Adhyaya 5

Verse 1

इति ब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यामभागे तृतीय उपोद्धातपादे जयाभिव्याहारो नाम चतुर्थो ऽध्यायः ऋषिरुवाच दैत्यानां दानवानां च गन्धर्वोरगरक्षसाम् / सर्पभूतापिशा चानां वसूनां पक्षिवीरुधाम्

かくして『ブラフマーンダ・マハープラーナ』、ヴァーユの宣説する中分、第三の序説章（ウポッダータ・パーダ）に、「ジャヤーアビヴ்யाहーラ」と名づける第四章。聖仙は語った――ダイティヤとダーナヴァ、ガンダルヴァ、ウラガ、ラークシャサ、蛇、ブータ、ピシャーチャ、ヴァス、そして鳥と草木について。

Verse 2

उत्पत्तिं निधनं चैव विस्तारात्कथयस्व नः / एवमुक्तस्तदा सूतः प्रत्युवाचर्षिसत्तमम्

彼らの起こりと滅びとを、詳しく我らに語ってください。そう請われて、スータはそのとき最勝の聖仙に答えた。

Verse 3

सूत उवाच दितेः पुत्रद्वयं जज्ञे कन्या चैका महाबला / कश्यपस्यात्मजौ तौ तु सर्वेभ्यः पूर्वजौ स्मृतौ

スータは語った――ディティから二人の息子が生まれ、さらに大いなる力をもつ一人の娘も生まれた。彼ら二人はカश्यパの子であり、万々の中で先なる者として記憶される。

Verse 4

सौत्ये ऽहन्यतिरा त्रस्य कश्यपस्याश्वमेधिकाः / हिरण्यकशिपुर्नाम प्रथितं पृथगासनम्

スータの祭儀の日、カश्यパのアシュヴァメーダの作法が行われていた。そのとき「ヒラニヤカシプ」と名高い別個の座が現れた。

Verse 5

दित्या गर्भाद्विनिः सृत्य तत्रासीनः समन्ततः / हिरण्य कशिपुस्तस्मात् कर्मणा तेन स समृतः

ディティの胎から出ると、彼はその場で四方に向かって座した。その行いゆえに、彼は「ヒラニヤカシプ」と呼び記憶された。

Verse 6

ऋषय ऊचुः हिरण्यकशिपोर्जन्म नाम चैव महात्मनः / प्रभावं चैव दैत्यस्य विस्ताराद्ब्रूहि नः प्रभो

聖仙たちは言った――主よ、偉大なるヒラニヤカシプの誕生と名、そしてそのダイティヤの威力を、詳しく我らに語り給え。

Verse 7

सूत उवाच कश्यपस्याश्वमेधो ऽभूत्पुण्ये वै पुष्करे तदा / ऋषिभिदेंवताभिश्च गन्धर्वैरुपशोभितः

スータは語った――そのとき聖なるプシュカラにて、カश्यパのアシュヴァメーダが営まれ、聖仙・神々・ガンダルヴァたちによって荘厳されていた。

Verse 8

उत्सृष्टे स्वे च विधिना आख्यानादौ यथाविधि / आसनान्युपकॢप्तानि सौवर्णानि तु पञ्च वै

それぞれの作法により、物語の初めに定めのとおり儀が整うと、黄金の座が五つ用意された。

Verse 9

कुलस्पदापि? त्रीण्यत्र कूर्चः फलकमेव च / मुख्यर्त्विजस्तु चत्वारस्तेषां तान्युपकल्पयन्

ここには三つの氏族の座があり、さらにクールチャと板座もあった。四人の主祭司のためにそれらが整えられた。

Verse 10

कॢप्त तत्रासनं चैकं होतुरर्थे हिरण्यम् / निषसाद सगर्भो ऽत्र तत्रासीनः शशंस च

そこにホートリのため黄金の座が一つ設けられた。サガルバはそこに坐し、座にあって讃歌を唱えた。

Verse 11

आख्यानमानुपूर्व्येण महर्षिः कश्यपो यथा / तं दृष्ट्वा ऋषयस्तस्य नाम कुर्वन्ति वर्द्धितम्

大聖カश्यパが順序正しく物語を語ったそのとおりに。これを見た仙人たちは彼の名をいよいよ高め、広く称えた。

Verse 12

हिरण्यकशिपुस्तस्मात्कर्मणा तेन स स्मृतः / हिरण्यक्षो ऽनुजस्तस्य सिंहिका तस्य चानुजा

その行いにより彼は「ヒラニヤカシプ」として知られた。弟は「ヒラニヤークシャ」、妹は「シンヒカー」であった。

Verse 13

राहोः सा जननी देवी विप्र चित्तेः परिग्रहः / हिरण्यकशिपुर्दैत्यश्चचार परमं तपः

その女神はラーフの母であり、ヴィプラチッタの妃であった。さらにダイティヤのヒラニヤカシプは至高の苦行を修した。

Verse 14

शतं वर्षसहस्राणां निराहारो ह्यधःशिराः / वरयामास ब्रह्माणं तुष्टं दैत्यो वरेण तु

そのダイティヤは十万年のあいだ無食で、頭を下にして耐えた。やがて満足したブラフマーに、恩寵（ヴァラ）を願い求めた。

Verse 15

सर्वामरत्वमवधं सर्वभूतेभ्य एव हि / योगद्देवान् विनिर्जित्य सर्वदेवत्वमास्थितः

彼はあらゆる生類によっても殺されぬ完全なる不死を求め、ヨーガの力で神々を征して、万神の位に就いた。

Verse 16

कारये ऽहमिहैश्वर्यं बलवीर्यसमन्वितः / दानवास्त्वसुराश्चैव देवाश्च सह चारणैः

我は力と勇気を備えてここに王威を打ち立てよう。ダーナヴァもアスラも、チャーラナを伴う神々さえも（我に従う）。

Verse 17

भवन्तु वशगाः सर्वे मत्समीपानुभोजनाः / आर्द्रशुष्कैरवध्यश्च दिवा रात्रौ तथैव च / एवमुक्तस्तदा ब्रह्मानुजज्ञे सांतरं वरम्

「すべてが我に従い、我の近くで享楽せよ。濡れたものでも乾いたものでも、昼でも夜でも、我は殺されぬように」と言うと、ブラフマーは条件付きの（限りある）恩寵を許した。

Verse 18

ब्रह्मोवाच / महानयं वरस्तात वृतो दितिसुत त्वया / एही दानीं प्रतिज्ञानं भविष्यत्येवमेव तु

ブラフマーは言った。「ディティの子よ、汝は偉大なる恩寵を選んだ。いま来たれ；汝の誓願はまさにこのとおり成就する。」

Verse 19

दत्त्वा चाभिमतं तस्मै तत्रेवान्तरधादथ / सो ऽपि दैत्यस्तदा सर्वं जगत्स्थावरजङ्गमम्

望みの恩寵を授けると、ブラフマーはその場で姿を消した。するとそのダイティヤは、動くものも動かぬものも含む全世界を見渡した。

Verse 20

महिम्ना व्याप्य संतस्थे बहुमूर्त्तिरमित्रजित् / स एव तपति व्योम्नि चन्द्रसूर्यत्वमास्थितः

その敵を征する者は多くの姿となり、威光によって万物に遍満して安住した。彼こそが虚空において、月と太陽の位を帯びて輝き熱する。

Verse 21

स एव वायुर्भूत्वा च ववौ जगति सर्वदा / स गोपालो ऽविपालश्च कर्षकश्च स एव ह

彼こそが風となり、世に常に吹きわたった。彼こそがゴーパーラ、家畜の守り手であり、また耕す者でもある。

Verse 22

स ज्ञाता सर्वलोकेषु मन्त्रव्याख्याकरस्तथा / नेता गोप्ता गोपयिता दीक्षितो याजकः स तु

彼はあらゆる世界において知者であり、またマントラの解釈者でもある。彼こそが導き手、守護者、秘事の保持者、ディークシャを受けた者、そして祭祀を司る祭官である。

Verse 23

तस्य देवाः सुराः सर्वे तदासन्सोमपायिनः / एवंप्रभावो दैत्यो ऽसावतो भूयो निबोधत

その時、すべての神々とスラたちはソーマを飲む者となった。かくも威力あるそのダイティヤであったゆえ、さらに聞け。

Verse 24

तस्मै सर्वे नमस्कारं कुर्वन्तीज्यः स एव च / हिरण्यकशिपोर्दैत्यैः श्लोको गीतः पुरा त्विह

皆が彼に礼拝し、彼こそが供養されるべき者であった。ここに、かつてヒラニヤカシプのダイティヤたちが歌った古き偈が述べられる。

Verse 25

हिरण्यकशिपू राजा यां यामाशां निरैक्षत / तस्यै तस्यै तदा देवा नमश्चक्रुर्महर्षिभिः

王ヒラニヤカシプがどの方角を見ようとも、その方角で神々は大聖仙たちと共に彼に礼拝した。

Verse 26

तस्यासीन्नरसिंहस्तु मृत्युर्विष्णुः पुरा किल / नरात्तु यस्माज्जन्मास्य नरमूर्त्तिश्च यत्प्रभुः

古より伝えられる。彼にとって死となったのは、ヴィシュヌがナラシンハとして顕れたことである。『ナラ（人）』より生じ、主の姿もまた人の形であったからだ。

Verse 27

तस्मात्स नरसिंहो वै गीयते वेदवादिभिः / सागरस्य च वेलायामुच्छ्रित स्तपसो विभुः

ゆえに、ヴェーダを唱える者たちはナラシンハを讃歌する。大能の主は苦行によって高められ、海の岸辺に輝き現れた。

Verse 28

शरीरं तस्य देवस्य ह्यासीद्देवमयं प्रभो / नाम्ना सुदर्शनं चैव विश्रुतश्च महाबलः

主よ、その神の体は実に神聖でありました。彼はスダルシャナという名で知られ、強大な力を持っていました。

Verse 29

ततः स बाहुयुद्धेन दैत्येन्द्रं तं महाबलम् / नखैर्बिभद संक्रुद्धो नार्द्राः शुष्का नखा इति

そして激怒した彼は、素手の戦いでその強大な悪魔の王を爪で引き裂きました。爪は濡れたものでも乾いたものでもないからです。

Verse 30

हिरण्याक्षसुताः पञ्च विक्रान्ताः सुमहाबलाः / शंबरः शकुनिश्चैव कालनाभस्तथैव च

ヒラニヤークシャには、勇敢で非常に強力な5人の息子がいました。シャンバラ、シャクニ、そしてカーラナーバです。

Verse 31

महानाभः सुविक्रान्तो सुत संतापनस्तथा / हिरण्यक्षसुता ह्येते देवैरपि दुरासदाः

非常に勇敢なマハーナーバ、そして息子のサンターパナ。ヒラニヤークシャのこれらの息子たちは、神々でさえ近づくのが困難でした。

Verse 32

तेषां पुत्राश्च पौत्राश्च दैतेयाः सगणाः स्मृताः / स शतानि सहस्राणि निहतास्तारकामये

彼らの息子や孫たち、そしてその軍勢であるダイティヤたちは、何百何千という数でターラカーマヤ戦争において殺されました。

Verse 33

हिरण्यकशिपोः पुत्राश्चत्वारः सुमहाबलाः / प्रह्लादः पूर्वजस्तेषामनुह्ना दस्तथापरः

ヒラニヤカシプには大いなる力を備えた四人の子があり、そのうちプラフラーダが長子、次いでアヌフラーダとダらがいた。

Verse 34

संह्रादश्चैव ह्रादश्च ह्रादपुत्रौ निबोधत / सुंदो निसुन्दश्च तथा ह्रादपुतौ बभूवतुः

サンフラーダとフラーダ—知るがよい、フラーダには二人の子が生まれ、名をスンダとニスンダといった。

Verse 35

ब्रह्यघ्नौ तौ महावीरौ मूकस्तु ह्राददायकः / मारीचः सुन्दपुत्रस्तु ताडकायामजायत

その二人（スンダとニスンダ）はブラフマハティヤーの罪を負う大勇士であり、ムーカはフラーダに仕える者であった。スンダの子マリーチャはターḍカーより生まれた。

Verse 36

दण्डके निहतः सो ऽथ राघवेण बलीयसा / मूको विनिहतश्चापि कैराते सव्यसाचिना

彼（マリーチャ）はダンダカの森で力あるラाघヴァ（聖ラーマ）に討たれ、ムーカもまたキラータの地でサヴ்யサーチン（アルジュナ）に滅ぼされた。

Verse 37

संह्रादस्य तु दैत्यस्य निवातकवचाः कुले / उत्पन्ना महता चैव तपसा भाविताः स्वयम्

ダイティヤたるサンフラーダの一族に、ニヴァータカヴァチャと呼ばれる者たちが生まれ、大いなる苦行によって自ら鍛えられ力を得た。

Verse 38

अरयो देवतानां ते जंभस्य शतदुन्दुभिः / तथा दक्षो सुरश्चण्डश्चत्वारो देत्यनायकाः

彼らは神々（デーヴァ）に敵対する者—ジャンバの子シャタドゥンドゥビ、またダクシャとスラチャンダ。これら四人はダイティヤの首領であった。

Verse 39

बाष्कलस्य सुता ह्येते काल नेमेः सुताञ्छृणु / ब्रह्मजित्क्रतुजिच्चैव देवान्तकनरान्तकौ

これらはバーシュカラの子らである。ついでカラネーミの子らを聞け—ブラフマジト、クラトゥジト、そしてデーヴァーンタカとナラーンタカ。

Verse 40

कालनेमिसुता ह्येते शभोस्तु शृणुत प्रजाः / राजाजश्चैव गोमश्च शंभोः पुत्रौ प्रकीर्त्तितौ

これらはカラネーミの子である。民よ、さらにシャバの子を聞け—ラージャージャとゴーマ。彼らはシャンブ（Śambhu）の子として語られる。

Verse 41

विरोजनस्य पुत्रश्च बलिरेकः प्रतापवान् / बलेः पुत्रशतं जज्ञे राजानः सर्व एव ते

ヴィローチャナの子バリは、ただ一人、威光に満ちた勇者であった。バリには百人の子が生まれ、彼らは皆、王となった。

Verse 42

तेषां प्रधानाश्चत्वारो विक्रान्ताः सुमहाबलाः / सहस्रबाहुः श्रेष्ठो ऽभूद्बाणो राजा प्रतापवान्

その中でも四人が筆頭で、勇猛にして大いなる力を備えていた。千臂のサハスラバーフが最も優れ、威光ある王バーナもまた名高かった。

Verse 43

कुंभगर्त्तो दयो भोजः कुञ्चिरित्येवमा दयः / शकुनी पूतना चैव कन्ये द्वे तु बलेः स्मृते

クンバガルッタ、ダヤ、ボージャ、クンチル—これらが「ダヤ」と称される。さらにシャクニーとプータナー、そしてバリの二人の娘が記される。

Verse 44

बलेः पुत्राश्च पौत्राश्च शतशो ऽथ सहस्रशः / बालेया नाम विख्याता गणा विक्रान्तपौरुषाः

バリの子らと孫らは百に及び、さらに千にも及んだ。彼らは「バーレーヤ」として名高く、勇猛なる武威の群であった。

Verse 45

बाणस्य चैन्द्रधन्वा तु लोहिन्यामुदपद्यत / दितिर्विहितपुत्रा वै तोषयामास कश्यपम्

バーナにはローヒニーより「アイーンドラダンヴァ」という子が生まれた。子を授かったディティはカश्यパ仙を喜ばせた。

Verse 46

तां कश्यपः प्रसन्नात्मा सम्यगाराधितस्त्वथ / वरेण छन्दयामास सा च वव्रे वरं तत

そのとき、正しく供養されて心喜ぶカश्यパ仙は、彼女に願い（ヴァラ）を選べと告げた。彼女はそこで一つの願いを選んだ。

Verse 47

अथ तस्यै वरं प्रादात्प्रार्थितो भगवान्पुनः / उक्ते वरे तु मा तुष्टा दितिस्तं समभाषत

やがて願いを受けて、尊き御方は彼女に恩寵（ヴァラ）を授けた。だがその恩寵が告げられても、ディティは満足せず、彼に語りかけた。

Verse 48

मारीचं कण्यपं देवी भर्त्तारं प्राञ्जलिस्तदा / हतपुत्रास्मि भगवन्नादित्यैस्तव सूनुभिः

そのとき女神ディティは合掌して夫マリーチ（カश्यパ）に告げた。「尊き御方よ、あなたの子であるアーディティヤたちが、わが子らを討ちました。私は子を失った者です。」

Verse 49

शक्रहन्तारमिच्छमि पुत्रं दीर्घतपो ऽर्जितम् / साहं तपश्चरिष्यामि गर्भमाधातुमर्हसि

「私はシャクラ（インドラ）を討つ子を望みます。長き苦行によって得られる子を。私は苦行に励みます、どうか私に懐妊をお許しください。」

Verse 50

पुत्रमिन्द्रवधे युक्तं त्वं मै वै दातुमर्हसि / तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा मारीचः कश्यपस्तदा

「インドラ討伐にふさわしい子を、どうか私にお授けください。」その言葉を聞いて、マリーチ（カश्यパ）はそのとき……

Verse 51

प्रत्युवाच महातेजा दितिं परमदुः खितः / एवं भवतु गर्भे तु शुचिर्भव तपोधने

すると大いなる威光をもつマリーチ（カश्यパ）は深く悲しみつつディティに答えた。「そのようにしよう。だが、苦行の宝よ、懐妊のあいだは清浄を保ちなさい。」

Verse 52

जनयिष्यसि पुत्रं त्वं शक्रहन्तारमाहवे / पूर्णं वर्षसहस्रं तु शुचिर्यदि भविष्यसि

「もし汝が満ちた千年のあいだ清浄を保つなら、戦場にてシャクラ（インドラ）を討つ子を産むであろう。」

Verse 53

पुत्रं त्रिलोकप्रवरं मन्मथं जनयिष्यसि / एवमुक्त्वा महातेजास्तथा समभावत्तदा

汝は三界において最も勝れた子、マンマタを産むであろう。そう告げて、大いなる光を具えた聖仙はその時、静かな平安に住した。

Verse 54

तामालभ्य स्वभवनं जगाम भगवानृषिः / गते भर्त्तरि सा देवी दितिः परमहर्षिता

彼女に触れて祝福し、尊き聖仙は自らの住まいへ帰った。夫が去ると、女神ディティはこの上なく歓喜した。

Verse 55

कुशप्लवनमासाद्य तपस्तेपे सुदारुणम् / शक्रस्तु समुपश्रुत्य संवादं तं तयोः प्रभुः

クシャプラヴァナの森に至り、彼女はきわめて苛烈な苦行に入った。その折、主たるシャクラは二人の対話を聞き取った。

Verse 56

कुशप्लवनमागम्य दितिं वाक्यमभाषत / शुश्रूषां ते करिष्यामि मानुज्ञां दातुमर्हसि

クシャプラヴァナに来て、彼はディティに言った。「私はあなたに奉仕いたします。どうかお許しをお与えください。」

Verse 57

समिधश्चाहरिष्यामि पुष्पाणि च फलानि च / यथा त्वं मन्यसे वत्स सुश्रूषाभिरतो भव

供物の薪（サミド）、花、果実も運んでまいります。あなたの思うままに、ヴァツァよ、奉仕に励みなさい。

Verse 58

सर्वकर्मसु निष्णात आत्मनो हितमाचर / वरं श्रुत्वा तु त द्वाक्यं मातुः शक्रः प्रहर्षितः

あらゆる行いに通じ、自らの益となる道を行じよ。母のその勝れた言葉を聞いて、帝釈（シャクラ）は大いに歓喜した。

Verse 59

शुश्रूषाभिरतो भूत्वा कलुषेणान्तरात्मना / शुश्रूषते तु तां शक्रः सर्वकालमनुव्रतः

奉仕に励みつつも内心に穢れを抱え、しかも帝釈（シャクラ）は誓いに従い、あらゆる時に彼女に仕えた。

Verse 60

फलपुष्पाण्युपादाय समिधश्च दृढव्रतः / गात्रसंवाहनं काले श्रमापनयने तथा

堅き誓いを保ち、果実と花と供火の薪を携え、時にかなって身体を揉みほぐし、疲れを取り除いた。

Verse 61

शक्रः सर्वेषु कालेषु दितिं परिचचार ह / किञ्चिच्छिष्टे व्रते देवी तुष्टा शक्रमुवाच ह

帝釈（シャクラ）はあらゆる時にディティに仕えた。誓行がわずかに残る頃、女神は満足してシャクラに語った。

Verse 62

प्रतीताहं ते सुरश्रेष्ठ दशवर्षाणि पुत्रक / अवशिष्ठानि भद्रं ते भ्रातरं द्रक्ष्यसे ततः

天界の最勝者よ、わが子よ。十年のあいだ、私は汝に満足してきた。汝に吉祥あれ；残りの時が満ちれば、その後に汝は兄弟にまみえるであろう。

Verse 63

तमहं त्वत्कृते पुत्र सह धास्ये जयैषिणम् / त्रैलोक्यविजयं पुत्र भोक्ष्यसे सह तेन वै

わが子よ、汝のために我は勝利を求める者を共に抱えよう。子よ、汝は彼とともに、まことに三界征服の果報を享受するであろう。

Verse 64

नाहं पुत्राभिजानामि मद्भक्तिगतमानसम् / एवमुक्त्वा दितिः शक्रं मध्यं प्राप्ते दिवाकरे

我が信愛に心を置く子など、我は知らぬ。そう言い終えると、日輪が真昼に至った時、ディティはシャクラに語りかけた。

Verse 65

निद्रयापहृता दवी शिरः कृत्वा तु जानुनि / केशान्कृत्वा तु पादस्थान्सा सुष्वाप च देवता

眠りに奪われた女神は、頭を膝に置き、髪を足もとへ垂らして、その神なる御身は眠りに就いた。

Verse 66

अधस्ताद्यत्तु नाभेर्वै सर्वं तदशुचि स्मृतम् / ततस्तामशुचिं ज्ञात्वा सोंतरं तदमन्यत

臍より下にあるものはすべて不浄とされる。ゆえにその不浄を知って、彼は内へ入る別の手立てを思案した。

Verse 67

दृष्ट्वा तु कारणं सर्वं तस्य बुद्धिरजायत / गर्भं निहन्तु वै देव्या स हि दोषो ऽत्र दृश्यते

すべての因を見定めて、彼の心に思いが生じた。「女神の胎を滅ぼそう。ここにこそ過失が見えるのだ。」

Verse 68

ततो विवेश दित्या वै ह्युपस्थेनोदरं वृषा / प्रविश्य चापि तं दृष्ट्वा गभमिन्द्रो महौजसम्

そしてインドラはディティの胎内に入った。中に入ると、彼は偉大な輝きを放つ胎児を見た。

Verse 69

भीतस्तं सप्तधा गभ बिभेद रिपुमात्मनः / म गर्भो भिद्यमानस्तु वज्रणशतपर्वणा

恐れをなして、彼は自分の敵であるその胎児を七つに裂いた。胎児は百の節を持つヴァジュラによって切り裂かれた。

Verse 70

रुरोद सुस्वरं भीमं वेपमानः पुनः पुनः / मारोद मारोद इति गर्भं शक्रो ऽभ्यभाषत

胎児は震えながら、恐ろしい大声で何度も泣き叫んだ。インドラは胎児に「マ・ローダ（泣くな）、マ・ローダ」と言った。

Verse 71

तं गर्भं सप्तधा कृत्वा ह्येकैकं सप्तधा पुनः / कुलिशेन बिभेदेन्द्रस्ततो दितिरबुध्यता

その胎児を七つに分け、さらにその一つ一つを七つに分けて、インドラはヴァジュラでそれらを切り裂いた。その時、ディティが目を覚ました。

Verse 72

न हन्तव्यो न हन्तव्य इत्येवं दितिरब्रवीत् / निष्पपात ततो वज्री मातुर्वचनगौरवात्

「殺さないで、殺さないで」とディティは言った。そこで、母の言葉への敬意から、ヴァジュラを持つ者（インドラ）は外に出た。

Verse 73

प्राञ्जलिर्वज्रसहितो दितिं शक्रो ऽभ्यभाषत / अशुचिर्देवि सुप्तासि पादयोर्गतमूर्द्धजा

合掌し金剛杵を携えたシャクラはディティに告げた。「女神よ、汝はいま不浄である。眠りにあり、髪は足の方へ垂れ落ちている。」

Verse 74

तदं तरमनुप्राप्य गर्भं हेतारमाहवे / भिन्नवानहमेतं ते बहुधा क्षन्तुमर्हसि

その隙を得て、戦いの因となる胎児のもとへ至り、これを幾つにも裂いた。どうか幾重にも赦してほしい。

Verse 75

तस्मिंस्तु विफले गर्भे दितिः परमदुःखिता / सहस्राक्षं दुराधर्षं वाक्यं सानुनयाब्रवीत्

その胎がむなしくなったとき、ディティは深い悲しみに沈み、抗し難き千眼の者に、懇願の言葉を述べた。

Verse 76

ममापराधाद्गर्भो ऽयं यदि ते विफलीकृतः / नापराधो ऽस्ति देवेश तव पुत्र महाबल

もし我が過ちにより汝のこの胎がむなしくなったとしても、神々の主よ、大いなる力の御子よ、汝には何の咎もない。

Verse 77

शत्रोर्वधे न दोषो ऽस्ति भेतव्यं न च ते विभो / प्रियं तु कृतमिच्छामि श्रेयो गर्भस्य मे कुतः

敵を討つことに咎はなく、威光ある者よ、汝は恐れるに及ばぬ。されど汝の行いが我にとって愛しきものとなることを願う――では我が胎の安寧はいずこに。

Verse 78

भवन्तु मम पुत्राणां सप्त स्थानानि वै दिवि / वातस्कन्धानिमान्सप्त चरन्तु मम पुत्रकाः

わが子らには、まことに天に七つの住処があれ。わが子らはこの七つの風の群れを巡り行け。

Verse 79

मरुतस्ते तु विख्याता गतास्ते सप्तसप्तकाः / पृथिव्यां प्रथमस्कन्धो द्वितीयश्चापि भास्करे

彼らはマルットとして名高く、七つずつの群となって去った。第一のスカンダは地上に、第二はバースカラ（太陽）にある。

Verse 80

सोमे तृतीयो विज्ञेयश्चतुर्थो ज्योतिषां गणे / ग्रहेषु पञ्चमस्चैव षष्ठः सप्तर्षिमण्डले

第三はソーマ（月）にあると知るべきで、第四は星々の群にある。第五は諸惑星に、そして第六はサプタリシの星座の輪にある。

Verse 81

ध्रुवे तु सप्तमश्चैव वातस्कन्धाश्चसप्त ये / तानेते विचरन्त्वद्य कालेकाले ममात्मजाः

第七はドゥルヴァにある。これら七つの風のスカンダを、わが子らは今日より、時に応じて巡り行け。

Verse 82

वातस्कन्धाधिपा भूत्वा चरन्तु मम पुत्रकाः / पृथिव्यां प्रथमस्कन्ध आ मेघेब्यो य आवहः

風のスカンダの主となって、わが子らは巡り行け。地上には第一のスカンダがあり、雲より（雨水などを）運び来たらす。

Verse 83

चरन्तु मम पुत्रास्ते सप्त ये प्रथमे गणे / द्वितीयश्चापि मेघेभ्य आसूर्यात्प्रवहस्ततः

第一の群に属する我が七人の子らよ、遍く巡れ。第二の群は雲より日輪の下に至るまでを行き、「プラヴァハ（Pravaha）」と呼ばれる。

Verse 84

वातस्कन्धो हि विज्ञेयो द्वितीयश्चरतां गणः / सूर्यादूर्ध्वमधः सोमादुद्वहो ऽथ स वै स्मृतः

第二の巡行する群は「ヴァータスカンダ（Vataskandha）」と知るべし。太陽の上、ソーマの下にあり、ゆえに「ウドヴァハ（Udvaha）」と記される。

Verse 85

वातस्कन्धस्तृतीयश्च पुत्राणां चरता गणः / सोमादूर्द्ध्वमधर्क्षेभ्यश्चतुर्थ संवहस्तु सः

子らの第三の巡行する群もまた「ヴァータスカンダ」である。ソーマの上、星宿の下にあり、第四として「サンヴァハ（Samvaha）」と呼ばれる。

Verse 86

चतुर्थो मम पुत्राणां गणस्तु चरतां विभो / ऋक्षेभ्यश्च तथैवोर्द्ध्वमा ग्रहाद्विवहस्तु यः

威光ある御方よ、我が子らの第四の巡行する群は星宿の上にあり、惑星の領域（その下方）に至るまで広がる。これを「ヴィヴァハ（Vivaha）」という。

Verse 87

वातस्कन्धः पञ्चमस्तु पुत्राणां चरतां गणः / ग्रहेभ्य ऊर्द्ध्वमार्षिभ्यः षष्ठो ह्यनुवहश्च यः

子らの第五の巡行する群は「ヴァータスカンダ」である。惑星の上よりリシたち（七仙人）の域に至る第六の群は「アヌヴァハ（Anuvaha）」と呼ばれる。

Verse 88

वातस्कन्धस्तत्र मम पुराणां चरता गणः / ऋषिभ्य ऊर्द्ध्वमाध्रौवं सप्तमो यः प्रकीर्त्तितः

そこには、我がプラーナを携えて遍歴する「ヴァータスカンダ」なる群があり、聖仙（リシ）を超えてドゥルヴァローカに至る第七の群として称えられる。

Verse 89

वातस्कन्धः परिवहस्तत्र तिष्ठन्तु मे सुताः / एतान्सर्वाश्चरन्त्वन्ते कालेकाले ममात्मजाः

ヴァータスカンダはそこで巡り運び、我が子らはそこに留まれ。時ごとの終わりに、我が子孫はこれらすべてを遍歴せよ。

Verse 90

त्वत्कृतेन च नाम्ना वै भवतु मरुतस्त्विमे / ततस्तेषां तु नामानि मत्पुत्राणां शतक्रतो

汝が授けた名によって、彼らは「マルト（Marut）」と呼ばれよ。次いで、シャタクラトゥよ、我が子らの名を聞け。

Verse 91

तद्विधैः कर्मभिश्चैव समवेहि पृथक्पृथक् / शक्रज्योतिस्तथा सत्यः सत्यज्योतिस्तथापरः

それぞれに相応する行いとともに、別々に知れ。すなわち、シャクラジュヨーティ、またサティヤ、そして別にサティヤジュヨーティ。

Verse 92

चित्रज्योतिश्च ज्योतिष्मान् सुतपश्चैत्य एव च / प्रथमो ऽयं गणः प्रोक्तो द्वितीयं तु निबोधत

チトラジュヨーティ、ジュヨーティシュマーン、スータパ、そしてチャイティヤ——これが第一の群と説かれた。いま第二の群をも知れ。

Verse 93

ऋतजित्सत्यजिश्चैव सुषेणः सेनजित्तथा / सुतमित्रो ह्यमित्रश्च सुरमित्रस्तथापरः

リタジト、サティヤジト、スシェーナ、セーナジト、さらにスータミトラ、アミトラ、スラミトラ—これらもまた（ガナ）の名である。

Verse 94

गण एष द्वितीयस्तु तृतीयं च निबोधत / धातुश्च धनदश्चैव ह्युग्रो भीमस्तथैव च

これは第二のガナである。次に第三を知れ—ダートゥ、ダナダ、ウグラ、そしてビー マ。

Verse 95

वरुणश्च तृतीयं च मया प्रोक्तं निबोधत / अभियुक्ताक्षिकश्चैव साह्वायश्च गणः स्मृतः

第三の（ガナ）はヴァルナである—我が告げたとおりに知れ。さらにアビユクタークシカとサーフヴァーヤもガナとして記される。

Verse 96

ईदृक् चैव तथान्यादृक् समरिद्द्रुमवृचक्षकाः / मितश्च समितश्चैव पञ्चमश्च तथा गणः

イードリクとアニャードリク、サマリッドドルマヴリチャクシャカ、またミタとサミタ—これが第五のガナである。

Verse 97

ईदृक् च पुरुषश्चैव नान्यादृक् समचेतनः / संमितः समवृत्तिश्च प्रतिहर्ता च षड् गणाः

イードリクとプルシャ、またアニャードリクとサマチェータナ、さらにサンミタ、サマヴリッティ、プラティハルター—これらが六つのガナである。

Verse 98

यज्ञैश्चित्वास्तुवन्सर्वे तथान्ये मानुषा विशः / दैत्यदेवाः समाख्याताः सप्तैते सप्तसप्तकाः

ヤジュニャ（祭祀）によって皆が礼拝し讃嘆し、他の人間の諸部族もまた同様であった。彼らは「ダイティヤ・デーヴァ」と称され、七つの七人組が七組である。

Verse 99

एते ह्येकोनपञ्चाशन्मरुतो नामतः स्मृताः / प्रसंख्यातास्तदा ताभ्यां दित्या शक्रेण चैव वै

彼らは名において四十九のマルト（風神）として記憶される。そのときディティとシャクラ（インドラ）が共に数え上げた。

Verse 100

कृत्वा चैतानि नामानि दितिरिन्द्रमुवाच ह / वातस्कन्धांश्चरन्त्वेते भ्रतरो मम पुत्रकाः

これらの名を定めて、ディティはインドラに言った。「わが子ら、互いに兄弟なる者たちよ、風の群れとして遍く巡れ。」

Verse 101

विचरन्तु च भद्रं ते देवैः सह ममात्मजाः / तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा महस्राक्षः पुरन्दरः

「わが子らが神々と共に吉祥に遍歴せんことを。」その言葉を聞いて、千眼のプランダラ（インドラ）は……

Verse 102

उवाच प्राञ्जलिर्भूत्वा मातर्भवतु तत्तथा / सर्व मेतद्यथोक्तं ते भविष्यति न संशयः

合掌して彼は言った。「母よ、そのとおりになりましょう。あなたの仰せのすべては必ず成就します。疑いはありません。」

Verse 103

एवंभूता महात्मानः कुमारा लोकसंमताः / देवैः सह भविष्यन्ति यज्ञभाजस्तवात्म जाः

かくのごとき大霊のクマーラたちは世に認められ、神々とともに在り、汝の子として祭祀（ヤジュニャ）の分け前を受けるにふさわしい。

Verse 104

तस्मात्ते मरुतो देवाः सर्वे चेन्द्रानुजा वराः / विज्ञेयाश्चामराः सर्वे दितिपुत्रास्तरस्विनः

ゆえにそのマルト神らは皆、インドラの優れた弟神である。彼らはことごとく不死で、ディティの子にして力強き者と知るべし。

Verse 105

एवं तौ निश्चयं कृत्वा मातापुत्रौ तपोवने / जग्मतुस्त्रिदिवं त्दृष्टौ शक्रमाभूद्गतज्वरः

かくして母子は苦行の森で決意を固め、トリディヴァへ赴いた。彼らを見たとき、シャクラ（インドラ）の熱は去った。

Verse 106

मरुतां च शुभं जन्म शृणुयाद्यः पठेच्च वा / वादे विजयमाप्नोति लब्धात्मा च भवत्युत

マルト神らの吉祥なる誕生を聞く者、または誦する者は、論争に勝利し、心もまた成就する。