Adhyaya 27

Verse 1

। ऋषय ऊचुः । चतुर्युगस्वरूपं तु माहात्म्यं चैव सूतज । प्रमाणं वद कार्त्स्न्येन परं कौतूहलं हि नः

仙賢たちは言った。「スータの子よ、四つのユガの相とその大いなる功徳、そして真の尺度を、余すところなく説き明かしてほしい。我らの求知はまことに深い。」

Verse 2

सूत उवाच । इममर्थं पुरा पृष्टो वासवेन बृहस्पतिः । यथा प्रोवाच विप्रेंद्रास्तद्वो वक्ष्यामि सांप्रतम्

スータは言った。「昔、この事柄をヴァーサヴァ（インドラ）がブリハスパティに問うた。おお、婆羅門の中の最勝者たちよ、彼が説いたとおりに、今ここで汝らに語ろう。」

Verse 3

पुरा शक्रं समासीनं सभायां त्रिदशैः सह । सह शच्या महात्मानमुपासांचक्रिरे सुराः

かつて、シャクラ（インドラ）が三十神とともに सभाに座し、傍らにシャチーを伴っていたとき、諸天は集い来て、その大いなる御心の主に侍した。

Verse 4

गन्धर्वाप्सरसश्चैव सिद्धविद्याधराश्च ये । गुह्यकाः किंनरा दैत्या राक्षसा उरगास्तथा

ガンダルヴァとアプサラス、シッダとヴィディヤーダラ、グヒャカとキンナラ、さらにダイティヤ、ラークシャサ、ナーガ——皆ことごとくそこに उपस्थितしていた。

Verse 5

कलाः काष्ठानिमेषाश्च नक्षत्राणि ग्रहास्तथा । सांगा वेदास्तथा मूर्तास्तीर्थान्यायतनानि च

そこにはまた、時の区分—カラー（kalā）、カーシュター（kāṣṭhā）、ニメーシャ（nimeṣa）—があり、星宿と惑星もあった。さらに、ヴェーダはヴェーダーンガ（補助学）を伴い、具現した神々の姿、そしてティールタ（聖なる渡し場）と聖なる住処も備わっていた。

Verse 6

तथा चक्रुः कथाश्चित्रा देवदानवरक्षसाम् । राजर्षीणां पुराणानां ब्रह्मर्षीणां विशेषतः

そして彼らは、神々、ダーナヴァ、ラークシャサにまつわる驚異の物語を語り、王仙（ラージャルシ）と古きプラーナの伝承を述べ、とりわけ偉大なるブラフマルシたちについて語った。

Verse 7

कस्मिंश्चिदथ संप्राप्ते प्रस्तावे त्रिदशेश्वरः । पप्रच्छ विनयोपेतो विप्रश्रेष्ठं बृहस्पतिम्

やがて、ある折に話の機縁が熟したとき、神々の主はへりくだり、婆羅門の中で最勝なるブリハスパティに問いかけた。

Verse 8

भगवञ्छ्रोतुमिच्छामि प्रमाणं युगसंभवम् । माहात्म्यं च स्वरूपं च यथावद्वक्तुमर्हसि

尊き御方よ、ユガの尺度と起源、その偉大さと真の本性をお聞かせ願いたい。どうか、語られるべきとおりに、正しく説き明かしてください。

Verse 9

बृहस्पति रुवाच । अहं ते कीर्तयिष्यामि माहात्म्यं युगसंभवम् । यत्प्रमाणं स्वरूपं च शृणुष्वावहितः स्थितः

ブリハスパティは言った。「汝にユガの偉大さと起源を語ろう。その尺度と本質の姿もまた。心をととのえ、注意深く聴くがよい。」

Verse 10

अष्टाविंशतिसहस्राणि लक्षाः सप्तदशैव तु । प्रमाणेन कृतं प्रोक्तं यत्र शुक्लो जनार्दनः

その量は、二万八千と十七ラクシャであると宣言される。そこはクリタ（サティヤ）ユガと呼ばれ、ヤナールダナは白き御姿として顕現する。

Verse 12

चतुष्पादस्तथा धर्मः सुसंपूर्णा वसुन्धरा । कामक्रोधविनिर्मुक्ता भयद्वेषविवर्जिताः । जनाश्चिरायुषस्तत्र शान्तात्मानो जितेन्द्रियाः । पञ्चतालप्रमाणाश्च दीप्तिमन्तो बहुश्रुताः

そこではダルマが四つの脚すべてに立ち、大地は余すところなく豊穣である。人々は欲と怒りを離れ、恐れと憎しみを持たず、長寿にして心は静まり、諸根を制し—五ターラの丈に高く、光り輝き、博学である。

Verse 13

तत्र षोडशसाहस्रं बालत्वं जायते नृणाम् । ततश्च यौवनं प्रोक्तं द्वात्रिंशद्यावदेव हि

そこでは人の幼年期は一万六千年に及ぶ。続いて青年期は、三万二千年まで続くと説かれる。

Verse 14

ततः परं च वार्द्धक्यं शनैः संजायते नृणाम् । लक्षांते परमं यावदन्येषामधिकं क्वचित्

その後、人々には老いが徐々に生じる。老いが極みに達するのは一ラクシャ年の終わりにおいてであり、ある者はさらにそれを超えることもある。

Verse 15

तत्र सत्त्वाश्च ये केचित्पशवः पक्षिणो मृगाः । दैवीं वाचं प्रजल्पंति न विरोधं व्रजंति च ।ा

そこでは、牛や鳥や野の獣など、いかなる生きものも天上の言葉を語り、互いに争いも対立も起こさない。

Verse 19

धेनवश्च प्रयच्छंति वांछितं स्वादु सत्पयः । सर्वेष्वपि हि कालेषु भूरि सर्प्पिःप्रदं नृणाम्

牝牛たちは、人々の望む甘美で清らかな滋養の乳を授ける。まことに、いかなる時にも人類に豊かなギー（澄ましバター）を施す。

Verse 20

न तत्र विधवा नारी जायते न च दुर्भगा । काकवंध्या सुतैर्हीना न च शीलविवर्जिता

そこでは、いかなる女性も寡婦とならず、不運に沈む者もいない。子に恵まれぬ者もなく、また善き品行を欠く者もいない。

Verse 21

यथाजन्म तथा मृत्युः क्रमात्संजायते नृणाम् । न वीक्षते पिता पुत्रं मृतं क्वापि कदाचन

生があるように、死もまた人々に順を追って訪れる。だがそこでは、父がいついかなる所でも、わが子が死して横たわるのを見ることは決してない。

Verse 22

न प्रेतत्वं च लोकानां मृतानां तत्र जायते । न चापि नरके वासो न च रोगव्यथा क्वचित्

そこでは、死者にさまよう「プレータ（餓鬼）」の境涯は生じない。地獄に住することもなく、いかなる所にも病の苦しみはない。

Verse 23

वेदांतगा द्विजाः सर्वे नित्यं स्वाध्यायशीलिनः । वेदव्याख्यानसंहृष्टा ब्रह्मज्ञानविचक्षणाः

そこにいるすべての二度生まれ（ドヴィジャ）はヴェーダーンタに立脚し、常にスヴァーディヤーヤ（聖典の自習）に励む。ヴェーダを講釈することを喜び、ブラフマンの智に明察である。

Verse 24

क्षत्रियाश्चापि भूपालमेकं कृत्वा सुभक्तितः । तदादेशात्प्रभुंजंति महीं धर्मेण नित्यशः

クシャトリヤたちもまた、深い帰依をもって唯一の王を戴き、その命により、常にダルマに従って大地を治め享受する。

Verse 25

वैश्या वैश्यजनार्हाणि चक्रुः कर्माणि भूरिशः । पशुपालनपूर्वाणि क्रयविक्रयजानि च

ヴァイシャたちは商人階級にふさわしい多くの務めを行い、家畜の飼養をはじめ、売買から生じる諸業にも従事した。

Verse 26

मुक्त्वैकां द्विजशुश्रूषा न शूद्रास्तत्र चक्रिरे । किंचित्कर्म सुरश्रेष्ठ श्रद्धया परया युताः

「二度生まれ」（ドヴィジャ）への奉仕を除いて、そこではシュードラは他の仕事に就かなかった。おお神々の最勝者よ、至上の信を具え、彼らは限られた務めのみを果たした。

Verse 27

न तत्र चांत्यजो जज्ञे न च संकरसंभवः । नापवित्रो न वर्णानां पञ्चमो दृश्यते भुवि

そこでは「アンティヤジャ」は生まれず、混合の結びつきからの子もいなかった。誰も不浄と見なされず、その地には四ヴァルナの外に「第五の」集団は見られなかった。

Verse 28

यजनं याजनं दानं व्रतं नियम एव च । तीर्थयात्रां नरास्तत्र निष्कामा एव कुर्वते

そこでは人々がヤジュニャを行い、また祭式を執り行い、布施をなし、誓戒と規律を守り、ティールタへの巡礼をする――そのすべてを私欲なく行う。

Verse 29

एवंविधं सहस्राक्ष मया ते परिकीर्तितम् । आद्यं कृतयुगं पुण्यं सर्वलोकसुखावहम्

かくして、千眼の御方よ、我は汝に原初のクリタ・ユガを説き示した。清浄にして、あらゆる世界に安楽をもたらす聖なる時代である。

Verse 30

ततस्त्रेतायुगं नाम द्वितीयं संप्रवर्तते । वर्षाणां षण्णवत्याढ्या लक्षा द्वादश संख्यया

その後、第二の時代、トレーター・ユガが始まる。その寿命は十二ラクシャ年に量られ、さらに九万六千年が加わる。

Verse 31

सोऽपि साक्षाजगन्नाथः श्वेतद्वीपाश्रयाश्रितः । तत्र रक्तत्वमायाति भग वान्गरुडध्वजः

また宇宙の主その御身も—シュヴェータドヴィーパの庇護に住し—そこで赤き色相を帯びる。ガルダを旗印とする福徳の御方である。

Verse 32

त्रिपादस्तत्र धर्मः स्यात्पादेनैकेन पातकम् । तेनापि जायते स्पर्द्धा वर्णानामितरेतरम्

そこではダルマは三本の脚に立ち、罪は一本の脚に立つ。されどなお、ヴァルナ（身分）同士の間に競い争いが起こる。

Verse 33

ततः फलानि वांछंति तीर्थयात्रोद्भवानि ते । व्रतानां नियमानां च स्वर्गवासादिहेतवः

その後、人々は聖なるティールタへの巡礼から生ずる果報を望み、また誓戒（ヴラタ）と規律（ニヤマ）の功徳を求める。天界の住処など、かかる報いを願うがゆえである。

Verse 34

ततः कामवशान्मोहं सर्वे गच्छंति मानवाः । मोहाद्द्रोहं ततो गत्वा पापं कुर्वंत्यनुक्रमात्

それから、欲望に支配されて、すべての人は迷妄に落ちる。迷妄より害意へと進み、さらに順を追って罪をなしてゆく。

Verse 35

ततस्तु रौरवादीनि नरकाणि यमः स्वयम् । सज्जीकरोति देवेन्द्र ह्येकविंशतिसंख्यया

そのときヤマ自らが—おお神々の主よ—ラウラヴァをはじめとする地獄を、総数二十一として整え備える。

Verse 36

कर्मानुसारतस्तानि सेवयंति नराधमाः । केचिदन्ये महेन्द्रादिलोकान्मोक्षं तथा परे

その業に応じて、卑しき人々はそれらの地獄の境涯を受ける。ある者はマヘーンドラ等の世界に至り、またある者はモークシャ（解脱）を得る。

Verse 37

त्रिविधाः पुरुषास्तत्र श्रेष्ठाश्चाधममध्यमाः । त्रिविधानि च कर्माणि प्रकुर्वंति सुरेश्वर

そこでは人は三種—優れた者・中ほどの者・卑しき者—に分かれ、また三種の相応する行いをなす。おお神々の主よ。

Verse 38

उन्नतास्तालमात्रेण तेजोवीर्यसमन्विताः । चक्रुश्च कृषिकर्माणि वैश्याश्चैवान्नलिप्सया

彼らは掌（たなごころ）一つ分ほど背が高く、威光と活力に満ちていた。ヴァイシャたちは食と産物を求めて農耕の業に励んだ。

Verse 39

उप्तक्षेत्रं सकृच्चापि सप्तवारं लुनंति ते । यथर्तु फलिनो वृक्षा यथर्तु कुसुमान्विताः

たとえ田が一度だけ播かれても、彼らは七度それを刈り取る。樹々は季節にかなって実を結び、また季節にかなって花により荘厳される。

Verse 40

यथर्तु पत्रसंयुक्तास्तत्र स्युः सुमनोहराः । अग्निष्टोमादिका यज्ञाः प्रवर्तंते सहस्रशः

そこでは万物が季節にかなって葉を備え、ことさらに美しい。さらにアグニシュトーマ（Agniṣṭoma）などの祭祀が幾千と営まれる。

Verse 41

इतरेतरसंस्पर्धैः क्रियमाणा नृपोत्तमैः । ब्राह्मणैश्च सुरश्रेष्ठ स्वर्गलोकमभीप्सुभिः

おお神々の最勝者よ、この聖なる営みは、優れた王たちとブラーフマナたちによって、互いに競い合うように行われる――天界の世界を希求する者たちによって。

Verse 42

तीर्थयात्रां व्रतं दानं नियमं संयमं तथा । परलोकमभीप्संतस्तत्र कुर्वंति मानवाः

そこでは人々がティールタへの巡礼を行い、誓戒（ヴラタ）を受け、布施をなし、規律（ニヤマ）と自制（サンヤマ）を修する――この世を超えた来世の世界を希求して。

Verse 43

सहस्रेण तु वर्षाणां तत्र स्याद्यौवनं नृणाम् । सहस्रपञ्चकं यावदूर्ध्वं वार्द्धक मुच्यते

そこでは人の若さが千年にわたり保たれ、さらにその上の五千年に至るまで老いは退けられ、近づくことがない。

Verse 44

रजकश्चर्मकारश्च नटो बुरुड एव च । कैवर्त्तमेदभिल्लाश्च चंडालाः शूद्रमानवाः

洗濯人、皮革職人、演者（役者）およびブルḍa、さらにカイヴァルタ、メーダ、ビッラ、チャンダーラ—これらは人間界におけるシュードラの諸共同体として説かれる。

Verse 46

इन्द्र उवाच । उत्पत्तिः कथमेतेषामंत्यजानां द्विजो त्तम । यथावद्वद कार्त्स्न्येन अत्र कौतूहलं महत्

インドラは言った。「おお、二度生まれの最勝者よ。これらアンティヤジャの起源はいかにして生じたのか。正しく、余すところなく語ってほしい。ここでの我が好奇はまことに大きい。」

Verse 47

बृहस्पतिरुवाच । एतेषामष्टधा सृष्टिर्जायतेंऽत्यजसंभवा । योनि दोषात्सुरश्रेष्ठ जातेर्वक्ष्याम्यहं स्फुटम्

ブリハスパティは言った。「おお、神々の最勝者よ。これらの生起はアンティヤジャの系譜に結びつき、八種として現れる。胎（血統）の瑕疵ゆえに、彼らの区分を明らかに説こう。」

Verse 48

ब्राह्मण्यां क्षत्रियाज्जातः सूत इत्यभिधीयते । सूतेन रजकश्चैव रजकेन च चर्मकृत्

ブラーフマナの女とクシャトリヤの男から生まれる者は「スータ」と呼ばれる。スータからラジャカ（洗濯人）が生じ、ラジャカからチャルマクリット（皮革職）が生じる。

Verse 49

चर्मकारेण संजज्ञे नटश्चांत्यजसंज्ञकः । चत्वारः क्षेत्रसंभूता एते क्षेत्रे द्विजन्मनाम्

皮革職からナタ（演者）が生じ、アンティヤジャと名づけられる。これら四つは、二度生まれの「田」（クシェートラ）の内にある「田」より生まれたものと説かれる。

Verse 50

तथा च मागधो जज्ञे वैश्येन द्विजसंभवे । क्षेत्रे मागधवीर्येण बुरुडो मरुदुत्तम

また同様に、マ―ガダ（Māgadha）はヴァイシャ（vaiśya）より生まれつつも、二度生まれ（ドヴィジャ）の系統に属した。さらにこの「クシェートラ（kṣetra）」において、マ―ガダの種子によってブルダ（Buruḍa）が現れた――おお、マルトの主（インドラ）よ。

Verse 51

बुरुडेन च कैवर्तः कैवर्तेन च मेदकः । चत्वारो वैश्यसंभूता एते क्षेत्रे द्विजन्मनाम् । प्रजायन्ते सुरश्रेष्ठ सवकर्मसु गर्हिताः

ブルダ（Buruḍa）よりカイヴァルタ（Kaivarta）が生じ、カイヴァルタよりメーダカ（Medaka）が生じる。この四者はヴァイシャの系より出で、二度生まれ（ドヴィジャ）の「クシェートラ」において生まれる。おお神々の最勝者よ、彼らはそれぞれの生業において非難されると説かれる。

Verse 52

तथा शूद्रेण संजज्ञे ब्राह्मण्यां सुरसत्तम । भिल्लाख्यश्चापि भिल्लेन चंडालश्च प्रजायते

また同様に、神々の最勝者よ、ブラーフマナの女がシュードラ（śūdra）によって身ごもると、「ビッラ（Bhilla）」と呼ばれる子が生まれる。さらにビッラよりチャンダーラ（Caṇḍāla）が生ずる。

Verse 53

एतौ द्वावपि शूद्रेण भवतो द्विजसंभवे । क्षेत्रे सर्वसुराधीश सत्यमेतन्मयोदितम्

この二つの結果はいずれも、二度生まれ（ドヴィジャ）に関わる子において、シュードラによって生ずる。おお万神の主よ、これはまことに我が宣言したとおり—この聖なる地における伝承である。

Verse 54

एतत्त्रेतायुगे प्रोक्तं मया ते सुरसत्तम । आकर्णय प्रयत्नेन द्वापरस्याधुना स्थितिम्

これらは、神々の最勝者よ、トレーター・ユガについて汝に説き示した。今は努めて心を澄まし、ドヴァーパラ・ユガのありさまを聴け。

Verse 55

लक्षाष्टकप्रमाणेन तद्युगं परिकीर्तितम् । चतुःषष्टिसहस्राणि वर्षाणां परिसं ख्यया । कपिशो जायते तत्र भगवान्गरुडध्वजः

その時代は八ラクシャの規模であると宣言される。完全な数えによれば六万四千年に及ぶ。その時代に、ガルダを旗印とする福徳の主は、猿に似た黄褐色の肌をもって誕生する。

Verse 56

द्वौ पादौ चैव धर्मस्य द्वौ पापस्य व्यवस्थितौ । तत्र स्याद्यौवनं नृणां गते वर्षशतेऽ खिले

そこではダルマの二分と罪の二分とがともに確立している。その時代、人々は百年が尽きてのちにようやく青春に至る。

Verse 57

ततोऽन्यैः समतिक्रांतैर्वार्धक्यं पञ्चभिः शतैः । तत्र सत्यानृता लोका देवा भूपास्तथा परे

さらに別の時が過ぎると、老いは五百年にして訪れる。その時代、神々や王たち、その他の者は、真と偽とが入り混じった存在となる。

Verse 58

नार्यश्चापि सुरश्रेष्ठ तत्स्व रूपाः प्रकीर्तिताः । पंचहस्तप्रमाणेन चतुर्हस्तास्तथा परं

また女性たちも、ああ神々の中の最勝者よ、それぞれ固有の姿として説き示される。その丈は五ハスタとされ、さらに（別の類では）四ハスタとも言われる。

Verse 59

नातिरूपेण संयुक्ता न च रूपविवर्जिताः । अव्यक्तजल्पकाश्चापि पशवः पक्षिणो मृगाः

彼らは過度の美を備えるのでもなく、美を欠くのでもない。獣や鳥や鹿などの動物でさえ、判然としない声を発する。

Verse 60

नातिपुष्पफलैर्युक्ता वृक्षाश्चापिसुरेश्वर । सस्यानि तानि जायन्ते तत्र चोप्तानिकर्षुकैः

おお神々の主よ、そこでは樹々も花や実を過度にたわわに付けることはない。作物は耕す者が蒔いたものに応じて生じる。

Verse 61

वर्षंति जलदाः कामं भवन्त्योषधयोऽखिलाः । यत्किंचिद्भूतले ज्ञानं शास्त्रं वा सुरसत्तम । तत्तत्र समभावेन न सत्यं नैव चानृतम्

雲は望みのままに雨を降らせ、あらゆる薬草が生い茂る。地上にあるいかなる知識や聖典も、ああ神々の最勝者よ—そこでは等しい均衡により、全く真でもなく、全く偽でもない。

Verse 62

तीर्थानां च मखानां च द्वापरे सुरसत्तम । फलं भावानुरूपेण दानानां च प्रजायते

ああ神々の最勝者よ、ドヴァーパラの時代には、ティールタ(tīrtha)への巡礼、供犠(マカ, makha)、布施(ダーナ, dāna)の果は、内なる心のありように随って生じる。各々の行いは、信と意図に応じた報いを結ぶ。

Verse 63

एतत्तव समाख्यातं युगं द्वापरसंज्ञकम् । मया सर्वं सुराधीश यथादृष्टं यथा श्रुतम्

かくして、ドヴァーパラと名づけられる時代を汝に説き明かした。ああ神々の主よ、我は見たままに、また聖なる伝承に聞いたままに、すべてを語り伝えた。

Verse 64

शृणुष्वावहितो भूत्वा वदतो मम सांप्रतम् । रौद्रं कलियुगंनाम यत्र कृष्णो जनार्दनः

いま我が語るところを、心を澄まして聴け。カリと名づけられる猛き時代がある—そこでは、守護者ジャナールダナたるクリシュナは、もはや人々の間に現れない。

Verse 65

द्वात्रिंशच्च सहस्राणि वर्षाणां कथितं विभो । तथा लक्षचतुष्केण साधुलोकविवर्जितम्

おお大いなる御方よ、カリ・ユガは三万二千年に及ぶと説かれ、さらに四ラクシャ（lakṣa）を加えるという――善きサードゥ（聖者）の交わりと導きが失われた時代である。

Verse 66

तत्रैकपादयुक्तश्च धर्मः पापं त्रिभिः स्मृतम् । पूर्वार्धेभ्यः परं सर्वं संभविष्यति पात कम्

その時代には、ダルマはただ一つの足で立ち、罪は三つの足で優勢だと説かれる。先の諸時代に比して、後に続く世はおおむね堕落と非道へと傾くであろう。

Verse 67

न शृण्वंति पितुः पुत्रा न स्नुषा भ्रातरो न च । न भृत्या न कलत्राणि यत्र द्वेषः परस्परम्

その世では、子は父の言葉に耳を貸さず、嫁も、兄弟もまた然り。召使いも夫婦も誠を失い、至るところで互いに憎しみ合う。

Verse 68

यत्र षोडशमे वर्षे नराः पलित यौवनाः । तत्र द्वादशमे वर्षे गर्भं धास्यति चांगना

その時代には、男は十六歳の若さにして白髪まじりの老いを帯び、また女は十二歳にして身ごもるであろう。

Verse 69

आयुः परं मनुष्याणां शतसंख्यं सुरेश्वर । नागानां च तरूणां च वर्षाणां यत्र नाधिकम्

おお神々の主よ、その時代における人の寿命の極みはおよそ百年にすぎず、ナーガ（蛇族）や樹木でさえ、そこではそれ以上の年数を保てない。

Verse 70

द्वात्रिंशद्धयमुख्यानां चतुर्विंशतिः खरोष्ट्रयोः । अजानां षोडश प्रोक्तं शुनां द्वादशसंख्यया

寿命は説かれる。馬およびそれに類するものは三十二年、驢馬と駱駝は二十四年、山羊は十六年、犬は十二年である。

Verse 71

चतुष्पदानामन्येषां विंशतिः पंचभिर्युता । यत्र काकाश्च गृध्राश्च कौशिकाश्चिरजीविनः

ほかの四足の生きものは寿命二十五年とされる。だがその時代には、烏・禿鷲・梟（ふくろう）が長命となる。

Verse 72

तथा पापपरा लोका दुःस्थिताश्च विशेषतः । तथा कण्टकिनो वृक्षा रूक्षाः पुष्पफलच्युताः । सेवितास्तेऽपि गृध्राद्यैर्यत्र च्छायाविवर्जिताः

その地では、人々は罪に傾き、とりわけ惨めな境遇へと堕する。木々さえも棘だらけで荒れ、花も実も失い、影を与えず、禿鷲などが群がるばかりである。

Verse 73

यत्र धर्मो ह्यधर्मेण पीड्यते सुरसत्तम । असत्येन तथा सत्यं भूपाश्चौरैः सदैव तु

神々の中の最勝者よ、その地ではダルマはアダルマに圧され、真実は虚偽に踏みにじられ、王たちは常に盗人のごとく扱われ（あるいは盗賊のようになる）。

Verse 74

गुरवश्च तथा शिष्यैः स्त्रीभिश्च पुरुषाधमाः । स्वामिनो भृत्यवर्गैश्च मूर्खैश्चापि बहुश्रुताः

そこでは師は弟子に侮られ、徳ある者は卑しき者（さらには女）に押さえつけられ、主人は僕に覆され、真に博学なる者は愚者に貶められる。

Verse 75

यत्र सीदंति धर्मिष्ठा नराः सत्यपरायणाः । दान्ता विवेकिनः शान्तास्तथा परहिते रताः

その地では、真理に帰依し、自制し、分別あり、寂静で、他者の利益に励む最も正しき人々でさえ、艱難と苦悩に沈む。

Verse 76

आधयो व्याधयश्चैव तथा पीडा महाद्भुता । सदैव संस्थिता यत्र साधुपीडनवांछया

そこでは、心の悩みと身の病、さらに驚くべき苦痛が常に居座り、善き人々を悩ませ圧する欲心によって保たれている。

Verse 77

अल्पायुषस्तथा मर्त्या जायंते वर्णसंकरात् । ये केचन प्रजीवंति दुःखेन ते समन्विताः

身分秩序の乱れと混淆によって、人は短命に生まれ、かろうじて生き延びる者も、苦難を伴って生きるのみである。

Verse 78

न वर्षति घनः काले संप्राप्तेऽपि यथोचिते । न सस्यं स्यात्सुवृष्टेपि कर्षुकस्यापि वांछितम्

しかるべき季節が来ても雲は時に雨を降らせず、たとえ豪雨があっても、作物は農夫の望む実りとはならない。

Verse 79

न च क्षीरप्रदा गावो यद्यपि स्युः सुपोषिताः । न भवंति प्रभू ताश्च यत्नेनापि सुरक्षिताः

たとえ牛をよく養っても乳を与えず、また努力して手厚く守っても、栄えず、益をもたらすことがない。

Verse 80

आविकानां तथोष्ट्रीणां यत्र क्षीरप्रशंसकाः । लोका भवंति निःश्रीकास्तथा ये च मलिम्लुचाः

羊の乳と駱駝の乳を人々が称賛するところでは、民は繁栄と威徳を失い、また不浄で略奪的な生き方をする者（マリムルチャ）もそこにいる。

Verse 81

तथा तपस्विनः शूद्राः शूद्रा धर्मपरायणाः । शूद्रा वेदविचारज्ञा यज्ञकर्मणि चोद्यताः

また、苦行者として生きるシュードラがあり、ダルマに帰依するシュードラがあり、ヴェーダの考究と論議に通じたシュードラがあり、さらに祭祀（ヤジュニャ）の行に励むシュードラもいる。

Verse 82

शूद्राः प्रतिग्रहीतारः शूद्रा दानप्रदास्तथा । शूद्राश्चापि तथा वन्द्याः शद्रास्तीर्थेषु संस्थिताः

「シュードラは施しを受ける者となり、また布施を与える者ともなる。さらに、聖なるティールタに住し敬われるシュードラは、礼拝して挨拶すべきである。」

Verse 83

पंचगर्तान्खनंत्येव मृत्युकाले नराधमाः । शिरसा हस्तपादाभ्यां मोहात्संनष्टचेतनाः

「死の時、最も卑しき者どもは、頭と手足をもってまことに五つの穴を掘る。迷妄により、心の覚知を失っているからである。」

Verse 84

वेदविक्रयकर्तारो ब्राह्मणाः शौचवर्जिताः

「ブラーフマナたちはヴェーダを売り物とする者となり、清浄としかるべき潔斎を失うであろう。」

Verse 85

स्वाध्यायरहिताश्चैव शूद्रान्ननिरताः सदा । असत्प्रतिग्रहाः प्रायो जिह्वालौल्यसमुत्सुकाः

ヴェーダの自誦自習（スヴァーディヤーヤ）を欠き、常にシュードラの食に執し、多くは不正な贈り物を受け、舌の貪りに駆られて焦がれる——そのようになってゆく。

Verse 86

पाखंडिनो विकर्मस्थाः परदारोपजीविनः । कार्यकारणमाश्रित्य यत्र स्नेहः प्रजायते

偽りの異端者となり、禁じられた行いに身を置き、他人の女に依って生きる。さらに「因と目的」という口実に寄りかかるところには、そこに執着の情が生まれる。

Verse 87

न स्वभावात्सहस्राक्ष कथंचिदपि देहिनाम् । यास्यंति म्लेच्छभावं च सर्वे वर्णा द्विजातयः

おおサハスラークシャ（インドラ）よ、生来の性質だけによるのではない。しかれども何らかの仕方で、身を受けた者たち—まことにあらゆるヴァルナ、二度生まれの者（ドヴィジャ）さえ—ミレッチャのごとき境に流れ落ちてゆく。

Verse 88

नष्टोत्सवाविधर्माणो नित्यं संकरकारकाः । सार्धहस्तत्रयाः पूर्वं भविष्यंति युगादितः

祭礼は失われ、ダルマは乱れ、常に混淆と混乱を引き起こす者たちが、劫の初めより「三手半」の時のあいだ存するであろう。

Verse 89

ततो ह्रासं प्रयास्यंति वृद्धिं याति कलौ युगे । भविष्यन्ति ततश्चांते मनुष्या बिलशायिनः

その後、カリの世が進むにつれて彼らは衰微へと向かう。そしてその終わりには、人々は洞窟や穴に住まう者となる。

Verse 90

अल्पत्वाद्दुर्लभत्वाच्च अशक्ता गृहकर्मणि । भविष्यंत्यफला यज्ञास्तथा वेदव्रतानि च

乏しさと得難さのゆえに、人々は家の儀礼を行う力を失う。ヤジュニャ（祭祀）は果を結ばず、ヴェーダの誓戒もまた同様となる。

Verse 91

नियमाः संयमाः सर्वे मंत्रवादास्तथैव च । तीर्थानि म्लेच्छसंस्पर्शाद्दूषितानि शतक्रतो

おおシャタクラトゥ（インドラ）よ。あらゆる戒（ニヤマ）と自制（サンヤマ）、そして真言の修法もまた、ムレッチャとの接触によってティールタ（聖地）は汚される。

Verse 92

स्वस्वभावविहीनानि हीनानि च तथा जलैः । कुत्सिता मंत्रवादा ये कुत्सिताश्च तपस्विनः

その時代、人々は自らの真の本性と内なる自制を失い、清浄さも衰える—水のような基本においてさえ。真言を商う者は卑しくなり、苦行者（タパスヴィン）すら恥辱に堕ちる。

Verse 93

तत्र ते संभविष्यंति कुत्सिता ये च मानवाः । कुलीनमपि संत्यज्य वरं रूपवयोन्वितम्

そこでは卑しき人々が栄える。高貴な家柄さえ捨て、真の価値よりも、ただ「優れて見える」もの—美貌と若さ—を選ぶようになる。

Verse 94

वित्तलोभात्प्रदास्यंति कुत्सिताय नराः सुताम् । कन्यकाः प्रसविष्यंति कन्यकाः सुरतोत्सुकाः

財への貪りによって、人々は娘を不相応な者に嫁がせる。官能の歓びに心急く若い娘たちは、なお未婚のまま子を産むようになる。

Verse 95

कन्यकाः प्रकरिष्यंति पुरुषैः सह संगतिम् । भर्तारं वंचयिष्यंति कुलीना अपि योषितः

若い乙女たちは男たちと密かに交わり、名門の婦人でさえも夫を欺くであろう。

Verse 96

सर्वकृत्येषु दुःशीलाः ।सुयत्नेनापि रक्षिताः । निर्दयाश्चापि भूपालाः पीडयिष्यंति कर्षुकान्

あらゆる務めにおいて人々は悪しき振る舞いに堕し、いかに丹念に守り教えても抑え難い。さらに無慈悲な王たちは耕作者を苦しめるであろう。

Verse 97

पीडयिष्यंति निर्दोषान्वित्तलोभादसंशयम् । वधार्हमपि संप्राप्य वित्तलोभान्मलिम्लुचम्

疑いなく、財への貪欲ゆえに彼らは無実の者を苦しめる。罰せられるべき者を捕らえても、同じ貪欲のために悪人を放免するであろう。

Verse 98

संत्यक्ष्यंति युगे तस्मिन्प्राणिद्रोहेऽपि वर्तिनम् । क्षात्रधर्मं परित्यज्य करिष्यंति तथा रणम्

その時代には、生きとし生けるものへの暴虐に携わる者さえ見捨てられる。正しきクシャトリヤの法を捨てながら、なお戦を起こすが、そこに義はない。

Verse 99

बृहस्पतिरुवाच । एतद्वः सर्वमाख्यातं युगानां लक्षणं मया । प्रमाणं च सुरश्रेष्ठ चतुर्णामप्यसंशयम्

ブリハスパティは言った。「これらすべて、すなわち諸ユガの相とその尺度とを、神々の中の最勝者よ、疑いなく四つすべてについて、わたしは汝らに説き明かした。」

Verse 100

यश्चैतत्कीर्तयेन्मर्त्यः सदैव सुसा माहितः । स नूनं मुच्यते पापादाजन्ममरणांतिकात्

人々のうち、常にこの句を誠の信心と善き心で唱える者は、必ずや罪より解き放たれ、生の始まりから死という終わりに至るまで清められる。

Verse 101

शृणुयाद्वा नरो यश्च श्रद्धापूतेन चेतसा । सोऽपि मुच्येन्न सन्देहः पापाच्च दिवसोद्भवात्

また、信によって心を清めてこれを聴く者も、疑いなく、日々積もる罪より解き放たれる。

Verse 458

संभवंति युगे तस्मिन्यो निसंसर्गतो विभो । तथान्ये संख्यया हीना एतेभ्यो निंदिता नराः

おお主よ、その時代には善き交わりを離れて生きる者たちが現れる。さらに数は少ないが、彼らよりもなお悪しき者として非難される者たちもいる。