निषेवन्ति मानवा: । देवदानवगन्धर्वा: पिशाचोरगराक्षसा:,देवता, दानव, गन्धर्व, पिशाच, नाग, राक्षस और मनुष्य बड़ी उग्र तपस्या करके मेरी सेवाका सौभाग्य प्राप्त करते हैं
ភីស្មៈបាននិយាយថា៖ មនុស្សទាំងឡាយ បន្ទាប់ពីបានអនុវត្តតបៈដ៏ធំ និងដ៏កាចសាហាវ ក៏មកស្វែងរក និងបម្រើខ្ញុំ; ដូចគ្នានេះដែរ ពួកទេវតា អសុរ គន្ធព្វ ពិសាច នាគ និងរាក្សស ក៏ទទួលបានសំណាងនៃការបម្រើខ្ញុំ។
Verse 16
प्रभाव एष वो गाव: प्रतिगृह्लीत मामिह । नावमन्या हाहं सौम्यास्त्रैलोक्ये सचराचरे
ភីស្មៈបាននិយាយថា៖ «ឱ គោទាំងឡាយដ៏សុភាព! នេះជាឥទ្ធិពលរបស់អ្នក—ដែលខ្ញុំផ្ទាល់បានមកដល់ក្បែរអ្នក។ ដូច្នេះ សូមទទួលខ្ញុំនៅទីនេះ។ ក្នុងត្រៃលោកទាំងមូល ដែលមានសត្វចល និងអចល ខ្ញុំមិនសមនឹងត្រូវបានមើលងាយនៅទីណាទេ»។
Verse 17
गाव ऊचु: नावमन्यामहे देवि न त्वां परिभवामहे । अध्रुवा चलचित्तासि ततत्त्वां वर्जयामहे
គោទាំងឡាយបាននិយាយថា៖ «ឱ ទេវី! យើងមិនមើលងាយអ្នកទេ ហើយក៏មិនមានចេតនាប្រមាថអ្នកដែរ។ ប៉ុន្តែយើងកំពុងចាកចេញពីអ្នក ព្រោះចិត្តអ្នកមិនថេរ និងរវើរវាយ; អ្នកមិនស្ថិតស្ថេរនៅទីណាមួយឡើយ»។
Verse 18
बहुना च किमुक्तेन गम्यतां यत्र वाउ्छसि । वपुष्मन्त्यो वयं सर्वा: किमस्माकं त्वयानघे
ភីស្មៈបាននិយាយថា៖ «និយាយច្រើនទៅមានប្រយោជន៍អ្វី? ចូរទៅកន្លែងណាដែលអ្នកប្រាថ្នា។ ឱ អ្នកគ្មានទោស! យើងទាំងអស់គ្នាមានរាងកាយរឹងមាំ សម្បូរបែប និងស្រស់ស្អាតរួចហើយ; តើយើងត្រូវការអ្នកអ្វីទៀត?»
Verse 19
श्रीझ्वाच अवज्ञाता भविष्यामि सर्वलोकस्य मानदा: । प्रत्याख्यानेन युष्माकं प्रसाद: क्रियतां मम
ស្រី (លក្ខ្មី) បាននិយាយថា៖ «ឱ គោទាំងឡាយដែលផ្តល់កិត្តិយសដល់អ្នកដទៃ! ប្រសិនបើអ្នកបដិសេធ និងចោលខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងក្លាយជាអ្នកត្រូវបានមើលរំលង និងមើលងាយដោយលោកទាំងមូល។ ដូច្នេះ សូមមេត្តាខ្ញុំ—សូមទទួលខ្ញុំដោយព្រះគុណ»។
Verse 20
महाभागा भवत्यो वै शरण्या: शरणागताम् । परित्रायन्तु मां नित्यं भजमानामनिन्दिताम्
ភីष្មៈបាននិយាយថា៖ «ឱ ស្ត្រីទាំងឡាយដ៏មានសំណាងយ៉ាងធំ, អ្នកទាំងឡាយពិតជាជាទីពឹងរបស់អ្នកដែលមកសុំជ្រកកោន។ សូមការពារខ្ញុំជានិច្ច—ខ្ញុំដែលបានមកសុំជ្រកកោននៅអ្នកទាំងឡាយ, ដែលគោរពបូជាអ្នកទាំងឡាយ, ហើយគ្មានកំហុសអ្វីឡើយ។ ដូច្នេះ សូមទទួលយកខ្ញុំ និងប្រទានការការពារដល់ខ្ញុំ»។
Verse 21
माननामहमिच्छामि भवत्य: सततं शिवा: । अप्येकांगेष्वधो वस्तुमिच्छामि च सुकुत्सिते
ភីष្មៈបាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំប្រាថ្នាបានកិត្តិយសពីអ្នកទាំងឡាយ។ អ្នកទាំងឡាយជានិច្ចជាកុសលមង្គល និងប៉ងប្រយោជន៍ដល់សត្វលោកទាំងអស់។ ទោះបីខ្ញុំបានទីស្នាក់នៅត្រឹមតែផ្នែកមួយនៃរាងកាយអ្នក—នៅខាងក្រោម ក្នុងទីដែលគេមើលងាយ និងមិនស្អាត—ខ្ញុំក៏សុខចិត្តស្នាក់នៅទីនោះដែរ»។
Verse 22
न वो<स्ति कुत्सितं किंचिदंगेष्वालक्ष्यतेडनघा: । पुण्या: पवित्रा: सुभगा ममादेशं प्रयच्छथ
ភីष្មៈបាននិយាយថា៖ «ឱ អ្នកទាំងឡាយដែលគ្មានទោស, ខ្ញុំមិនឃើញអ្វីទាបថោក ឬមិនសមរម្យនៅក្នុងអង្គកាយអ្នកទាំងឡាយឡើយ។ អ្នកទាំងឡាយមានបុណ្យ សុទ្ធសាធ និងជាមង្គល; ដូច្នេះ សូមអនុញ្ញាត (អនុវត្ត) បទបញ្ជារបស់ខ្ញុំ»។
Verse 23
एवमुक्तास्ततो गाव: शुभा: करुणवत्सला: । सम्मन्त्रय सहिता: सर्वा: श्रियमूचुर्नराधिप
ភីष្មៈបាននិយាយថា៖ ពេលលក្ខ្មីបាននិយាយដូច្នោះហើយ គោទាំងឡាយដ៏មានរូបមង្គល—ជារូបនៃមេត្តាករុណា និងសេចក្តីស្រឡាញ់ដូចម្តាយ—បានប្រមូលផ្តុំគ្នាទាំងអស់ ពិគ្រោះយោបល់ជាមួយគ្នា ហើយបន្ទាប់មកបាននិយាយទៅកាន់លក្ខ្មីម្តងទៀត។ (ឱ ព្រះមហាក្សត្រ នេះជាពេលដែលគោទាំងឡាយ ដែលត្រូវបានជំរុញដោយមេត្តា និងការយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះធម៌ ត្រៀមឆ្លើយតបជាសមូហៈ។)
Verse 24
अवश्यं मानना कार्या तवास्माभिय्यशस्विनि । शकृन्मूत्रे निवस त्वं पुण्यमेतद्धि नः शुभे
ភីष្មៈបាននិយាយថា៖ «ឱ នារីដ៏ល្បីល្បាញ, ជាការចាំបាច់ណាស់ដែលយើងត្រូវគោរពអ្នក។ ឱ អ្នកដ៏មង្គល, សូមស្នាក់នៅក្នុងលាមកគោ និងទឹកនោមគោរបស់យើង; ព្រោះវត្ថុទាំងពីរនេះ ត្រូវបានយើងចាត់ទុកថា សុទ្ធសាធបំផុត និងបរិសុទ្ធបំផុត»។
Verse 25
श्रीर्वाच दिष्ट्या प्रसादो युष्माभि: कृतो मे<नुग्रहात्मक: । एवं भवतु भद्रें व: पूजितास्मि सुखप्रदा:
ព្រះស្រី (លក្ខ្មី) មានព្រះបន្ទូលថា៖ «ដោយសំណាងល្អ អ្នកទាំងឡាយបានបង្ហាញព្រះគុណដ៏អាណិតអាសូរចំពោះខ្ញុំ—ជាការអនុគ្រោះពិតប្រាកដ។ ដូច្នោះសូមឲ្យកើតមានតាមនោះ; សូមសេចក្តីសុខសាន្ត និងសេចក្តីចម្រើនមានដល់អ្នកទាំងឡាយ។ ព្រោះអ្នកទាំងឡាយបានគោរពលើកតម្កើងខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងក្លាយជាអ្នកប្រទានសុភមង្គលដល់អ្នកទាំងឡាយ»។ ក្នុងបរិបទរឿងរ៉ាវ ព្រះលក្ខ្មីទទួលស្គាល់ការទទួលស្វាគមន៍ដោយគោរពរបស់គោទាំងឡាយ ហើយសន្យាថានឹងស្ថិតនៅជាមួយពួកវា ដើម្បីធ្វើឲ្យវាមានសិរីមង្គល និងនាំមកនូវសម្បត្តិ។
Verse 26
एवं कृत्वा तु समयं श्रीगोंभि: सह भारत । पश्यन्तीनां ततस्तासां तत्रैवान््तरधीयत,भरतनन्दन! इस प्रकार गौओंके साथ प्रतिज्ञा करके लक्ष्मीजी उनके देखते-देखते वहाँसे अन्तर्धान हो गयीं
ភីष្មៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «បន្ទាប់ពីបានធ្វើសេចក្តីព្រមព្រៀងជាមួយគោទាំងឡាយដូច្នោះហើយ ឱ ភារតៈ ព្រះស្រី (លក្ខ្មី) ក៏បានលាក់ខ្លួនបាត់ទៅពីទីនោះឯង ខណៈដែលគោទាំងឡាយនៅតែសម្លឹងមើល—ឱ អ្នកជាទីរីករាយនៃវង្សភារតៈ»។
Verse 27
एवं गोशकृतः: पुत्र माहात्म्यं तेडनुवर्णितम् । माहात्म्यं च गवां भूय: श्रूयतां गदतो मम,बेटा! इस तरह मैंने तुमसे गोबरका माहात्म्य बतलाया है। अब पुनः गौओंका माहात्म्य बतला रहा हूँ, सुनो
ភីष្មៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «កូនអើយ! ដូច្នេះហើយ ខ្ញុំបានពណ៌នាឲ្យអ្នកស្តាប់អំពីមហិមារបស់អ្វីដែលកើតចេញពីគោ (លាមកគោ)។ ឥឡូវនេះ សូមស្តាប់ម្ដងទៀត ខណៈដែលខ្ញុំនឹងនិយាយអំពីសិរីល្អដ៏ធំធេងជាងនេះ នៃគោទាំងឡាយផ្ទាល់»។
Verse 81
इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें गोदानविषयक इक्यासीवाँ अध्याय पूरा हुआ
ដូច្នេះហើយ បានបញ្ចប់ជំពូកទី៨១ ស្តីអំពីការបរិច្ចាគគោ (គោទាន) ក្នុងផ្នែកធម៌នៃទាន ដែលស្ថិតនៅក្នុង អនុសាសនបರ್ವ នៃមហាភារតដ៏បរិសុទ្ធ។ ពាក្យបិទនេះបញ្ជាក់ថា ការធ្វើទាន—ជាពិសេសការផ្តល់គោ—ត្រូវបានបង្ហាញជាផ្នែកមានរចនាសម្ព័ន្ធនៃការបង្រៀនធម៌។
Verse 82
इति श्रीमहा भारते अनुशासनपर्वणि दानधर्मपर्वणि श्रीगोसंवादो नाम दयशीतितमो<्ध्याय:
ដូច្នេះហើយ ក្នុងមហាភារតដ៏បរិសុទ្ធ នៅក្នុង អនុសាសនបર્વ—ជាពិសេសក្នុងផ្នែកធម៌នៃទាន—បានបញ្ចប់ជំពូកទី៨៥ ដែលមានចំណងជើងថា «សន្ទនាបរិសុទ្ធអំពីគោ»។
Verse 226
वसेयं यत्र वो देहे तन्मे व्याख्यातुमर्ह थ । निष्पाप गौओ! वास्तवमें तुम्हारे अंगोंमें कहीं कोई कुत्सित स्थान नहीं दिखायी देता। तुम परम पुण्यमयी
ភីෂ្មៈបានមានពាក្យថា៖ «សូមប្រាប់ខ្ញុំឲ្យច្បាស់ថា ខ្ញុំអាចស្នាក់នៅកន្លែងណា ក្នុងរាងកាយរបស់អ្នកទាំងឡាយ។ ឱ គោដ៏គ្មានបាប! តាមពិត ខ្ញុំមិនឃើញកន្លែងទាបថោក ឬមិនបរិសុទ្ធណាមួយ នៅក្នុងអវយវៈរបស់អ្នកទាំងឡាយឡើយ។ អ្នកទាំងឡាយមានបុណ្យដ៏លើសលប់ បរិសុទ្ធ និងជាសិរីសួស្តី។ ដូច្នេះ សូមប្រទានអនុញ្ញាត និងចង្អុលបង្ហាញឲ្យច្បាស់ កន្លែងក្នុងរាងកាយរបស់អ្នកទាំងឡាយ ដែលខ្ញុំអាចស្នាក់នៅបាន»។
Frequently Asked Questions
The chapter prescribes suvarṇa-dāna—gifting gold, particularly to qualified learned recipients—as a disciplined charitable act associated with purification from faults and the acquisition of auspicious merit.
Gold is framed as arising in relation to Agni (and thus as ‘Agni’s offspring’), making it symbolically continuous with sacrificial fire and suitable for ritual substitution/association when fire is absent or as an offering-linked gift.
Yes. The narrative reports that Jāmadagnya, instructed by Vasiṣṭha, donates gold to vipras and is released from impurity, followed by an explicit exhortation that a king should likewise give abundant gold to obtain release from moral fault.