
Tīrtha-Māhātmya: Mahālaya, Kedāra, Rivers and Fords, and Devadāru Forest (Akṣaya-Karma Doctrine)
បន្ទាប់ពីជំពូកមុន សូតាបន្តពិភាក្សាអំពីទីរថៈ ដោយបង្ហាញ «មហាលយ» ជាស្ថានបរិសុទ្ធសម្ងាត់ខ្លាំងរបស់មហាទេវៈ មានស្នាមជើងរុទ្រាជាសញ្ញាសម្រាប់អ្នកសង្ស័យ។ បន្ទាប់មកជំពូករៀបរាប់ដំណើរទៅកាន់ទីកន្លែងបរិសុទ្ធជាច្រើន—កេដារៈ ផ្លក្សាវតារៈណ កណខលៈ មហាទីរថៈ ស្រីបរវតៈ គោទាវរី កាវេរី និងកន្លែងឆ្លងទន្លេផ្សេងៗ—ភ្ជាប់នឹងកិច្ចធម៌ដូចជា ងូតទឹក តර්បណៈ ស្រាដ្ធៈ ទាន ហោមៈ ជបៈ និងផលបុណ្យដូចជា បំផ្លាញបាប សួគ៌ ព្រហ្មលោកៈ ស្វេតទ្វីបៈ ការជិតស្និទ្ធនឹងរុទ្រា ជោគជ័យយោគៈ និងបុណ្យអក្សយៈ។ ក៏បានបញ្ជាក់លក្ខខណ្ឌសីលធម៌ និងយោគៈថា ផលទីរថៈសម្រាប់អ្នកមានវិន័យ បរិសុទ្ធ មិនលោភ និងឈរជាប់ក្នុងព្រហ្មចរិយៈ។ ចុងក្រោយទៅដល់ព្រៃទេវទារុ ដែលមហាទេវៈប្រទានពរ៖ ភាពបរិសុទ្ធអស់កល្បជានិច្ច ស្ថានភាពគណបត្យសម្រាប់អ្នកបូជា និងការរួចផុតពីការកើតឡើងវិញសម្រាប់អ្នកស្លាប់នៅទីនោះ; សូម្បីតែការចងចាំទីរថៈក៏លុបបាបបាន។ ជំពូកបញ្ចប់ដោយទស្សនៈសកលថា កន្លែងណាមានសិវៈ ឬវិស្ណុ កន្លែងនោះមានគង្គា និងទីរថៈទាំងអស់—បង្ហាញសាមញ្ញភាពរវាងសៃវៈ-វៃಷ្ណវៈ និងបើកផ្លូវទៅការពន្យល់បន្ត។
Verse 1
इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे पञ्चत्रिंशो ऽध्यायः सूत उवाच इदनमन्यते परं स्थानं गुह्याद् गुह्यतमं महत् / महादेवस्य देवस्य महालयमिति श्रुतम्
ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រីកូರ್ಮបុរាណ» សំហិតា៦ពាន់ស្លោក ក្នុងផ្នែកខាងក្រោយ ជំពូកទី៣៥ បានបញ្ចប់។ សូតៈបាននិយាយថា៖ «នេះត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាស្ថានដ៏អតិបរមា ធំធេង និងសម្ងាត់ជាងសម្ងាត់ទាំងអស់—តាមប្រពៃណីហៅថា មហាលយៈ ជាស្ថានបរិសុទ្ធដ៏ធំរបស់ព្រះមហាទេវៈ»។
Verse 2
तत्र देवादिदेवेन रुद्रेण त्रिपुरारिणा / शिलातले पदं न्यस्तं नास्तिकानां निदर्शनम्
នៅទីនោះ ព្រះរុទ្រៈ—ទេវតានៃទេវតាទាំងអស់ អ្នកបំផ្លាញត្រីបុរៈ—បានដាក់ស្នាមជើងលើផ្ទាំងថ្ម ដើម្បីជាសញ្ញាច្បាស់លាស់សម្រាប់អ្នកមិនជឿ។
Verse 3
तत्र पुशुपताः शान्ता भस्मोद्धूलितविग्रहाः / उपासते महादेवं वेदाध्ययनतत्पराः
នៅទីនោះ អ្នកបូជាពាសុបតៈដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ ដែលរាងកាយលាបដោយភស្មៈ (ផេះបរិសុទ្ធ) បូជាមហាទេវៈ ហើយមាំមួនក្នុងការសិក្សា និងសូត្រវេទៈ។
Verse 4
स्नात्वा तत्र पदं शार्वं दृष्ट्वा भक्तिपुरः सरम् / नमस्कृत्वाथ शिरसा रुद्रसामीप्यमाप्नुयात्
នៅទីនោះ ក្រោយពេលងូតទឹក ហើយបានឃើញស្នាមជើងបរិសុទ្ធរបស់សារវៈ និងបឹងដែលស្ថិតនៅមុខភក្តិពុរៈ គួរតែគោរពដោយក្បាល; ដោយហេតុនោះ នឹងបានជិតស្និទ្ធនឹងរុទ្រៈ។
Verse 5
अन्यच्च देवदेवस्य स्थानं शंभोर्महात्मनः / केदारमिति विख्यातं सिद्धानामालयं शुभम्
ហើយថែមទៀត មានទីស្ថានបរិសុទ្ធរបស់ទេវទេវៈ គឺសម្ភុៈ (សិវៈ) មហាត្មា ដែលល្បីឈ្មោះថា កេទារៈ ជាលំនៅដ្ឋានសុភមង្គលរបស់សិទ្ធៈទាំងឡាយ។
Verse 6
तत्र स्नात्वा महादेवमभ्यर्च्य वृषकेतनम् / पीत्वा चैवोदकं शुद्धं गाणपत्यमवाप्नुयात्
នៅទីនោះ ក្រោយងូតទឹក បូជាមហាទេវៈ វೃಷកេតនៈ (សិវៈដែលមានទង់គោ) ហើយផឹកទឹកបរិសុទ្ធនោះផង នឹងបានស្ថានសុខសាន្តនៃគណបតិ (គណេស)។
Verse 7
श्राद्धदानादिकं कृत्वा ह्यक्ष्यं लभते फलम् / द्विजातिप्रवरैर्जुष्टं योगिभिर्यतमानसैः
បានប្រតិបត្តិពិធីស្រាទ្ធៈ និងទានជាដើម នឹងទទួលបានផលបុណ្យមិនរលាយ ជាផលដែលរីកចម្រើនក្នុងសង្គមនៃទ្វិជាតិដ៏ប្រសើរ និងយោគីដែលចិត្តត្រូវបានបណ្តុះក្នុងការខិតខំធម៌។
Verse 8
तीर्थं प्लक्षावतरणं सर्वपापविनाशनम् / तत्राभ्यर्च्य श्रीनिवासं विष्णुलोके महीयते
ទីរថៈប្លក្ខាវតរណៈ ជាទីឆ្លងដ៏បរិសុទ្ធ បំផ្លាញបាបទាំងអស់។ អ្នកដែលបូជាព្រះស្រីនិវាសនៅទីនោះ នឹងត្រូវគោរពសរសើរនៅលោកវិષ્ણុ។
Verse 9
अन्यं मगधराजस्य तीर्थं स्वर्गगतिप्रदम् / अक्षयं विन्दति स्वर्गं तत्र गत्वा द्विजोत्तमः
នៅដែននៃព្រះរាជាមគធ មានទីរថៈមួយទៀត ដែលប្រទានផ្លូវទៅសួគ៌។ ព្រះទ្វិជោត្តមៈ (អ្នកកើតពីរដង) ទៅដល់ទីនោះ នឹងទទួលសួគ៌អមតៈ មិនរលាយ។
Verse 10
तीर्थं कनखलं पुण्यं महापातकनाशनम् / यत्र देवेन रुद्रेण यज्ञो दक्षस्य नाशितः
កនខលៈ ជាទីធម្មយាត្រាបរិសុទ្ធ មានបុណ្យធំ និងបំផ្លាញមហាបាតកៈ។ នៅទីនោះ ព្រះរុទ្រៈ បានបំផ្លាញយជ្ញៈរបស់ទក្ខៈឲ្យវិនាស។
Verse 11
तत्र गङ्गामुपस्पृश्य शुचिर्भावसमन्वितः / मुच्यते सर्वपापैस्तु ब्रह्मलोकं लभेन्मृतः
នៅទីនោះ ប៉ះទឹកគង្គាដោយពិធីសាសនា ហើយមានចិត្តបរិសុទ្ធពោរពេញដោយសមាធិ។ គេរួចផុតពីបាបទាំងអស់ ហើយពេលស្លាប់ នឹងបានដល់ព្រហ្មលោក។
Verse 12
महातीर्थमिति ख्यातं पुण्यं नारायणप्रियम् / तत्राभ्यर्च्य हृषीकेशं श्वेतद्वीपं निगच्छति
ទីនោះល្បីថា «មហាទីរថៈ» ជាទីរថៈមានបុណ្យ និងជាទីស្រឡាញ់របស់ព្រះនារាយណៈ។ អ្នកដែលបូជាព្រះហ្រឹសីកេឝនៅទីនោះ នឹងទៅដល់ស្វេតទ្វីប។
Verse 13
अन्यच्च तीर्थप्रवरं नाम्ना श्रीपर्वतं शुभम् / तत्र प्राणान् परित्यज्य रुद्रस्य दयितो भवेत्
ហើយទៀត មានទីធម្មយាត្រាដ៏ប្រសើរ និងមង្គលមួយ ឈ្មោះ «ស្រីបರ್ವត»។ អ្នកណាដែលលះបង់ដង្ហើមជីវិតនៅទីនោះ នឹងក្លាយជាអ្នកជាទីស្រឡាញ់របស់ រុទ្រ (ព្រះសិវៈ)។
Verse 14
तत्र सन्निहितो रुद्रो देव्या सह महेश्वरः / स्नानपिण्डादिकं तत्र कृतमक्षय्यमुत्तमम्
នៅទីនោះ រុទ្រ—មហេស្វរៈ—ស្ថិតនៅដោយផ្ទាល់ ជាមួយព្រះនាងទេវី។ ដូច្នេះ កិច្ចដែលធ្វើនៅទីនោះ ដូចជា ការងូតទឹកបរិសុទ្ធ និងការបូជាពិណ្ឌា ជាដើម នឹងក្លាយជាកុសលដ៏ឧត្តម និងមិនអស់សព្វថ្ងៃ។
Verse 15
गोदावरी नदी पुण्या सर्वपापविनाशनी / तत्र स्नात्वा पितॄन् देवांस्तर्पयित्वा यथाविधि / सर्वपापविसुद्धात्मा गोसहस्रफलं लभेत्
ទន្លេ គោទាវរី ជាទន្លេបរិសុទ្ធ បំផ្លាញបាបទាំងអស់។ អ្នកណាដែលងូតទឹកនៅទីនោះ ហើយធ្វើតර්បណៈ (ការបូជាទឹក) ដល់បិតរុ និងទេវតា តាមវិធីក្រឹត្យ នឹងក្លាយជាអ្នកមានចិត្តបរិសុទ្ធពីបាបទាំងអស់ ហើយទទួលបានកុសលស្មើនឹងការផ្តល់គោមួយពាន់ក្បាល។
Verse 16
पवित्रसलिला पुण्या कावेरी विपुला नदी / तस्यां स्नात्वोदकं कृत्वा मुच्यते सर्वपातकैः / त्रिरात्रोपोषितेनाथ एकरात्रोषितेन वा
ទន្លេ កាវេរី ជាទន្លេធំទូលាយ ទឹកមានភាពបរិសុទ្ធ និងសក្ការៈ។ អ្នកណាដែលងូតទឹកក្នុងនាង ហើយធ្វើពិធីបូជាទឹក នឹងរួចផុតពីបាបទាំងអស់—ទោះបានអនុវត្តអុបោសថបីយប់ ឬសូម្បីតែស្នាក់បូជាតែមួយយប់ក៏ដោយ។
Verse 17
द्विजातीनां तु कथितं तीर्थानामिह सेवनम् / यस्य वाङ्मनसो शुद्धे हस्तपादौ च संस्थितौ / अलोलुपो ब्रह्मचारो तीर्थानां फलमाप्नुयात्
សម្រាប់អ្នកកើតពីរដង (ទ្វិជ) បានបង្រៀននៅទីនេះអំពីការបម្រើ និងទៅកាន់ទីធម្មយាត្រា (តីរថ)។ អ្នកណាដែលពាក្យសម្តី និងចិត្តបរិសុទ្ធ ដៃជើងមានវិន័យ មិនលោភលន់ និងរស់នៅក្នុងព្រហ្មចារីយៈ នោះពិតជាទទួលបានផលនៃការទៅតីរថទាំងឡាយ។
Verse 18
स्वामितीर्थं महातीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् / तत्र सन्निहितो नित्यं स्कन्दो ऽमरनमस्कृतः
ស្វាមី-ទីរថៈ ជាទីរថៈដ៏មហិមា ល្បីល្បាញទូទាំងលោកទាំងបី។ នៅទីនោះ ព្រះស្កន្ទៈ ដែលទេវតាអមរជនគោរពបូជាជានិច្ច ស្ថិតនៅជានិរន្តរ៍ដោយវត្តមានច្បាស់លាស់។
Verse 19
स्नात्वा कुमारधारायां कृत्वा देवादितर्पणम् / आराध्य षण्मुखं देवं स्कन्देन सह मोदते
បានងូតទឹកនៅក្នុងស្ទឹងបរិសុទ្ធឈ្មោះ កុមារ-ធារា ហើយបានធ្វើតർបណៈ (ការបូជាទឹក) ដល់ទេវតា និងអង្គដទៃៗ។ អ្នកណាដែលបូជាព្រះឥស្វរៈមុខប្រាំមួយ—ឥស្វរៈ Ṣaṇmukha—ដោយត្រឹមត្រូវ នឹងរីករាយក្នុងសហវាសជាមួយព្រះស្កន្ទៈ។
Verse 20
नदी त्रैलोक्यविख्याता ताम्रपर्णोति नामतः / तत्र स्नात्वा पितॄन् भक्त्या तर्पयित्वा यथाविधि / पापकर्तॄनपि पितॄस्तारयेन्नात्र संशयः
មានទន្លេមួយល្បីល្បាញទូទាំងលោកទាំងបី មាននាមថា តាម្របរណី (Tāmraparṇī)។ អ្នកណាដែលបានងូតទឹកនៅទីនោះ ហើយដោយសទ្ធា បូជាទឹកតർបណៈដល់បិត្ដរី (Pitṛs) តាមពិធីក្រម នឹងអាចសង្គ្រោះសូម្បីបុព្វបុរសដែលធ្លាប់ធ្វើបាប—មិនមានសង្ស័យឡើយ។
Verse 21
चन्द्रतीर्थमिति ख्यातं कावेर्याः प्रभवे ऽक्षयम् / तीर्थं तत्र भवेद् वस्तुं मृतानां स्वर्गतिर्ध्रुवा
នៅប្រភពទន្លេ កាវេរី មានទីរថៈមិនរលាយមួយ ល្បីថា ចន្ទ្រ-ទីរថៈ (Candratīrtha)។ អ្នកណាដែលចាកចេញពីជីវិតនៅទីនោះ នឹងបានទៅសួគ៌ដោយប្រាកដ។
Verse 22
विन्ध्यपादे प्रपश्यन्ति देवदेवं सदाशिवम् / भक्त्या ये ते न पश्यन्ति यमस्य सदनं द्विजाः
នៅ វិន្ធ្យបាទៈ ពួកគេបានឃើញព្រះសទាសិវៈ ព្រះទេវទេវៈ (ព្រះនៃទេវតាទាំងអស់)។ អ្នកណាដែលឃើញព្រះអង្គនៅទីនោះដោយសទ្ធា នឹងមិនឃើញស្ថាននៃយមៈទេ ឱ ព្រះទ្វិជៈទាំងឡាយ។
Verse 23
देविकायां वृषो नाम तीर्थं सिद्धनिषेवितम् / तत्र स्नात्वोदकं दत्वा योगसिद्धिं च विन्दति
នៅលើទន្លេ ទេវិកា មានទីរថៈបរិសុទ្ធមួយឈ្មោះ វ្រឹសៈ ដែលព្រះសិទ្ធិ (អ្នកបានសម្រេច) មកសេវា។ អ្នកណាអងូតនៅទីនោះ ហើយបូជាទឹកជាអর্ঘ្យ នោះនឹងទទួលបានសិទ្ធិជោគជ័យក្នុងយោគផងដែរ។
Verse 24
दशाश्वमेधिकं तीर्थं सर्वपापविनाशनम् / दशानामश्वमेधानां तत्राप्नोति फलं नरः
ទីរថៈឈ្មោះ ទសាអશ્વមេធិកៈ ជាទីបរិសុទ្ធបំផ្លាញបាបទាំងអស់។ អ្នកណាមកដល់ទីនោះ នឹងទទួលបានផលបុណ្យស្មើនឹងការបូជាយញ្ញ អશ્વមេធៈ ដប់ដង។
Verse 25
पुण्डरीकं महातीर्थं ब्राह्मणैरुपसेवितम् / तत्राभिगम्य युक्तात्मा पौण्डरीकफलं लभेत्
ពុណ្ឌរីកៈ ជាទីរថៈធំ បរិសុទ្ធ ដែលព្រះព្រាហ្មណ៍មកសេវា។ អ្នកណាមកដល់ទីនោះដោយចិត្តសមាធិ និងរួមរឹង នោះនឹងទទួលបានផលបុណ្យវិញ្ញាណដែលហៅថា «ផលពុណ្ឌរីកៈ»។
Verse 26
तीर्थेभ्यः परमं तीर्थं ब्रह्मतीर्थमिति श्रुतम् / ब्रह्माणमर्चयित्वा तु ब्रह्मलोके महीयते
ក្នុងចំណោមទីរថៈទាំងអស់ ទីរថៈអធិឋានខ្ពស់បំផុត ត្រូវបានឮថា «ព្រហ្មទីរថៈ»។ បូជាព្រះព្រហ្មា នៅទីនោះ នោះនឹងត្រូវបានគោរពលើកតម្កើងនៅព្រហ្មលោក។
Verse 27
सरस्वत्या विनशनं प्लक्षप्रस्त्रवणं शुभम् / व्यासतीर्थं परं तीर्थं मैनाकं च नगोत्तमम् / यमुनाप्रभवं चैव सर्वपापविशोधनम्
«ទីដែលទន្លេ សរស្វតី លង់បាត់, ប្រភពទឹកសុភមង្គលនៅ ផ្លក្ស, វ្យាសទីរថៈ—ទីរថៈអធិឋាន, ភ្នំ មൈനាកៈ អធិរាជភ្នំ, និងតំបន់ប្រភពទន្លេ យមុនា—ទាំងអស់នេះ ជាអ្នកសម្អាតបាបទាំងពួង»។
Verse 28
पितॄणां दुहिता देवी गन्धकालीति विश्रुता / तस्यां स्नात्वा दिवं याति मृतो जातिस्मरो भवेत्
ព្រះនាងទេវី ដែលល្បីនាមថា «គន្ធកាលី» ត្រូវបានគេនិយាយថា ជាកូនស្រីនៃពិត្រ (បុព្វបុរស)។ អ្នកណាអប់ទឹកសក្ការៈនៅក្នុងព្រះនាង នឹងបានទៅសួគ៌; ហើយសូម្បីតែអ្នកស្លាប់ ក៏អាចក្លាយជាអ្នកចងចាំជាតិមុនៗបាន។
Verse 29
कुबेरतुङ्गं पापघ्नं सिद्धचारणसेवितम् / प्राणांस्तत्र परित्यज्य कुबेरानुचरो भवेत्
«កុបេរតុង្គ» ជាទីធម៌សក្ការៈបំផ្លាញបាប ដែលសិទ្ធៈ និងចារណៈមកបម្រើជាញឹកញាប់។ អ្នកណាលះបង់ជីវិតនៅទីនោះ នឹងក្លាយជាអ្នកបម្រើតាមព្រះកុបេរ។
Verse 30
उमातुङ्गमिति ख्यातं यत्र सा रुद्रवल्लभा / तत्राभ्यर्च्य महादेवीं कोसहस्रफलं लभेत्
ទីនោះល្បីនាមថា «ឧមាតុង្គ» ជាទីដែលនាង—ព្រះស្រីជាទីស្រឡាញ់របស់រុទ្រ—ស្ថិតនៅ។ បូជាមហាទេវីនៅទីនោះ នឹងទទួលបានផលបុណ្យស្មើនឹងមួយសែនដង។
Verse 31
भृगुतुङ्गे तपस्तप्तं श्राद्धं दानं तथा कृतम् / कुलान्युभयतः सप्त पुनातीति श्रुतिर्मम
នៅ «ភ្រឹគុតុង្គ» មានការធ្វើតបស្យា ហើយក៏ធ្វើស្រាទ្ធ និងទានផងដែរ។ នេះជាព្រះវចនៈរបស់ខ្ញុំ៖ កិច្ចទាំងនេះបរិសុទ្ធជំនាន់ប្រាំពីរនៃវង្សកុលទាំងពីរខាង (ខាងឪពុក និងខាងម្តាយ)។
Verse 32
काश्यपस्य महातीर्थं कालसर्पिरिति श्रुतम् / तत्र श्राद्धानि देयानि नित्यं पापक्षयेच्छया
ទីរមណីយដ្ឋានធំរបស់កាស្យប តាមប្រពៃណីហៅថា «កាលសર્ખ»។ នៅទីនោះ គួរធ្វើពិធីស្រាទ្ធជាប្រចាំ ដោយបំណងឲ្យបាបទាំងឡាយរលាយអស់។
Verse 33
दशार्णायां तथा दानं श्राद्धं होमस्तथा जपः / अक्षयं चाव्ययं चैव कृतं भवति सर्वदा
ដូចគ្នានេះ នៅដែនដី ដសារណា ការធ្វើទាន ការធ្វើស្រាទ្ធ (ពិធីបូជាបុព្វបុរស) ការហូម (បូជាភ្លើង) និងការជបៈ (សូត្រមន្ត្រា) ទាំងអស់ នាំឲ្យផលកុសលក្លាយជាអស្ចារ្យ មិនអស់ មិនរលាយ ជានិច្ច។
Verse 34
तीर्थं द्विजातिभिर्जुष्टं नाम्ना वै कुरुजाङ्गलम् / दत्त्वा तु दानं विधिवद् ब्रह्मलोके महीयते
មានទីរមណីយដ្ឋានបរិសុទ្ធមួយ ឈ្មោះ កុរុជាង្គល ដែលពួកទ្វិជាតិ (អ្នកកើតពីរដង) មកគោរពជាញឹកញាប់។ អ្នកណាធ្វើទាននៅទីនោះតាមវិធីពិធីត្រឹមត្រូវ នឹងត្រូវគេគោរពលើកតម្កើងនៅព្រះលោកព្រហ្មា (Brahmaloka)។
Verse 35
वैतरण्यां महातीर्थे स्वर्णवेद्यां तथैव च / धर्मपृष्ठे च सरसि ब्रह्मणः परमे शुभे
នៅទីរមណីយដ្ឋានធំ វៃតរណី (Vaitaraṇī) និងនៅ ស្វរណវេទី (Svarṇavedī) ដូចគ្នា ហើយនៅស្រះឈ្មោះ ធម្មប្រឹឋ្ឋ (Dharmapṛṣṭha) ដែលជាទីបរិសុទ្ធអស្ចារ្យ និងខ្ពង់ខ្ពស់ ជាកម្មសិទ្ធិរបស់ព្រហ្មា—ទីនោះ (ការងូតទឹកបូជា និងការគោរព) នាំមកកុសលធំ។
Verse 36
भरतस्याश्रमे पुण्ये पुण्ये श्राद्धवटे शुभे / महाह्रदे च कौशिक्यां दत्तं भवति चाक्षयम्
អ្វីក៏ដោយដែលគេបរិច្ចាគ នៅអាស្រាមបរិសុទ្ធរបស់ ភរតៈ—នៅកន្លែងបុណ្យ ស្រាទ្ធវដ (ដើមពោធិ៍/ដើមប៉េងប៉ោះសម្រាប់ពិធីបូជាបុព្វបុរស) ដ៏មង្គល និងនៅបឹងធំលើទន្លេ កៅសិកី—នោះក្លាយជាទានអក្សយៈ មិនអស់ផល មិនខានកុសល។
Verse 37
मुञ्जपृष्ठे पदं न्यस्तं महादेवेन धीमता / हिताय सर्वभूतानां नास्तिकानां निदर्शनम्
លើខ្នងស្មៅ មុញ្ជៈ ព្រះមហាទេវៈដ៏ប្រាជ្ញា បានដាក់ស្នាមជើងរបស់ព្រះ—ជាសញ្ញាមង្គល សម្រាប់សុខុមាលភាពនៃសត្វទាំងអស់ ហើយជាភស្តុតាងច្បាស់ ដើម្បីបង្ហាញដល់អ្នកមិនជឿ។
Verse 38
अल्पेनापि तु कालेन नरो धर्मपरायणः / पाप्मानमुत्सृजत्याशु जीर्णां त्वचमिवोरगः
សូម្បីតែក្នុងពេលខ្លី មនុស្សដែលប្តេជ្ញាចិត្តលើធម៌ នឹងបោះបង់បាបបានឆាប់រហ័ស ដូចពស់បោះស្បែកចាស់ដែលពុកពេញ។
Verse 39
नाम्ना कनकनन्देति तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम् / उदीच्यां मुञ्जपृष्ठस्य ब्रह्मर्षिगणसेवितम्
មានទីរហូតបរិសុទ្ធមួយ ឈ្មោះ កនកនន្ទា ដែលល្បីល្បាញទូទាំងបីលោក; វាស្ថិតនៅភាគខាងជើងនៃ មុញ្ចប្រឹឋ្ឋ ហើយតែងតែទទួលការគោរព និងការសេវាពីក្រុមព្រះឥសី (brahmarṣi) ជាច្រើន។
Verse 40
तत्र स्नात्वा दिवं यान्ति सशरीरा द्विजातयः / दत्तं चापि सदा श्राद्धमक्षयं समुदाहृतम् / ऋणैस्त्रिभिर्नरः स्नात्वा मुच्यते क्षीणकल्मषः
នៅទីនោះ បន្ទាប់ពីងូតទឹក ពួកទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) ត្រូវបាននិយាយថា ឡើងទៅសួគ៌ជាមួយរាងកាយផ្ទាល់។ ហើយពិធី ស្រាទ្ធ (Śrāddha) ដែលធ្វើនៅទីនោះ តែងតែត្រូវប្រកាសថា ផ្តល់ផលមិនចេះអស់។ មនុស្សម្នាក់ងូតទឹកនៅទីនោះ នឹងរួចផុតពីបំណុលបី (ចំពោះទេវតា ឥសី និងបុព្វបុរស) ដោយបាបបានសាបសូន្យ។
Verse 41
मानसे सरसि स्नात्वा शक्रस्यार्धासनं लभेत् / उत्तरं मानसं गत्वा सिद्धिं प्राप्नोत्यनुत्तमाम्
ងូតទឹកនៅបឹង ម៉ានសៈ (Mānasa) នឹងទទួលបានអាសនៈស្មើពាក់កណ្តាលសិរីរុងរឿងរបស់ សក្រក (ឥន្ទ្រ)។ ហើយទៅកាន់ ម៉ានសៈ ខាងជើង នឹងទទួលបានសិទ្ធិ (siddhi) ដ៏អស្ចារ្យមិនមានអ្វីលើស។
Verse 42
तस्मान्निर्वर्तयेच्छ्राद्धं यथाशक्ति यथाबलम् / कामान् सलभते दिव्यान् मोक्षोपायं च विन्दति
ដូច្នេះ គួរធ្វើពិធី ស្រាទ្ធ (Śrāddha) ឲ្យបានត្រឹមត្រូវ តាមសមត្ថភាព និងកម្លាំងរបស់ខ្លួន; ដោយធ្វើដូច្នេះ នឹងទទួលបានការសម្រេចបំណងដ៏ទេវីយៈ និងរកឃើញមធ្យោបាយទៅកាន់មោក្សៈ (ការរំដោះ)។
Verse 43
पर्वतो हिमवान्नाम नानाधातुविभूषितः / योजनानां सहस्राणि सो ऽशीतिस्त्वायतो गिरिः / सिद्धचारणसंकीर्णो देवर्षिगणसेवितः
មានភ្នំមួយឈ្មោះ ហិមវាន (ហិមាល័យ) តុបតែងដោយរ៉ែ និងធាតុដែកជាច្រើនប្រភេទ។ វាលាតសន្ធឹងប្រវែង៨ម៉ឺនយោជន៍។ ភ្នំនោះពោរពេញដោយសិទ្ធៈ និងចារណៈ ហើយត្រូវបានក្រុមទេវឫសីជាច្រើនមកគោរព និងសេវា។
Verse 44
तत्र पुष्करिणी रम्या सुषुम्ना नाम नामतः / तत्र गत्वा द्विजो विद्वान् ब्रह्महत्यां विमुञ्चति
នៅទីនោះមានស្រះទឹកបរិសុទ្ធដ៏រីករាយមួយ ឈ្មោះ សុសុម្នា។ អ្នកទ្វិជៈ (ព្រះព្រាហ្មណ៍) ដែលមានប្រាជ្ញា បើបានទៅដល់ទីនោះ នឹងរួចផុតពីបាប ប្រាហ្មហត្យា (ការសម្លាប់ព្រះព្រាហ្មណ៍)។
Verse 45
श्राद्धं भवति चाक्षय्यं तत्र दत्तं महोदयम् / तारयेच्च पितॄन् सम्यग् दश पूर्वान् दशापरान्
នៅទីនោះ ការធ្វើស្រាទ្ធៈ ក្លាយជាអចិន្ត្រៃយ៍; អ្វីដែលបានបរិច្ចាគនៅទីនោះ នាំមកនូវការលើកតម្កើងវិញ្ញាណដ៏មហិមា។ ពិតប្រាកដណាស់ អ្នកអាចសង្គ្រោះបិត្រទាំងឡាយបានយ៉ាងត្រឹមត្រូវ—ដប់ជំនាន់មុន និងដប់ជំនាន់ក្រោយ។
Verse 46
सर्वत्र हिमवान् पुण्यो गङ्गा पुण्या समन्ततः / नद्यः समुद्रगाः पुण्याः समुद्रश्च विशेषतः
គ្រប់ទីកន្លែង ហិមវាន គឺបរិសុទ្ធ; ទន្លេគង្គា ក៏បរិសុទ្ធជុំវិញទាំងអស់។ ទន្លេទាំងឡាយដែលហូរចូលសមុទ្រ គឺបរិសុទ្ធ ហើយសមុទ្រផ្ទាល់វិញ បរិសុទ្ធជាពិសេស។
Verse 47
बदर्याश्रममासाद्य मुच्यते कलिकल्मषात् / तत्र नारायणो देवो नरेणास्ते सनातनः
អ្នកណាដែលបានទៅដល់ បទរី-អាស្រាម នឹងរួចផុតពីមលិនភាពនៃយុគកលិ។ នៅទីនោះ ព្រះនារាយណៈ ស្ថិតនៅជានិច្ច រួមជាមួយ នរៈ។
Verse 48
अक्षयं तत्र दानं स्यात् जप्यं वापि तथाविधम् / महादेवप्रियं तीर्थं पावनं तद् विशेषतः / तारयेच्च पितॄन् सर्वान् दत्त्वा श्राद्धं समाहितः
នៅទីនោះ ទានណាមួយក្លាយជាបុណ្យមិនអស់ ហើយជបៈដែលធ្វើក៏ផ្តល់ផលមិនខាន។ ទីរថៈបរិសុទ្ធនោះ ពិសេសជាទីស្រឡាញ់របស់មហាទេវ និងបរិសុទ្ធខ្លាំង។ អ្នកធ្វើស្រាទ្ធនៅទីនោះដោយចិត្តសមាធិ នឹងជួយសង្គ្រោះបិត្របុព្វបុរសទាំងអស់។
Verse 49
देवदारुवनं पुण्यं सिद्धगन्धर्वसेवितम् / महादेवेन देवेन तत्र दत्तं महद् वरं
ព្រៃទេវដារុ ជាព្រៃបុណ្យ បរិសុទ្ធ ដែលសិទ្ធៈ និងគន្ធರ್ವៈមកបម្រើ។ នៅទីនោះ ព្រះមហាទេវ ជាព្រះដ៏ធំ បានប្រទានពរដ៏មហិមា។
Verse 50
मोहयित्वा मुनीन् सर्वान् पुनस्तैः संप्रपूजितः / प्रसन्नो भगवानीशो मुनीन्द्रान् प्राह भावितान्
ព្រះអីಶៈដ៏មានព្រះភាគ បានធ្វើឲ្យមុនីទាំងអស់ស្រពិចស្រពិលជាមុន ស្រាប់តែពួកគេបានបូជាព្រះអង្គឡើងវិញ។ ព្រះអម្ចាស់ពេញព្រះហឫទ័យហើយ បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់មុនីឧត្តមទាំងនោះ ដែលចិត្តបានបណ្តុះបណ្តាលដោយភក្តី និងវិន័យ។
Verse 51
इहाश्रमवरे रम्ये निवसिष्यथ सर्वदा / मद्भावनासमायुक्तास्ततः सिद्धिमवाप्स्यथ
នៅក្នុងអាស្រាមដ៏ល្អឥតខ្ចោះ និងរីករាយនេះ អ្នកទាំងអស់នឹងស្នាក់នៅជានិច្ច។ ដោយភ្ជាប់ខ្លួនជាមួយសមាធិគិតគូរលើខ្ញុំ អ្នកនឹងទទួលបានសិទ្ធិ (សិទ្ធិ) បន្ទាប់មក។
Verse 52
ये ऽत्र मामर्चयन्तीह लोके धर्मपरा जनाः / तेषां ददामि परमं गाणपत्यं हि शाश्वतम्
អ្នកណាដែលនៅលោកនេះ មានចិត្តស្ថិតក្នុងធម៌ ហើយមកបូជាខ្ញុំនៅទីនេះ—ខ្ញុំនឹងប្រទានឲ្យពួកគេនូវស្ថានៈកាណបត្យៈដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ និងអស់កល្បជានិច្ច គឺជាអធិការក្នុងចំណោមគណៈ (Gaṇas)។
Verse 53
अत्र नित्यं वसिष्यामि सह नारायणेन च / प्राणानिह नरस्त्यक्त्वा न भूयो जन्म विन्दति
នៅទីនេះ ខ្ញុំនឹងស្នាក់នៅជានិច្ច រួមជាមួយនារាយណៈ។ មនុស្សណាដែលលះបង់ដង្ហើមជីវិតនៅទីនេះ នឹងមិនទទួលកំណើតឡើងវិញទៀតឡើយ។
Verse 54
संस्मरन्ति च ये तीर्थं देशान्तरगता जनाः / तेषां च सर्वपापानि नाशयामि द्विजोत्तमाः
ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរ ទោះបីជាមនុស្សទៅនៅដែនដីផ្សេងៗ ក៏ដោយ បើគ្រាន់តែចងចាំទីរថៈបរិសុទ្ធនេះ ខ្ញុំនឹងបំផ្លាញបាបទាំងអស់របស់ពួកគេ។
Verse 55
श्राद्धं दानं तपो होमः पिण्डनिर्वपणं तथा / ध्यानं जपश्च नियमः सर्वमत्राक्षयं कृतम्
នៅទីនេះ ពិធីស្រាទ្ធៈ ការធ្វើទាន ការតបស្យា ការហូមៈ ការបូជាពិណ្ឌៈ ព្រមទាំងសមាធិ ជបៈ និងវិន័យ—អ្វីៗដែលបានធ្វើ សុទ្ធតែមានផលបុណ្យមិនរលាយ (អក្សយ)។
Verse 56
तस्मात् सर्वप्रयत्नेन द्रष्टव्यं हि द्विजातिभिः / देवदारुवनं पुण्यं महादेवनिषेवितम्
ដូច្នេះ ពួកទ្វិជាតីគួរតែខិតខំអស់ពីសមត្ថភាព ដើម្បីទៅឃើញព្រៃទេវដារុដ៏បរិសុទ្ធ ដែលបានបរិសុទ្ធដោយការស្នាក់នៅ និងការគោរពបូជារបស់មហាទេវ (សិវៈ)។
Verse 57
यत्रेस्वरो महादेवो विष्णुर्वा पुरुषोत्तमः / तत्र सन्निहिता गङ्गातीर्थान्यायतनानि च
កន្លែងណាដែលព្រះអម្ចាស់ស្ថិតនៅ—មិនថាជាមហាទេវ (សិវៈ) ឬជាវិស្ណុ ព្រះបុរសោត្តម—នៅទីនោះ គង្គា និងទីរថៈទាំងអស់របស់នាង ព្រមទាំងស្ថានបូជានិងអាស្រមបរិសុទ្ធ ត្រូវបានដឹងថាស្ថិតមានពិតប្រាកដ។
Beyond bathing and offerings, it conditions tīrtha-fruit on inner discipline—purity of speech and mind, controlled limbs, freedom from greed, and brahmacarya—so the pilgrimage becomes a moral-yogic practice rather than mere travel.
It articulates samanvaya: sacredness is not confined to a sectarian map but inheres in divine presence itself, allowing Śaiva and Vaiṣṇava worship to be read as convergent paths within one sacral cosmology.
The footprint functions as a tangible ‘pramāṇa-like’ sign for skeptics, anchoring the invisible sanctity of the tīrtha in a visible marker while also emphasizing Rudra’s direct immanence in the landscape.