Adhyaya 92: Devi’s Assurance of Protection and the Fruits of Reciting the Devi Mahatmyam

Verse 1

देव्युवाच एभिः स्तवैश्च मां नित्यं स्तोष्यते यः समाहितः । तस्याहं सकलां बाधां नाशयिष्याम्यसंशयम् ॥

女神は言われた。「心を収め、これらの讃歌によって絶えず我を讃える者には、その信者のあらゆる苦患を、疑いなく必ず滅してやろう。」

Verse 2

मधुकैटभनाशं च महिषासुरघातनम् । कीर्तयिष्यन्ति ये तद्वद्वधं शुम्भनिशुम्भयोः ॥

マドゥとカイタバの滅亡、マヒシャースラの討伐、またシュンバとニシュンバの殺害を語り伝える者たちは——（果報を説くファラシュルティが続けて述べるとおり）デーヴィーの恩寵と守護を得る。

Verse 3

अष्टम्यां च चतुर्दश्यां नवम्यां चैकचेतसः । स्तोष्यन्ति चैव ये भक्त्या मम माहात्म्यमुत्तमम् ॥

一心にして敬虔に、我が至上のマーハートミヤを月の第八日・第十四日・第九日に讃える者たちは——（約束された加護と功徳を受ける）。

Verse 4

न तेषां दुष्कृतं किञ्चिद् दुष्कृतोत्था न चापदः । भविष्यति न दारिद्र्यं न चैवेष्टवियोजनम् ॥

彼らには、果を結ぶ罪過もなく、罪より生ずる災厄もない。貧困もなく、愛しきものとの別離もない。

Verse 5

शत्रुतो न भयं तस्य दस्युतो वा न राजतः । न शस्त्रानलतोयौघात् कदाचित् सम्भविष्यति ॥

その信者には、敵・盗賊・王権からの恐れは起こらない。武器・火・洪水による危難も、決して及ばない。

Verse 6

तस्मान्ममैन्माहात्म्यं पठितव्यं सहाहितैः । श्रोतव्यं च सदा भक्त्या परं स्वस्त्ययनं महत् ॥

ゆえに、この我がマーハートミヤは、心を怠らぬ者たちによって誦されるべきであり、また常に信愛をもって聴聞されるべきである――それは吉祥なる安寧のための、至上にして偉大なるスヴァスティヤーヤナ（svastyayana）の儀礼だからである。

Verse 7

उपसर्गानशेषांस्तु महामारीसमुद्भवान् । तथा त्रिविधमुत्पातं माहात्म्यं शमयेन्रमम् ॥

しかし我がマーハートミヤは、大疫より生ずるあらゆる苦患を鎮め、また三種の凶兆（ウトパータ utpāta）をも同様に静める。

Verse 8

यत्रैतत् पठ्यते सम्यङ्नित्यमायतने मम । सदा न तद्विमोक्ष्यामि सान्निध्यं तत्र मे स्थितम् ॥

我が社において、これが日々正しく誦されるところでは、我は決してその地を捨てない。わが臨在はそこにとどまる。

Verse 9

बलिप्रदाने पूजायामग्निकार्ये महोत्सवे । सर्वं ममैत्तच्चरितमुच्चार्यं श्राव्यमेव च ॥

バリ（供物）を捧げる時、プージャー（礼拝）において、火供の儀、そして大祭において――我が行為の全き物語は声高く誦され、また人々に聴かせられるべきである。

Verse 10

जानताजानता वापि बलिपूजां तथा कृताम् । प्रतीच्छिष्याम्यहं प्रीत्या वह्निहोमं तथा कृतम् ॥

それが意識してなされたものであれ、無意識であれ、我はそのような供物を伴う礼拝（バリとプージャー）を歓喜して受け取り、同様にその作法で修された火供（ホーマ）をも受納する。

Verse 11

शरत्काले महापूजा क्रियते या च वार्षिकी । तस्यां ममैतन्माहात्म्यं श्रुत्वा भक्तिसमन्वितः ॥

秋の季節に、年ごとの大いなる礼拝が執り行われる。その折、信愛をもってこの我がマーハートミヤを聴聞する者は、説かれた果報を得る。

Verse 12

सर्वबाधाविनिर्मुक्तो धनधान्यसमन्वितः । मनुष्यो मत्प्रसादेन भविष्यति न संशयः ॥

我が恩寵により、人はあらゆる苦患から解き放たれ、財宝と穀物に恵まれる—これに疑いはない。

Verse 13

श्रुत्वा ममैतन्माहात्म्यं तथोत्पत्तीः पृथक् शुभाः । पराक्रमं च युद्धेषु जायते निर्भयः पुमान् ॥

この我がマーハートミヤを聴き、さらに女神（デーヴィー）の顕現に関する吉祥なる物語を別々に聴聞する者は、戦場において勇気を得て、無畏となる。

Verse 14

रिपवः संक्षयं यान्ति कल्याणं चोपपद्यते । नन्दते च कुलं पुंसां माहात्म्यं मम शृण्वताम् ॥

敵は滅びに赴き、安寧が生じ、我がマーハートミヤを聴く者の家族は歓喜して繁栄する。

Verse 15

शान्तिकर्मणि सर्वत्र तथा दुःस्वप्नदर्शने । ग्रहपीडासु चोग्रासु माहात्म्यं शृणुयान्मम ॥

あらゆる鎮静・息災の作法においても、悪夢を見たときも、また惑星の影響による激しい苦難に遭うときも、我がマーハートミヤを聴聞すべきである。

Verse 16

उपसर्गाः शमं यान्ति ग्रहपीडाश्च दारुणाः । दुःस्वप्नं च नृभिर्दृष्टं सुस्वप्नमुपजायते ॥

災厄は鎮まり、また諸惑星の影響による恐るべき苦患も鎮静される。人々が見た悪夢は、吉祥なる夢へと転ずる。

Verse 17

बालग्रहाभिभूतानां बालानां शान्तिकारकम् । संघातभेदे च नृणां मैत्रीकरणमुत्तमम् ॥

これはバ―ラ・グラハ（bāla-graha）に悩まされる子どもを鎮め、また人々の群れが争いによって分裂したとき、友誼を結び直すための最上の手段となる。

Verse 18

दुर्वृत्तानामशेषाणां बलहानिकरं परम् । रक्षोभूतपिशाचानां पठनादेव नाशनम् ॥

これはあらゆる悪しき者の力を減じるうえで至上に効験があり、またラークシャサ（rākṣasa）、ブータ（bhūta）、ピシャーチャ（piśāca）に対しては、ただ誦するだけで滅亡をもたらす。

Verse 19

सर्वं ममैतन्माहात्म्यं मम सन्निधिकारकम् ॥

このわがマーハートミヤ（Māhātmya）の全ては、わが生ける臨在を現成させる。

Verse 20

पशुपुष्पार्घ्यधूपैश्च गन्धदीपैस्तथोत्तमैः । विप्राणां भोजनैर्हेमैः प्रॊक्षणीयैरहर्निशम् ॥

犠牲獣の供物、花、アルギャ（arghya）、香を捧げ、妙なる薫香と灯明を備え、バラモンへの施食、黄金の奉納、そして（聖水の）灑水をもって——昼夜このように礼拝し、なだめ奉るべきである。

Verse 21

अन्यैश्च विविधैर्भोगैः प्रदानैर्वत्सरेण या । प्रीतिर्मे क्रियते सास्मिन् सकृत्सुचरिते श्रुते ॥

一年のあいだ種々の享楽と供物・施与によって我に生ずる満悦（信愛の歓喜）——その同じ満悦が、この最勝の物語をただ一度聴聞するだけでも起こる。

Verse 22

श्रुतं हरति पापानि तथाऽरोग्यं प्रयच्छति । रक्षां करोति भूतेभ्यो जन्मनां कीर्तनं मम ॥

これを聴聞すれば罪は除かれ、また健康も授けられる。我が諸々の誕生（顕現）を誦することは、害をなす霊や存在からの守護となる。

Verse 23

युद्धेषु चरितं यन्मे दुष्टदैत्यनिबर्हणम् । तस्मिन् श्रुते वैरिकृतं भयं पुंसां न जायते ॥

邪悪な魔族が滅ぼされる戦いにおける我が武勲を聴聞すれば、敵によって生じる恐怖は人々に起こらない。

Verse 24

युष्माभिः स्तुतयो याश्च याश्च ब्रह्मर्षिभिः कृताः । ब्रह्मणा च कृतास्तास्तु प्रयच्छन्ति शुभां गतिम् ॥

汝ら（神々）が作した讃歌、ブラフマルシたちが作した讃歌、そしてブラフマーが作した讃歌——これらはまことに吉祥なる帰趣（祝福された結末）を授ける。

Verse 25

अरण्ये प्रान्तरे वापि दावाग्निपरिवारितः । दस्युभिर्वा वृतः शून्ये गृहीतो वापि शत्रुभिः ॥

森にあろうと荒涼たる地にあろうと、山火事に四方を囲まれ；あるいは人里離れた所で盗賊に取り囲まれ；あるいは敵に捕らえられたとしても—

Verse 26

सिंहव्याघ्रानुयातो वा वने वा वनहस्तिभिः । राज्ञा क्रुद्धेन चाज्ञप्तो वध्यो बन्धगतोऽपि वा ॥

あるいは獅子や虎に追われ、または森にて野生の象に襲われるとき；あるいは怒れる王により処刑を命ぜられるとき；また縛られて牢に繋がれるときでさえ——

Verse 27

आघूर्णितो वा वातेन स्थितः पोते महार्णवे । पतत्सु चापि शस्त्रेषु संग्रामे भृशदारुणे ॥

あるいは大海にて舟にあり、風に翻弄されるとき；また極めて恐るべき戦いにおいて、武器が降り注ぐときでさえ——

Verse 28

सर्वाबाधासु घोरासु वेदनाभ्यर्दितोऽपि वा । स्मरन्ममैत्तच्छरितं नरो मुच्येत सङ्कटात् ॥

あらゆる恐るべき苦難において、たとえ痛みに責められても、我がこの物語を憶念する者は憂いの束縛より解き放たれる。

Verse 29

मम प्रभावात्सिंहाद्या दस्यवो वैरिणस्तथा । दूरादेव पलायन्ते स्मरतश्चरितं मम ॥

我が力によって、獅子などの猛獣も、盗賊も、また敵も、我が御業を憶念する時、遠くより逃げ去る。

Verse 30

ऋषिरुवाच इत्युक्त्वा सा भगवती चण्डिका चण्डविक्रमā । पश्यतामेव देवानां तत्रैवान्तरधीयत ॥

聖仙は言った。「かく語り終えるや、あの福徳具足の女神——猛き武勇を具えたチャンディカー——は、神々が見守るその場で忽然と姿を消した。」

Verse 31

तेऽपि देव्याः निरातङ्काः स्वाधिकारान् यथा पुरा । यज्ञभागभुजः सर्वे चक्रुर्विनिहतारयः ॥

そのとき、女神によって恐れから解き放たれた神々もまた、以前のように正当な職分に復帰した。敵が討たれると、彼らは皆、祭祀（ヤジュニャ）における自らの分け前を再び受けた。

Verse 32

दैत्याश्च देव्याः निहते शुम्भे देवरिपौ युधि । जगद्विध्वंसके तस्मिन् महोग्रेऽतुलविक्रमॆ । निशुम्भे च महावीर्ये शेषाः पातालमाययुः ॥

そして女神が戦場において、神々の敵シュンバを討ち滅ぼしたとき――その者は世界を滅ぼす者、恐るべき猛威と比類なき武勇を備えていた――さらに大勇のニシュンバもまた討たれると、残るダイティヤたちはパーターラ（地下界）へと落ちていった。

Verse 33

एवं भगवती देवी सा नित्यापि पुनः पुनः । सम्भूय कुरुते भूूप जगतः परिपालनम् ॥

このように、福徳具足の女神は――永遠でありながら――王よ、幾度となく形を取り、世界の護持を成し遂げられる。

Verse 34

तयैतन्मोह्यते विश्वं सैव विश्वं प्रसूयते । सा याचिता च विज्ञानं तुष्टा ऋद्धिं प्रयच्छति ॥

この全宇宙は彼女によって迷妄に覆われ、また宇宙は彼女自身によって生み出される。請い願われれば彼女は智を授け、歓喜すれば繁栄を与える。

Verse 35

व्याप्तं तयैतत्सकलं ब्रह्माण्डं मनुजेश्वर । महाकाल्या महाकाले महाकारिस्वरूपया ॥

人々の主よ、この全宇宙の卵は、偉大なる時において、マハーカーリーによって遍満されている――宇宙の諸働きを成す大いなる行為者としてのその御姿において。

Verse 36

सैव काले महामारी सैव सृष्टिर्भवत्यजा । स्थितिं करोति भूतानां सैव काले सनातनी ॥

彼女ただ一人が、ある時には大いなる疫病となり、彼女ただ一人が、未生のまま創造となる。彼女は衆生の存続を保ち、また別の時には、永遠なる彼女ただ一人が、そのように働く。

Verse 37

भवकाले नृणां सैव लक्ष्मीर्वृद्धिप्रदा गृहे । सैवाभावे तथालक्ष्मीर्विनाशायोपजायते ॥

人々が安寧にある時、彼女自身が家におけるラクシュミーとなって増益を授け、衰退の時には、彼女はアラクシュミーとなり、滅びのために現れる。

Verse 38

स्तुता सम्पूजिता पुष्पैर्धूपगन्धादिभिस्तथा । ददाति वित्तं पुत्रांश्च मतिं धर्मे गतिं शुभाम् ॥

花・香・薫香・芳香などをもって正しく讃え礼拝されるとき、彼女は財と子を授け、ダルマにかなう理解と、吉祥なる行路（運命／来世の趣）を与える。